Qhichwa
Kikecha cha Cuzco
Kikechua (kusini, Cuzco-Collao)
Kikecha cha Cuzco ni lahaja ya hadhi ya Kikecha cha Kusini, eneo lake la lugha ya mama ni mji mkuu wa kihistoria wa Milki ya Inka. Mawasiliano na Kiaymara yameleta konsonanti za kuvuta pumzi na za ejektivu (kh, k'), ambazo hukitofautisha na lahaja nyingine za Kikecha. Ni mojawapo ya lugha rasmi za Peru.
Maeneo inakozungumzwa
Maneno 87 ya msingi katika Kikecha cha Cuzco
Wi-Fi
dopamina
Vyanzo
Ulinganishaji wa maneno
Imelinganishwa na lugha zenye uainishaji ule ule: Kikechua (kusini, Cuzco-Collao)
| Maana | Kikecha cha Cuzco | Kikecha cha Ayacucho | Kikechua | Kikechua cha Klassiki | Kiaymara | Kijaqaru | Kipapiamento |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Maji | unu /unu/ | yaku /jaku/ | yaku /jaku/ | unu /unu/ | uma /uma/ | uma /uma/ | awa /awa/ |
| Moto | nina /nina/ | nina /nina/ | nina /nina/ | nina /nina/ | nina /nina/ | nina /nina/ | kandela /kandela/ |
| Jua | inti /inti/ | inti /inti/ | inti /inti/ | inti /inti/ | inti /inti/ | inti /inti/ | solo /solo/ |
| Mwezi | killa /kiʎa/ | killa /kiʎa/ | killa /kiʎa/ | killa /kiʎa/ | phaxsi /pʰaχsi/ | paxshi /paχʃi/ | luna /luna/ |
| Nyota | quyllur /ˈqojʎur/ | quyllur /ˈqujʎuɾ/ | quyllur /ˈqujʎuɾ/ | quyllur /qojʎur/ | warawara /waɾawaɾa/ | waraxa /waɾaχa/ | strea /ˈstrea/ |
| Usiku | tuta /tuta/ | tuta /tuta/ | tuta /tuta/ | tuta /tuta/ | aruma /aruma/ | aruma /aruma/ | nochi /ˈnotʃi/ |
| Mvua | para /ˈpara/ | para /ˈpaɾa/ | para /ˈpaɾa/ | para /para/ | jallu /ˈxaʎu/ | jallu /haʎu/ | yobida /jobida/ |
| Theluji | ritʼi /ritʼi/ | rasu /ɾasu/ | ritʼi /ɾitʼi/ | ritʼi /ɾitʼi/ | khunu /kʰunu/ | khunu /kʰunu/ | sneu /sneu/ |
| Upepo | wayra /ˈwajɾa/ | wayra /ˈwajɾa/ | wayra /ˈwajɾa/ | wayra /ˈwajra/ | thaya /ˈtʰaja/ | wawya /wawja/ | bientu /ˈbjentu/ |
| Udongo | allpa /alʲpa/ | allpa /aʎpa/ | allpa /aʎpa/ | allpa /alʲpa/ | uraqi /uɾaqi/ | — | tera /teɾa/ |
| Jiwe | rumi /ˈɾumi/ | rumi /ˈɾumi/ | rumi /ˈɾumi/ | rumi /rumi/ | qala /ˈqala/ | qala /qala/ | piedra /ˈpjedra/ |
| Mlima | urqu /urqu/ | urqu /uɾqu/ | urqu /ˈuɾqu/ | urqu /orqo/ | qullu /quʎu/ | qaaqa /qaːqa/ | seru /ˈseru/ |
| Bahari | mama qucha /mama qutʃa/ | lamar qucha /lamaɾ qutʃa/ | mama qucha /mama ˈqutʃa/ | mama qucha /mama qotʃa/ | lamara /lamara/ | — | laman /laˈman/ |
| Mama | mama /mama/ | mama /mama/ | mama /mama/ | mama /mama/ | mama /mama/ | mama /mama/ | mama /mama/ |
| Baba | tayta /tajta/ | tayta /tajta/ | tayta /tajta/ | yaya /jaja/ | tata /tata/ | awki /awki/ | tata /tata/ |
| Binti | ususi /uˈsusi/ | ususi /uˈsusi/ | ususi /uˈsusi/ | ususi /ususi/ | phucha /pʰutʃa/ | — | yu muhé /ju muhe/ |
| Mimi | ñuqa /ˈɲoqa/ | ñuqa /ˈɲuqa/ | ñuqa /ˈɲuqa/ | ñuqa /ɲoqa/ | naya /naja/ | na /na/ | mi /mi/ |
