Martu Wangka
Bahasa Martu Wangka
Rumpun Pama-Nyungan (Wati / Gurun Barat)
Martu Wangka ("tuturan rakyat") adalah koiné Gurun Barat yang dituturkan di seluruh Pilbara dan Gurun Gibson oleh komunitas Manyjilyjarra, Kartujarra, Warnman, dan Putijarra yang berpusat di Jigalong. Sebagaimana lazimnya bahasa-bahasa Wati, bahasa ini bersifat aglutinatif bersufiks dengan penanda kasus ergatif-absolutif, urutan kata bebas, dan sistem empat vokal (a, i, u, ditambah panjang).
Tempat dituturkan
87 kata inti dalam bahasa Martu Wangka
Sumber
- Marsh, James (1976) The Grammar of Mantjiltjara. MA thesis, Arizona State University.
- Burgman, Albert (2010) Martu Wangka to English Dictionary. Wangka Maya Pilbara Aboriginal Language Centre, South Hedland.
- Glottolog: Martu Wangka
- AUSTLANG A51 Martu Wangka
Perbandingan kata
Dibandingkan dengan bahasa lain dalam klasifikasi yang sama: Rumpun Pama-Nyungan (Wati / Gurun Barat)
| Arti | Bahasa Martu Wangka | Bahasa Pintupi-Luritja | Bahasa Pitjantjatjara | Bahasa Warnman | Bahasa Nhanda | Bahasa Adnyamathanha | Bahasa Warlpiri |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Air | kapi /kapi/ | kapi /kapi/ | kapi /kapi/ | kalyu /kaʎu/ | kapi /kapi/ | awi /awi/ | ngapa /ŋapa/ |
| Api | waru /waɻu/ | waru /waɻu/ | waru /waɻu/ | nguja /ŋuɟa/ | warla /waɻla/ | ardrla /aʈɭa/ | warlu /waɭu/ |
| Matahari | jirntu /ciɳʈu/ | tjintu /cintu/ | tjintu /cintu/ | karrpu /karpu/ | wurʼa /wuɾʔa/ | yurnrdu /juɳʈu/ | wanta /wanta/ |
| Bulan | panyalpa /paɲalpa/ | pira /piɻa/ | pira /piɻa/ | panyalpa /paɲalpa/ | kanyala /kaɲala/ | viRa /viɹa/ | kirntangi /kiɳʈaŋi/ |
| Bintang | kurtalya /kuʈaʎa/ | kililpi /kiˈlilpi/ | kililpil /kiˈlilpil/ | kurtalya /kuʈaʎa/ | indiya /indija/ | vurdli /vuʈli/ | yanjilypiri /jaɲɟiʎpiɻi/ |
| Malam | munga /muŋa/ | munga /muŋa/ | munga /muŋa/ | payin /pajin/ | maru /maru/ | wilydya /wiʎca/ | munga /muŋa/ |
| Angin | walypa /waʎpa/ | walpa /walpa/ | walpa /walpa/ | karlalarra /kaɭalara/ | uudinu /uudinu/ | milyaRu /miʎaɹu/ | warlpa /waɭpa/ |
| Tanah | manta /manta/ | manta /manta/ | manta /manta/ | langa /laŋa/ | — | yarta /jaʈa/ | walya /walja/ |
| Batu | yapu /japu/ | puḻi /puɭi/ | apu /apu/ | purli /puɭi/ | — | adynya /acɲa/ | pirli /piɭi/ |
| Laut | kujungurru /kucuŋuru/ | yuru /juɻu/ | uṟu puḻka /uru puɭka/ | — | — | — | mangkuru /maŋkuɻu/ |
