𐌲𐌿𐍄𐌹𐍃𐌺
गोथिक
भारोपीय (जर्मनिक, पूर्व) · ऐतिहासिक / छिपी किस्म
गॉथिक (𐌲𐌿𐍄𐌹𐍃𐌺) पर्याप्त रूप से प्रलेखित सबसे पुरानी जर्मैनिक भाषा है और एकमात्र भली-भाँति प्रमाणित पूर्वी जर्मैनिक भाषा। यह मुख्यतः चौथी सदी में बिशप वुल्फ़ीला द्वारा बाल्कन के विसिगोथों के लिए किए गए बाइबिल अनुवाद (कोडेक्स आर्जेंतेउस, लगभग 350-380 ई.) के माध्यम से हम तक पहुँची। उसी अनुवाद के लिए वुल्फ़ीला ने गॉथिक वर्णमाला रची, जो यूनानी से व्युत्पन्न है और जिसमें लैटिन तथा रूनिक तत्व भी हैं। यूरोप की मुख्य भूमि पर यह भाषा आठवीं सदी तक लुप्त हो गई, किंतु क्रीमियाई गॉथिक कम से कम 16वीं सदी तक जीवित रही — 1562 में बुसबेक ने इसे अभिलिखित किया। गॉथिक में ऐसी प्राचीन विशेषताएँ बची हैं जो अन्य जर्मैनिक भाषाओं में लुप्त हो चुकी हैं, जिनमें द्विवचन और पूर्णतः विभक्त कारक-प्रणाली शामिल हैं।
कहाँ बोली जाती है
गोथिक में 87 मूल शब्द
स्रोत
शब्दों की तुलना
इसी वर्गीकरण की भाषाओं से तुलना: भारोपीय (जर्मनिक, पूर्व)
| अर्थ | गोथिक | पुरानी फ्रिशियाई | पुरानी सैक्सन | पुरानी अंग्रेज़ी | पुरानी ऊँची जर्मन | मध्य अंग्रेज़ी | पुरानी नॉर्स |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| पानी | 𐍅𐌰𐍄𐍉 /wɑtoː/ | wetir /wetir/ | watar /ˈwatar/ | wæter /wæter/ | wazzar /ˈwatsar/ | water /watər/ | vatn /vɑtn/ |
| आग | 𐍆𐍉𐌽 /foːn/ | fiur /fjuːɾ/ | fiur /fiur/ | fȳr /fyːr/ | fiur /fiur/ | fyr /fyːr/ | eldr /eldr/ |
| सूरज | 𐍃𐌿𐌽𐌽𐍉 /sunːoː/ | sunne /sunːe/ | sunna /ˈsunːa/ | sunne /sunːe/ | sunna /ˈsunna/ | sonne /sɔnːə/ | sól /soːl/ |
| चाँद | 𐌼𐌴𐌽𐌰 /meːnɑ/ | mōna /moːnɑ/ | māno /ˈmaːno/ | mōna /moːnɑ/ | māno /ˈmaːno/ | mone /moːnə/ | máni /mɑːni/ |
| तारा | 𐍃𐍄𐌰𐌹𐍂𐌽𐍉 /stɛrnoː/ | stera /ˈstɛra/ | sterro /ˈsterro/ | steorra /ˈsteorːɑ/ | sterno /ˈsterno/ | sterre /ˈstɛrːə/ | stjarna /ˈstjarna/ |
| रात | 𐌽𐌰𐌷𐍄𐍃 /naxts/ | nacht /naxt/ | naht /naxt/ | niht /niçt/ | naht /naxt/ | night /nixt/ | nótt /noːtː/ |
