Daur
Bahasa Daur
Mongolik
Pada 1763 Dinasti Qing memindahkan sekelompok prajurit panji Daur beserta keluarga mereka dari lembah Sungai Nen ke lembah Ili di Xinjiang sebagai bagian dari Batalion Solon; keturunan mereka masih tinggal di Xinjiang, di daerah Tacheng, lebih dari dua ribu kilometer di sebelah barat penutur lainnya, yang tinggal di Mongolia Dalam dan Heilongjiang. Penuturnya sekitar 96.000 orang dari suku yang berjumlah kira-kira 132.000. Daur adalah salah satu bahasa Mongolik yang paling menyimpang: ia memisahkan diri lebih awal, dan buku-buku pegangan menggambarkannya sebagai bahasa yang cukup inovatif, bukan sebagai cabang konservatif yang terpencil. Orang Daur kadang dikaitkan dengan orang Khitan, bangsa Dinasti Liao, meskipun kaitan itu masih diperdebatkan. Bahasa ini tidak memiliki ortografi baku yang dipakai umum; aksara Manchu, Kiril, dan berbagai rancangan Latin pernah dicoba, sedangkan untuk menulis orang memakai bahasa Tionghoa. Daur bukan bahasa bernada.
Tempat dituturkan
87 kata inti dalam bahasa Daur
Sumber
- Robbeets, M. et al. (2021) Triangulation supports agricultural spread of the Transeurasian languages. Nature 599 — Dagur doculect, via Lexibank
- Glottolog: Daur
Perbandingan kata
Dibandingkan dengan bahasa lain dalam klasifikasi yang sama: Mongolik
| Arti | Bahasa Daur | Proto-Mongolik | Bahasa Mongolia Klasik | Bahasa Mongol Pertengahan | Yugur Timur | Mongghul | Bahasa Mongolia |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Air | oso /oso/ | *usun /usun/ | ᠤᠰᠤᠨ /usun/ | ᠤᠰᠤᠨ /usun/ | qusun /qusun/ | szu /ʂdzu/ | ус /us/ |
| Api | gali /ɡali/ | *gal /ɡal/ | ᠭᠠᠯ /ɡal/ | ᠭᠠᠯ /qal/ | ʁal /ʁal/ | ghal /ɢal/ | гал /ɡal/ |
| Matahari | nara /nara/ | *naran /naran/ | ᠨᠠᠷᠠᠨ /naran/ | ᠨᠠᠷᠠᠨ /naran/ | naran /naran/ | nara /nara/ | нар /nar/ |
| Bulan | sarūla /saruːla/ | *sara /sara/ | ᠰᠠᠷᠠ /sara/ | ᠰᠠᠷᠠ /sara/ | sara /sara/ | sara /sara/ | сар /sar/ |
| Bintang | odə /odə/ | *hodun /hodun/ | ᠣᠳᠣᠨ /odun/ | ᠬᠣᠳᠤᠨ /hodun/ | hodən /hodən/ | foodi /foodə/ | од /ɔt/ |
| Malam | suni /suni/ | *söni /søni/ | ᠰᠥᠨᠢ /søni/ | ᠰᠥᠨᠢ /søni/ | søønə /søːnə/ | soni /sonə/ | шөнө /ʃønø/ |
