ᱥᱟᱱᱛᱟᱲᱤ

संताली

ऑस्ट्रोएशियाटिक (मुंडा)

भाषा परिवारऑस्ट्रोएशियाटिक (मुंडा) वक्ता~7M लिपिऑल चिकी (बनाई गई 1925) / देवनागरी / बांग्ला / लैटिन देशभारत, बांग्लादेश, नेपाल आधिकारिक भाषाभारत (8वीं अनुसूची) जीवंततासुरक्षित ISO 639-3sat

संताली (ᱥᱟᱱᱛᱟᱲᱤ, Santali; ISO 639-3: sat) ऑस्ट्रोएशियाई परिवार की उत्तर मुंडा भाषा है, जो मुख्यतः पूर्वी और मध्य भारत तथा बांग्लादेश और नेपाल के समुदायों में बोली जाती है। भारत ने 2003 में संताली को संविधान की आठवीं अनुसूची में जोड़ा था; यह भाषा को मान्यता देता है, किसी एक लिपि को अनिवार्य नहीं करता। पंडित रघुनाथ मुर्मू ने 1925 में विशेष रूप से संताली के लिए 30 अक्षरों वाली ओल चिकी लिपि बनाई, परंतु क्षेत्र और संस्था के अनुसार इसे बंगाली, देवनागरी, ओड़िया और लैटिन लिपियों में भी लिखा जाता है। इसके व्याकरण में प्रथम पुरुष बहुवचन के समावेशी और अपवर्जी सर्वनाम अलग हैं, क्रिया-रूपों की विस्तृत व्यवस्था है और सामान्य शब्द-क्रम कर्ता–कर्म–क्रिया है। ओल चिकी संताली पहचान का महत्वपूर्ण प्रतीक बन गई है और शिक्षा तथा प्रकाशन में व्यापक रूप से प्रयुक्त होती है, किंतु इसकी कानूनी या प्रशासनिक स्थिति क्षेत्राधिकार के अनुसार बदलती है।

कहाँ बोली जाती है

इस भाषा को पहनें अपने पसंदीदा शब्द चुनें — नक़्शे वाले उसी टाइपफ़ेस में छपेंगे। संताली के शब्दों से टी-शर्ट बनाएँ →