| बारिश | 𐍂𐌹𐌲𐌽 /riɡn/ | rein /rɛin/ | regan /reɣan/ | regn /rejn/ | regan /ˈreɡan/ | reyn /rɛin/ | regn /rɛɣn/ |
| बर्फ़ | 𐍃𐌽𐌰𐌹𐍅𐍃 /snɛːws/ | snē /sneː/ | snēo /ˈsneːo/ | snāw /snɑːw/ | snēo /sneːo/ | snow /snɔu/ | snjór /snjoːr/ |
| हवा | 𐍅𐌹𐌽𐌳𐍃 /winds/ | wind /wind/ | wind /wind/ | wind /wind/ | wint /wint/ | wind /wind/ | vindr /vindr/ |
| मिट्टी | 𐌰𐌹𐍂𐌸𐌰 /ɛrθa/ | irthe /irθe/ | ertha /erθa/ | eorðe /eorðe/ | erda /ˈɛrda/ | erthe /ɛrθə/ | jörð /jœrð/ |
| पत्थर | 𐍃𐍄𐌰𐌹𐌽𐍃 /stɛːns/ | stēn /steːn/ | stēn /steːn/ | stān /stɑːn/ | stein /stein/ | ston /stɔːn/ | steinn /stɛinː/ |
| पहाड़ | 𐍆𐌰𐌹𐍂𐌲𐌿𐌽𐌹 /ˈfɛrɡuni/ | berch /berx/ | berg /berɡ/ | beorg /beorɡ/ | berg /berɡ/ | mountayne /ˈmuːntain/ | fjall /fjɑlː/ |
| समुद्र | 𐌼𐌰𐍂𐌴𐌹 /ˈmareː/ | sē /seː/ | seo /ˈseːo/ | sǣ /sæː/ | meri /ˈmeri/ | see /sɛː/ | haf /hav/ |
| माता | 𐌰𐌹𐌸𐌴𐌹 /aiθiː/ | moder /moːdeɾ/ | modar /ˈmoːdar/ | mōdor /moːdor/ | muoter /ˈmuotɛr/ | moder /moːdər/ | móðir /moːðir/ |
| पिता | 𐌰𐍄𐍄𐌰 /ɑtːɑ/ | feder /fedeɾ/ | fader /ˈfadər/ | fæder /fæder/ | fater /ˈfatɛr/ | fader /faːdər/ | faðir /fɑðir/ |
| बेटी | 𐌳𐌰𐌿𐌷𐍄𐌰𐍂 /dɔːhtar/ | dochter /ˈdoxteɾ/ | dohtar /ˈdoxtar/ | dohtor /ˈdoxtor/ | tohter /ˈtoxtɛr/ | doughter /ˈdouxtər/ | dóttir /doːttir/ |
| मैं | 𐌹𐌺 /ik/ | ik /ik/ | ik /ik/ | ic /itʃ/ | ih /ix/ | I /iː/ | ek /ek/ |
| तुम | 𐌸𐌿 /θuː/ | thū /θuː/ | thu /θuː/ | þū /θuː/ | du /duː/ | thou /θuː/ | þú /θuː/ |
| हम | 𐍅𐌴𐌹𐍃 /wiːs/ | wī /wiː/ | wī /wiː/ | wē /weː/ | wir /wir/ | we /weː/ | vér /veːr/ |
| नाम | 𐌽𐌰𐌼𐍉 /nɑmoː/ | nama /ˈnama/ | namo /ˈnamo/ | nama /ˈnɑma/ | namo /ˈnamo/ | name /ˈnaːmə/ | nafn /nafn/ |
| व्यक्ति | 𐌼𐌰𐌽𐌽𐌰 /ˈmanːa/ | manniska /ˈmanːiska/ | man /man/ | mann /mɑnn/ | mennisco /ˈmenːisko/ | man /man/ | maðr /maðr/ |
