Shuar Chicham

Kishuar

Jivaroan

FamiliaJivaroan Wasemaji~35K HatiKilatini NchiEkuado (Morona Santiago, Pastaza, Zamora Chinchipe), Peru (kaskazini) Lugha rasmiEcuador Uhai wa lughailiyo katika hatari ISO 639-3jiv

Shuar (Shuar Chicham) ndiyo lugha kuu ya familia ya Kijivaro, inayozungumzwa na watu wa Shuar wa Amazoni ya Ekwado na Peru. Kihistoria ilipata umaarufu mbaya katika anthropolojia ya Kimagharibi kwa sababu ya desturi ya tsantsa (vichwa vilivyofinywa) — tambiko la mazishi ambalo sasa limekoma na lililopotoshwa sana katika fasihi za safari za karne ya 19-20. Shirikisho la Shuar (1964) lilikuwa shirika la mwanzo la haki za wenyeji. Inahusiana kwa karibu na Awajún (Aguaruna) na Achuar ndani ya familia ya Kijivaro. Matumizi hai baina ya vizazi; programu za elimu ya lugha mbili kwa Kihispania na Shuar kote Ekwado.

Maeneo inakozungumzwa

Vaa lugha hii Chagua tu maneno unayopenda — huchapishwa kwa fonti ile ile ya ramani. Tengeneza fulana kwa maneno ya Kishuar →

Maneno 87 ya msingi katika Kishuar

Maji

yumi

jumi

Moto

ji

hi

Jua

etsa

etsa

Mwezi

nantu

nantu

Nyota

yaa

jaː

Usiku

kashi

kaʃi

Mvua

yumi

jumi

Upepo

nase

nase

Udongo

nunka

nuŋka

Jiwe

kaya

kaja

Mlima

náint

naint

Bahari

nayaants

najaants

Mama

nukur

nukuɾ

Baba

apar

apaɾ

Binti

nawantur

nawantuɾ

Mimi

wi

wi

Wewe

ame

ame

Sisi

ii

iː

Jina

naari

naːɾi

Mtu

aents

aents

Kichwa

muuk

muːk

Jicho

jii

hiː

Sikio

kuish

kwiʃ

Pua

nuji

nuhi

Mdomo

wene

wene

Jino

nai

nai

Ulimi

inai

inai

Mkono

uwej

uweh

Mguu

nawe

nawe

Moyo

enentai

enentai

Mfupa

ukunch

ukuntʃ

Damu

numpa

numpã

Kinyesi

íjia

ˈihia

Upendo

anentaiti

anentaiti

Mti

numi

numi

Mbwa

yawá

jaˈwa

Paka

míchik

ˈmitʃik

Samaki

namak

namak

Ndege

chinki

tʃiŋki

Kipepeo

wámpishuk

ˈwampiʃuk

Yai

nujint

nuhint

Dubu

chai

tʃai

Farasi

kawai

kawai

Nyumba

jea

hea

Maziwa

muntsu

muntsu

Asali

chinij

tʃinih

Chumvi

wee

weː

Mvinyo

winiu

winiu

Mchele

arús

aˈɾus

Chuma

jiru

hiru

Gurudumu

tuntunk

tuntuŋk

Hariri

séta

ˈseta

Kitabu

papí

paˈpi

Kula

yuata

juata

Kunywa

umarta

umaɾta

Kulala

kanarta

kanaɾta

Moja

chikichik

tʃikitʃik

Mbili

jimiará

himiaɾa

Tatu

menaintiu

menaintʲu

Nne

aintiuk

aintʲuk

Tano

ewej

eweh

Mia

sian

sian

Habari

pujamek

puhamek

Asante

yuminsajme

juminsahme

Nzuri

penker

peŋkeɾ

Mpya

yamaram

jamaram

Nyekundu

kapaku

kapaku

Nyeupe

pujú

puˈhu

Nyeusi

mukusa

mukusa

Kijani

sámek

ˈsamek

Buluu

sámek

ˈsamek

Vyanzo

Ulinganishaji wa maneno

Imelinganishwa na lugha zenye uainishaji ule ule: Jivaroan

Maana KishuarKiachuarKiawajunKibembaKijaqaruKiwixarikaKisena
Maji yumi /jumi/ yumi /jumi/ yumi /jumi/ amenshi /amenʃi/ uma /uma/ ha /ha/ madzi /madzi/
Moto ji /hi/ ji /hi/ jii /hiː/ umulilo /umulilo/ nina /nina/ tai /tai/ moto /moto/
Jua etsa /etsa/ etsa /etsa/ etsá /ɨtsá/ akasuba /akasuba/ inti /inti/ tau /tau/ dzuwa /dzuwa/
Mwezi nantu /nantu/ nantu /nantu/ nántu /nántu/ umweshi /umweʃi/ paxshi /paχʃi/ metsa /metsa/ mwedzi /mwedzi/
Nyota yaa /jaː/ yaa /jaː/ yaya /jaja/ intanda /intanda/ waraxa /waɾaχa/ xurawe /ʃuˈrawe/ nyenyezi /ɲeɲezi/
Usiku kashi /kaʃi/ kashi /kaʃi/ kashi /kaʃi/ ubushiku /ubuʃiku/ aruma /aruma/ tikari /tikari/ usiku /usiku/
Mvua yumi /jumi/ — yumi /jumi/ imfula /imˈfula/ jallu /haʎu/ wiyeri /wijeri/ mvura /mvura/
Upepo nase /nase/ nase /nase/ dase /dasɨ/ umwela /umwela/ wawya /wawja/ ʼeeka /ʔeːka/ mphepo /mpʰepo/
Ukurasa 1/9

Fungua ramani shirikishi: Word Map · HanMap · Name Map · Word Order · Tree

Sehemu ya LangMap — mradi wa kuonyesha lugha kwa picha. Huu ni muhtasari tuli unaoweza kutambaliwa; ramani shirikishi hutoa sauti ya matamshi, vichujio, na mwonekano wa dunia.

Imetengenezwa na Heuron Inc. · GitHub · cho@heuron.com · Mwanzo wa LangMap