原始苗瑶語

Proto-Hmong-Mien

Kihmong-Mien (proto)

FamiliaKihmong-Mien (proto) Wasemaji歴史言語 / 推定不可 (祖語) Eneomiddle Yangtze region (~500 BCE, i.e. ~2,500 years BP) Uandishi wa KilatiniRatliff transcription with tone classes ABCD UsomajiProto-Hmong-Mien (ujenzi upya)

Babu wa pamoja aliyejengwa upya wa familia za Hmong (Miao) na Mien (Yao). Karibu 2500 KK katika eneo la kati la Mto Yangtze. Ratliff (2010) anajenga upya takriban mizizi 600 pamoja na mfumo wa toni nne (A B C D; hapa zinaonyeshwa kwa nyota za juu H/X za mtindo wa Baxter). Baadhi ya nambari za msingi (4, 5, 6) ni mikopo ya mapema kutoka kwa Tibeto-Burma, wakati majina ya wanyama wa nyumbani na mazao yanaonyesha uhusiano mpana na Kichina cha kale, kionyeshacho jukumu la PHM kama lugha ya msingi katika eneo la kitamaduni la chini ya Yangtze.

Maeneo inakozungumzwa

Usomaji wa herufi za Han katika Proto-Hmong-Mien

Herufi Maana Usomaji Umbo IPA
一 one *ʔɨ /*ʔɨ/
二 two *ʔu̯i /*ʔu̯i/
三 three *pjɔu /*pjɔu/
四 four *plei /*plei/
五 five *prja /*prja/
六 six *kruk /*kruk/
七 seven *djuŋH /*djuŋH/
八 eight *jat /*jat/
九 nine *N-ɟuə̯X /*N-ɟuə̯X/
十 ten *gju̯əpD /*gju̯əpD/
日 sun *hnu̯ɔiA /*hnu̯ɔiA/
月 moon *hlaH /*hlaH/
水 water *ʔu̯əm /*ʔu̯əm/
火 fire *douX /*douX/
木 tree *ntju̯əŋH /*ntju̯əŋH/
土 soil *N-təu /*N-təu/
石 stone *-ʔrəu /*-ʔrəu/
虎 tiger *tsjɔB /*tsjɔB/
龍 dragon *-roŋ /*-roŋ/
蛇 snake *ʔnaŋ /*ʔnaŋ/
馬 horse *mjænB /*mjænB/
羊 sheep *juŋ /*juŋ/
雞 chicken *Kəi /*Kəi/
犬 dog *qluwX /*qluwX/
鳥 bird *m-nɔk /*m-nɔk/
魚 fish *mbrəuX /*mbrəuX/
頭 head *S-phreiX /*S-phreiX/
目 eye *mu̯ɛjH /*mu̯ɛjH/
耳 ear *mbræu /*mbræu/
鼻 nose *mbru̯iH /*mbru̯iH/
口 mouth *ɲɟuj /*ɲɟuj/
牙 tooth *hmjinX /*hmjinX/
手 hand *-bɔuX /*-bɔuX/
血 blood *ntshjamX /*ntshjamX/
肉 meat *NGej /*NGej/
人 person *lan /*ʔja/
家 home, family *prəuX /*prəuX/
門 door, gate *gru̯eŋ /*gru̯eŋ/
飯 cooked rice, meal *hnrəaŋH /*hnrəaŋH/
錢 money *dzi̯en /*dzi̯en/
年 year *hɲu̯əŋH /*hɲu̯əŋH/
死 die *dəjH /*dəjH/
行 go *n-mʉŋ(X) /*n-mʉŋ(X)/
来 come *daj /*daj/
見 see *bu̯ət /*bu̯ət/
聞 hear *hnəumX /*hnəumX/
知 know *pei /*pei/
灰 grey; ash *tshju̯əiX /*tshju̯əiX/
大 big *hljo /*hljo/
長 long *ntauX /*ntauX/
長 grow; elder *n-tju̯ɛŋH /*n-tju̯ɛŋH/
老 old *qu̯oH /*qu̯oH/
遠 far *qʷuw /*qʷuw/
冷 cold *ʔnu̯ɔmH /*ʔnu̯ɔmH/
香 fragrant *ntaŋ /*ntaŋ/
中 middle *ntroŋ /*ntroŋ/
央 center *ntroŋ /*ntroŋ/
你 you *mu̯ei /*mu̯ei/
有 have; there is *n-mɛj /*n-mɛj/