| सिर | 𐌷𐌰𐌿𐌱𐌹𐌸 /ˈhɔːβiθ/ | hāved /ˈhaːved/ | hōbid /ˈhoːβid/ | hēafod /ˈhæːɑvod/ | houbit /ˈhoubit/ | hed /hɛːd/ | hǫfuð /ˈhɔvuð/ |
| आँख | 𐌰𐌿𐌲𐍉 /ɑuɣoː/ | āge /aːɣe/ | ōga /ˈoːɡa/ | ēage /æːɑɣe/ | ouga /ˈouɡa/ | eye /iːə/ | auga /ɑuɣɑ/ |
| कान | 𐌰𐌿𐍃𐍉 /ˈau̯soː/ | are /ˈaːrə/ | ōra /ˈoːra/ | ēare /æːɑre/ | ōra /ˈoːra/ | ere /ɛːrə/ | eyra /øyra/ |
| मुँह | 𐌼𐌿𐌽𐌸𐍃 /munθs/ | mūth /muːθ/ | mūth /muːθ/ | mūþ /muːθ/ | mund /munt/ | mouth /muːθ/ | munnr /munːr/ |
| दाँत | 𐍄𐌿𐌽𐌸𐌿𐍃 /tunθus/ | tōth /toːθ/ | tand /tand/ | tōþ /toːθ/ | zand /tsand/ | tooth /toːθ/ | tǫnn /tɔnː/ |
| जीभ | 𐍄𐌿𐌲𐌲𐍉 /tuŋɡoː/ | tunge /ˈtuŋɡe/ | tunga /ˈtuŋɡa/ | tunge /ˈtuŋɡe/ | zunga /ˈtsuŋɡa/ | tonge /ˈtɔŋɡə/ | tunga /ˈtuŋɡa/ |
| हाथ | 𐌷𐌰𐌽𐌳𐌿𐍃 /hɑndus/ | hond /hond/ | hand /hand/ | hand /hɑnd/ | hant /hant/ | hand /hand/ | hǫnd /hɔnd/ |
| पैर | 𐍆𐍉𐍄𐌿𐍃 /foːtus/ | fōt /foːt/ | fōt /foːt/ | fōt /foːt/ | fuoz /fuo̯s/ | fot /foːt/ | fótr /foːtr/ |
| दिल | 𐌷𐌰𐌹𐍂𐍄𐍉 /hɛrtoː/ | herte /heɾte/ | herta /ˈherta/ | heorte /ˈheorte/ | herza /ˈhertsa/ | herte /hɛrtə/ | hjarta /hjɑrtɑ/ |
| हड्डी | — /—/ | bēn /beːn/ | bēn /beːn/ | bān /bɑːn/ | bein /bein/ | bon /bɔːn/ | bein /bɛin/ |
| खून | 𐌱𐌻𐍉𐌸 /bloːθ/ | blōd /bloːd/ | blōd /bloːd/ | blōd /bloːd/ | bluot /bluot/ | blood /bloːd/ | blóð /bloːð/ |
| टट्टी | 𐍃𐌼𐌰𐍂𐌽𐌰 /ˈsmarna/ | skern /skern/ | — | tord /tord/ | mist /mist/ | tord /tord/ | drit /drit/ |
| प्रेम | 𐍆𐍂𐌹𐌰𐌸𐍅𐌰 /friɑθwɑ/ | minne /minːe/ | minnea /ˈminːea/ | lufu /luvu/ | minna /ˈminna/ | love /ˈluvə/ | ást /ɑːst/ |
| पेड़ | 𐌱𐌰𐌲𐌼𐍃 /bɑɣms/ | bām /baːm/ | bōm /boːm/ | trēow /treːow/ | boum /boum/ | tre /treː/ | tré /treː/ |
| कुत्ता | 𐌷𐌿𐌽𐌳𐍃 /hunds/ | hund /hund/ | hund /hund/ | hund /hund/ | hunt /hunt/ | hound /huːnd/ | hundr /hundr/ |
| बिल्ली | — /—/ | katte /katːe/ | katta /ˈkatːa/ | catt /kɑtt/ | kazza /ˈkatsa/ | catte /katːə/ | kǫttr /kɔtːr/ |
