A'uwẽ
जवंते भाषा
मैक्रो-जे परिवार (जे शाखा)
शावांते (ISO 639-3: xav), जिसे इसके वक्ता A’uwẽ mreme कहते हैं, मैक्रो-जे समूह की मध्य जे भाषा है, जिसे ब्राज़ील के पूर्वी मातो ग्रोसो के आदिवासी समुदायों में लगभग 12,000–15,000 लोग बोलते हैं। यह समुदाय की प्रमुख भाषा बनी हुई है और बच्चों तक पहुँचती है, यद्यपि बाहरी संबंधों में पुर्तगाली का व्यापक उपयोग होता है। इसकी ध्वनि-व्यवस्था में लंबाई का भेद रखने वाले नौ मौखिक और चार अनुनासिक स्वर-गुण तथा अपेक्षाकृत छोटी व्यंजन-सूची है; स्पर्श ध्वनियाँ परिवेश के अनुसार मौखिक, अनुनासिक या पूर्व-अनुनासिक रूप में साकार होती हैं। एर्गेटिव रचनाओं में उपवाक्य क्रम कर्म–कर्ता–क्रिया होता है, और आकारिकी पुरुष, वचन, पक्ष तथा आदरसूचक और स्नेहसूचक रूपों जैसे सामाजिक भेदों को चिह्नित करती है। शावांते को आदिवासी विद्यालयों और प्रकाशनों में लैटिन-आधारित वर्तनियों में लिखा जाता है, पर कुछ वर्तनी परंपराएँ समुदाय के अनुसार अलग हैं।
कहाँ बोली जाती है
जवंते भाषा में 87 मूल शब्द
स्रोत
शब्दों की तुलना
इसी वर्गीकरण की भाषाओं से तुलना: मैक्रो-जे परिवार (जे शाखा)
| अर्थ | जवंते भाषा | बुकर-सादोंग बिदायुह | विचिता | तागालोग | मकासाई | लार्दिल | आरि |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| पानी | â /ə/ | umoʼ /umoʔ/ | kicʔa /kitsʔa/ | tubig /tubiɡ/ | ira /ˈira/ | nguka /ŋuka/ | noqa /noˈkʼa/ |
| आग | uzâ /uˈzə/ | apui /aˈpui/ | heːcʔa /heːtsʔa/ | apoy /ʔaˈpoj/ | ata /ˈata/ | nyuda /ɲuda/ | noha /noˈha/ |
| सूरज | bâdâ /bəˈdə/ | batŭh andu /batəh andu/ | saːkhirʔa /saːkʰiɾʔa/ | araw /ˈʔaɾaw/ | watu /ˈwatu/ | warrka /waɾka/ | háy /haj/ |
| चाँद | aʼamo /aʔaˈmɔ/ | buran /buˈran/ | waːh /waːh/ | buwan /buwan/ | uru /ˈuru/ | kirdikir /kiɖikir/ | arfi /arfi/ |
| तारा | wasi /waˈsi/ | bintŭʼ /bintəʔ/ | hiːkwirikʔa /hiːkʷiɾikʔa/ | bituin /bituˈʔin/ | lekiluru /lekiluru/ | kuwa thungal /kuwa θuŋal/ | manka /ˈmanka/ |
| रात | mara /maɾa/ | bengaru /bəŋaru/ | ckhaːrʔa /tskʰaːɾʔa/ | gabi /ɡaˈbi/ | maagamu /maaɡamu/ | nata /nata/ | tumi /tʼumi/ |
| बारिश | tã /tã/ | — | — | ulan /ˈʔulan/ | ae /ae/ | — | doobi /doːbi/ |
| हवा | rowaʼu /ɾɔwaˈʔu/ | — | niweʔeːrʔa /niweʔeːɾʔa/ | hangin /haˈŋin/ | gawa /ˈɡawa/ | — | — |
| मिट्टी | tiʼa /tiˈʔa/ | tanaʼ /tanaʔ/ | — | lupa /lupaʔ/ | maa /maa/ | — | fechʼe /feˈtʃʼe/ |
