中古漢語
Chinois médiéval
Sinitique (Middle Chinese)
Le moyen chinois a été codifié dans le Qieyun (601 apr. J.-C.) et affiné par les tables de rimes de l'époque Tang ; il représente la langue de prestige de la cour de Chang'an. Il possède un système à quatre tons complets (平上去入), une opposition ternaire des initiales (non aspirée/aspirée/voisée) et un système de codas consonantiques complet (-p/-t/-k/-m/-n/-ng). Il est la source commune du sino-coréen, du sino-vietnamien et du 漢音 japonais.
Où elle est parlée
Lectures des caractères han en chinois médiéval
| Caractère | Sens | Lecture | Forme | IPA |
|---|---|---|---|---|
| 一 | one | ʔjiɪt | /ʔjiɪt̚/ | |
| 二 | two | ɲiɪ⁵¹ | /ɲiɪ˥˩/ | |
| 三 | three | sam¹²³ | /sam˩˨˧/ | |
| 四 | four | siɪ⁵¹ | /siɪ˥˩/ | |
| 五 | five | ŋuo²¹⁴ | /ŋuo˨˩˦/ | |
| 六 | six | liuɪk | /liuɪk̚/ | |
| 七 | seven | tsʰiɪt | /tsʰiɪt̚/ | |
| 八 | eight | pɛt | /pɛt̚/ | |
| 九 | nine | kiuɪ²¹⁴ | /kiuɪ˨˩˦/ | |
| 十 | ten | dʑip | /dʑip̚/ | |
| 天 | sky | tʰen¹²³ | /tʰen˩˨˧/ | |
| 地 | ground | dij⁵¹ | /diɪ˥˩/ | |
| 日 | sun | ɲiɪt | /ɲiɪt̚/ | |
| 月 | moon | ŋiuɐt | /ŋiuɐt̚/ | |
| 山 | mountain | ʃæn¹²³ | /ʃæn˩˨˧/ | |
| 海 | sea | xoj²¹⁴ | /xoɪ˨˩˦/ | |
| 水 | water | ɕwiɪ²¹⁴ | /ɕwiɪ˨˩˦/ | |
| 火 | fire | xwɑ²¹⁴ | /xwɑ˨˩˦/ | |
| 木 | tree | muɪk | /muɪk̚/ | |
| 土 | soil | tʰuo²¹⁴ | /tʰuo˨˩˦/ | |
| 石 | stone | dʑek | /dʑek̚/ | |
| 鐵 | iron | tʰet | /tʰet̚/ | |
| 雨 | rain | ɦju²¹⁴ | /ɦiu˨˩˦/ | |
| 雪 | snow | siuɛt | /siuɛt̚/ | |
| 牛 | ox | ŋɨu¹²³ | /ŋɨu˩˨˧/ | |
| 虎 | tiger | xuo²¹⁴ | /xuo˨˩˦/ | |
| 龍 | dragon | liuoŋ¹²³ | /liuoŋ˩˨˧/ | |
| 蛇 | snake | ʑiæ¹²³ | /ʑiæ˩˨˧/ | |
| 馬 | horse | mæ²¹⁴ | /mæ˨˩˦/ | |
| 羊 | sheep | jiɐŋ¹²³ | /jiɐŋ˩˨˧/ | |
| 雞 | chicken | kej¹²³ | /kei˩˨˧/ | |
| 犬 | dog | kʰwen²¹⁴ | /kʰwen˨˩˦/ | |
| 豬 | pig | ʈiɔ¹²³ | /ʈiɔ˩˨˧/ | |
| 貓 | cat | mˠau¹²³ | /mˠau˩˨˧/ | |
| 鳥 | bird | tew²¹⁴ | /tew˨˩˦/ | |
| 魚 | fish | ŋjo¹²³ | /ŋiɔ˩˨˧/ | |
| 頭 | head | dəu¹²³ | /dəu˩˨˧/ | |
| 目 | eye | miuɪk | /miuɪk̚/ | |
| 耳 | ear | ɲiɪ²¹⁴ | /ɲiɪ˨˩˦/ | |
| 鼻 | nose | biɪ⁵¹ | /biɪ˥˩/ | |
| 口 | mouth | kʰəu²¹⁴ | /kʰəu˨˩˦/ | |
| 牙 | tooth | ŋæ¹²³ | /ŋæ˩˨˧/ | |
| 心 | heart | sim¹²³ | /sim˩˨˧/ | |
| 手 | hand | ɕiuɪ²¹⁴ | /ɕiuɪ˨˩˦/ | |
| 足 | foot | tsiuɪk | /tsiuɪk̚/ | |
| 血 | blood | xwet | /xwet̚/ | |
| 肉 | meat | ɲiuɪk | /ɲiuɪk̚/ | |
| 人 | person | ɲiɪn¹²³ | /ɲiɪn˩˨˧/ | |
| 女 | woman | ɳiɔ²¹⁴ | /ɳiɔ˨˩˦/ | |
| 兒 | child | ɲie¹²³ | /ɲie˩˨˧/ | |
| 家 | home, family | kæ¹²³ | /kæ˩˨˧/ | |
| 門 | door, gate | mwon¹²³ | /mwon˩˨˧/ | |
| 飯 | cooked rice, meal | biuɐn⁵¹ | /biuɐn˥˩/ | |
| 茶 | tea | ɖæ¹²³ | /ɖæ˩˨˧/ | |
| 錢 | money | dziɛn¹²³ | /dziɛn˩˨˧/ | |
| 年 | year | nen¹²³ | /nen˩˨˧/ | |
| 生 | live, be born | ʃiæŋ¹²³ | /ʃiæŋ˩˨˧/ | |
| 死 | die | siɪ²¹⁴ | /siɪ˨˩˦/ | |
| 行 | go | ɦæŋ¹²³ | /ɦæŋ˩˨˧/ | |
| 行 | row | ɦɑŋ¹²³ | /ɦɑŋ˩˨˧/ | |
| 来 | come | loj¹²³ | /loɪ˩˨˧/ | |
| 去 | leave | kʰiɔ⁵¹ | /kʰiɔ˥˩/ | |
| 走 | run | tsəu²¹⁴ | /tsəu˨˩˦/ | |
| 飛 | fly | pɨj¹²³ | /pɨi˩˨˧/ | |
| 坐 | sit | dzuɑ²¹⁴ | /dzuɑ˨˩˦/ | |
| 立 | stand | lip | /lip̚/ | |
| 見 | see | ken⁵¹ | /ken˥˩/ | |
| 聞 | hear | mjun¹²³ | /miun˩˨˧/ | |
| 知 | know | ʈie¹²³ | /ʈie˩˨˧/ | |
| 食 | eat | ʑiɪk | /ʑiɪk̚/ | |
| 飲 | drink | ʔim²¹⁴ | /ʔim˨˩˦/ | |
| 白 | white | bæk | /bæk̚/ | |