| Hujan | huar /huar/ | *kura /kura/ | ᠬᠤᠷᠠ /qura/ | ᠬᠤᠷᠠ /qura/ | xura /χura/ | huraa /xuraa/ | бороо /bɔrɔː/ |
| Salju | čas /tʃas/ | *časun /tʃasun/ | ᠴᠠᠰᠤ /tʃasu/ | ᠴᠠᠰᠤᠨ /tʃasun/ | tʃasən /tʃasən/ | qasi /ʨasə/ | цас /tsas/ |
| Angin | kein /kein/ | *salkïn /salkin/ | ᠰᠠᠯᠬᠢ /salki/ | ᠬᠡᠢ /kei/ | salɢən /salɢən/ | kii /kii/ | салхи /salxi/ |
| Tanah | gaǯiri /ɡadʒiri/ | *gaǰar /ɡadʒar/ | ᠭᠠᠵᠠᠷ /ɡadʒar/ | ᠬᠠᠵᠠᠷ /qadʒar/ | ʃəruu /ʃəruː/ | — | газар /ɡazar/ |
| Batu | čolō /tʃoloː/ | *čilaɣun /tʃilaɣun/ | ᠴᠢᠯᠠᠭᠤᠨ /tʃilaɣun/ | ᠴᠢᠯᠠᠭᠤᠨ /tʃilaun/ | tʃəluu /tʃəluː/ | tash /taʂ/ | чулуу /tʃuluː/ |
| Gunung | aulə /aulə/ | *huɣula /huɣula/ | ᠠᠭᠤᠯᠠ /aɣula/ | ᠠᠭᠤᠯᠠ /aula/ | uula /uːla/ | ula /ula/ | уул /uːɮ/ |
| Laut | dalje /dalje/ | *dalai /dalai/ | ᠳᠠᠯᠠᠢ /dalai/ | ᠳᠠᠯᠠᠢ /dalai/ | dalii /daliː/ | dalii /dalii/ | далай /taˈɮaj/ |
| Ibu | ewe: /eweː/ | *eke /eke/ | ᠡᠬᠡ /eke/ | ᠡᠭᠡ /eke/ | hge /hɡe/ | aama /aama/ | ээж /eːdʒ/ |
| Ayah | ečige /etʃiɡe/ | *ečige /etʃiɡe/ | ᠡᠴᠢᠭᠡ /etʃiɡe/ | ᠡᠴᠢᠭᠡ /etʃiɡe/ | tʃiɣe /tʃiɣe/ | aaba /aaba/ | аав /aːw/ |
| Saya | bi /bi/ | *bi /bi/ | ᠪᠢ /bi/ | ᠪᠢ /bi/ | bə /bə/ | bu /bu/ | би /bi/ |
| Kamu | sí /si/ | *či /tʃi/ | ᠴᠢ /tʃi/ | ᠴᠢ /tʃi/ | tʃə /tʃə/ | qi /ʨə/ | чи /tʃʰi/ |
| Kita | bide / ba: /bide / baː/ | *bida / *ba /bida / ba/ | ᠪᠢᠳᠠ / ᠪᠠ /bida / ba/ | ᠪᠢᠳᠠ / ᠪᠠ /bida / ba/ | budas / buda /budas / buda/ | budangula /budaŋɡula/ | бид /bid/ |
| Nama | nera /nera/ | *nere /nere/ | ᠨᠡᠷᠡ /nere/ | ᠨᠡᠷᠡ /nere/ | nere /nere/ | nire /nəre/ | нэр /ner/ |
| Orang | kū /kuː/ | *kümün /kymyn/ | ᠬᠦᠮᠦᠨ /kymyn/ | ᠬᠦᠮᠦᠨ /kymyn/ | kuun /kuːn/ | kun /kun/ | хүн /xyŋ/ |
| Kepala | oki /oki/ | *tolagaï /tolaɡai/ | ᠲᠣᠯᠣᠭᠠᠢ /toloɣai/ | — | toloʁui /toloʁui/ | — | толгой /tɔlɡɔj/ |
| Mata | nid /nid/ | *nidün /nidyn/ | ᠨᠢᠳᠦ /nidü/ | ᠨᠢᠳᠦᠨ /nidyn/ | nudun /nudun/ | nudu /nudu/ | нүд /nyd/ |
| Telinga | čikə /tʃikə/ | *čikin /tʃikin/ | ᠴᠢᠬᠢᠨ /tʃikin/ | ᠴᠢᠬᠢᠨ /tʃikin/ | tʃəʁən /tʃəʁən/ | qigi /ʨiɡə/ | чих /tɕʰiç/ |
| Hidung | hamara /hamara/ | *kamar /kamar/ | ᠬᠠᠪᠠᠷ /qabar/ | ᠬᠠᠪᠠᠷ /qabar/ | xawar /χawar/ | hawar /xavar/ | хамар /xamar/ |
