Bidayuh Bukar-Sadong
बुकर-सादोंग बिदायुह
ऑस्ट्रोनेशियाई (लैंड दायक समूह, बिदायुहिक शाखा)
बुकर-सादोंग सबसे बड़ी बिदायुह (थलीय दायक) किस्म है, जो सारावाक के सेरियन डिवीज़न में कुचिंग से भीतरी इलाक़ों में बोली जाती है। अन्य बिदायुह भाषाओं की तरह इसमें छोटा स्वनिम-भंडार है किंतु अंत्य कंठ्य अवरोधी ध्वनियों और नासिक्य कोडा का प्रसिद्ध रूप से समृद्ध समुच्चय है; Bidayuh Language Development Project द्वारा विकसित बुकर-सादोंग वर्तनी एकीकृत विद्यालयी बिदायुह का आधार है।
कहाँ बोली जाती है
बुकर-सादोंग बिदायुह में 87 मूल शब्द
स्रोत
- Topping, Donald M. (1970) A Linguistic Analysis of Bukar Sadong. Sarawak Museum Journal.
- Rensch, Calvin R. et al. (2012) The Bidayuh Language: Yesterday, Today and Tomorrow. SIL.
- Glottolog: Bukar-Sadung Bidayuh
शब्दों की तुलना
इसी वर्गीकरण की भाषाओं से तुलना: ऑस्ट्रोनेशियाई (लैंड दायक समूह, बिदायुहिक शाखा)
| अर्थ | बुकर-सादोंग बिदायुह | पुरानी मलय | बंजार | न्गाजू | प्रोटो-ऑस्ट्रोनेशियन | सासक | मूसी |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| पानी | umoʼ /umoʔ/ | air /air/ | banyu /baɲu/ | danum /danum/ | *daNum /daNum/ | aiq /aiʔ/ | ayek /ajek/ |
| आग | apui /aˈpui/ | api /api/ | api /api/ | apui /apui/ | *Sapuy /Sapuy/ | api /api/ | api /api/ |
| सूरज | batŭh andu /batəh andu/ | matari /matari/ | matahari /matahari/ | matanandau /matanandau/ | *waRi /waRi/ | jelo /dʒəlo/ | matahari /matahari/ |
| चाँद | buran /buˈran/ | bulan /bulan/ | bulan /bulan/ | bulan /bulan/ | *bulaN /bulaN/ | bulan /bulan/ | bulan /bulan/ |
| तारा | bintŭʼ /bintəʔ/ | bintang /bintaŋ/ | bintang /bintaŋ/ | bintang /bintaŋ/ | *bituqen /bituqen/ | bintang /bintaŋ/ | bintang /bintaŋ/ |
| रात | bengaru /bəŋaru/ | malam /malam/ | malam /malam/ | hamalem /hamaləm/ | *beRŋi /beʀŋi/ | malem /maləm/ | malem /maləm/ |
| मिट्टी | tanaʼ /tanaʔ/ | — | tanah /tanah/ | petak /petak/ | *taneq /taneq/ | tanaq /tanaʔ/ | tanah /tanah/ |
| पत्थर | batu /baˈtu/ | batu /batu/ | batu /ˈbatu/ | batu /batu/ | *batu /batu/ | batu /batu/ | batu /batu/ |
| माता | andŭ /andə/ | ibu /ibu/ | uma /uma/ | indu /indu/ | *ina /ina/ | inaq /inaʔ/ | mak /mak/ |
| पिता | amang /amaŋ/ | bapa /bapa/ | abah /abah/ | bapa /bapa/ | *ama /ama/ | amaq /amaʔ/ | bapak /bapak/ |
| मैं | aku /aku/ | aku /aku/ | aku /aku/ | aku /aku/ | *aku /aku/ | aku /aku/ | aku /aku/ |
| तुम | amuʼ /amuʔ/ | kamu /kamu/ | ikam /ikam/ | ikau /ikau/ | *iSu /iSu/ | side /sidə/ | kau /kau/ |
| हम | ami /ami/ | kita / kami /kita / kami/ | kita / kami /kita / kami/ | itah / ikei /itah / ikei/ | *kita / *kami /kita / kami/ | ite / kami /itə / kami/ | kito / kami /kito / kami/ |
| नाम | ganan /ɡanan/ | ngaran /ŋaran/ | ngaran /ŋaran/ | aran /aran/ | *ŋajan /ŋajan/ | aran /aran/ | namo /namo/ |
| आँख | batŭh /baˈtəh/ | mata /mata/ | mata /mata/ | mate /mate/ | *maCa /maCa/ | mate /matə/ | mato /mato/ |
| कान | kaping /kaˈpiŋ/ | — | talinga /taˈliŋa/ | pinding /pindiŋ/ | *Caliŋa /tsaliŋa/ | kentok /kəntok/ | telingo /teliŋo/ |
| नाक | undung /unduŋ/ | — | hidung /hiduŋ/ | urung /uruŋ/ | *ujuŋ /ujuŋ/ | irung /iruŋ/ | idung /iduŋ/ |
| मुँह | babaʼ /babaʔ/ | — | muntung /muntuŋ/ | nyama /ɲama/ | — | biwih /biwih/ | mulut /mulut/ |
| दाँत | jipeu /dʒipeu/ | gigi /ɡiɡi/ | gigi /ɡiɡi/ | kasinga /kasiŋa/ | *nipen /nipen/ | gigi /ɡiɡi/ | gigi /ɡiɡi/ |
