Chirin nu Itbayaten
Kiitbayaten
Kiaustronesia (Malayo-Polynesian, Batanic)
Kiitbayaten kinazungumzwa na watu wapatao 3,000 katika Kisiwa cha Itbayat, kisiwa cha kaskazini kabisa kinachokaliwa nchini Ufilipino, na ISO pamoja na Ethnologue huhesabu kando na Kiivatan ingawa vyote viwili viko karibu na kwa sehemu vinaeleweka kwa pande zote. Tofauti iliyo wazi zaidi ni konsonanti moja: pale Kiivatan kinapokuwa na h, Kiitbayaten kina kikwamizo cha kaakaa laini chenye sauti kinachoandikwa ⟨x⟩ — vaxay dhidi ya vahay 'nyumba', voxan dhidi ya vohan 'mwezi', to'xang dhidi ya tohang 'mfupa' — nacho kinatofautiana na h nyingine, kama katika mahilak 'nyeupe'. Nyaraka zake ni chache: Wiktionary ya Kiingereza haina kidahizo chochote cha Kiitbayaten wala hakuna makala ya Wikipedia. Kwa hiyo safu hii inategemea orodha mbili zilizochapishwa za maneno ya Kibatanic: Tsuchida, Yamada & Moriguchi (1987) kwa tahajia na Reid (1971) kwa uhakiki wa fonimu. Visanduku vitano vimeachwa bila ushahidi kwa sababu hiyo badala ya kubuniwa; vinahitaji Itbayat-English Dictionary ya Yamada (1998), iliyopo kwa chapa pekee.
Maeneo inakozungumzwa
Maneno 87 ya msingi katika Kiitbayaten
Vyanzo
- Tsuchida, S., Yamada, Y. & Moriguchi, T. (1987) Lists of Selected Words of Batanic Languages. Dept. of Linguistics, Univ. of Tokyo
- Reid, L. A. (1971) Philippine Minor Languages: Word Lists and Phonologies. Oceanic Linguistics Special Publication 8, Univ. of Hawaii Press
- Austronesian Basic Vocabulary Database
Ulinganishaji wa maneno
Imelinganishwa na lugha zenye uainishaji ule ule: Kiaustronesia (Malayo-Polynesian, Batanic)
| Maana | Kiitbayaten | Kiivatan | Kitao | Kimalei cha Kale | Kimaranao | Proto-Austronesia | Kibabuza |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Maji | ranom /ranom/ | danom /danom/ | ranom /ranom/ | air /air/ | ig /iɡ/ | *daNum /daNum/ | zalum /zalum/ |
| Moto | hapoy /hapoj/ | apoy /apoj/ | apuy /apuj/ | api /api/ | apoy /apoj/ | *Sapuy /Sapuy/ | chau /tʃau/ |
| Jua | araw /araw/ | araw /araw/ | araw /araw/ | matari /matari/ | alongan /aloŋan/ | *waRi /waRi/ | — /—/ |
| Mwezi | voxan /voɣan/ | vohan /vohan/ | vehan /vehan/ | bulan /bulan/ | bolan /bolan/ | *bulaN /bulaN/ | zilias /siliəs/ |
| Nyota | vitoen /vitoɨn/ | vitohen /vitohɨn/ | vituen /vituən/ | bintang /bintaŋ/ | bito-on /bitoʔon/ | *bituqen /bituqen/ | botto /botːo/ |
| Usiku | aʼxep /aʔɣɨp/ | maʼhep /maʔhɨp/ | mahep /mahəp/ | malam /malam/ | gagawiʼi /ɡaɡawiʔi/ | *beRŋi /beʀŋi/ | bini /bini/ |
| Mvua | timoy /timoj/ | timoy /timoj/ | cimoy /tsimoi/ | — | oran /ʔoran/ | *quzaN /quzaN/ | oetas /utas/ |
| Upepo | sarawsaw /sarawsaw/ | salawsaw /salawsaw/ | pagpag /paɡpaɡ/ | — | angin /aŋin/ | *bali /bali/ | barri /barːi/ |
| Udongo | tana /tana/ | tana /tana/ | tana /tana/ | — | lopaʼ /lopaʔ/ | *taneq /taneq/ | ta /ta/ |
| Jiwe | vato /vato/ | bato /bato/ | vato /vato/ | batu /batu/ | wato /wato/ | *batu /batu/ | bato /bato/ |