| Mulut | ama /ama/ | *aman /aman/ | ᠠᠮᠠᠨ /aman/ | ᠠᠮᠠᠨ /aman/ | aman /aman/ | ama /ama/ | ам /am/ |
| Gigi | sídə /sidə/ | *sidün /sidyn/ | ᠰᠢᠳᠦᠨ /ʃidyn/ | ᠰᠢᠳᠦᠨ /ʃidyn/ | ʃdən /ʃdən/ | shdi /ʂdə/ | шүд /ʃyd/ |
| Lidah | keli /keli/ | *kelen /kelen/ | ᠬᠡᠯᠡᠨ /kelen/ | ᠬᠡᠯᠡᠨ /kelen/ | kelen /kelen/ | kile /kəle/ | хэл /xel/ |
| Tangan | gari /ɡari/ | *gar /ɡar/ | ᠭᠠᠷ /ɡar/ | ᠭᠠᠷ /qar/ | ʁar /ʁar/ | ghar /ɢar/ | гар /ɡar/ |
| Kaki | kuli /kuli/ | *köl /køl/ | ᠬᠥᠯ /køl/ | ᠬᠥᠯ /køl/ | køl /køl/ | kol /kol/ | хөл /xɵl/ |
| Hati | ǯurəgə /dʒurəɡə/ | *ǰirüken /dʒiryken/ | ᠵᠢᠷᠦᠬᠡ /dʒirüke/ | ᠵᠢᠷᠦᠭᠡ /dʒiryke/ | dʒyrɣen /dʒyrɣen/ | jirge /ʥirɡe/ | зүрх /dzyrx/ |
| Tulang | yas /jas/ | *yasun /jasun/ | ᠶᠠᠰᠤᠨ /jasun/ | ᠶᠠᠰᠤᠨ /jasun/ | yasən /jasən/ | yasi /jasə/ | яс /jas/ |
| Darah | čos /tʃos/ | *čisun /tʃisun/ | ᠴᠢᠰᠤᠨ /tʃisun/ | ᠴᠢᠰᠤᠨ /tʃisun/ | tʃusun /tʃusun/ | qisi /ʨisə/ | цус /tsus/ |
| Cinta | — /—/ | — /—/ | ᠬᠠᠶᠢᠷᠠ /qajira/ | ᠳᠤᠷᠠ /dura/ | — /—/ | duraala /duraala/ | хайр /xajr/ |
| Pohon | mo:də /moːdə/ | *modun /modun/ | ᠮᠣᠳᠤ /modu/ | ᠮᠣᠳᠤᠨ /modun/ | mɔːdən /mɔːdən/ | xjoosi /ɕʥoosə/ | мод /mod/ |
| Anjing | nogə /noɡə/ | *nokai /nokai/ | ᠨᠣᠬᠠᠢ /noqai/ | ᠨᠣᠬᠠᠢ /noqai/ | noxqui /noχqui/ | nuhui /nuxui/ | нохой /nɔxɔj/ |
| Kucing | — /—/ | — /—/ | ᠮᠢᠭᠤᠢ /miɣui/ | ᠮᠢᠭᠤᠢ /miɣui/ | — /—/ | mauxi /mauɕi/ | муур /muːr/ |
| Ikan | ǯagusa /dʒaɡusa/ | *ǰigasu /dʒiɡasu/ | ᠵᠢᠭᠠᠰᠤ /dʒiɡasu/ | ᠵᠢᠭᠠᠰᠤ /dʒiɡasu/ | dʒaʁasən /dʒaʁasən/ | jaghasi /ʥaɢasə/ | загас /ˈtsaɡas/ |
| Burung | degi /deɡi/ | *sibaɣun /sibaɣun/ | ᠰᠢᠪᠠᠭᠤ /ʃibaɣu/ | ᠰᠢᠪᠠᠭᠤᠨ /ʃibaun/ | ʃuun /ʃuːn/ | — | шувуу /ʃuwuː/ |
| Telur | əndugu /ənduɡu/ | *öndegen /øndeɡen/ | ᠥᠨᠳᠡᠭᠡ /ɵndeɡe/ | ᠥᠨᠳᠡᠭᠡᠨ /øndeɡen/ | bala /bala/ | ndige /ndəɡe/ | өндөг /øndøɡ/ |
| Rumah | geri /ɡeri/ | *ger /ɡer/ | ᠭᠡᠷ /ɡer/ | ᠭᠡᠷ /ɡer/ | ger /ɡer/ | ger /ɡer/ | гэр /ɡer/ |
| Garam | hata: /hataː/ | *dabusun /dabusun/ | ᠳᠠᠪᠤᠰᠤᠨ /dabusun/ | ᠳᠠᠪᠤᠰᠤᠨ /dabusun/ | daabsən /daːbsən/ | dabsi /dabsə/ | давс /davs/ |
| Makan | idə- /idə/ | *ide- /ide/ | ᠢᠳᠡ- /ide-/ | ᠢᠳᠡ /ide/ | ede /ede/ | ide /ide/ | идэх /idex/ |
