原始蔵緬語

Prototibetobirma

Sino-Tibetan > Tibeto-Burman (proto)

FamiliaSino-Tibetan > Tibeto-Burman (proto) Wasemaji歴史言語 / 推定不可 (祖語) Eneoeastern Himalayan / upper Salween-Mekong (~3000-2000 BCE) Uandishi wa KilatiniMatisoff transliteration UsomajiProto-Tibeto-Burma (ujenzi upya)

Ujenzi upya wa babu wa pamoja wa tawi la Tibeto-Burma katika familia ya Sino-Tibet, bila tawi la Sinitiki lililojitenga mapema. Hufuata Matisoff Handbook of Proto-Tibeto-Burman (2003) na hifadhidata ya STEDT, kwa nyota; alama ⪤ inaonyesha maumbo ya asili moja (allofam). Ujenzi upya wa PTB ni wa kuaminika kwa sehemu za mwili, vitenzi vya msingi, na sehemu ya msamiati wa asili; lakini kwa pande za upepo, 'paka', 'joka' n.k. hakuna umbo la babu lililokubaliwa kwa upana, hivyo nafasi nyingi zimeachwa wazi.

Maeneo inakozungumzwa

Usomaji wa herufi za Han katika Prototibetobirma

Herufi Maana Usomaji Umbo IPA
二 two *g-nis /*g-nis/
三 three *g-sum /*g-sum/
四 four *b-ləy /*b-ləy/
五 five b- 形 *b-ŋa /*b-ŋa/
l- 形 *l-ŋa /*l-ŋa/
六 six *d-k-ruk /*d-k-ruk/
七 seven *s-ni-s /*s-ni-s/
八 eight *b-r-gyat 形 *b-r-gyat /*b-r-gyat/
*b-g-ryat 形 *b-g-ryat /*b-g-ryat/
九 nine *d-kəw /*d-kəw/
十 ten *ts(y)i(y) ⪤ *tsyay /*ts(y)i(y) ⪤ *tsyay/
天 sky *r-məw /*r-məw/
日 sun *nəy /*nəy/
月 moon s- 形 *s-la /*s-la/
g- 形 *g-la /*g-la/
山 mountain *r-i /*r-i/
火 fire *mey /*mey/
木 tree *si(ŋ/k) /*si(ŋ/k)/
土 soil *m-l(e/ə)y /*m-l(e/ə)y/
石 stone *r-lu(ŋ/k) /*r-lu(ŋ/k)/
鐵 iron *l-tsyak /*l-tsyak/
雪 snow *s-pʷal /*s-pʷal/
牛 ox *ŋwa /*ŋwa/
龍 dragon *m-bru(ŋ/k) /*m-bru(ŋ/k)/
蛇 snake *s-b/m-ruːl /*s-b/m-ruːl/
馬 horse *s/m-raŋ /*s/m-raŋ/
羊 sheep *g-ya(k/ŋ) /*g-ya(k/ŋ)/
雞 chicken *k-rak /*k-rak/
犬 dog *kʷəy /*kʷəy/
豬 pig *pʷak /*pʷak/
貓 cat *m/s-rwaŋ /*m/s-rwaŋ/
魚 fish *ŋ(y)a /*ŋ(y)a/
目 eye *s-mik 形 *s-mik /*s-mik/
*s-myak 形 *s-myak /*s-myak/
耳 ear *r-na /*r-na/
鼻 nose *s-na ⪤ *s-naːr /*s-na ⪤ *s-naːr/
牙 tooth *s-ŋya /*s-ŋya/
手 hand l- 形 *l(y)ak /*l(y)ak/
d- 形 *dyak /*dyak/
血 blood *s-hywəy /*s-hywəy/
肉 meat *sya /*sya/
人 person *r-mi(y) /*r-mi(y)/
女 woman *nya-ŋ/k /*nya-ŋ/k/
家 home, family *k-y(i/u)m /*k-y(i/u)m/
門 door, gate *kam /*kam/
年 year *s-ni(ː)ŋ ⪤ *s-nik /*s-ni(ː)ŋ ⪤ *s-nik/
死 die *səy /*səy/
飛 fly *(p/b)yam /*(p/b)yam/
立 stand *g-r(y)ap /*g-r(y)ap/
聞 hear *s-ta-s ⪤ *ta-n /*s-ta-s ⪤ *ta-n/
知 know *syey-s /*syey-s/
食 eat *dzya /*dzya/
飲 drink *m/s-tuŋ /*m/s-tuŋ/
白 white *plu /*plu/
黑 black *s-nak /*s-nak/
紅 red *r-ni /*r-ni/
綠 green *s-riŋ ⪤ *s-r(y)aŋ /*s-riŋ ⪤ *s-r(y)aŋ/
灰 grey; ash *pla /*pla/
小 small *m/s-ŋa-y /*m/s-ŋa-y/
多 many, much *m(r/y)a /*m(r/y)a/
長 long *s-r(i/u)ŋ /*s-r(i/u)ŋ/
老 old *r-ga /*r-ga/
遠 far *dzyaːl /*dzyaːl/
熱 hot *tsa-t ⪤ *dza-t /*tsa-t ⪤ *dza-t/
冷 cold *m/s-glak ⪤ *m-glaŋ /*m/s-glak ⪤ *m-glaŋ/
下 down *hwak /*hwak/
左 left *b(w)ay /*b(w)ay/
右 right *g-(y/r)a /*g-(y/r)a/
中 middle *(t/d)uŋ ⪤ *(t/d)waŋ /*(t/d)uŋ ⪤ *(t/d)waŋ/
我 I, me *ŋa-y ⪤ *ka /*ŋa-y ⪤ *ka/
你 you *na-ŋ /*na-ŋ/
有 have; there is *m-dzyaŋ /*m-dzyaŋ/