| Ibu | yipi /jipi/ | ngunytju /ŋuɲcu/ | ngunytju /ŋuɲcu/ | pipirnpa /pipiɳpa/ | ngamaji /ŋamadʒi/ | ngami /ŋami/ | ngati /ŋati/ |
| Ayah | mama /mama/ | mama /mama/ | mama /mama/ | mamarnpa /mamaɳpa/ | kuthurra /kutʰuɻa/ | vapi /vapi/ | kirda /kiɖa/ |
| Anak perempuan | yurntalpa /juɳʈalpa/ | yuṉṯalpa /juɳʈalpa/ | uṉṯal /uɳʈal/ | yurntalpa /juɳʈalpa/ | yurdu /juɖu/ | — | yurntalpa /juɳʈalpa/ |
| Saya | ngayu /ŋaju/ | ngayulu /ŋajulu/ | ngayulu /ŋajulu/ | parra /para/ | ngayi /ŋaji/ | ngayi /ŋaji/ | ngaju /ŋaɟu/ |
| Kamu | nyuntu /ɲuntu/ | nyuntu /ɲuntu/ | nyuntu /ɲuntu/ | parrangku /paraŋku/ | nyini /ɲini/ | nhina /n̪ina/ | nyuntu /ɲuntu/ |
| Kita | — /—/ | nganana /ŋanaɳa/ | nganana /ŋanaɳa/ | parrawarta /parawaʈa/ | ngayinu /ŋajinu/ | ngarlpurla /ŋaɭpuɭa/ | ngalipa / nganimpa /ŋalipa / ŋanimpa/ |
| Nama | yini /jini/ | yini /jini/ | ini /ini/ | lirrka /lirka/ | yini /jini/ | mityi /mici/ | yirdi /jiɖi/ |
| Orang | martu /maʈu/ | yanangu /janaŋu/ | aṉangu /aɳaŋu/ | kirta /kiʈa/ | arnmanu /aɳmanu/ | yuRa /juɹa/ | yapa /japa/ |
| Kepala | kata /kata/ | kata /kata/ | kata /kata/ | kata /kata/ | — | vapardrla /vapaʈɭa/ | jurru /ɟuru/ |
| Mata | kuru /kuɻu/ | kuru /kuɻu/ | kuru /kuɻu/ | panaya /panaja/ | kuru /kuɻu/ | mina /mina/ | milpa /milpa/ |
| Telinga | pina /pina/ | pina /pina/ | pina /pɪnɐ/ | kurlka /kuɭka/ | wurtka /wuʈka/ | yuri /juɾi/ | langa /laŋa/ |
| Hidung | mulya /muʎa/ | mulya /muʎa/ | mulya /ˈmulja/ | mulya /muʎa/ | muttha /mut̪a/ | — | mulyu /muʎu/ |
| Mulut | jaa /caː/ | tjaa /caː/ | tjaa /caː/ | jawa /ɟawa/ | ngarnmanu /ŋaɳmanu/ | — | lirra /liɾa/ |
| Gigi | yirra /jira/ | katiti /katiti/ | katiti /katiti/ | yirra /jira/ | idaji /idadʒi/ | ira /iɾa/ | kartirdi /kaʈiɖi/ |
| Lidah | jarlinypa /caɭiɲpa/ | tjalinypa /caliɲpa/ | tjalinypa /caliɲpa/ | nyanyjarla /ɲaɲɟaɭa/ | thalanyu /t̪alaɲu/ | yarli /jaɭi/ | jalanypa /ɟalaɲpa/ |
| Tangan | mara /maɻa/ | mara /maɻa/ | mara /maɻa/ | mapirrpa /mapirpa/ | mara /maɻa/ | mara /maɾa/ | rdaka /ɖaka/ |
| Kaki | jina /cina/ | tjina /cina/ | tjina /cɪnɐ/ | jina /ɟina/ | yina /jina/ | idna /idna/ | wirliya /wiɭija/ |
| Hati | kurturtu /kuʈuʈu/ | kututu /kututu/ | kurunpa /kuɻunpa/ | kurturtu /kuʈuʈu/ | pulpara /pulpaɻa/ | yurlk-aka /juɭkaka/ | rduku-rduku /ɖukuɖuku/ |