Vyanzo

Ulinganishaji wa usomaji wa Han

Imelinganishwa na lugha zenye uainishaji ule ule: Kihmong-Mien (proto)

Herufi Proto-Hmong-MienProto-JaponikKichina cha HanProto-Sino-TibetPrototibetobirmaProto-MongolicProto-Austroasia
一 *ʔɨ /*ʔɨ/ *pitə-tu /*pitə-tu/ *ʔi[t] /*ʔi[t]/ *dyiək /*dyiək/ — *nigen /*niɡen/ *muəjʔ /*muəjʔ/
二 *ʔu̯i /*ʔu̯i/ *puta /*puta/ *ni[j]-s /*ni[j]-s/ *nĭy /*nĭy/ *g-nis /*g-nis/ *qoyar /*qojar/ *ɓaːr /*ɓaːr/
三 *pjɔu /*pjɔu/ *mi /*mi/ *s.rum /*s.rum/ *sɨm /*sɨm/ *g-sum /*g-sum/ *gurba(n) /*ɡurban/ *peːʔ /*peːʔ/
四 *plei /*plei/ *jə /*jə/ *s.li[j]-s /*s.li[j]-s/ *lĭy /*lĭy/ *b-ləy /*b-ləy/ *dörbe(n) /*dœrben/ *puənʔ /*puənʔ/
五 *prja /*prja/ *itu /*itu/ *C.ŋˤaʔ /*C.ŋˤaʔ/ *ŋāH /*ŋāH/ b- 形*b-ŋa /*b-ŋa/l- 形*l-ŋa /*l-ŋa/ *tabu(n) /*tabun/ —
六 *kruk /*kruk/ *mu /*mu/ *k.ruk /*k.ruk/ *rŭk /*rŭk/ *d-k-ruk /*d-k-ruk/ *jirguɣa(n) /*dʒirɣuɣan/ *pruʔ /*pruʔ/
七 *djuŋH /*djuŋH/ *nana /*nana/ *[tsʰ]i[t] /*[tsʰ]i[t]/ *(s-)nĭt /*(s-)nĭt/ *s-ni-s /*s-ni-s/ *doluɣa(n) /*doluɣan/ *pɔh /*pɔh/
八 *jat /*jat/ *ja /*ja/ *pˤret /*pˤret/ *ryēt /*ryēt/ *b-r-gyat 形*b-r-gyat /*b-r-gyat/*b-g-ryat 形*b-g-ryat /*b-g-ryat/ *nayima(n) /*najiman/ *tNɕaːm /*tɲcaːm/
九 *N-ɟuə̯X /*N-ɟuə̯X/ *kəkənə /*kəkənə/ *[k]uʔ /*[k]uʔ/ *kwɨH /*kwɨH/ *d-kəw /*d-kəw/ *yersü(n) /*jersyn/ —
十 *gju̯əpD /*gju̯əpD/ *təwə /*təwə/ *t.[g]əp /*t.[g]əp/ *k(ʰ)ĭp /*k(ʰ)ĭp/ *ts(y)i(y) ⪤ *tsyay /*ts(y)i(y) ⪤ *tsyay/ *harba(n) /*harban/ —
Ukurasa 1/6

Fungua ramani shirikishi: Word Map · HanMap · Name Map · Word Order · Tree

Sehemu ya LangMap — mradi wa kuonyesha lugha kwa picha. Huu ni muhtasari tuli unaoweza kutambaliwa; ramani shirikishi hutoa sauti ya matamshi, vichujio, na mwonekano wa dunia.

Imetengenezwa na Heuron Inc. · GitHub · cho@heuron.com · Mwanzo wa LangMap