| जीभ | jeli /dʒeli/ | lidah /lidah/ | ilat /ilat/ | jela /dʒelaʔ/ | *Sema /Sema/ | elaq /əlaʔ/ | lidah /lidah/ |
| हाथ | tangan /taŋan/ | tangan /taŋan/ | tangan /taŋan/ | lengen /ləŋən/ | *lima /lima/ | ime /imə/ | tangan /taŋan/ |
| दिल | sintung /sintuŋ/ | hati /hati/ | ati /ati/ | atei /atei/ | *pusuq /pusuq/ | ate /ate/ | hati /hati/ |
| हड्डी | turang /turaŋ/ | tulang /tulaŋ/ | tulang /tulaŋ/ | tulang /tulaŋ/ | *CuqelaN /CuqelaN/ | tolang /tolaŋ/ | tulang /tulaŋ/ |
| खून | daya /daja/ | darah /darah/ | darah /darah/ | daha /dahaʔ/ | *daRaq /daRaq/ | daraq /daraʔ/ | darah /darah/ |
| टट्टी | taki /taki/ | — | tahi /tahi/ | tai /tai/ | *Caqi /tsaqi/ | tai /tai/ | taik /taik/ |
| प्रेम | sūʼūt /sɨʔɨt/ | sayang /sajaŋ/ | sayang /sajaŋ/ | sinta /sinta/ | — /—/ | tresne /trəsnə/ | sayang /sajaŋ/ |
| पेड़ | kayuh /kaˈjuh/ | kayu /kaju/ | batang /bataŋ/ | kayu /kaju/ | *kaSiw /kaSiw/ | lolon kayu /lolon kaju/ | kayu /kaju/ |
| कुत्ता | kasung /kasuŋ/ | anjing /andʒiŋ/ | hadupan /hadupan/ | asu /asu/ | *asu /asu/ | acong /aˈtʃoŋ/ | anjing /andʒiŋ/ |
| बिल्ली | — /—/ | — /—/ | pusa /pusa/ | posa /posa/ | — /—/ | meong /meoŋ/ | kucing /kutʃiŋ/ |
| मछली | ekan /ekan/ | ikan /ikan/ | iwak /ˈiwak/ | lauk /ˈlauk/ | *Sikan /Sikan/ | empaq /əmpaʔ/ | ikan /ˈikan/ |
| भालू | buhang /buˈhaŋ/ | — | biruang /biruaŋ/ | bahuang /bahuaŋ/ | *Cumay /Cumay/ | beruang /bəruaŋ/ | — |
| घर | ramin /raˈmin/ | rumah /rumah/ | rumah /rumah/ | huma /huma/ | *Rumaq /Rumaq/ | bale /bale/ | rumah /rumah/ |
| खाना | maʼan /maʔan/ | makan /makan/ | makan /makan/ | kuman /kuman/ | *kaen /kaen/ | mangan /maŋan/ | makan /makan/ |
| पीना | nyihŭp /ɲihəp/ | minum /minum/ | nginum /ŋinum/ | mihop /mihop/ | *inum /inum/ | nginem /ŋinəm/ | minum /minum/ |
| एक | indi /indi/ | sa /sa/ | asa /asa/ | ije /ije/ | *isa /isa/ | sekéq /səkeʔ/ | siko /siko/ |
| दो | duweh /duweh/ | dua /dua/ | dua /dua/ | due /ˈdue/ | *duSa /duSa/ | due /duə/ | duo /duo/ |
| तीन | taruh /taːruh/ | tlu /tlu/ | talu /talu/ | telo /təlo/ | *telu /telu/ | telu /təlu/ | tigo /tiɡo/ |
| चार | umpat /umpat/ | mpat /əmpat/ | ampat /ampat/ | epat /əpat/ | *Sepat /səpat/ | empat /əmpat/ | empat /əmpat/ |
| पाँच | rimŭh /riməh/ | lima /lima/ | lima /lima/ | lime /lime/ | *lima /lima/ | lima /limə/ | limo /limo/ |
| सौ | siratus /siraːtus/ | ratus /ratus/ | saratus /saratus/ | saratus /saratus/ | *RaCus /RaCus/ | satus /satus/ | seratus /səratus/ |
| नमस्ते | — /—/ | — /—/ | salam /salam/ | salamat /salamat/ | — /—/ | salam /salam/ | halo /halo/ |
| धन्यवाद | tirimaʼ pimasiʼ /tirimaʔ pimasiʔ/ | — /—/ | tarima kasih /tarima kasih/ | tarima kasih /tarima kasih/ | — /—/ | tampi asih /tampi asih/ | terimo kasih /terimo kasih/ |
| अच्छा | paaguh /paːɡuh/ | baik /baik/ | bagus /baɡus/ | bahalap /bahalap/ | — /—/ | solah /solah/ | bagus /baɡus/ |
| लाल | bidayak /bidajak/ | merah /merah/ | habang /habaŋ/ | bahandang /bahandaŋ/ | *ma-iRaq /ma-iRaq/ | beaq /beaʔ/ | merah /ˈmerah/ |
इंटरैक्टिव मानचित्र खोलें: Word Map · HanMap · Name Map · Word Order · Tree
LangMap का हिस्सा — एक भाषाई विज़ुअलाइज़ेशन परियोजना। यह एक स्थिर, क्रॉल-योग्य सारांश है; इंटरैक्टिव मानचित्र उच्चारण ऑडियो, फ़िल्टर और ग्लोब दृश्य प्रदान करते हैं।
निर्माता Heuron Inc. · GitHub · cho@heuron.com · LangMap होम