| Tulang | tarrka /tarka/ | tarrka /taɾka/ | tarka /taɻka/ | yika /jika/ | mambu /mambu/ | warlpu /waɭpu/ | larrpa /laɾpa/ |
| Darah | miji /miɟi/ | milkali /milkali/ | milkali /milkali/ | miji /miɟi/ | nguba /ŋuba/ | arti /aʈi/ | yalyu /jaʎu/ |
| Cinta | mukulyu /mukuʎu/ | mukulya /mukuʎa/ | mukulya /mukuʎa/ | — /—/ | kanyji /kaɲdʒi/ | ngadha-pa- /ŋat̪apa/ | yulkami /julkami/ |
| Pohon | warta /waʈa/ | punu /punu/ | punu /punu/ | mungka /muŋka/ | parntany /paɳʈaɲ/ | wirti /wiʈi/ | watiya /watija/ |
| Anjing | papa /papa/ | papa /papa/ | papa /papa/ | jarntu /ɟaɳʈu/ | kuwiyarl /kuwijaɻl/ | wirlka /wiɭka/ | jarntu /ɟaɳʈu/ |
| Kucing | — /—/ | pusi /pusi/ | pusi /pusi/ | pujikatu /puɟikatu/ | paka /paka/ | — /—/ | mungalpa /muŋalpa/ |
| Ikan | yurta /juʈa/ | piitji /piːʈi/ | antipina /antipina/ | kapi /kapi/ | wiitya /wiːca/ | varru /varu/ | yawu /jawu/ |
| Burung | pilurnpa /piluɳpa/ | tjuḻpu /cuɭpu/ | tjulpu /ˈcuɭpu/ | yintajarra /jintaɟara/ | — | — | jurlpu /ˈɟuɭpu/ |
| Telur | ngampu /ŋampu/ | ngampu /ŋampu/ | ngampu /ŋampu/ | ngampu /ŋampu/ | — | vipi /vipi/ | ngipiri /ŋipiɻi/ |
| Kuda | yawarta /jawaʈa/ | naanytja /naːɲca/ | nyanytju /ɲaɲcu/ | — | — | — | nantuwu /nantuwu/ |
| Rumah | ngurra /ŋura/ | ngurra /ŋuɾa/ | ngura /ŋuɻa/ | maya /maja/ | nhurra /ɳuɻa/ | wardrli /waʈɭi/ | yuwarli /juwaɭi/ |
| Susu | ngama /ŋama/ | mimi /mimi/ | ipi /ipi/ | — | — | ngama /ŋama/ | lampurnu /lampuɳu/ |
| Madu | karluwari /kaɭuwaɻi/ | ngalypuru /ŋaʎpuɻu/ | tjuratja /ˈcuɾaca/ | — | — | — | ngarlu /ŋaɭu/ |
| Garam | juulu /cuːlu/ | paṉṯu /paɳʈu/ | tjaltu /caltu/ | — | — | — | jarlti /ɟaɭti/ |
| Anggur | wama /wama/ | wayina /wajina/ | waina /waina/ | — | — | — | pama /pama/ |
| Besi | yayinpa /jajinpa/ | yayina /jajina/ | ayana /ajana/ | — | — | — | yayini /jajini/ |
| Roda | taaya /taːja/ | taaya /taːja/ | wiila /wiːla/ | wiilpa /wiːlpa/ | — | — | wirli /wiɭi/ |
| Buku | mirlimirli /miɭimiɭi/ | piipa /piːpa/ | nyiri /ɲiɻi/ | — | — | — | pipa /pipa/ |
| Makan | ngalku- /ŋalku/ | ngalkuni /ŋalkuni/ | ngalkuni /ŋalkuni/ | nyarrarni /ɲaraɳi/ | ngarna /ŋaɻna/ | ngarlku- /ŋaɭku/ | ngarni /ŋaɳi/ |
| Minum | jikirnu /cikiɳu/ | tjikini /cikini/ | tjikini /cikini/ | jikila /ɟikila/ | nyuna /ɲuna/ | yapa- /japa/ | purrami /puɾami/ |