| 黑 | black | xok | /xok̚/ | |
| 紅 | red | ɦuɪŋ¹²³ | /ɦuɪŋ˩˨˧/ | |
| 黃 | yellow | ɦwɑŋ¹²³ | /ɦwɑŋ˩˨˧/ | |
| 青 | blue-green | tsʰeŋ¹²³ | /tsʰeŋ˩˨˧/ | |
| 綠 | green | liuok | /liuok̚/ | |
| 灰 | grey; ash | xwoj¹²³ | /xwoɪ˩˨˧/ | |
| 大 | big | dɑj⁵¹ | /dɑɪ˥˩/ | |
| 小 | small | siɛu²¹⁴ | /siɛu˨˩˦/ | |
| 多 | many, much | tɑ¹²³ | /tɑ˩˨˧/ | |
| 長 | long | ɖiɐŋ¹²³ | /ɖiɐŋ˩˨˧/ | |
| 長 | grow; elder | ʈiɐŋ²¹⁴ | /ʈiɐŋ˨˩˦/ | |
| 老 | old | lɑu²¹⁴ | /lɑu˨˩˦/ | |
| 遠 | far | ɦiuɐn²¹⁴ | /ɦiuɐn˨˩˦/ | |
| 熱 | hot | ɲiɛt | /ɲiɛt̚/ | |
| 冷 | cold | læŋ²¹⁴ | /læŋ˨˩˦/ | |
| 香 | fragrant | xiɐŋ¹²³ | /xiɐŋ˩˨˧/ | |
| 上 | up | dʑiɐŋ²¹⁴ | /dʑiɐŋ˨˩˦/ | |
| 下 | down | ɦæ²¹⁴ | /ɦæ˨˩˦/ | |
| 左 | left | tsɑ²¹⁴ | /tsɑ˨˩˦/ | |
| 右 | right | ɦiuɪ²¹⁴ | /ɦiuɪ˨˩˦/ | |
| 中 | middle | ʈuoŋ¹²³ | /ʈuoŋ˩˨˧/ | |
| 中 | hit | ʈuoŋ⁵¹ | /ʈuoŋ˥˩/ | |
| 央 | center | ʔiɐŋ¹²³ | /ʔiɐŋ˩˨˧/ | |
| 東 | east | tuɪŋ¹²³ | /tuɪŋ˩˨˧/ | |
| 西 | west | sej¹²³ | /sei˩˨˧/ | |
| 南 | south | nom¹²³ | /nom˩˨˧/ | |
| 北 | north | pok | /pok̚/ | |
| 我 | I, me | ŋɑ²¹⁴ | /ŋɑ˨˩˦/ | |
| 你 | you | ɳiɪ²¹⁴ | /ɳiɪ˨˩˦/ | |
| 有 | have; there is | ɦiuɪ²¹⁴ | /ɦiuɪ˨˩˦/ | |
| 無 | not have, without | mju¹²³ | /miu˩˨˧/ | |
| 不 | not | pjut | /piut̚/ | |
| 個 | piece (classifier) | kɑ⁵¹ | /kɑ˥˩/ |
Sources
- Baxter 1992, A Handbook of Old Chinese Phonology
- 廣韻 (Guangyun)
- Wiktionary (Middle Chinese)
Mots comparés
Comparaison avec les langues de la même famille : sinitique (chinois moyen ancien)
| Sens | Chinois médiéval | Mandarin ancien (Zhongyuan yinyun) | Chinois des Han | Chinois classique cantonais | Mru | Vieux chinois | Gan de Fuzhou |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Eau | 水 /ɕwi/ | 水 /ʂui/ | 水 /ćwǝ́j/ | 水 /sɵy˧˥/ | o /ɔ/ | 水 /*s.turʔ/ | 水 /suøi˧˥/ |
| Feu | 火 /hwa/ | 火 /xuɔ/ | 火 /m̥ǝ̄́j/ | 火 /fɔ˧˥/ | mai /mɑɪ/ | 火 /*[qʷʰ]ˤəjʔ/ | 火 /fɔ˧˥/ |
| Soleil | 日 /ȵit/ | 日 /ɽi/ | 日 /ńǝt/ | 日 /jɐt˨/ | thum /tʰum/ | 日 /*C.nik/ | 日头 /ȵit˥ xɛu˨˦/ |
| Lune | 月 /ŋuat/ | 月 /iuɛ/ | 月 /ŋwat/ | 月 /jyt˨/ | la /lə/ | 月 /*[ŋ]ʷat/ | 月光 /ȵyɔt˥ kuɔŋ˩˩/ |
| Étoile | 星 /sɛjŋ/ | 星 /siəŋ/ | 星 /shiēŋ/ | 星 /sɪŋ˥/ | kɯr /kɯr/ | 星 /*s-tsʰˤeŋ/ | 星 /ɕiaŋ˩˩/ |
| Nuit | 夜 /jia/ | 夜 /iɛ/ | 夜 /źäh/ | 夜 /jɛː˨/ | yak /jak/ | 夜 /*[ɢ]Ak-s/ | 夜里 /ia˧˧ ti˧˥/ |
| Pluie | 雨 /ɦuə̆/ | 雨 /iu/ | 雨 /whá/ | 雨 /jyː˩˧/ | — | 雨 /*C.ɢʷ(r)aʔ/ | 雨 /i˧˥/ |
| Neige | 雪 /swiat/ | 雪 /siuɛ/ | 雪 /sjwat/ | 雪 /syːt˧/ | — | 雪 /*[s]ot/ | 雪 /ɕyɔt˨/ |
| Vent | 風 /puwŋ/ | 風 /fuŋ/ | 風 /prǝm/ | 風 /fʊŋ˥/ | — | 風 /*prəm/ | 风 /fuŋ˩˩/ |
| Terre | 土 /tʰɔ/ | 土 /tʰu/ | 土 /thā́/ | 土 /tʰou˧˥/ | — | 土 /*tʰˤaʔ/ | 土 /tʰu˧˥/ |
| Pierre | 石 /dʑiajk/ | 石 /ʂi/ | 石 /ʒ́iak/ | 石 /sɛːk˨/ | — | 石 /*dAk/ | 石头 /saʔ˥ xɛu˨˦/ |
| Montagne | 山 /ʂəɨn/ | 山 /ʂan/ | 山 /ṣān/ | 山 /saːn˥/ | — | 山 /*s-ŋrar/ | 山 /san˩˩/ |
| Mer | 海 /həj/ | 海 /xai/ | 海 /m̥ǝ̄́/ | 海 /hɔːi˧˥/ | — | 海 /*m̥ˤəʔ/ | 海 /xɔi˧˥/ |
| Mère | 母 /məw/ | 母 /mu/ | 母 /mǝ̄́/ | 母 /mou˩˧/ | au /əʔu/ | 母 /*məʔ/ | 母 /mu˧˥/ |
| Père | 父 /buə̆/ | 父 /fu/ | 父 /bwá/ | 父 /fu˨/ | pa /pə/ | 父 /*[N-p](r)aʔ/ | 父 /fu˧˧/ |
| Fille | 女 /ɳɨə̆/ | 女兒 /niu ɽʅ/ | 女 /ṇá/ | 女 /nɵy˩˧/ | — | 女 /*nraʔ/ | 女 /ȵi˧˥/ |
| Je | 我 /ŋa/ | 我 /ŋɔ/ | 我 /ŋhǟ́/ | 我 /ŋɔ˩˧/ | nga /ŋa/ | 我 /*ŋˤajʔ/ | 我 /ŋɔ˧˥/ |