| Bahari | hawa /hawa/ | taaw /taaw/ | wawa /wawa/ | — | ragat /raɡat/ | *tenem /tenem/ | abas /abas/ |
| Mama | ina /ina/ | ina /ina/ | ina /ina/ | ibu /ibu/ | ina /ina/ | *ina /ina/ | nai /nai/ |
| Baba | ama /ama/ | ama /ama/ | ama /ama/ | bapa /bapa/ | ama /ama/ | *ama /ama/ | tama /tama/ |
| Mimi | yaken /jakɨn/ | yaken /jakɨn/ | yaken /jakən/ | aku /aku/ | ako /ako/ | *aku /aku/ | ka-ina /kaina/ |
| Wewe | ʼimo /ʔimo/ | ʼimo /ʔimo/ | imo /ʔimo/ | kamu /kamu/ | seka /sɵka/ | *iSu /iSu/ | ijo /ijo/ |
| Sisi | yaten / yamen /jatɨn / jamɨn/ | yaten / yamen /jatɨn / jamɨn/ | yaten / yamen /jatən / jamən/ | kita / kami /kita / kami/ | kita / kami /kita / kami/ | *kita / *kami /kita / kami/ | totto / namo /toto / namo/ |
| Jina | ngaran /ŋaran/ | ngaran /ŋaran/ | ngaran /ŋaran/ | ngaran /ŋaran/ | ngaran /ŋaran/ | *ŋajan /ŋajan/ | naan /naːn/ |
| Mtu | tawo /tawo/ | tao /tao/ | tao /tao/ | — | taw /taw/ | *Cau /tsau/ | cho /tʃo/ |
| Kichwa | oxo /oɣo/ | oho /oho/ | oo /oo/ | — | olo /olo/ | *quluh /quluh/ | oeno /uno/ |
| Jicho | mata /mata/ | mata /mata/ | mata /mata/ | mata /mata/ | mata /mata/ | *maCa /maCa/ | macha /matʃa/ |
| Sikio | talinya /taliɲa/ | tadinya /tadiɲa/ | talinga /taˈliŋa/ | — | tangila /taŋila/ | *Caliŋa /tsaliŋa/ | charrina /tʃarːina/ |
| Pua | mohdan /mohdan/ | mohed /mohɨd/ | momodan /momodan/ | — | ngirong /ŋiroŋ/ | *ujuŋ /ujuŋ/ | not /not/ |
| Mdomo | vivih /vivih/ | vivi /vivi/ | ngongoy /ŋoŋoj/ | — | ngariʼ /ŋariʔ/ | — | ranied /ranied/ |
| Jino | nyipen /ɲipɨn/ | nyipen /ɲipɨn/ | nepen /nəpən/ | gigi /ɡiɡi/ | ngipen /ŋipən/ | *nipen /nipen/ | sien /sien/ |
| Ulimi | rila /rila/ | rida /rida/ | lila /lilaʔ/ | lidah /lidah/ | dilaʼ /dilaʔ/ | *Sema /Sema/ | tacira /tatsira/ |
| Mkono | lima /lima/ | tanoro /tanoro/ | kamay /kamaj/ | tangan /taŋan/ | lima /lima/ | *lima /lima/ | rima /rima/ |
| Mguu | ayi /aji/ | kokod /kokod/ | ai /ai/ | — | aʼi /aʔi/ | *qaqay /qaqay/ | asiel /asiel/ |
| Moyo | tawor /tawor/ | tawol /tawol/ | paso /paso/ | hati /hati/ | pusoʼ /pusoʔ/ | *pusuq /pusuq/ | — /—/ |
| Mfupa | toʼxang /toʔɣaŋ/ | tohang /tohaŋ/ | toang /toaŋ/ | tulang /tulaŋ/ | tolan /toˈlan/ | *CuqelaN /CuqelaN/ | ot /ot/ |
| Damu | raya /raja/ | raya /raja/ | rala /ralaʔ/ | darah /darah/ | rogoʼ /roɡoʔ/ | *daRaq /daRaq/ | taga /taɡa/ |
| Upendo | — /—/ | addaw /addaw/ | makakdeng /makakdəŋ/ | sayang /sajaŋ/ | kalimo /kalimo/ | — /—/ | — /—/ |
| Mti | kayoh /kajoh/ | kayo /kajo/ | kayo /kajo/ | kayu /kaju/ | kayo /kajo/ | *kaSiw /kaSiw/ | baron /baron/ |
| Mbwa | tito /tito/ | cito /tʃito/ | ino /ino/ | anjing /andʒiŋ/ | aso /aso/ | *asu /asu/ | mado /mado/ |
| Paka | — /—/ | — /—/ | koving /koviŋ/ | — /—/ | pusa /pusa/ | — /—/ | — /—/ |
| Samaki | among /amoŋ/ | among /amoŋ/ | among /amoŋ/ | ikan /ikan/ | seda /səˈdaʔ/ | *Sikan /Sikan/ | ci /tsi/ |
| Ndege | kangkang /kaŋkaŋ/ | manomanok /manomanok/ | laciw /latsiw/ | burung /buruŋ/ | papanok /papanok/ | *manuk /manuk/ | mampa /mampa/ |
