ꡏꡡꡃ ꡣꡟꡓ ꡒꡜ ꡓꡦꡋ

Kichina cha Phags-pa

Sinitic > Mandarin (Yuan official)

FamiliaSinitic > Mandarin (Yuan official) Wasemaji文字体系 / 話者数該当なし EneoYuan dynasty (China + Mongol empire) Uandishi wa KilatiniPhags-pa script (Coblin transliteration) UsomajiMandarini ya Yuan (hati ya Phags-pa)

Usomaji wa herufi za Kichina kwa hati ya Phags-pa wakati wa Yuan, kama ulivyorekodiwa katika 'Měnggǔ Zìyùn' (蒙古字韻, takriban 1308). Hati ya Phags-pa ilibuniwa mwaka 1269 na lama wa Sakya wa Tibet Drogön Chögyal Phagpa kwa amri ya Kublai Khan, na ilitumika kama 'hati ya dola' rasmi ya nasaba ya Yuan (1269–1370) kuandika Kichina, Kimongoli, Kitibeti, na Kisansikriti kwa alfabeti moja ya kifonetiki. Kwa Kichina, hati hiyo huandika kwa uwazi fonolojia ya Mandarini ya Awali/Mandarini ya Kale kwa muundo wa konsonanti + irabu, na hivyo kutoa ushuhuda muhimu wa kifonolojia wa kabla ya kisasa, wa zamani kuliko 'Zhōngyuán Yīnyùn' (1324), ukionyesha upangaji upya wa konsonanti 36 za jadi mwishoni mwa Yuan. Tafsiri ya barua hufuata Coblin (2007) 'A Handbook of 'Phags-pa Chinese'.

Maeneo inakozungumzwa

Usomaji wa herufi za Han katika Kichina cha Phags-pa

Herufi Maana Usomaji Umbo IPA
一 one ꡗꡞyi /ʔi/
二 two ꡔꡞži /ʐi/
三 three ꡛꡏsam /sam/
四 four ꡛꡜꡞshi /sɨ/
五 five ꡟu /wu/
六 six ꡙꡦꡟlėu /lɥu/
七 seven ꡑꡞtsʻi /tsʰi/
八 eight ꡎba /pa/
九 nine ꡂꡞꡓgiw /kiw/
十 ten ꡚꡞši /ʐi/
天 sky ꡉꡠꡋtʻen /tʰjɛn/
地 ground ꡈꡞti /di/
日 sun ꡔꡞži /ʐi/
月 moon ꡝꡧꡦʼwė /wɥɛ/
山 mountain ꡮꡋśan /ʂan/
海 sea ꡜꡭhaẏ /xaj/
水 water ꡮꡟꡠśue /ʂwi/
火 fire ꡜꡧꡡhwo /xwɔ/
木 tree ꡏꡟmu /mu/
土 soil ꡉꡟtʻu /tʰu/
石 stone ꡚꡞši /ʐi/
鐵 iron ꡉꡦtʻė /tʰjɛ/
雨 rain ꡝꡦꡟʼėu /wɥu/
雪 snow ꡛꡧꡦswė /sɥɛ/
牛 ox ꡃꡞꡓŋiw /ŋiw/
虎 tiger ꡜꡟhu /xu/
龍 dragon ꡙꡦꡟꡃlėuŋ /lyŋ/
蛇 snake ꡄꡠče /dʐjɛ/
馬 horse ꡏma /ma/
羊 sheep ꡭꡃẏaŋ /jaŋ/
雞 chicken ꡂꡦꡞgėi /ki/
犬 dog ꡁꡧꡦꡋkʻwėn /kʰɥɛn/
豬 pig ꡆꡦꡟǰėu /tʂɥu/
貓 cat ꡏꡠꡓmew /mjɛw/
鳥 bird ꡊꡦꡓdėw /tjɛw/
魚 fish ꡝꡦꡟʼėu /wɥu/
頭 head ꡈꡜꡞꡓthiw /dɨw/
目 eye ꡓꡟwu /wu/
耳 ear ꡔꡞži /ʐi/
鼻 nose ꡌꡞpi /bi/
口 mouth ꡁꡜꡞꡓkʻhiw /kʰɨw/
牙 tooth ꡭẏa /ja/
心 heart ꡛꡞꡏsim /sim/
手 hand ꡮꡞꡓśiw /ʂiw/
足 foot ꡒꡦꡟdzėu /tsɥu/
血 blood ꡜꡧꡦhwė /xɥɛ/
肉 meat ꡔꡦꡟžėu /ʐɥu/
人 person ꡔꡞꡋžin /ʐin/
女 woman ꡇꡦꡟñėu /nɥu/
兒 child ꡔꡞži /ʐi/
家 home, family ꡂꡨgya /kja/
門 door, gate ꡏꡟꡋmun /mun/
飯 cooked rice, meal ꡤꡋfan /van/
茶 tea ꡄča /dʐa/
錢 money ꡐꡠꡋtsen /dzjɛn/
年 year ꡋꡠꡋnen /njɛn/
生 live, be born ꡮꡜꡞꡃśhiŋ /ʂɨŋ/
死 die ꡛꡜꡞshi /sɨ/
行 go ꡯꡦꡞꡃɦėiŋ /ɣiŋ/
行 row ꡣꡃɣaŋ /ɣaŋ/
来 come ꡙꡭlaẏ /laj/
去 leave ꡁꡦꡟkʻėu /kʰɥu/
走 run ꡒꡜꡞꡓdzhiw /tsɨw/
飛 fly ꡰꡞfʻi /fi/
坐 sit ꡐꡧꡡtswo /dzwɔ/
立 stand ꡙꡞli /li/
見 see ꡂꡦꡋgėn /kjɛn/
聞 hear ꡓꡟꡋwun /wun/
知 know ꡆꡞǰi /tʂi/
食 eat ꡄꡞči /dʐi/
飲 drink ꡖꡞꡏʔim /ʔim/
白 white ꡌꡭpaẏ /baj/
黑 black ꡜꡞꡭhiẏ /xɨj/
紅 red ꡣꡟꡃɣuŋ /ɣuŋ/
黃 yellow ꡣꡡꡃɣoŋ /ɣwaŋ/
青 blue-green ꡑꡞꡃtsʻiŋ /tsʰiŋ/
綠 green ꡙꡦꡟlėu /lɥu/
灰 grey; ash ꡜꡟꡠhue /xwi/
大 big ꡈꡡto /dɔ/
小 small ꡛꡦꡓsėw /sjɛw/
多 many, much ꡊꡡdo /tɔ/
長 long ꡄꡃčaŋ /dʐjaŋ/
長 grow; elder ꡆꡃǰaŋ /tʂjaŋ/
老 old ꡙꡓlaw /law/
遠 far ꡝꡧꡦꡋʼwėn /wɥɔn/
熱 hot ꡔꡦžė /ʐjɛ/
冷 cold ꡙꡜꡞꡃlhiŋ /lɨŋ/
香 fragrant ꡜꡦꡃhėŋ /xjaŋ/
上 up ꡚꡃšaŋ /ʐjaŋ/
下 down ꡯꡨɦya /ɣja/
左 left ꡒꡡdzo /tsɔ/
右 right ꡃꡞꡓŋiw /ŋiw/
中 middle ꡆꡟꡃǰuŋ /tʂyŋ/
中 hit ꡆꡟꡃǰuŋ /tʂyŋ/
央 center ꡖꡦꡃʔėŋ /ʔjaŋ/
東 east ꡊꡟꡃduŋ /tuŋ/
西 west ꡛꡞsi /si/
南 south ꡋꡏnam /nam/
北 north ꡎꡟꡠbue /pwi/
我 I, me ꡃꡡŋo /ŋɔ/
你 you ꡇꡞñi /ni/
有 have; there is ꡃꡞꡓŋiw /ŋiw/
無 not have, without ꡓꡟwu /wu/
不 not ꡎꡟbu /pu/
個 piece (classifier) ꡂꡡgo /kɔ/