| Tu | 汝 /ȵɨə̆/ | 汝 /ɽiu/ | 汝 /ńhá/ | 汝 /jyː˩˧/ | nang /naŋ/ | 汝 /*naʔ/ | 你 /ȵi˧˥/ |
| Nous | 我等 /ŋa təŋ/ | 我等 /ŋɔ təŋ/ | 我等 /ŋhǟ́ tǝ̄́ŋ/ | 我等 /ŋɔ˩˧ tɐŋ˧˥/ | — /—/ | 我 /*ŋˤajʔ/ | — /—/ |
| Nom | 名 /miajŋ/ | 名 /miəŋ/ | 名 /mhjeŋ/ | 名 /mɪŋ˨˩/ | ming /miŋ/ | 名 /*C.meŋ/ | 名字 /miaŋ˨˦ tsʰɿ/ |
| Personne | 人 /ȵin/ | 人 /ɽiən/ | 人 /ń́ǝn/ | 人 /jɐn˨˩/ | — | 人 /*niŋ/ | 人 /ȵin˨˦/ |
| Tête | 頭 /dəw/ | 頭 /tʰəu/ | 首 /śǝ́w/ | 首 /sɐu˧˥/ | — | 首 /*l̥uʔ/ | 头 /xɛu˨˦/ |
| Œil | 目 /muwk/ | 目 /mu/ | 目 /mhǝuk/ | 目 /mʊk˨/ | mik /mɪk/ | 目 /*C.m(r)[u]k/ | 眼 /ŋan˧˥/ |
| Oreille | 耳 /ȵɨ/ | 耳 /ɽʅ/ | 耳 /ń́ǝ́/ | 耳 /jiː˩˧/ | na /na/ | 耳 /*C.nəʔ/ | 耳朵 /ɛ˧˥ to/ |
| Nez | 鼻 /bi/ | 鼻 /pi/ | 鼻 /bhjǝś/ | 鼻 /pei˨/ | — | 鼻 /*m-bi[t]-s/ | — |
| Bouche | 口 /kʰəw/ | 口 /kʰəu/ | 口 /khwā́/ | 口 /hɐu˧˥/ | nor /nɔr/ | 口 /*kʰˤ(r)oʔ/ | 嘴 /tɕi˧˥/ |
| Dent | 牙 /ŋaɨ/ | 牙 /ia/ | 牙 /ŋrǟ/ | 牙 /ŋaː˨˩/ | ha /ha/ | 牙 /*m-ɢˤ<r>a/ | 牙 /ŋa˨˦/ |
| Langue | 舌 /ʑiat/ | 舌 /ʂiɛ/ | 舌 /źat/ | 舌 /siːt˨/ | dai /dai/ | 舌 /*mə.lat/ | 舌 /sɛt˥/ |
| Main | 手 /ɕuw/ | 手 /ʂiəu/ | 手 /shǝ́w/ | 手 /sɐu˧˥/ | bong /boŋ/ | 手 /*n̥uʔ/ | 手 /ɕiu˧˥/ |
| Pied | 足 /tsuawk/ | 足 /tsiu/ | 足 /cjok/ | 足 /tsʊk˥/ | klong /kləŋ/ | 足 /*[ts]ok/ | 脚 /tɕiɔʔ˨/ |
| Cœur | 心 /sim/ | 心 /siəm/ | 心 /sjǝm/ | 心 /sɐm˥/ | tsak /tsʰɑk/ | 心 /*səm/ | 心 /ɕim˩˩/ |
| Os | 骨 /kwət/ | 骨 /ku/ | 骨 /kwǝ̄t/ | 骨 /kʷɐt˥/ | hut /hut/ | 骨 /*kˤut/ | 骨头 /kut˨ xɛu˨˦/ |
| Sang | 血 /hwɛt/ | 血 /xiɛ/ | 血 /w̥iǝ̄t/ | 血 /hyːt˧/ | wi /wi/ | 血 /*m̥ˤik/ | 血 /ɕyɔt˨/ |
| Caca | 屎 /ɕi/ | 屎 /ʂʅ/ | 屎 /śǝ́j/ | 屎 /siː˧˥/ | — | 屎 /*[qʰ]ijʔ/ | 屎 /ɕi˧˥/ |
| Amour | 愛 /ʔəj/ | 愛 /ai/ | 愛 /ʔǝ̄ś/ | 愛 /ɔi˧/ | akiet /əkiɛt/ | 愛 /*[q]ˤə[p]-s/ | 爱 /ɔi˦˨/ |
| Arbre | 木 /məwk/ | 木 /mu/ | 木 /mhōk/ | 木 /mʊk˨/ | tshing /tsʰɪŋ/ | 木 /*C.mˤok/ | 树 /su˧˧/ |
| Chien | 犬 /kʰwɛn/ | 犬 /kʰiuɛn/ | 犬 /khwiǝ̄́n/ | 犬 /hyn˧˥/ | takui /təkuɪ/ | 犬 /*[k]ʷʰˤ[e][n]ʔ/ | 狗 /kɛu˧˥/ |
| Chat | 貓 /maɨw/ | 貓 /mau/ | 貓 /mhrāw/ | 貓 /maːu˥/ | tamin /təmɪn/ | 貓 /*C.mˤraw/ | 猫 /mau˨˦/ |
| Poisson | 魚 /ŋɨə̆/ | 魚 /iu/ | 魚 /ŋha/ | 魚 /jyː˨˩/ | nga /ŋa/ | 魚 /*[r.ŋ]a/ | 鱼 /ȵiɛ˨˦/ |
| Oiseau | 鳥 /tɛw/ | 鳥 /niɛu/ | 鳥 /tiǝ̄́w/ | 鳥 /niːu˩˧/ | — | 鳥 /*tˤiwʔ/ | 鸟 /ȵiɛu˧˥/ |
| Papillon | 胡蝶 /ɦɔ dɛp/ | 胡蝶 /xu tiɛ/ | 胡蝶 /ɣā l(h)iāp/ | 胡蝶 /wu˨˩ tiːp˨/ | — | 胡蝶 /*[ɡ]ˤa lˤep/ | — |
| Œuf | 卵 /lwan/ | 卵 /luɔn/ | 卵 /rhwā́n/ | 卵 /lɵn˩˧/ | — | 卵 /*k.rˤorʔ/ | 鸡蛋 /tɕi˩˩ xan˧˧/ |
| Ours | 熊 /ɦuwŋ/ | 熊 /xiuŋ/ | 熊 /whǝm/ | 熊 /hʊŋ˨˩/ | — | 熊 /*C.[ɢ]ʷ(r)əm/ | 熊 /ɕyŋ˨˦/ |
| Cheval | 馬 /maɨ/ | 馬 /ma/ | 馬 /mrǟ́/ | 馬 /maː˩˧/ | — | 馬 /*mˤraʔ/ | 马 /ma˧˥/ |
| Maison | 屋 /ʔəwk/ | 屋 /u/ | 屋 /ʔōk/ | 屋 /ʊk˥/ | khim /kʲɪm/ | 室 /*s.ti[t]/ | 屋 /uʔ˨/ |
| Lait | 乳 /ȵuə̆/ | 乳 /ɽiu/ | 乳 /ńwá/ | 乳 /jyː˩˧/ | — | 乳 /*noʔ/ | 牛奶 /ŋɛu˨˦ lai˧˥/ |
| Miel | 蜜 /mit/ | 蜜 /mi/ | 蜜 /mjǝt/ | 蜜 /mɐt˨/ | — | 蜜 /*mit/ | 蜂蜜 /fuŋ˩˩ mit˥/ |
| Sel | 鹽 /jiam/ | 鹽 /iɛm/ | 鹽 /źam/ | 鹽 /jiːm˨˩/ | — | 鹽 /*[ɢr][o]m/ | 盐 /iɛm˨˦/ |
| Vin | 葡萄酒 /bɔ daw tsuw/ | — | 蒲陶酒 /bhā lhǝ̄w cjǝ́w/ | 葡萄酒 /pʰou˨˩ tʰou˨˩ tsɐu˧˥/ | — | — | — |
| Riz | 米 /mɛj/ | 米 /mi/ | 米 /mhiǝ̄́j/ | 米 /mɐi˩˧/ | — | 米 /*(C.)mˤ[e]jʔ/ | 米 /mi˧˥/ |
| Fer | 鐵 /tʰɛt/ | 鐵 /tʰiɛ/ | 鐵 /l̥iǝ̄t/ | 鐵 /tʰiːt˧/ | — | 鐵 /*l̥ˤik/ | 铁 /tʰiɛt˨/ |
| Roue | 輪 /lwin/ | 輪 /liuən/ | 輪 /rwǝn/ | 輪 /lɵn˨˩/ | — | 輪 /*[r]u[n]/ | 轮子 /tyn˨˦ tsɿ˧˥/ |