| Wewe | qan /qan/ | qam /qam/ | qam /qam/ | qam /qam/ | juma /xuma/ | juma /huma/ | bo /bo/ |
| Sisi | ñuqanchis / ñuqayku /ɲoˈqantʃis / ɲoˈqajku/ | ñuqanchik / ñuqayku /ɲuˈqantʃik / ɲuˈqajku/ | ñuqanchik / ñuqayku /ɲuˈqantʃik / ɲuˈqajku/ | ñuqanchik / ñuqayku /ɲoqantʃik / ɲoqajku/ | jiwasa / nanaka /xiwasa / nanaka/ | jiwsa /hiwsa/ | nos /nos/ |
| Jina | suti /ˈsuti/ | suti /ˈsuti/ | suti /ˈsuti/ | suti /suti/ | suti /suti/ | shutyi /ʃuci/ | nòmber /ˈnɔmbər/ |
| Mtu | runa /runa/ | runa /ɾuna/ | runa /ˈɾuna/ | runa /runa/ | jaqi /xaqi/ | jaqi /haqi/ | hende /ˈhende/ |
| Kichwa | uma /uma/ | uma /uma/ | uma /ˈuma/ | uma /uma/ | pʼiqi /pʼiqi/ | nampʼa /nampʼa/ | kabes /kaˈbes/ |
| Jicho | ñawi /ɲawi/ | ñawi /ɲawi/ | ñawi /ɲawi/ | ñawi /ɲawi/ | nayra /najɾa/ | nayra /najɾa/ | wowo /wowo/ |
| Sikio | rinri /rinri/ | rinri /ɾinɾi/ | rinri /ɾinɾi/ | rinri /ɾinri/ | jinchu /xintʃu/ | jinchu /hintʃu/ | orea /oˈɾea/ |
| Pua | sinqa /ˈsɛnqa/ | sinqa /ˈsinqa/ | sinqa /ˈsinqa/ | sinqa /siŋqa/ | nasa /ˈnasa/ | nasa /nasa/ | nanishi /naˈniʃi/ |
| Mdomo | simi /simi/ | simi /simi/ | simi /ˈsimi/ | simi /simi/ | laka /ˈlaka/ | — | boka /ˈboka/ |
| Jino | kiru /kiɾu/ | kiru /kiɾu/ | kiru /kiɾu/ | kiru /kiɾu/ | lakʼa /lakʼa/ | shimi /ʃimi/ | djente /ˈdʒente/ |
| Ulimi | qallu /qaʎu/ | qallu /qaʎu/ | qallu /qaʎu/ | qallu /qaʎu/ | laxra /laχra/ | naxra /naχra/ | lenga /ˈleŋɡa/ |
| Mkono | maki /maki/ | maki /maki/ | maki /maki/ | maki /maki/ | ampara /ampaɾa/ | ampara /ampaɾa/ | man /man/ |
| Mguu | chaki /tʃaki/ | chaki /tʃaki/ | chaki /tʃaki/ | chaki /tʃaki/ | kayu /kaju/ | kayu /kaju/ | pia /pia/ |
| Moyo | sunqu /suŋqu/ | sunqu /suŋqu/ | sunqu /suŋqu/ | sunqu /suŋqu/ | chuyma /tʃujma/ | kurasunha /kuɾasunha/ | kurason /kurason/ |
| Mfupa | tullu /tuʎu/ | tullu /tuʎu/ | tullu /tuʎu/ | tullu /tuʎu/ | chʼakha /tʃʼakʰa/ | tsʼaaka /tsʼaːka/ | wesu /ˈwesu/ |
| Damu | yawar /jawar/ | yawar /jawaɾ/ | yawar /jawaɾ/ | yawar /jawar/ | wila /wila/ | wila /wila/ | sanger /ˈsaŋɡer/ |
| Kinyesi | aka /aka/ | aka /aka/ | aka /aka/ | aka /ˈaka/ | jama /xama/ | — | kaka /kaka/ |
| Upendo | munay /munaj/ | kuyay /kujaj/ | munay /munaj/ | munay /munaj/ | munasiña /munasiɲa/ | munasiña /munasiɲa/ | amor /amor/ |
| Mti | sachʼa /satʃʼa/ | sacha /satʃa/ | sacha /satʃa/ | sachʼa /satʃʼa/ | quqa /quqa/ | arbuli /aɾbuli/ | palu /palu/ |
| Mbwa | allqu /aʎqu/ | allqu /aʎqu/ | allqu /aʎqu/ | allqu /aʎqu/ | anu /anu/ | hallqʼu /haʎqʼu/ | kacho /katʃo/ |
| Paka | misi /misi/ | michi /mitʃi/ | misi /misi/ | misi /misi/ | phisi /pʰisi/ | phishi /pʰiʃi/ | pushi /puʃi/ |
| Samaki | challwa /tʃaʎwa/ | challwa /tʃaʎwa/ | challwa /tʃaʎwa/ | challwa /tʃaʎwa/ | challwa /tʃaʎwa/ | challwa /tʃaʎwa/ | piská /pisˈka/ |