| पत्थर | ẽne /ɛ̃ˈne/ | batu /baˈtu/ | — | bato /baˈtoʔ/ | apa /ˈapa/ | — | seeni /seːni/ |
| पहाड़ | ẽtẽ ʼrãihâ /ɛ̃tɛ̃ ʔɾãihə/ | — | — | bundok /bunˈdok/ | — | — | — |
| समुद्र | â poré /ə pɔɾɛ/ | — | — | dagat /ˈdaɡat/ | meti /meti/ | — | — |
| माता | dana /daˈna/ | andŭ /andə/ | eciyeːh /etsijeːh/ | ina /ʔiˈna/ | ina /ˈina/ | ngama /ŋama/ | inde /inde/ |
| पिता | damama /damaˈma/ | amang /amaŋ/ | taːtah /taːtah/ | ama /ʔaˈma/ | baba /ˈbaba/ | kantha /kan̪t̪a/ | baba /baba/ |
| बेटी | daʼra sipiʼõ /daʔɾa sipiʔɔ̃/ | — | — | anak na babae /ˈʔanak na baˈbaʔe/ | — | — | — |
| मैं | wa /wa/ | aku /aku/ | nacʔih /natsʔih/ | ako /ʔaˈko/ | ani /ani/ | ngada /ŋada/ | ita /ʔiˈta/ |
| तुम | a /a/ | amuʼ /amuʔ/ | nasʔih /nasʔih/ | ikaw /ʔiˈkaw/ | ai /ai/ | nyingki /ɲiŋki/ | ahna /ahˈna/ |
| हम | wa norĩ /wa noɾĩ/ | ami /ami/ | — /—/ | tayo / kami /ˈtaːjo / kaˈmi/ | fi / ini /fi / ini/ | ngakuli / nyali /ŋakuli / ɲali/ | wota /woˈta/ |
| नाम | danhisi /daɲiˈsi/ | ganan /ɡanan/ | hissaːrʔa /hissaːɾʔa/ | pangalan /paˈŋalan/ | nai /nai/ | nyunda /ɲunda/ | naami /naːˈmi/ |
| व्यक्ति | aʼuwẽ /aʔuˈwɛ̃/ | — | ihaas /ihaas/ | tao /ˈtaʔo/ | anu /anu/ | — | ed /ʔed/ |
| सिर | daʼrã /daʔɾã/ | — | — | ulo /ˈʔulo/ | dae /dae/ | — | mata /maˈta/ |
| आँख | dato /daˈtɔ/ | batŭh /baˈtəh/ | kirikʔa /kiɾikʔa/ | mata /mata/ | nana /ˈnana/ | kuwa /kuwa/ | aafi /aːfi/ |
| कान | dapoʼre /dapɔˈʔɾe/ | kaping /kaˈpiŋ/ | — | tainga /taˈʔiŋa/ | walaku /waˈlaku/ | — | qaam /kʼaːm/ |
| नाक | danhisiʼre /daɲisiˈʔɾe/ | undung /unduŋ/ | — | ilong /ʔiˈloŋ/ | murikai /murikai/ | — | nuki /ˈnuki/ |
| मुँह | dapẽʼẽ /dapɛ̃ˈʔɛ̃/ | babaʼ /babaʔ/ | — | bibig /biˈbiɡ/ | turukai /turuˈkai/ | — | afa /ʔaˈfa/ |
| दाँत | daʼwa /daˈʔwa/ | jipeu /dʒipeu/ | aːkʔa /aːkʔa/ | ngipin /ŋiˈpin/ | wasi /wasi/ | kadma leman /kadma leman/ | achʼi /atsʼi/ |
| जीभ | danhoto /daɲɔˈtɔ/ | jeli /dʒeli/ | hacʼa /hatsʔa/ | dila /diˈlaʔ/ | ipi /ipi/ | jalda leman /dʒalda leman/ | adim /adim/ |
| हाथ | danhibʼrada /daɲibʔɾaˈda/ | tangan /taŋan/ | iskʔa /iskʔa/ | kamay /kamaj/ | tana /ˈtana/ | marlda /maɭda/ | aani /ʔaːni/ |