| Soie | 絲 /sɨ/ | 絲 /sɿ/ | 絲 /sjǝ/ | 絲 /siː˥/ | — | 絲 /*[s]ə/ | 丝 /sɿ˩˩/ |
| Livre | 書 /ɕɨə̆/ | 書 /ʂiu/ | 書 /ća/ | 書 /syː˥/ | — | 書 /*s-ta/ | 书 /su˩˩/ |
| Manger | 食 /ʑik/ | 食 /ʂi/ | 食 /źǝk/ | 食 /sɪk˨/ | tsa /tsɑ/ | 食 /*mə-lək/ | 吃 /tɕʰiaʔ˨/ |
| Boire | 飲 /ʔjim/ | 飲 /iəm/ | 飲 /ʔǝ́m/ | 飲 /jɐm˧˥/ | kham /kʰɑm/ | 飲 /*q(r)[u]mʔ/ | — /—/ |
| Dormir | 眠 /mɛn/ | 睡 /ʂui/ | 寐 /m(h)jǝś/ | 寐 /mei˨/ | — | 寐 /*mi[t]-s/ | 睏觉 /kʰun˦˨ kau˦˨/ |
| Un | 一 /ʔit/ | 一 /i/ | 一 /ʔjǝt/ | 一 /jɐt˥/ | lok /lɔk/ | 一 /*ʔi[t]/ | 一 /it˨/ |
| Deux | 二 /ȵi/ | 二 /ɽʅ/ | 二 /ńǝś/ | 二 /jiː˨/ | pəni /pəni/ | 二 /*ni[j]-s/ | 二 /ɛ˧˧/ |
| Trois | 三 /sam/ | 三 /sam/ | 三 /sǝ̄m/ | 三 /saːm˥/ | sum /sum/ | 三 /*s.rum/ | 三 /sam˩˩/ |
| Quatre | 四 /si/ | 四 /sɿ/ | 四 /s(h)jǝś/ | 四 /sei˧/ | — | 四 /*s.li[j]-s/ | 四 /sɿ˦˨/ |
| Cinq | 五 /ŋɔ/ | 五 /u/ | 五 /ŋhā́/ | 五 /ŋ̍˩˧/ | — | 五 /*C.ŋˤaʔ/ | 五 /ŋ̍˧˥/ |
| Cent | 百 /paɨjk/ | 百 /pai/ | 百 /prāk/ | 百 /paːk˧/ | — | 百 /*pˤrak/ | 百 /paʔ˨/ |
| Bonjour | 萬福 /muan puwk/ | 萬福 /ʋan fu/ | 萬福 /mwanh pwǝk/ | 萬福 /man˨ fʊk˥/ | namaskaro /nɑməskɑro/ | — /—/ | 你好 /ȵi˧˥ xau˧˥/ |
| Merci | 謝 /zia/ | 謝 /siɛ/ | 謝 /zhäh/ | 謝 /tsɛ˨/ | dhanyabad /dʰənəbɑd/ | 謝 /*sə-lAk-s/ | 谢谢 /ɕia˧˧ ɕia˧˧/ |
| Bon | 善 /dʑian/ | 善 /ʂiɛn/ | 善 /ʒ́(h)án/ | 善 /sin˨/ | — /—/ | 好 /*qʰˤuʔ/ | 好 /xau˧˥/ |
| Nouveau | 新 /sin/ | 新 /siən/ | 新 /sjǝn/ | 新 /sɐn˥/ | — | 新 /*s.tsʰi[n]/ | 新 /ɕin˩˩/ |
| Rouge | 赤 /cʰiajk/ | 紅 /xuŋ/ | 赤 /khiak/ | 赤 /tsʰɪk˧/ | ni /ni/ | 赤 /*[t-qʰ](r)Ak/ | 红 /fuŋ˨˦/ |
| Blanc | 白 /baɨjk/ | 白 /pai/ | 白 /brāk/ | 白 /paːk˨/ | — /—/ | 白 /*bˤrak/ | 白 /pʰaʔ˥/ |
| Noir | 黑 /hək/ | 黑 /xei/ | 黑 /m̥ǝ̄k/ | 黑 /hɐk˥/ | — | 黑 /*m̥ˤək/ | 黑 /xɛʔ˨/ |
| Vert | 綠 /luawk/ | 綠 /liu/ | 綠 /rok/ | 綠 /lʊk˨/ | — | 綠 /*pə.rok/ | 绿 /tiuʔ˨/ |
| Coucou | 布穀 /pɔ kəwk/ | 布穀 /pu ku/ | 布穀 /pāh kōk/ | 布穀 /pou˧ kʊk˥/ | — | 布穀 /*pˤa-s [k]ˤok/ | — |
| Ouaf | 狺狺 /ŋjin ŋjin/ | — | 狺狺 /ŋ(h)ǝn ŋ(h)ǝn/ | 汪汪 /wɔːŋ˥ wɔːŋ˥/ | — | — | — |
| Cocorico | 喈喈 /kəɨj kəɨj/ | — | 喈喈 /krǝ̄j krǝ̄j/ | 喈喈 /kaːi˥ kaːi˥/ | — | — | — |
| Ordinateur | 籌 /ɖuw/ | 算盤 /suɔn pʰuɔn/ | 籌 /ḍhǝw/ | 算盤 /syːn˧ pʰuːn˨˩/ | — | 籌 /*dru/ | 电脑 /tʰiɛn˧˧ lau˧˥/ |
| Sushi | 鮓 /tʂaɨ/ | 鮓 /tʂa/ | — /—/ | 鮓 /tsaː˧˥/ | — | 鮓 /*tsˤraʔ/ | 寿司 /ɕiu˧˧ sɿ˩˩/ |
| Thé | 茶 /ɖaɨ/ | 茶 /tʂʰa/ | — | 茶 /tsʰaː˨˩/ | — | — | 茶 /tsʰa˨˦/ |
| Sucre | 糖 /daŋ/ | 糖 /tʰaŋ/ | — | 糖 /tʰɔːŋ˨˩/ | — | — | 糖 /xɔŋ˨˦/ |
| Orange | 橙 /ɖəɨjŋ/ | 橙 /tʂʰəŋ/ | 橘 /kjwǝt/ | 橘 /kʷɐt˥/ | — | 橘 /*[s.k]ʷi[t]/ | 橙 /tsʰaŋ˨˦/ |
| 99 | 九十九 /kuw dʑip kuw/ | — | — | — | — | 九十有九 /*[k]uʔ t.[ɡ]əp [ɢ]ʷəʔ-s [k]uʔ/ | — |
Ordre des mots comparé
Comparer avec les grandes langues du monde
Comparer avec des langues proches
Lectures han comparées
Comparaison avec les langues de la même famille : Sinitique (Middle Chinese)
| Caractère | Chinois médiéval | Hakka de Hailu | Hakka taïwanais | Yue de Zhongshan | Vietnamien du Sud | Gan | Hakka |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 一 | ʔjiɪt /ʔjiɪt̚/ | yit /jit̚˥/ | id5 /it̚˨/ | jat1 /jɐt̚˥/ | Nhứt /ɲɨk˧˥/ | it⁵ /it̚˥/ | yit /jit̚˨/ |
| 二 | ɲiɪ⁵¹ /ɲiɪ˥˩/ | ngì /ŋi˧˧/ | ngi4 /ŋi˥˥/ | ngi6 /ŋi˧˧/ | Nhị /ɲi˨˩˨/ | ɵ²¹ /ɵ˨˩/ | ngi /ŋi˥˥/ |
| 三 | sam¹²³ /sam˩˨˧/ | sâm /sam˥˧/ | sam1 /sam˨˦/ | saam1 /sam˥˥/ | Tam /taːm˧˧/ | san⁴² /san˦˨/ | sâm /sam˦˦/ |