| Yai | ittiiyoy /ittiijoj/ | ottioy /ottioj/ | icioy /itsioj/ | — | orak /orak/ | *qiCeluR /qicəlur/ | rini /rini/ |
| Nyumba | vaxay /vaɣaj/ | vahay /vahaj/ | vahay /vahaj/ | rumah /rumah/ | walay /walaj/ | *Rumaq /Rumaq/ | don /don/ |
| Chumvi | asin /asin/ | asin /asin/ | asin /asin/ | garam /ɡaram/ | asin /asin/ | *qasiRa /qasiRa/ | sassi /sasi/ |
| Mvinyo | parek /parɨk/ | vino /vino/ | potaw cyo /potaw tsjo/ | — | — | — | — |
| Mchele | paray /paraj/ | — | mogis /moɡis/ | — | begas /bəɡas/ | *beRas /beRas/ | dasso /dasːo/ |
| Kula | koman /koman/ | koman /koman/ | kuman /kuman/ | makan /makan/ | mangan /maŋan/ | *kaen /kaen/ | maan /maːn/ |
| Kunywa | ominom /ominom/ | ominom /ominom/ | minum /minum/ | minum /minum/ | minom /minom/ | *inum /inum/ | minum /minum/ |
| Kulala | makahicex /makahitʃɨɣ/ | makayceh /makajtʃɨh/ | mitkeh /mitkəh/ | tidur /tidur/ | matorog /matoˈroɡ/ | *tuduR /tuduR/ | summara /sumːara/ |
| Moja | aʼsa /aʔsa/ | asa /asa/ | asa /asa/ | sa /sa/ | isa /isa/ | *isa /isa/ | nata /nata/ |
| Mbili | doha /doha/ | dadwa /dadwa/ | doa /doa/ | dua /dua/ | dowa /dowa/ | *duSa /duSa/ | naroa /naroa/ |
| Tatu | atlo /atlo/ | tatdo /tatdo/ | tilo /tilo/ | tlu /tlu/ | telu /təlu/ | *telu /telu/ | torro /torːo/ |
| Nne | aʼpat /aʔpat/ | aʼpat /aʔpat/ | apat /apat/ | mpat /əmpat/ | pat /pat/ | *Sepat /səpat/ | naspat /naspat/ |
| Tano | lima /lima/ | lima /lima/ | lima /lima/ | lima /lima/ | lima /lima/ | *lima /lima/ | nachab /natʃab/ |
| Mia | omyatos /omjatos/ | omyatos /omjatos/ | ranaw /ranaw/ | ratus /ratus/ | magatos /maɡatos/ | *RaCus /RaCus/ | — |
| Habari | — /—/ | Kapian capa nu dios /kapian tʃapa nu dios/ | akokay /akokaj/ | — /—/ | kapian /kapijan/ | — /—/ | — /—/ |
| Asante | — /—/ | Dios mamajes /dios mamahes/ | ayoy /ajoj/ | — /—/ | salamat /salamat/ | — /—/ | — /—/ |
| Nzuri | mapia /mapia/ | mapia /mapia/ | mapia /mapia/ | baik /baik/ | mapia /mapija/ | — /—/ | — /—/ |
| Mpya | vaʼyo /vaʔjo/ | vayo /vajo/ | vayo /vajo/ | — | bego /bəɡo/ | *baqeRuh /baqeRuh/ | bao /bao/ |
| Nyekundu | mavayah /mavajah/ | mavaya /mavaja/ | mivalah /mivalah/ | merah /merah/ | marigaʼ /maˈriɡaʔ/ | *ma-iRaq /ma-iRaq/ | makakas /makakas/ |
| Nyeupe | mahilak /mahilak/ | maydak /majdak/ | malavang /malavaŋ/ | putih /putih/ | mapoti /maˈpotiʔ/ | *ma-putiq /maputiq/ | mabukkas /mabukas/ |
| Nyeusi | mavaeng /mavaɨŋ/ | mavaheng /mavahɨŋ/ | mavaheng /mavahəŋ/ | hitam /hitam/ | maitem /maˈʔitəm/ | *qeCeŋeN /qeCeŋeN/ | makosum /makosum/ |
| Kijani | maharem /maharɨm/ | maarem /maarɨm/ | mogaraw /moɡaraw/ | — | gadong /ˈɡadoŋ/ | — | — |
| Buluu | asol /asol/ | asol /asol/ | mogaraw /moɡaraw/ | — | biro /ˈbiro/ | — | — |
Fungua ramani shirikishi: Word Map · HanMap · Name Map · Word Order · Tree
Sehemu ya LangMap — mradi wa kuonyesha lugha kwa picha. Huu ni muhtasari tuli unaoweza kutambaliwa; ramani shirikishi hutoa sauti ya matamshi, vichujio, na mwonekano wa dunia.
Imetengenezwa na Heuron Inc. · GitHub · cho@heuron.com · Mwanzo wa LangMap