| Tidur | kunyalarri- /kuɲalari/ | kunkunpa /kunkunpa/ | kunkunarinyi /kuŋkunaɻiɲi/ | kunyalajuwa /kuɲalaɟuwa/ | wuupata /wuːpata/ | miya /mija/ | jarda ngunami /ɟaɖa ŋunami/ |
| Satu | kuju /kucu/ | kutju /kucu/ | kutju /kucu/ | kumpinyu /kumpiɲu/ | kuyu /kuju/ | ubmanaka /upmanaka/ | jinta /ɟinta/ |
| Dua | kujarra /kucara/ | kutjarra /kucaɾa/ | kutjara /kucaɻa/ | kujarra /kuɟara/ | wuthada /wut̪ada/ | alypilhanha /aʎpil̪an̪a/ | jirrama /ɟiɾama/ |
| Tiga | yurri /juri/ | tjirripala /ciripala/ | maṉkurpa /maɳkuɻpa/ | kujarrakumpinyu /kuɟarakumpiɲu/ | marnngurdu /maɳŋuɖu/ | urlpa-rrina /uɭparina/ | jirrama-kari-jinta /ɟiɾamakaɾiɟinta/ |
| Empat | puu /puː/ | puupala /puːpala/ | kutjara kutjara /kucaɻa kucaɻa/ | kujarrakujarra /kuɟarakuɟara/ | — | — | jirrama-kari-jirrama-kari /ɟiɾamakaɾiɟiɾamakaɾi/ |
| Lima | payip /pajip/ | payipala /pajipala/ | kutjara maṉkurpa /kucaɻa maɳkuɻpa/ | — | — | — | rdaka-pala /ɖakapala/ |
| Seratus | yantarta /jantaʈa/ | yantaṯa /jantaʈa/ | — | — | — | — | — |
| Halo | — /—/ | palya /paʎa/ | palya /paʎa/ | palya /paʎa/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ |
| Terima kasih | — /—/ | palya /paʎa/ | palya /paʎa/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ |
| Baik | palya /paʎa/ | palya /paʎa/ | palya /paʎa/ | ngalypa /ŋaʎpa/ | walykumarra /waʎkumaɻa/ | warnrdu /waɳʈu/ | ngurrju /ŋuɾɟu/ |
| Baru | jalykarra /caʎkara/ | kuwarritja /kuwaɾica/ | nyuwana /ɲuwana/ | — | — | marra /mara/ | jalangu-warnu /ɟalaŋuwaɳu/ |
| Merah | miji-miji /miɟimiɟi/ | yulpa /julpa/ | tjitintjitinpa /tʃitintʃitinpa/ | martarr /maʈar/ | marniwidi /maɳiwidi/ | yalhdhatyi /jal̪t̪aci/ | yalyu-yalyu /jaʎujaʎu/ |
| Putih | ngintarlpa /ŋintaɭpa/ | piranpa /piɾanpa/ | piranpa /piɾanpa/ | mirtamirta /miʈamiʈa/ | wilidi /wilidi/ | upa /upa/ | kardirri /kaɖiɾi/ |
| Hijau | yukuri-yukuri /jukuɻijukuɻi/ | kuriinwana /kuɻiːnwana/ | ukiṟi-ukiṟi /ukiɻiukiɻi/ | — | — | — | yukuri-yukuri /jukuɻijukuɻi/ |
| Biru | maru-maru /maɻumaɻu/ | puluuwana /puluːwana/ | puluwana /puluwana/ | — | — | unarru /unaru/ | yukuri-yukuri /jukuɻijukuɻi/ |
Buka peta interaktif: Word Map · HanMap · Name Map · Word Order · Tree
Bagian dari LangMap — proyek visualisasi linguistik. Ini ringkasan statis yang dapat dirayapi; peta interaktif menyediakan audio pelafalan, filter, dan tampilan globe.
Dibuat oleh Heuron Inc. · GitHub · cho@heuron.com · Beranda LangMap