| Ndege | pisqu /pisqu/ | pisqu /pisqu/ | pisqu /pisqu/ | pisqu /pisqu/ | jamachʼi /xamatʃʼi/ | chʼipi /tʃʼipi/ | para /ˈpara/ |
| Kipepeo | pillpintu /piʎpintu/ | pillpintu /piʎpintu/ | pillpintu /piʎpintu/ | pillpintu /piʎpintu/ | pilpintu /pilpintu/ | — | barbulètè /barbuˈlɛtɛ/ |
| Yai | runtu /runtu/ | runtu /ɾuntu/ | runtu /ˈɾuntu/ | runtu /ɾuntu/ | kʼawna /kʼawna/ | nuru /nuɾu/ | webu /ˈwebu/ |
| Dubu | ukuku /ukuku/ | ukumari /ukumaɾi/ | ukumari /ukumaɾi/ | ukumari /ukumaɾi/ | jukumari /xukumaɾi/ | — | ber /ber/ |
| Farasi | kawallu /kawaʎu/ | kaballu /kabaʎu/ | kawallu /kaˈwaʎu/ | — | kawallu /kawaʎu/ | — | kabai /kaˈbai/ |
| Nyumba | wasi /wasi/ | wasi /wasi/ | wasi /wasi/ | wasi /wasi/ | uta /uta/ | uta /uta/ | kas /kas/ |
| Maziwa | lichi /litʃi/ | lichi /litʃi/ | lichi /ˈlitʃi/ | ñukñu /ɲukɲu/ | millkʼi /miʎkʼi/ | — | lechi /ˈletʃi/ |
| Asali | miskʼi /miskʼi/ | miski /miski/ | miskʼi /miskʼi/ | miskʼi /miskʼi/ | miskʼi /miskʼi/ | — | miel /mjɛl/ |
| Chumvi | kachi /ˈkatʃi/ | kachi /ˈkatʃi/ | kachi /ˈkatʃi/ | kachi /katʃi/ | jayu /ˈxaju/ | katyi /kaci/ | salu /salu/ |
| Mvinyo | vino /ˈbino/ | vino /ˈbino/ | vino /ˈbino/ | — | vino /vino/ | — | biña /ˈbiɲa/ |
| Mchele | arus /arus/ | arus /ˈaɾus/ | arus /ˈaɾus/ | — | arusa /aɾusa/ | — | aros /aˈros/ |
| Chokoleti | chukulati /tʃukuˈlati/ | chukulati /tʃukuˈlati/ | chukulati /tʃukuˈlati/ | — | chukulati /tʃukuˈlati/ | — | chukulati /tʃukuˈlati/ |
| Chuma | fierro /ˈfjero/ | fierro /ˈfjeɾo/ | qʼillay /ˈqʼiʎaj/ | qʼillay /qʼiʎaj/ | qillaya /qiʎaja/ | — | heru /ˈheru/ |
| Gurudumu | rueda /ˈɾweda/ | rueda /ˈɾweda/ | rueda /ɾweda/ | — | rueda /ɾweda/ | — | wiel /wil/ |
| Hariri | seda /ˈseda/ | seda /seda/ | seda /ˈseda/ | — | seda /seda/ | — | seda /ˈseda/ |
| Kitabu | liwru /liwru/ | libru /libɾu/ | liwru /ˈliwɾu/ | qillqa /qiʎqa/ | panka /panka/ | — | buki /ˈbuki/ |
| Kula | mikhuy /mikʰuj/ | mikuy /mikuj/ | mikhuy /mikʰuj/ | mikhuy /mikʰuj/ | manqʼaña /manqʼaɲa/ | paluña /paluɲa/ | kome /kome/ |
| Kunywa | upyay /upjaj/ | upyay /upjaj/ | upyay /upjaj/ | upyay /upjaj/ | umaña /umaɲa/ | umaña /umaɲa/ | bebe /bebe/ |
| Kulala | puñuy /puˈɲuj/ | puñuy /puˈɲuj/ | puñuy /puˈɲuj/ | puñuy /puɲuj/ | ikiña /iˈkiɲa/ | ikiña /iˈkiɲa/ | drumi /ˈdrumi/ |
| Moja | huk /huk/ | huk /huk/ | huk /huk/ | huk /huk/ | maya /maja/ | maya /maja/ | un /un/ |
| Mbili | iskay /ˈiskaj/ | iskay /ˈiskaj/ | iskay /ˈiskaj/ | iskay /iskaj/ | paya /paja/ | paxa /paχa/ | dos /dos/ |
| Tatu | kinsa /kinsa/ | kimsa /kimsa/ | kimsa /kimsa/ | kimsa /kimsa/ | kimsa /kimsa/ | kimsa /kimsa/ | tres /tres/ |
| Nne | tawa /tawa/ | tawa /tawa/ | tawa /tawa/ | tawa /tawa/ | pusi /pusi/ | pushi /puʃi/ | kuater /ˈkwater/ |