| पैर | dapara /dapaˈɾa/ | — | asʔa /asʔa/ | paa /paˈʔa/ | iti /ˈiti/ | jaa /dʒaː/ | duuti /duːti/ |
| दिल | dasiri /dasiˈɾi/ | sintung /sintuŋ/ | sikicʔa /sikitsʔa/ | puso /puˈsoʔ/ | — /—/ | bulja /buldʒa/ | buudi /ˈbuːdi/ |
| हड्डी | dahi /daˈhi/ | turang /turaŋ/ | kiːsʔa /kiːsʔa/ | buto /buˈtoʔ/ | sapa /ˈsapa/ | kadma /kadma/ | lefi /lefi/ |
| खून | dawapru /dawaˈpɾu/ | daya /daja/ | waːckicʔa /waːtskitsʔa/ | dugo /duˈɡoʔ/ | wai /wai/ | kanda /kanda/ | qase /ˈkʼase/ |
| टट्टी | danhana /daɲaˈna/ | taki /taki/ | — | tae /ˈtaʔɛ/ | — | — | tooni /ˈtoːni/ |
| प्रेम | danhimizawi pese zé /daɲimizawi pese zɛ/ | sūʼūt /sɨʔɨt/ | — /—/ | pag-ibig /paɡʔibiɡ/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ |
| पेड़ | wede /weˈde/ | kayuh /kaˈjuh/ | tiyaːhkw /tijaːhkʷ/ | puno /puno/ | ate /ˈate/ | thungal /θuŋal/ | ahqe /ahːˈkʼe/ |
| कुत्ता | wapsã /wapˈsã/ | kasung /kasuŋ/ | kiciyeːh /kitsijeːh/ | aso /ˈʔaso/ | defa /ˈdɛfa/ | ngawa /ŋawa/ | aksi /ˈʔaksi/ |
| बिल्ली | — /—/ | — /—/ | — /—/ | pusa /pusa/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ |
| मछली | tebe /tebe/ | ekan /ekan/ | kaːcʔa /kaːtsʔa/ | isda /ʔisˈdaʔ/ | seumeti /seumeti/ | yaka /jaka/ | toila /toila/ |
| पक्षी | sire /siˈɾe/ | — | ichir /itsʰiɾ/ | ibon /ʔiˈbon/ | asa /ˈasa/ | — | afti /afti/ |
| तितली | piro /piˈɾɔ/ | — | — | paruparo /paɾupaˈɾo/ | — | — | — |
| अंडा | siʼaʼre /siʔaˈʔɾe/ | — | nikwiːkʔa /nikʷiːkʔa/ | itlog /ʔitˈloɡ/ | waa /waa/ | — | muqa /muˈkʼa/ |
| भालू | ursu /uɾˈsu/ | buhang /buˈhaŋ/ | — | oso /ˈʔoso/ | — | — | — |
| घोड़ा | awaru /awaˈɾu/ | — | — | kabayo /kaˈbajo/ | — | — | — |
| घर | ʼri /ʔɾi/ | ramin /raˈmin/ | akhaːrʔa /akʰaːɾʔa/ | bahay /bahaj/ | oma /ˈoma/ | ngambirr /ŋambir/ | — /—/ |
| दूध | hâiwaʼu /həiwaˈʔu/ | — | — | gatas /ˈɡatas/ | amirae /amiˈrae/ | — | — |
| शहद | ropĩ /ɾɔˈpĩ/ | — | — | pulot /puˈlot/ | — | — | — |
| नमक | sa /sa/ | — | — | asin /ʔaˈsin/ | asi /ˈasi/ | — | sooq /soːkʼ/ |
| चावल | aro /aˈɾɔ/ | — | — | bigas /biˈɡas/ | — | — | — |
| लोहा | siʼuwazi /siʔuwaˈzi/ | — | — | bakal /baˈkal/ | — | — | — |
| किताब | ĩbaihâ /ĩbaiˈhə/ | — | — | aklat /ʔakˈlat/ | — | — | — |