| Minum | o: /oː/ | *uu- /uu/ | ᠤᠭᠤ- /uɣu-/ | ᠤᠭᠤ /uɣu/ | uu /uː/ | uqu /uʨu/ | уух /uːx/ |
| Tidur | wante- /wante/ | *unta- /unta/ | ᠤᠨᠲᠠ- /unta-/ | ᠤᠨᠲᠠ /unta/ | nda /nda/ | ntiraa /ntəraa/ | унтах /ʊntax/ |
| Satu | nəka /nəka/ | *nigen /nigen/ | ᠨᠢᠭᠡᠨ /niɡen/ | ᠨᠢᠭᠡᠨ /niɡen/ | niɣe /niɣe/ | nige /nəɡe/ | нэг /neɡ/ |
| Dua | hoira /hoira/ | *koyar /kojar/ | ᠬᠣᠶᠠᠷ /qojar/ | ᠬᠣᠶᠠᠷ /qojar/ | ʁuur /ʁuːr/ | ghoor /ɢoor/ | хоёр /xɔˈjɔr/ |
| Tiga | guarwe /ɡuarwe/ | *gurban /ɡurban/ | ᠭᠤᠷᠪᠠᠨ /ɡurban/ | ᠭᠤᠷᠪᠠᠨ /qurban/ | ʁurwan /ʁurwan/ | ghuraan /ɢuraan/ | гурав /ɡurav/ |
| Empat | durwe /durwe/ | *dörben /dørben/ | ᠳᠥᠷᠪᠡᠨ /dørben/ | ᠳᠥᠷᠪᠡᠨ /dørben/ | dørwen /dørwen/ | deeren /deeren/ | дөрөв /dørøv/ |
| Lima | ta:w /taːw/ | *tabun /tabun/ | ᠲᠠᠪᠤᠨ /tabun/ | ᠲᠠᠪᠤᠨ /tabun/ | taawən /taːwən/ | taawun /taavun/ | таван /tʰawaŋ/ |
| Halo | — /—/ | — /—/ | ᠰᠠᠶᠢᠨ ᠤᠤ /sajin uu/ | ᠠᠮᠤᠷ /amur/ | — /—/ | — /—/ | сайн уу /sajn uː/ |
| Terima kasih | — /—/ | — /—/ | ᠪᠠᠶᠠᠷᠯᠠᠯᠠ /bajarlala/ | ᠪᠠᠶᠠᠷᠯᠠᠪᠠ /bajarlaba/ | — /—/ | hgerli /xɡerlə/ | баярлалаа /bajarlalaː/ |
| Baik | sain /sain/ | *sajin /sajin/ | ᠰᠠᠶᠢᠨ /sajin/ | ᠰᠠᠶᠢᠨ /sain/ | sain /sajn/ | sain /sain/ | сайн /sajn/ |
| Baru | śinken /ʃinken/ | *sine /sine/ | ᠰᠢᠨᠡ /ʃine/ | ᠰᠢᠨᠡ /ʃini/ | ʃənə /ʃənə/ | xini /ɕinə/ | шинэ /ʃine/ |
| Merah | ulān /ulaːn/ | *hulaɣan /hulaɣan/ | ᠤᠯᠠᠭᠠᠨ /ulaɣan/ | ᠤᠯᠠᠭᠠᠨ /hulaan/ | ɬaan /ɬaːn/ | fulaan /fulaan/ | улаан /ʊˈɮaːŋ/ |
| Putih | čigān /tʃiɡaːn/ | *čagaɣan /tʃaɡaɣan/ | ᠴᠠᠭᠠᠨ /tʃaɣan/ | ᠴᠠᠭᠠᠨ /tʃaqaan/ | tʃaʁaan /tʃaʁaːn/ | qighaan /ʨaɢaan/ | цагаан /tsʰaɡaːn/ |
| Hitam | xar /xar/ | *kara /kara/ | ᠬᠠᠷᠠ /qara/ | ᠬᠠᠷᠠ /qara/ | xara /χara/ | hara /xara/ | хар /xar/ |
| Gula | sateng /sataŋ/ | — | — | — | — | — | элсэн чихэр /ˈelsəŋ tʃʰixər/ |
Halaman 1/8
Buka peta interaktif: Word Map · HanMap · Name Map · Word Order · Tree
Bagian dari LangMap — proyek visualisasi linguistik. Ini ringkasan statis yang dapat dirayapi; peta interaktif menyediakan audio pelafalan, filter, dan tampilan globe.
Dibuat oleh Heuron Inc. · GitHub · cho@heuron.com · Beranda LangMap