Vyanzo

Ulinganishaji wa usomaji wa Han

Imelinganishwa na lugha zenye uainishaji ule ule: Sinitic > Mandarin (Yuan official)

Herufi Kichina cha Phags-paKikorea cha KaskaziniKikoreaGo-on ya Kijapani cha kaleKimandarini cha YuanKikorea cha Kati cha BaadayeKidungan
一 yi /ʔi/ il /il/ il /il/ iti /iti/ i3 /i˨˩˦/ ·qilq /ʔilʔ˥/ yi¹ /ji˦/
二 ži /ʐi/ i /i/ i /i/ ni /ɲi/ ʐï4 /ʐʅ˥˩/ ·zi /zi˥/ er³ /ɚ˥˩/
三 sam /sam/ sam /sam/ sam /sam/ sam /sam/ sam1 /sam˥/ sam /sam˩/ san¹ /san˦/
四 shi /sɨ/ sa /sa/ sa /sa/ si /ɕi/ sï4 /sɿ˥˩/ ·sʌ /sʌ˥/ sy³ /sɨ˥˩/
五 u /wu/ o /o/ o /o/ go /ŋo/ u3 /u˨˩˦/ :ngwo /ŋo˩˥/ u² /u˨˦/
六 lėu /lɥu/ ryuk /ɾjuk̚/ yuk /juk̚/ roku /roku/ lieu4 /liəu˥˩/ ·lyuk /ljuk̚˥/ lyu³ /lju˥˩/
七 tsʻi /tsʰi/ ch'il /tsʰil/ chil /tɕʰil/ siti /ɕiti/ tshi3 /tsʰi˨˩˦/ ·chilq /tsʰilʔ˥/ chi¹ /tɕʰi˦/
八 ba /pa/ p'al /pʰal/ pal /pʰal/ pati /pati/ pa3 /pa˨˩˦/ ·palq /palʔ˥/ ba¹ /pa˦/
九 giw /kiw/ ku /ku/ gu /ku/ kiu /kiu/ kieu3 /kiəu˨˩˦/ :kwu /ku˩˥/ jyu² /tɕju˨˦/
十 ši /ʐi/ sip /ɕip̚/ sip /ɕip̚/ zipu /ʑipu/ ʂï2 /ʂʅ˧˥/ ·ssip /s͈ip̚˥/ shy² /ʂɨ˨˦/
Ukurasa 1/11

Fungua ramani shirikishi: Word Map · HanMap · Name Map · Word Order · Tree

Sehemu ya LangMap — mradi wa kuonyesha lugha kwa picha. Huu ni muhtasari tuli unaoweza kutambaliwa; ramani shirikishi hutoa sauti ya matamshi, vichujio, na mwonekano wa dunia.

Imetengenezwa na Heuron Inc. · GitHub · cho@heuron.com · Mwanzo wa LangMap