कुमाऊँनी

इंडो-आर्यन (मध्य पहाड़ी)

भाषा परिवारइंडो-आर्यन (मध्य पहाड़ी) वक्ता~2M लिपिदेवनागरी देशभारत (उत्तराखंड) आधिकारिक भाषानहीं (क्षेत्रीय) जीवंततासुरक्षित ISO 639-3kfy

कुमाउँनी उत्तराखंड राज्य के कुमाऊँ क्षेत्र की मुख्य भाषा है; गढ़वाली के साथ मिलकर मध्य पहाड़ी समूह बनाती है। समृद्ध लोक साहित्य तथा कुमाउँनी में आधुनिक मीडिया (समाचार पत्र, रेडियो) उपलब्ध है।

कहाँ बोली जाती है

इस भाषा को पहनें अपने पसंदीदा शब्द चुनें — नक़्शे वाले उसी टाइपफ़ेस में छपेंगे। कुमाऊँनी के शब्दों से टी-शर्ट बनाएँ →

कुमाऊँनी में 87 मूल शब्द

पानी

पाणि

paːɳi

आग

आग

aːɡ

सूरज

सूरज

suːrədʒ

चाँद

चाँद

tʃãːd

तारा

तारा

taːɾaː

रात

रात

raːt

बारिश

बरखा

bərkʰaː

बर्फ़

ह्यूं

hjũː

हवा

हवा

ɦəʋaː

मिट्टी

माटो

maːʈo

पत्थर

ढूंगो

ɖʱuːŋɡo

पहाड़

डाँण

ɖãːɳ

समुद्र

समुन्द्र

səmundr

माता

ईजा

iːdʒaː

पिता

बाबू

baːbuː

बेटी

धी

dʱiː

मैं

मैं

mɛ̃ː

तुम

तू

tu

हम

हम

ham

नाम

नाम

naːm

व्यक्ति

आदिमी

aːdimiː

सिर

सिर

sir

आँख

आँख

ãːkʰ

कान

कान

kaːn

नाक

नाक

naːk

मुँह

मुँख

mũkʰ

दाँत

दांत

dãːt

जीभ

जीब

dʒiːb

हाथ

हाथ

haːtʰ

पैर

खुट

kʰuʈ

दिल

मन

mən

हड्डी

हाड़

haːɽ

खून

लुए

lue

प्रेम

प्यार

pjaːr

पेड़

रूख

ɾuːkʰ

कुत्ता

कुकुर

kukur

बिल्ली

बिराव

biraːʋ

मछली

माठो

maːʈʰo

पक्षी

पंछी

pə̃tʃʰiː

तितली

पुतलो

putalo

अंडा

अंडा

əɳɖaː

भालू

भालू

bʱaːluː

घोड़ा

घोड़ो

ɡʱoɽo

घर

घर

ɡʱar

दूध

दूध

duːdʱ

शहद

मौ

mɔu

नमक

लूण

luːɳ

वाइन

अंगूर रस

aŋɡuːr rəs

लोहा

लोहा

loːɦaː

किताब

किताब

kitaːb

खाना

खाण

kʰaːɳ

पीना

पीण

piːɳ

एक

एक

eːk

दो

द्वी

dʋiː

तीन

तीन

tiːn

चार

चार

tʃaːr

पाँच

पाँच

pãːtʃ

सौ

सौ

sɔ

नमस्ते

ज्यू नमस्कार

dʒjuː nəməskaːr

धन्यवाद

धन्यवाद

dʱənjəbaːd

अच्छा

भलो

bʱəlo

नया

नय्या

nəjːaː

लाल

लाल

laːl

सफ़ेद

धौलो

dʱɔulo

काला

कालो

kaːlo

हरा

हरियो

ɦərijo

स्रोत

शब्दों की तुलना

इसी वर्गीकरण की भाषाओं से तुलना: इंडो-आर्यन (मध्य पहाड़ी)

अर्थ कुमाऊँनीगढ़वालीअंगिकामैथिलीहरियाणवीमगहीलम्बाडी
पानी पाणि /paːɳi/ पाणि /paːɳi/ पानी /paːniː/ पानि /paːni/ पाणी /paːɳiː/ पानी /paːni/ पानी /paːniː/
आग आग /aːɡ/ आग /aːɡ/ आग /aːɡ/ आगि /aːɡi/ आग /aːɡ/ आग /aːɡ/ आग /aːɡ/
सूरज सूरज /suːrədʒ/ सूरज /suːrədʒ/ सूरज /suːrədʒ/ सूरज /suːrədʒ/ सूरज /suːɾədʒ/ सूरज /suːrədʒ/ सुरज /suɾədʒ/
चाँद चाँद /tʃãːd/ जून /dʒuːn/ चान /tʃaːn/ चान /tʃaːn/ चांद /tʃãːd/ चान /tʃaːn/ चांद /tʃãːd/
तारा तारा /taːɾaː/ तारा /taːɾaː/ तारा /taːraː/ तारा /taːraː/ तारा /taːɾaː/ तारा /taːraː/ तारो /taːro/
रात रात /raːt/ रात /raːt/ रात /raːt/ राति /raːti/ रात /raːt/ रात /raːt/ रात /raːt/
बारिश बरखा /bərkʰaː/ बरखा /bəɾkʰaː/ बरखा /bərkʰaː/ बरखा /bərkʰaː/ मींह /mĩː/ बरखा /bərkʰaː/ —
बर्फ़ ह्यूं /hjũː/ ह्यूं /hjũː/ बरफ /bərəf/ बरफ /bərəf/ बरफ /bəɾəf/ बरफ /bərəf/ —
पृष्ठ 1/9

इंटरैक्टिव मानचित्र खोलें: Word Map · HanMap · Name Map · Word Order · Tree

LangMap का हिस्सा — एक भाषाई विज़ुअलाइज़ेशन परियोजना। यह एक स्थिर, क्रॉल-योग्य सारांश है; इंटरैक्टिव मानचित्र उच्चारण ऑडियो, फ़िल्टर और ग्लोब दृश्य प्रदान करते हैं।

निर्माता Heuron Inc. · GitHub · cho@heuron.com · LangMap होम