| Tano | pichqa /ˈpitʃqa/ | pichqa /ˈpitʃqa/ | pichqa /ˈpitʃqa/ | pichqa /pitʃqa/ | phisqa /ˈpʰisqa/ | pichqa /pitʃqa/ | sinku /ˈsiŋku/ |
| Mia | pachak /ˈpatʃak/ | pachak /patʃak/ | pachak /ˈpatʃak/ | pachak /patʃak/ | pataka /pataka/ | pachak /patʃak/ | shen /ʃen/ |
| Habari | rimaykullayki /rimajkuʎajki/ | napaykullayki /napajkuʎajki/ | allillanchu /aʎiʎantʃu/ | rimaykullayki /rimajkuʎajki/ | kamisaki /kamisaki/ | kamishti /kamiʃti/ | bon dia /bon dia/ |
| Asante | añay /aɲaj/ | añay /aɲaj/ | sulpayki /sulpajki/ | añay /aɲaj/ | yuspagara /juspaɣaɾa/ | yuspaa /juspaː/ | danki /daŋki/ |
| Nzuri | allin /aʎin/ | allin /aʎin/ | allin /aʎin/ | allin /aʎin/ | suma /suma/ | shuma /ʃuma/ | bon /bon/ |
| Mpya | musuq /musuq/ | musuq /musuq/ | musuq /ˈmusuq/ | musuq /mosoq/ | machaqa /matʃaqa/ | machaqa /matʃaqa/ | nobo /ˈnobo/ |
| Nyekundu | puka /puka/ | puka /puka/ | puka /puka/ | puka /puka/ | wila /wila/ | chukapa /tʃukapa/ | kòrá /kɔˈra/ |
| Nyeupe | yuraq /ˈjuɾaq/ | yuraq /ˈjuɾaq/ | yuraq /ˈjuɾaq/ | yuraq /juraq/ | janqʼu /ˈxaɴqʼu/ | janqʼu /hanqʼu/ | blanku /ˈblaŋku/ |
| Nyeusi | yana /jana/ | yana /jana/ | yana /jana/ | yana /jana/ | chʼiyara /tʃʼijara/ | tsʼirara /tsʼiɾaɾa/ | pretu /ˈpretu/ |
| Kijani | qʼumir /qʼumir/ | qumir /qumiɾ/ | qʼomer /qʼomeɾ/ | qumir /qomir/ | chʼuxña /tʃʼuxɲa/ | — | bèrdè /ˈbɛrdɛ/ |
| Buluu | anqas /aŋqas/ | anqas /aŋqas/ | anqas /aŋqas/ | anqas /anqas/ | larama /laɾama/ | — | blou /blou/ |
| Kompyuta | computadora /komputaˈdora/ | computadora /komputaˈdoɾa/ | antañiqiq /antaɲiqiq/ | yupana /juˈpana/ | atamiri /atamiɾi/ | — | kòmpiuter /kɔmpjuter/ |
| Wi-Fi | Wi-Fi | Wi-Fi | Wi-Fi | — | — | — | wifi |
| Chai | tiy /tij/ | tiy /tij/ | tiy /tij/ | — | — | — | té /te/ |
| Kahawa | kaphiy /kapʰij/ | — | kaphiy /kapʰij/ | — | café /kafe/ | — | kòfi /ˈkɔfi/ |
| Sukari | asukar /aˈsukar/ | asukar /aˈsukaɾ/ | asukar /aˈsukaɾ/ | — | azúcar /asukar/ | — | suku /ˈsuku/ |
| 99 | isqun chunka isqunniyuq /ˈisqun ˈtʃunka isqunniˈjuq/ | isqun chunka isqunniyuq /isqun tʃunka isqunnijuq/ | isqun chunka isqunniyuq /isqun tʃunka isqunnijuq/ | isqun chunka isqunniyuq /isqun tʃunka isqunnijuq/ | llätunka tunka llätunkani /ʎaːtunka tunka ʎaːtunkani/ | — | nobent'i nuebe /nobenti nwebe/ |
| Dopamini | dopamina | dopamina | dopamina /dopamina/ | — | — | — | dopamina /dopamina/ |
Fungua ramani shirikishi: Word Map · HanMap · Name Map · Word Order · Tree
Sehemu ya LangMap — mradi wa kuonyesha lugha kwa picha. Huu ni muhtasari tuli unaoweza kutambaliwa; ramani shirikishi hutoa sauti ya matamshi, vichujio, na mwonekano wa dunia.
Imetengenezwa na Heuron Inc. · GitHub · cho@heuron.com · Mwanzo wa LangMap