| 四 | siɪ⁵¹ /siɪ˥˩/ | sì /si˩˩/ | si4 /si˥˥/ | si3 /si˧˧/ | Tứ /tɨ˧˥/ | sɿ⁴⁵ /sɿ˦˥/ | si /si˥˥/ |
| 五 | ŋuo²¹⁴ /ŋuo˨˩˦/ | ńg /ŋ̩˨˦/ | ng3 /ŋ̩˧˩/ | ng5 /ŋ̍˨˩˧/ | Ngũ /ŋu˨˩˦/ | 白讀ŋ̍²¹³ /ŋ̍˨˩˧/文讀u²¹³ /u˨˩˧/ | ńg /ŋ̩˧˩/ |
| 六 | liuɪk /liuɪk̚/ | liu̍k /liuk̚˨/ | liug6 /liuk̚˥/ | luk6 /lʊk̚˧/ | Lục /luk͡p˨˩/ | liuʔ⁵ /liuʔ˥/ | liuk /liuk̚˥/ |
| 七 | tsʰiɪt /tsʰiɪt̚/ | chhit /tsʰit̚˥/ | cid5 /tsʰit̚˨/ | cat1 /tsʰɐt̚˥/ | Thất /tʰək˧˥/ | tɕʰit⁵ /tɕʰit̚˥/ | chhit /tsʰit̚˨/ |
| 八 | pɛt /pɛt̚/ | pat /pat̚˥/ | bad5 /pat̚˨/ | baat3 /pat̚˧/ | Bát /ɓaːk˧˥/ | pat⁵ /pat̚˥/ | pat /pat̚˨/ |
| 九 | kiuɪ²¹⁴ /kiuɪ˨˩˦/ | kiú /kiu˨˦/ | giu3 /kiu˧˩/ | gau2 /kɐu˨˩˧/ | Cửu /kɨw˨˩˦/ | tɕiu²¹³ /tɕiu˨˩˧/ | kiú /kiu˧˩/ |
| 十 | dʑip /dʑip̚/ | shi̍p /ʃip̚˨/ | siib6 /sɨp̚˥/ | sap6 /sɐp̚˧/ | Thập /tʰəp˨˩/ | sɨt²¹ /sɨt̚˨˩/ | sṳ̍p /sɨp̚˥/ |
| 天 | tʰen¹²³ /tʰen˩˨˧/ | thiên /tʰien˥˧/ | tien1 /tʰien˨˦/ | tin1 /tʰin˥˥/ | Thiên /tʰiəŋ˧˧/ | tʰiɛn⁴² /tʰiɛn˦˨/ | thiên /tʰien˦˦/ |
| 地 | dij⁵¹ /diɪ˥˩/ | thì /tʰi˧˧/ | ti4 /tʰi˥˥/ | di6 /ti˧˧/ | Địa /ɗiə˨˩˨/ | tʰi²¹ /tʰi˨˩/ | thi /tʰi˥˥/ |
| 日 | ɲiɪt /ɲiɪt̚/ | ngi̍t /ŋit̚˨/ | ngid6 /ŋit̚˥/ | jat6 /jɐt̚˧/ | Nhựt /ɲɨk˨˩/ | 白讀ȵit⁵ /ȵit̚˥/文讀lɨt⁵ /lɨt̚˥/ | ngit /ŋit̚˥/ |
| 月 | ŋiuɐt /ŋiuɐt̚/ | ngie̍t /ŋiet̚˨/ | ngied6 /ŋiet̚˥/ | ngyut6 /ŋyt̚˧/ | Nguyệt /ŋwiək˨˩/ | ȵyot²¹ /ȵyot̚˨˩/ | ngie̍t /ŋiet̚˥/ |
| 山 | ʃæn¹²³ /ʃæn˩˨˧/ | sân /san˥˧/ | san1 /san˨˦/ | saan1 /san˥˥/ | Sơn /ʂəːŋ˧˧/ | san⁴² /san˦˨/ | sân /san˦˦/ |
| 海 | xoj²¹⁴ /xoɪ˨˩˦/ | hói /hoi˨˦/ | hoi3 /hoi˧˩/ | hoi2 /hɔi˨˩˧/ | Hải /haːj˨˩˦/ | hai²¹³ /hai˨˩˧/ | hói /hoi˧˩/ |
| 水 | ɕwiɪ²¹⁴ /ɕwiɪ˨˩˦/ | súi /sui˨˦/ | sui3 /sui˧˩/ | seoi2 /sɵy˨˩˧/ | Thuỷ /tʰwij˨˩˦/ | sui²¹³ /sui˨˩˧/ | súi /sui˧˩/ |
| 火 | xwɑ²¹⁴ /xwɑ˨˩˦/ | fó /fo˨˦/ | fo3 /fo˧˩/ | fo2 /fɔ˨˩˧/ | Hoả /waː˨˩˦/ | fo²¹³ /fo˨˩˧/ | fó /fo˧˩/ |
| 木 | muɪk /muɪk̚/ | mu̍k /muk̚˨/ | mug6 /muk̚˥/ | muk6 /mʊk̚˧/ | Mộc /mok͡p˨˩/ | muʔ⁵ /muʔ˥/ | muk /muk̚˥/ |
| 土 | tʰuo²¹⁴ /tʰuo˨˩˦/ | thú /tʰu˨˦/ | tu3 /tʰu˧˩/ | tu2 /tʰu˨˩˧/ | Thổ /tʰo˨˩˦/ | tʰu²¹³ /tʰu˨˩˧/ | thú /tʰu˧˩/ |
| 石 | dʑek /dʑek̚/ | sha̍k /ʃak̚˨/ | sag6 /sak̚˥/ | siak6 /siak̚˧/ | Thạch /tʰat˨˩/ | 白讀saʔ²¹ /saʔ˨˩/文讀sɨt⁵ /sɨt̚˥/ | sa̍k /sak̚˥/ |
| 鐵 | tʰet /tʰet̚/ | thiet /tʰiet̚˥/ | tied5 /tʰiet̚˨/ | tit3 /tʰit̚˧/ | Thiết /tʰiək˧˥/ | tʰiɛt⁵ /tʰiɛt̚˥/ | thiet /tʰiet̚˨/ |
| 雨 | ɦju²¹⁴ /ɦiu˨˩˦/ | yí /ji˨˦/ | i3 /i˧˩/ | yu5 /y˨˩˧/ | Vũ /ju˨˩˦/ | y²¹³ /y˨˩˧/ | yí /ji˧˩/ |
| 雪 | siuɛt /siuɛt̚/ | siet /siet̚˥/ | xied5 /ɕiet̚˨/ | syut3 /syt̚˧/ | Tuyết /twiək˧˥/ | ɕyot⁵ /ɕyot̚˥/ | siet /siet̚˨/ |
| 牛 | ŋɨu¹²³ /ŋɨu˩˨˧/ | ngiu /ŋiu˥˥/ | ngiu2 /ŋiu˩˩/ | ngau4 /ŋɐu˥˩/ | Ngưu /ŋɨw˧˧/ | ȵiu⁴⁵ /ȵiu˦˥/ | ngiù /ŋiu˨˦/ |
| 虎 | xuo²¹⁴ /xuo˨˩˦/ | fú /fu˨˦/ | fu3 /fu˧˩/ | hu2 /hu˨˩˧/ | Hổ /ho˨˩˦/ | fu²¹³ /fu˨˩˧/ | fú /fu˧˩/ |
| 龍 | liuoŋ¹²³ /liuoŋ˩˨˧/ | liung /liuŋ˥˥/ | liung2 /liuŋ˩˩/ | lung4 /lʊŋ˥˩/ | Long /lawŋ͡m˧˧/ | luŋ⁴⁵ /luŋ˦˥/ | liùng /liuŋ˨˦/ |
| 蛇 | ʑiæ¹²³ /ʑiæ˩˨˧/ | sha /ʃa˥˥/ | sa2 /sa˩˩/ | se4 /sɛ˥˩/ | Xà /saː˨˩/ | sa⁴⁵ /sa˦˥/ | sà /sa˨˦/ |
| 馬 | mæ²¹⁴ /mæ˨˩˦/ | má /ma˨˦/ | ma3 /ma˧˩/ | maa5 /ma˨˩˧/ | Mã /maː˨˩˦/ | ma²¹³ /ma˨˩˧/ | má /ma˧˩/ |
| 羊 | jiɐŋ¹²³ /jiɐŋ˩˨˧/ | yong /joŋ˥˥/ | iong2 /joŋ˩˩/ | jong4 /jɔŋ˥˩/ | Dương /jɨəŋ˧˧/ | iɔŋ⁴⁵ /iɔŋ˦˥/ | yòng /joŋ˨˦/ |