| खाना | tisa /tiˈsa/ | maʼan /maʔan/ | kaʔac /kaʔats/ | kumain /kumaˈʔin/ | nawa /ˈnawa/ | jitha /dʒiθa/ | — /—/ |
| पीना | hâʼrẽ /həˈʔɾɛ̃/ | nyihŭp /ɲihəp/ | kikʔa /kikʔa/ | uminom /ʔumiˈnom/ | gehe /ˈɡɛhɛ/ | kurdama /kuɖama/ | — /—/ |
| सोना | nhono /ɲɔˈnɔ/ | — | — | matulog /maˈtuloɡ/ | tae /tae/ | — | — |
| एक | misi /miˈsi/ | indi /indi/ | chiʔass /tsʰiʔass/ | isa /ʔiˈsa/ | u /ʔu/ | warnge /waɾŋe/ | wollaq /ˈwolːakʼ/ |
| दो | maparane /mapaɾaˈne/ | duweh /duweh/ | wic /wits/ | dalawa /dalaˈwa/ | lolae /loˈlae/ | kiyarrng /kijaɾŋ/ | qasken /kʼasˈken/ |
| तीन | siʼubdatõ /siʔubdaˈtɔ̃/ | taruh /taːruh/ | taw /taw/ | tatlo /tatˈloʔ/ | lolitu /lolitu/ | mungkalan /muŋkalan/ | makken /makːen/ |
| चार | maparane siʼuiwa /mapaɾane siʔuiwa/ | umpat /umpat/ | taːkwic /taːkʷits/ | apat /ˈʔapat/ | loloha /loloha/ | — | oydi /ojdi/ |
| पाँच | ĩmrotõ /ĩmɾɔˈtɔ̃/ | rimŭh /riməh/ | — | lima /lima/ | lima /lima/ | — | donq /donkʼ/ |
| नमस्ते | — /—/ | — /—/ | — /—/ | kamusta /kamusta/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ |
| धन्यवाद | — /—/ | tirimaʼ pimasiʼ /tirimaʔ pimasiʔ/ | — /—/ | salamat /salamat/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ |
| अच्छा | ĩwẽ /ĩˈwɛ̃/ | paaguh /paːɡuh/ | acs /atss/ | mabuti /mabuti/ | rau /rau/ | kuba /kuba/ | laqami /lakʼaˈmi/ |
| नया | ĩté /ĩˈtɛ/ | — | — | bago /ˈbaɡo/ | supa /ˈsupa/ | — | killa /kilːˈa/ |
| लाल | ĩpré /ĩˈpɾɛ/ | bidayak /bidajak/ | kwhaːc /kʷʰaːts/ | pula /puˈlaʔ/ | imiri /imiri/ | kandukan /kandukan/ | zeymi /zejˈmi/ |
| सफ़ेद | ĩʼa /ĩˈʔa/ | — | — | puti /puˈtiʔ/ | butiri /buˈtiri/ | — | — |
| काला | ĩʼrãdâ /ĩʔɾãˈdə/ | — | — | itim /ʔiˈtim/ | metana /metana/ | — | chʼelmi /tʃʼelˈmi/ |
| हरा | ĩʼuzé /ĩʔuˈzɛ/ | — | — | berde /ˈbɛɾde/ | lumuru /lumuru/ | — | — |
| नीला | ĩʼuzé /ĩʔuˈzɛ/ | — | — | asul /ʔaˈsul/ | azul /azul/ | — | — |
| कॉफ़ी | wedepro /wedeˈpɾɔ/ | — | — | kape /kaˈpe/ | — | — | — |
इंटरैक्टिव मानचित्र खोलें: Word Map · HanMap · Name Map · Word Order · Tree
LangMap का हिस्सा — एक भाषाई विज़ुअलाइज़ेशन परियोजना। यह एक स्थिर, क्रॉल-योग्य सारांश है; इंटरैक्टिव मानचित्र उच्चारण ऑडियो, फ़िल्टर और ग्लोब दृश्य प्रदान करते हैं।
निर्माता Heuron Inc. · GitHub · cho@heuron.com · LangMap होम