संताली में 87 मूल शब्द

पानी

ᱫᱟᱜ

daʔ

आग

ᱥᱮᱝᱜᱮᱞ

seŋɡel

सूरज

ᱥᱤᱸᱜᱤ

siŋɡi

चाँद

ᱪᱟᱸᱫᱳ

tʃãndo

तारा

ᱤᱯᱤᱞ

ipil

रात

ᱱᱤᱫᱟ

nida

बारिश

ᱡᱟᱹᱲᱤ

dʒəɽi

बर्फ़

ᱦᱤᱢ

him

हवा

ᱦᱚᱭ

hɔj

मिट्टी

ᱚᱛ

ɔt

पत्थर

ᱫᱷᱤᱨᱤ

dʱiri

पहाड़

ᱵᱩᱨᱩ

buru

समुद्र

ᱫᱚᱨᱭᱟ

dɔrja

माता

ᱟᱭᱳ

ajo

पिता

ᱟᱯᱟᱹ

apə

बेटी

ᱦᱚᱯᱚᱱ ᱮᱨᱟ

hɔpɔn era

मैं

ᱤᱧ

iɲ

तुम

ᱟᱢ

am

हम

ᱟᱵᱚ / ᱟᱞᱮ

abo / ale

नाम

ᱧᱩᱛᱩᱢ

ɲutum

व्यक्ति

ᱦᱚᱲ

hɔɽ

सिर

ᱵᱚᱦᱚᱜ

bohoʔ

आँख

ᱢᱮᱫ

met

कान

ᱞᱩᱛᱩᱨ

lutur

नाक

ᱢᱩ

mũ

मुँह

ᱢᱚᱪᱟ

mɔtʃa

दाँत

ᱫᱟᱴᱟ

daʈa

जीभ

ᱟᱞᱟᱝ

alaŋ

हाथ

ᱛᱤ

tiː

पैर

ᱡᱟᱝᱜᱟ

dʒaŋɡa

दिल

ᱢᱳᱱ

mon

हड्डी

ᱡᱟᱝ

dʒaŋ

खून

ᱢᱟᱭᱟᱢ

majam

टट्टी

ᱤᱡ

iʔ

प्रेम

ᱫᱩᱞᱟᱲᱤ

dulaɽi

पेड़

ᱫᱟᱨᱮ

dare

कुत्ता

ᱥᱮᱛᱟ

seta

बिल्ली

ᱯᱩᱥᱤ

pusi

मछली

ᱦᱟᱠᱳ

hako

पक्षी

ᱪᱮᱺᱬᱮᱹ

tʃẽɽeʔ

तितली

ᱯᱤᱯᱤᱲᱤᱭᱟᱹᱝ

pipiɽijɔŋ

अंडा

ᱵᱤᱞᱤ

bili

भालू

ᱵᱟᱱᱟ

bana

घोड़ा

ᱥᱟᱫᱚᱢ

sadɔm

घर

ᱳᱲᱟᱜ

oɽaːk

दूध

ᱛᱳᱚ

toa

शहद

ᱧᱮᱞᱮ ᱨᱟᱥᱟ

ɲele rasa

नमक

ᱵᱩᱞᱩᱝ

buluŋ

वाइन

ᱫᱟᱨᱠᱷᱟ ᱨᱟᱥᱟ

darkʰa rasa

चावल

ᱪᱟᱣᱞᱮ

tʃawle

चॉकलेट

ᱪᱚᱠᱞᱮᱴ

tʃɔkleʈ

लोहा

ᱢᱮᱬᱦᱮᱫ

meɳhet

पहिया

ᱪᱚᱠ

tʃɔk

रेशम

ᱨᱮᱥᱚᱢ

resɔm

किताब

ᱯᱩᱛᱷᱤ

putʰi

खाना

ᱡᱳᱢ

dʒom

पीना

ᱧᱩ

ɲu

सोना

ᱡᱟᱯᱤᱫ

dʒapid

एक

ᱢᱤᱫ

mit

दो

ᱵᱟᱨ

bar

तीन

ᱯᱮ

pɛ

चार

ᱯᱩᱱ

pun

पाँच

ᱢᱚᱬᱮ

mɔɽɛ

सौ

ᱥᱟᱭ

sae

नमस्ते

ᱡᱳᱦᱟᱨ

dʒohar

धन्यवाद

ᱫᱷᱚᱱᱭᱚᱵᱟᱫ

dʱonjobad

अच्छा

ᱵᱮᱥ

bes

नया

ᱱᱟᱣᱟ

nawa

लाल

ᱟᱨᱟᱜ

araɡ

सफ़ेद

ᱯᱳᱱᱰ

ponɖ

काला

ᱦᱮᱸᱫᱮ

hɛnde

हरा

ᱦᱟᱹᱨᱭᱟᱹᱲ

hərijəɽ

नीला

ᱞᱤᱞ

lil

कोयल

ᱠᱚᱭᱮᱞ

kojel

कंप्यूटर

ᱠᱚᱢᱯᱩᱴᱚᱨ

kɔmpuʈɔr

वाई-फ़ाई

ᱣᱟᱭᱯᱷᱟᱭ

wajpʰaj

चाय

ᱪᱟ

tʃa

कॉफ़ी

ᱠᱚᱯᱷᱤ

kɔpʰi

चीनी

ᱪᱤᱱᱤ

tʃini

99

ᱟᱨᱮ ᱜᱮᱞ ᱟᱨᱮ

are ɡel are

स्रोत

शब्दों की तुलना

इसी वर्गीकरण की भाषाओं से तुलना: ऑस्ट्रोएशियाटिक (मुंडा)

अर्थ संतालीमुंडारीहोसोरा भाषाओड़ियाबांग्लामैथिली
पानी ᱫᱟᱜ /daʔ/ daʼ /daʔ/ daʼ /daʔ/ daʼa /daʔa/ ପାଣି /paːɳi/ জল /dʒɔl/ पानि /paːni/
आग ᱥᱮᱝᱜᱮᱞ /seŋɡel/ sengel /seŋɡel/ sengel /seŋɡel/ toʼoge /toʔoɡe/ ନିଆଁ /niãː/ আগুন /aɡun/ आगि /aːɡi/
सूरज ᱥᱤᱸᱜᱤ /siŋɡi/ singi /siŋɡi/ singi /siŋɡi/ uyung /ujuŋ/ ସୂର୍ଯ୍ୟ /suːɾjɔ/ সূর্য /ʃuɾdʒo/ सूरज /suːrədʒ/
चाँद ᱪᱟᱸᱫᱳ /tʃãndo/ chandu /tʃandu/ chanduʼ /tʃanɖuʔ/ angai /aŋai/ ଚନ୍ଦ୍ର /tʃɔndɾɔ/ চাঁদ /tʃãd/ चान /tʃaːn/
तारा ᱤᱯᱤᱞ /ipil/ ipil /ipil/ ipil /ipil/ tujtuj /tudʒtudʒ/ ତାରା /taːɾaː/ তারা /taɾa/ तारा /taːraː/
रात ᱱᱤᱫᱟ /nida/ nida /nida/ nida /nida/ togal /toɡal/ ରାତି /raːti/ রাত /rat/ राति /raːti/
बारिश ᱡᱟᱹᱲᱤ /dʒəɽi/ gama /ɡama/ gama /ɡama/ gənúr /ɡənur/ ବର୍ଷା /bɔrɔʃaː/ বৃষ্টি /ˈbriʃʈi/ बरखा /bərkʰaː/
बर्फ़ ᱦᱤᱢ /him/ — aril /aril/ — ବରଫ /bɔrɔpʰɔ/ তুষার /tuʃar/ बरफ /bərəf/
पृष्ठ 1/10

इंटरैक्टिव मानचित्र खोलें: Word Map · HanMap · Name Map · Word Order · Tree

LangMap का हिस्सा — एक भाषाई विज़ुअलाइज़ेशन परियोजना। यह एक स्थिर, क्रॉल-योग्य सारांश है; इंटरैक्टिव मानचित्र उच्चारण ऑडियो, फ़िल्टर और ग्लोब दृश्य प्रदान करते हैं।

निर्माता Heuron Inc. · GitHub · cho@heuron.com · LangMap होम