| 雞 | kej¹²³ /kei˩˨˧/ | kâi /kai˥˧/ | gie1 /kie˨˦/ | gai1 /kɐi˥˥/ | Kê /ke˧˧/ | tɕi⁴² /tɕi˦˨/ | kê /ke˦˦/ |
| 犬 | kʰwen²¹⁴ /kʰwen˨˩˦/ | khién /kʰien˨˦/ | kien3 /kʰien˧˩/ | kyun2 /kʰyn˨˩˧/ | Khuyển /xwiəŋ˨˩˦/ | tɕʰyon²¹³ /tɕʰyon˨˩˧/ | khién /kʰien˧˩/ |
| 豬 | ʈiɔ¹²³ /ʈiɔ˩˨˧/ | zhû /tʃu˥˧/ | zu1 /tsu˨˦/ | zyu1 /tsy˥˥/ | Trư /ʈɨ˧˧/ | tɕy⁴² /tɕy˦˨/ | chû /tsu˦˦/ |
| 貓 | mˠau¹²³ /mˠau˩˨˧/ | mêu /meu˥˧/ | meu4 /meu˥˥/ | maau1 /mau˥˥/ | Miêu /miw˧˧/ | mau⁴⁵ /mau˦˥/ | mêu /meu˦˦/ |
| 鳥 | tew²¹⁴ /tew˨˩˦/ | tiáu /tiau˨˦/ | diau3 /tiau˧˩/ | niu5 /niu˨˩˧/ | Điểu /ɗiw˨˩˦/ | ȵiɛu²¹³ /ȵiɛu˨˩˧/ | tiáu /tiau˧˩/ |
| 魚 | ŋjo¹²³ /ŋiɔ˩˨˧/ | ng /ŋ˥˥/ | ng2 /ŋ˩˩/ | ngyu4 /ŋy˥˩/ | Ngư /ŋɨ˧˧/ | ȵie²⁴ /ȵie˨˦/ | ǹg /ŋ˨˦/ |
| 頭 | dəu¹²³ /dəu˩˨˧/ | theu /tʰeu˥˥/ | teu2 /tʰeu˩˩/ | tau4 /tʰɐu˥˩/ | Đầu /ɗəw˨˩/ | tʰɛu²⁴ /tʰɛu˨˦/ | thèu /tʰeu˨˦/ |
| 目 | miuɪk /miuɪk̚/ | mu̍k /muk̚˨/ | mug6 /muk̚˥/ | muk6 /mʊk̚˧/ | Mục /muk͡p˨˩/ | muʔ⁵ /muʔ˥/ | muk /muk̚˥/ |
| 耳 | ɲiɪ²¹⁴ /ɲiɪ˨˩˦/ | ngí /ŋi˨˦/ | ngi3 /ŋi˧˩/ | ngi5 /ŋi˨˩˧/ | Nhĩ /ɲi˨˩˦/ | ɵ²¹³ /ɵ˨˩˧/ | ngí /ŋi˧˩/ |
| 鼻 | biɪ⁵¹ /biɪ˥˩/ | phì /pʰi˧˧/ | pi4 /pʰi˥˥/ | bi6 /pi˧˧/ | Tị /ti˨˩˨/ | pʰit²¹ /pʰit̚˨˩/ | phi /pʰi˥˥/ |
| 口 | kʰəu²¹⁴ /kʰəu˨˩˦/ | khiéu /kʰieu˨˦/ | kieu3 /kʰieu˧˩/ | hau2 /hɐu˨˩˧/ | Khẩu /xəw˨˩˦/ | kʰiɛu²¹³ /kʰiɛu˨˩˧/ | khiéu /kʰieu˧˩/ |
| 牙 | ŋæ¹²³ /ŋæ˩˨˧/ | nga /ŋa˥˥/ | nga2 /ŋa˩˩/ | ngaa4 /ŋa˥˩/ | Nha /ɲaː˧˧/ | ŋa⁴⁵ /ŋa˦˥/ | ngà /ŋa˨˦/ |
| 心 | sim¹²³ /sim˩˨˧/ | sîm /sim˥˧/ | sim1 /sim˨˦/ | sam1 /sɐm˥˥/ | Tâm /təm˧˧/ | ɕin⁴² /ɕin˦˨/ | sîm /sim˦˦/ |
| 手 | ɕiuɪ²¹⁴ /ɕiuɪ˨˩˦/ | shiú /ʃiu˨˦/ | su3 /su˧˩/ | sau2 /sɐu˨˩˧/ | Thủ /tʰu˨˩˦/ | siu²¹³ /siu˨˩˧/ | sú /su˧˩/ |
| 足 | tsiuɪk /tsiuɪk̚/ | chiuk /tɕiuk̚˥/ | jiug5 /tɕiuk̚˨/ | zuk1 /tsʊk̚˥/ | Túc /tuk͡p˧˥/ | tɕiuʔ⁵ /tɕiuʔ˥/ | chiuk /tɕiuk̚˨/ |
| 血 | xwet /xwet̚/ | hiet /hiet̚˥/ | hied5 /hiet̚˨/ | hyut3 /hyt̚˧/ | Huyết /wiək˧˥/ | ɕyot⁵ /ɕyot̚˥/ | hiet /hiet̚˨/ |
| 肉 | ɲiuɪk /ɲiuɪk̚/ | ngiu̍k /ŋiuk̚˨/ | ngiug6 /ŋiuk̚˥/ | juk6 /jʊk̚˧/ | Nhục /ɲuk͡p˨˩/ | ȵiuʔ⁵ /ȵiuʔ˥/ | ngiuk /ŋiuk̚˥/ |
| 人 | ɲiɪn¹²³ /ɲiɪn˩˨˧/ | ngin /ŋin˥˥/ | ngin2 /ŋin˩˩/ | jan4 /jɐn˥˩/ | Nhân /ɲəŋ˧˧/ | 白讀ȵin⁴⁵ /ȵin˦˥/文讀lɨn⁴⁵ /lɨn˦˥/ | 白讀ngin /ŋin˨˦/文讀yin /jin˨˦/ |
| 女 | ɳiɔ²¹⁴ /ɳiɔ˨˩˦/ | ńg /ŋ̩˨˦/ | ng3 /ŋ̩˧˩/ | nyu5 /ny˨˩˧/ | Nữ /nɨ˨˩˦/ | ȵy²¹³ /ȵy˨˩˧/ | ń /n̩˧˩/ |
| 兒 | ɲie¹²³ /ɲie˩˨˧/ | 白讀nga /ŋa˥˥/文讀yi /ji˥˥/ | 白讀nga4 /ŋa˥˥/文讀i2 /i˩˩/ | ngi4 /ŋi˥˩/ | Nhi /ɲi˧˧/ | ɵ⁴⁵ /ɵ˦˥/ | yì /ji˨˦/ |
| 家 | kæ¹²³ /kæ˩˨˧/ | kâ /ka˥˧/ | ga1 /ka˨˦/ | gaa1 /ka˥˥/ | Gia /jaː˧˧/ | ka⁴² /ka˦˨/ | kâ /ka˦˦/ |
| 門 | mwon¹²³ /mwon˩˨˧/ | mun /mun˥˥/ | mun2 /mun˩˩/ | mun4 /mun˥˩/ | Môn /moːŋ͡m˧˧/ | mɨn⁴⁵ /mɨn˦˥/ | mùn /mun˨˦/ |
| 飯 | biuɐn⁵¹ /biuɐn˥˩/ | 白讀phòn /pʰon˧˧/文讀fàn /fan˧˧/ | fan4 /fan˥˥/ | faan6 /fan˧˧/ | Phạn /faːŋ˨˩˨/ | fan²¹ /fan˨˩/ | fan /fan˥˥/ |
| 茶 | ɖæ¹²³ /ɖæ˩˨˧/ | chha /tsʰa˥˥/ | ca2 /tsʰa˩˩/ | caa4 /tsʰa˥˩/ | Trà /ʈaː˨˩/ | tsʰa²⁴ /tsʰa˨˦/ | chhà /tsʰa˨˦/ |
| 錢 | dziɛn¹²³ /dziɛn˩˨˧/ | chhien /tsʰien˥˥/ | qien2 /tɕʰien˩˩/ | cin4 /tsʰin˥˩/ | Tiền /tiəŋ˨˩/ | tɕʰiɛn²⁴ /tɕʰiɛn˨˦/ | chhièn /tsʰien˨˦/ |
| 年 | nen¹²³ /nen˩˨˧/ | ngien /ŋien˥˥/ | ngien2 /ŋien˩˩/ | nin4 /nin˥˩/ | Niên /niəŋ˧˧/ | ȵiɛn⁴⁵ /ȵiɛn˦˥/ | ngiàn /ŋian˨˦/ |