Vyanzo

Ulinganishaji wa usomaji wa Han

Imelinganishwa na lugha zenye uainishaji ule ule: Sino-Tibetan > Tibeto-Burman (proto)

Herufi PrototibetobirmaProto-Sino-TibetKichina cha HanProto-Hmong-MienProto-JaponikProto-MongolicProto-Austroasia
二 *g-nis /*g-nis/ *nĭy /*nĭy/ *ni[j]-s /*ni[j]-s/ *ʔu̯i /*ʔu̯i/ *puta /*puta/ *qoyar /*qojar/ *ɓaːr /*ɓaːr/
三 *g-sum /*g-sum/ *sɨm /*sɨm/ *s.rum /*s.rum/ *pjɔu /*pjɔu/ *mi /*mi/ *gurba(n) /*ɡurban/ *peːʔ /*peːʔ/
四 *b-ləy /*b-ləy/ *lĭy /*lĭy/ *s.li[j]-s /*s.li[j]-s/ *plei /*plei/ *jə /*jə/ *dörbe(n) /*dœrben/ *puənʔ /*puənʔ/
五 b- 形*b-ŋa /*b-ŋa/l- 形*l-ŋa /*l-ŋa/ *ŋāH /*ŋāH/ *C.ŋˤaʔ /*C.ŋˤaʔ/ *prja /*prja/ *itu /*itu/ *tabu(n) /*tabun/ —
六 *d-k-ruk /*d-k-ruk/ *rŭk /*rŭk/ *k.ruk /*k.ruk/ *kruk /*kruk/ *mu /*mu/ *jirguɣa(n) /*dʒirɣuɣan/ *pruʔ /*pruʔ/
七 *s-ni-s /*s-ni-s/ *(s-)nĭt /*(s-)nĭt/ *[tsʰ]i[t] /*[tsʰ]i[t]/ *djuŋH /*djuŋH/ *nana /*nana/ *doluɣa(n) /*doluɣan/ *pɔh /*pɔh/
八 *b-r-gyat 形*b-r-gyat /*b-r-gyat/*b-g-ryat 形*b-g-ryat /*b-g-ryat/ *ryēt /*ryēt/ *pˤret /*pˤret/ *jat /*jat/ *ja /*ja/ *nayima(n) /*najiman/ *tNɕaːm /*tɲcaːm/
九 *d-kəw /*d-kəw/ *kwɨH /*kwɨH/ *[k]uʔ /*[k]uʔ/ *N-ɟuə̯X /*N-ɟuə̯X/ *kəkənə /*kəkənə/ *yersü(n) /*jersyn/ —
十 *ts(y)i(y) ⪤ *tsyay /*ts(y)i(y) ⪤ *tsyay/ *k(ʰ)ĭp /*k(ʰ)ĭp/ *t.[g]əp /*t.[g]əp/ *gju̯əpD /*gju̯əpD/ *təwə /*təwə/ *harba(n) /*harban/ —
天 *r-məw /*r-məw/ — *l̥ˤi[n] /*l̥ˤi[n]/ — *ama /*ama/ *teŋri /*teŋri/ *pleːŋ /*pleːŋ/
Ukurasa 1/7

Fungua ramani shirikishi: Word Map · HanMap · Name Map · Word Order · Tree

Sehemu ya LangMap — mradi wa kuonyesha lugha kwa picha. Huu ni muhtasari tuli unaoweza kutambaliwa; ramani shirikishi hutoa sauti ya matamshi, vichujio, na mwonekano wa dunia.

Imetengenezwa na Heuron Inc. · GitHub · cho@heuron.com · Mwanzo wa LangMap