| 生 | ʃiæŋ¹²³ /ʃiæŋ˩˨˧/ | 白讀sâng /saŋ˥˧/文讀sên /sen˥˧/ | 白讀sang1 /saŋ˨˦/文讀sen1 /sen˨˦/ | 白讀saang1 /saŋ˥˥/文讀sang1 /sɐŋ˥˥/ | Sinh /ʂɨn˧˧/ | 白讀saŋ⁴² /saŋ˦˨/文讀sɛn⁴² /sɛn˦˨/ | 白讀sâng /saŋ˦˦/文讀sên /sen˦˦/ |
| 死 | siɪ²¹⁴ /siɪ˨˩˦/ | sí /si˨˦/ | xi3 /ɕi˧˩/ | si2 /si˨˩˧/ | Tử /tɨ˨˩˦/ | sɿ²¹³ /sɿ˨˩˧/ | sí /si˧˩/ |
| 行 | ɦæŋ¹²³ /ɦæŋ˩˨˧/ | hang /haŋ˥˥/ | hang2 /haŋ˩˩/ | hang4 /hɐŋ˥˩/ | Hành /han˨˩/ | 白讀hɛn²⁴ /hɛn˨˦/文讀ɕin⁴⁵ /ɕin˦˥/ | hang /haŋ˨˦/ |
| 行 | ɦɑŋ¹²³ /ɦɑŋ˩˨˧/ | hòng /hoŋ˧˧/ | hong4 /hoŋ˥˥/ | hong4 /hɔŋ˥˩/ | Hàng /haːŋ˨˩/ | hɔŋ²⁴ /hɔŋ˨˦/ | hong /hoŋ˨˦/ |
| 来 | loj¹²³ /loɪ˩˨˧/ | loi /loi˥˥/ | loi2 /loi˩˩/ | loi4 /lɔi˥˩/ | Lai /laːi˧˧/ | lai⁴⁵ /lai˦˥/ | lòi /loi˨˦/ |
| 去 | kʰiɔ⁵¹ /kʰiɔ˥˩/ | hì /hi˩˩/ | hi4 /hi˥˥/ | hyu3 /hy˧˧/ | Khứ /xɨ˧˥/ | tɕʰie⁴⁵ /tɕʰie˦˥/ | hi /hi˥˥/ |
| 走 | tsəu²¹⁴ /tsəu˨˩˦/ | chéu /tseu˨˦/ | zeu3 /tseu˧˩/ | zau2 /tsɐu˨˩˧/ | Tẩu /təw˨˩˦/ | tsɛu²¹³ /tsɛu˨˩˧/ | chéu /tseu˧˩/ |
| 飛 | pɨj¹²³ /pɨi˩˨˧/ | 白讀pûi /pui˥˧/文讀fûi /fui˥˧/ | 白讀bi1 /pi˨˦/文讀fi1 /fi˨˦/ | fi1 /fi˥˥/ | Phi /fi˧˧/ | fuai⁴² /fuai˦˨/ | 白讀pî /pi˦˦/文讀fî /fi˦˦/ |
| 坐 | dzuɑ²¹⁴ /dzuɑ˨˩˦/ | chhô /tsʰo˥˧/ | co1 /tsʰo˨˦/ | 白讀co5 /tsʰɔ˨˩˧/文讀zo6 /tsɔ˧˧/ | Tọa /twaː˨˩˨/ | tsʰo²¹ /tsʰo˨˩/ | chhô /tsʰo˦˦/ |
| 立 | lip /lip̚/ | li̍p /lip̚˨/ | lib6 /lip̚˥/ | lap6 /lɐp̚˧/ | Lập /ləp˨˩/ | lit⁵ /lit̚˥/ | li̍p /lip̚˥/ |
| 見 | ken⁵¹ /ken˥˩/ | kièn /kien˩˩/ | gien4 /kien˥˥/ | gin3 /kin˧˧/ | Kiến /kiəŋ˧˥/ | tɕiɛn⁴⁵ /tɕiɛn˦˥/ | kien /kien˥˥/ |
| 聞 | mjun¹²³ /miun˩˨˧/ | vun /vun˥˥/ | vun2 /vun˩˩/ | man4 /mɐn˥˩/ | Văn /jaŋ˧˧/ | un⁴⁵ /un˦˥/ | vùn /vun˨˦/ |
| 知 | ʈie¹²³ /ʈie˩˨˧/ | tî /ti˥˧/ | di1 /ti˨˦/ | zi1 /tsi˥˥/ | Tri /ʈi˧˧/ | tsɿ⁴² /tsɿ˦˨/ | tî /ti˦˦/ |
| 食 | ʑiɪk /ʑiɪk̚/ | shi̍t /ʃit̚˨/ | siid6 /sɨt̚˥/ | sik6 /sɪk̚˧/ | Thực /tʰɨk˨˩/ | sɨt⁵ /sɨt̚˥/ | sṳ̍t /sɨt̚˥/ |
| 飲 | ʔim²¹⁴ /ʔim˨˩˦/ | yím /jim˨˦/ | im3 /jim˧˩/ | jam2 /jɐm˨˩˧/ | Ẩm /ʔəm˨˩˦/ | in²¹³ /in˨˩˧/ | yím /jim˧˩/ |
| 白 | bæk /bæk̚/ | pha̍k /pʰak̚˨/ | pag6 /pʰak̚˥/ | baak6 /pak̚˧/ | Bạch /ɓat˨˩/ | 白讀pʰaʔ²¹ /pʰaʔ˨˩/文讀pʰɛt⁵ /pʰɛt̚˥/ | pha̍k /pʰak̚˥/ |
| 黑 | xok /xok̚/ | het /het̚˥/ | hed5 /het̚˨/ | haak1 /hak̚˥/ | Hắc /hak˧˥/ | hɛt⁵ /hɛt̚˥/ | het /het̚˨/ |
| 紅 | ɦuɪŋ¹²³ /ɦuɪŋ˩˨˧/ | fung /fuŋ˥˥/ | fung2 /fuŋ˩˩/ | hung4 /hʊŋ˥˩/ | Hồng /hoŋ͡m˨˩/ | fuŋ⁴⁵ /fuŋ˦˥/ | fùng /fuŋ˨˦/ |
| 黃 | ɦwɑŋ¹²³ /ɦwɑŋ˩˨˧/ | vong /voŋ˥˥/ | vong2 /voŋ˩˩/ | wong4 /wɔŋ˥˩/ | Hoàng /waːŋ˨˩/ | uɔŋ⁴⁵ /uɔŋ˦˥/ | vòng /voŋ˨˦/ |
| 青 | tsʰeŋ¹²³ /tsʰeŋ˩˨˧/ | 白讀chhiâng /tsʰiaŋ˥˧/文讀chhîn /tsʰin˥˧/ | 白讀qiang1 /tɕʰiaŋ˨˦/文讀qin1 /tɕʰin˨˦/ | 白讀ciang1 /tsʰiaŋ˥˥/文讀cing1 /tsʰɪŋ˥˥/ | Thanh /tʰan˧˧/ | 白讀tɕʰiaŋ⁴² /tɕʰiaŋ˦˨/文讀tɕʰin⁴² /tɕʰin˦˨/ | chhiâng /tsʰiaŋ˦˦/ |
| 綠 | liuok /liuok̚/ | liu̍k /liuk̚˨/ | liug6 /liuk̚˥/ | luk6 /lʊk̚˧/ | Lục /luk͡p˨˩/ | liuʔ⁵ /liuʔ˥/ | liu̍k /liuk̚˥/ |
| 灰 | xwoj¹²³ /xwoɪ˩˨˧/ | fôi /foi˥˧/ | foi1 /foi˨˦/ | hui1 /hui˥˥/ | Hôi /hoj˧˧/ | fuai⁴² /fuai˦˨/ | fôi /foi˦˦/ |
| 大 | dɑj⁵¹ /dɑɪ˥˩/ | thài /tʰai˧˧/ | tai4 /tʰai˥˥/ | daai6 /tai˧˧/ | Đại /ɗaːi˨˩˨/ | tʰai²¹ /tʰai˨˩/ | thai /tʰai˥˥/ |
| 小 | siɛu²¹⁴ /siɛu˨˩˦/ | siáu /siau˨˦/ | seu3 /seu˧˩/ | siu2 /siu˨˩˧/ | Tiểu /tiw˨˩˦/ | ɕiɛu²¹³ /ɕiɛu˨˩˧/ | siáu /siau˧˩/ |
| 多 | tɑ¹²³ /tɑ˩˨˧/ | tô /to˥˧/ | do1 /to˨˦/ | do1 /tɔ˥˥/ | Đa /ɗaː˧˧/ | to⁴² /to˦˨/ | tô /to˦˦/ |
| 長 | ɖiɐŋ¹²³ /ɖiɐŋ˩˨˧/ | chhong /tʃʰoŋ˥˥/ | cong2 /tsʰoŋ˩˩/ | coeng4 /tsʰœŋ˥˩/ | Trường /ʈɨəŋ˨˩/ | tsʰɔŋ²⁴ /tsʰɔŋ˨˦/ | chhòng /tsʰoŋ˨˦/ |
| 長 | ʈiɐŋ²¹⁴ /ʈiɐŋ˨˩˦/ | zhóng /tʃoŋ˨˦/ | zong3 /tsoŋ˧˩/ | zoeng2 /tsœŋ˨˩˧/ | Trưởng /ʈɨəŋ˨˩˦/ | tsɔŋ²¹³ /tsɔŋ˨˩˧/ | chóng /tsoŋ˧˩/ |
| 老 | lɑu²¹⁴ /lɑu˨˩˦/ | ló /lo˨˦/ | lo3 /lo˧˩/ | lou5 /lou˨˩˧/ | Lão /laːw˨˩˦/ | lau²¹³ /lau˨˩˧/ | láu /lau˧˩/ |
| 遠 | ɦiuɐn²¹⁴ /ɦiuɐn˨˩˦/ | yán /jan˨˦/ | ien3 /jen˧˩/ | yun5 /yn˨˩˧/ | Viễn /jiəŋ˨˩˦/ | yon²¹³ /yon˨˩˧/ | yán /jan˧˩/ |
| 熱 | ɲiɛt /ɲiɛt̚/ | ngie̍t /ŋiet̚˨/ | ngied6 /ŋiet̚˥/ | ngit6 /ŋit̚˧/ | Nhiệt /ɲiək˨˩/ | lɛt⁵ /lɛt̚˥/ | ngia̍t /ŋiat̚˥/ |
| 冷 | læŋ²¹⁴ /læŋ˨˩˦/ | lâng /laŋ˥˧/ | lang1 /laŋ˨˦/ | 白讀laang5 /laŋ˨˩˧/文讀lang5 /lɐŋ˨˩˧/ | Lãnh /lan˨˩˦/ | laŋ²¹³ /laŋ˨˩˧/ | lâng /laŋ˦˦/ |
| 香 | xiɐŋ¹²³ /xiɐŋ˩˨˧/ | hiông /hioŋ˥˧/ | hiong1 /hioŋ˨˦/ | hoeng1 /hœŋ˥˥/ | Hương /hɨəŋ˧˧/ | ɕiɔŋ⁴² /ɕiɔŋ˦˨/ | hiông /hioŋ˦˦/ |
| 上 | dʑiɐŋ²¹⁴ /dʑiɐŋ˨˩˦/ | sòng /soŋ˧˧/ | song4 /soŋ˥˥/ | soeng6 /sœŋ˧˧/ | Thượng /tʰɨəŋ˨˩˨/ | sɔŋ²¹ /sɔŋ˨˩/ | song /soŋ˥˥/ |
| 下 | ɦæ²¹⁴ /ɦæ˨˩˦/ | hà /ha˧˧/ | ha4 /ha˥˥/ | haa6 /ha˧˧/ | Hạ /haː˨˩˨/ | ha²¹ /ha˨˩/ | ha /ha˥˥/ |
| 左 | tsɑ²¹⁴ /tsɑ˨˩˦/ | chó /tso˨˦/ | zo3 /tso˧˩/ | zo2 /tsɔ˨˩˧/ | Tả /taː˨˩˦/ | tso²¹³ /tso˨˩˧/ | chó /tso˧˩/ |
| 右 | ɦiuɪ²¹⁴ /ɦiuɪ˨˩˦/ | yù /ju˧˧/ | iu4 /ju˥˥/ | jau6 /jɐu˧˧/ | Hữu /hɨw˨˩˦/ | iu²¹ /iu˨˩/ | yu /ju˥˥/ |
| 中 | ʈuoŋ¹²³ /ʈuoŋ˩˨˧/ | zhûng /tʃuŋ˥˧/ | zung1 /tsuŋ˨˦/ | zung1 /tsʊŋ˥˥/ | Trung /ʈuŋ͡m˧˧/ | tsuŋ⁴² /tsuŋ˦˨/ | chûng /tsuŋ˦˦/ |
| 中 | ʈuoŋ⁵¹ /ʈuoŋ˥˩/ | zhùng /tʃuŋ˩˩/ | zung4 /tsuŋ˥˥/ | zung3 /tsʊŋ˧˧/ | Trúng /ʈuŋ͡m˧˥/ | tsuŋ⁴⁵ /tsuŋ˦˥/ | chung /tsuŋ˥˥/ |
| 央 | ʔiɐŋ¹²³ /ʔiɐŋ˩˨˧/ | yông /joŋ˥˧/ | iong1 /joŋ˨˦/ | jong1 /jɔŋ˥˥/ | Ương /ɨəŋ˧˧/ | iɔŋ⁴² /iɔŋ˦˨/ | yông /joŋ˦˦/ |
| 東 | tuɪŋ¹²³ /tuɪŋ˩˨˧/ | tûng /tuŋ˥˧/ | dung1 /tuŋ˨˦/ | dung1 /tʊŋ˥˥/ | Đông /ɗəwŋ͡m˧˧/ | tuŋ⁴² /tuŋ˦˨/ | tûng /tuŋ˦˦/ |
| 西 | sej¹²³ /sei˩˨˧/ | sî /si˥˧/ | si1 /si˨˦/ | sai1 /sɐi˥˥/ | Tây /təj˧˧/ | ɕi⁴² /ɕi˦˨/ | sî /si˦˦/ |
| 南 | nom¹²³ /nom˩˨˧/ | nam /nam˥˥/ | nam2 /nam˩˩/ | naam4 /nam˥˩/ | Nam /naːm˧˧/ | lan⁴⁵ /lan˦˥/ | nàm /nam˨˦/ |
| 北 | pok /pok̚/ | 白讀pet /pet̚˥/文讀pak /pak̚˥/ | bed5 /pet̚˨/ | bak1 /pɐk̚˥/ | Bắc /ɓak˧˥/ | pɛt⁵ /pɛt̚˥/ | 白讀pet /pet̚˨/文讀pak /pak̚˨/ |
| 我 | ŋɑ²¹⁴ /ŋɑ˨˩˦/ | ngô /ŋo˥˧/ | ngo1 /ŋo˨˦/ | ngo5 /ŋɔ˨˩˧/ | Ngã /ŋaː˨˩˦/ | ŋo²¹³ /ŋo˨˩˧/ | 白讀ngài /ŋai˨˦/文讀ngô /ŋo˦˦/ |
| 你 | ɳiɪ²¹⁴ /ɳiɪ˨˩˦/ | ngi /ŋi˥˥/ | n2 /n̩˩˩/ | ni5 /ni˨˩˧/ | Nễ /ne˨˩˦/ | n̩²¹³ /n̩˨˩˧/ | 白讀ǹ /n̩˨˦/文讀nî /ni˦˦/ |
| 有 | ɦiuɪ²¹⁴ /ɦiuɪ˨˩˦/ | yû /ju˥˧/ | iu1 /ju˨˦/ | jau5 /jɐu˨˩˧/ | Hữu /hɨw˨˩˦/ | iu²¹³ /iu˨˩˧/ | 白讀yû /ju˦˦/文讀yú /ju˧˩/ |
| 無 | mju¹²³ /miu˩˨˧/ | 白讀mo /mo˥˥/文讀vu /vu˥˥/ | 白讀mo2 /mo˩˩/文讀vu2 /vu˩˩/ | mu4 /mu˥˩/ | Vô /jo˧˧/ | u⁴⁵ /u˦˥/ | 白讀mò /mo˨˦/文讀vù /vu˨˦/ |
| 不 | pjut /piut̚/ | put /put̚˥/ | bud5 /put̚˨/ | bat1 /pɐt̚˥/ | Bất /ɓək˧˥/ | pɨt⁵ /pɨt̚˥/ | put /put̚˨/ |
| 個 | kɑ⁵¹ /kɑ˥˩/ | kài /kai˩˩/ | ge4 /ke˥˥/ | go3 /kɔ˧˧/ | Cá /kaː˧˥/ | ko⁴⁵ /ko˦˥/ | ke /ke˥˥/ |
Ouvrir la carte interactive: Word Map · HanMap · Name Map · Word Order · Tree
Fait partie de LangMap — un projet de visualisation linguistique. Ceci est un résumé statique et explorable ; les cartes interactives offrent l’audio de prononciation, des filtres et une vue globe.
Réalisé par Heuron Inc. · GitHub · cho@heuron.com · Accueil LangMap