| मछली | 𐍆𐌹𐍃𐌺𐍃 /fisks/ | fisk /fisk/ | fisk /fisk/ | fisc /fisk/ | fisc /fisk/ | fisch /fiʃ/ | fiskr /fiskr/ |
| पक्षी | 𐍆𐌿𐌲𐌻𐍃 /fuɡls/ | fugel /ˈfuɡəl/ | fugal /ˈfuɡal/ | fugol /ˈfuɣol/ | fogal /ˈfoɡal/ | brid /brid/ | fugl /fuɡl/ |
| घर | 𐍂𐌰𐌶𐌽 /rɑzn/ | hūs /huːs/ | hūs /huːs/ | hūs /huːs/ | hūs /huːs/ | hous /huːs/ | hús /huːs/ |
| दूध | 𐌼𐌹𐌻𐌿𐌺𐍃 /miluks/ | melok /ˈmelok/ | miluk /ˈmiluk/ | meoluc /ˈmeoluk/ | miluh /ˈmilux/ | milk /milk/ | mjólk /mjoːlk/ |
| शहद | 𐌼𐌹𐌻𐌹𐌸 /miliθ/ | hunich /ˈhunix/ | huneg /ˈhunɛɣ/ | hunig /ˈhunij/ | honag /ˈhonaɡ/ | hony /ˈhɔni/ | hunang /ˈhunɑŋɡ/ |
| नमक | 𐍃𐌰𐌻𐍄 /salt/ | salt /salt/ | salt /salt/ | sealt /sæɑlt/ | salz /salts/ | salt /salt/ | salt /salt/ |
| वाइन | 𐍅𐌴𐌹𐌽 /wiːn/ | wīn /wiːn/ | wīn /wiːn/ | wīn /wiːn/ | wīn /wiːn/ | wyn /wiːn/ | vín /viːn/ |
| लोहा | 𐌴𐌹𐍃𐌰𐍂𐌽 /iːsarn/ | īsern /ˈiːsern/ | īsarn /ˈiːsarn/ | īsern /ˈiːsern/ | īsarn /ˈiːsarn/ | iren /ˈiːrən/ | járn /jaːrn/ |
| किताब | 𐌱𐍉𐌺𐍉𐍃 /ˈboːkoːs/ | bōk /boːk/ | bōk /boːk/ | bōc /boːk/ | buoh /buox/ | bok /boːk/ | bók /boːk/ |
| खाना | 𐌼𐌰𐍄𐌾𐌰𐌽 /mɑtjɑn/ | eta /etɑ/ | etan /ˈetan/ | etan /etɑn/ | ezzan /ˈetsan/ | eten /eːtən/ | eta /etɑ/ |
| पीना | 𐌳𐍂𐌹𐌲𐌺𐌰𐌽 /driŋkɑn/ | drinka /dɾinkɑ/ | drinkan /ˈdrinkan/ | drincan /drinkɑn/ | trinkan /ˈtrinkan/ | drinken /ˈdrinkən/ | drekka /drekːɑ/ |
| सोना | 𐍃𐌻𐌴𐍀𐌰𐌽 /sleːpan/ | slēpa /ˈsleːpa/ | slāpan /ˈslɑːpan/ | slǣpan /slæːpɑn/ | slāfan /ˈslɑːfan/ | slepen /ˈslɛːpən/ | sofa /ˈsova/ |
| एक | 𐌰𐌹𐌽𐍃 /ains/ | ān /aːn/ | ēn /eːn/ | ān /aːn/ | ein /ein/ | oon /oːn/ | einn /ɛinː/ |
| दो | 𐍄𐍅𐌰𐌹 /twai/ | twā /twaː/ | twēne /ˈtweːne/ | twā /twɑː/ | zwei /tswei/ | two /twɔː/ | tveir /tveir/ |
| तीन | 𐌸𐍂𐌴𐌹𐍃 /θriːs/ | thrē /θreː/ | thrie /θriː/ | þrī /θriː/ | drī /driː/ | thre /θreː/ | þrír /θriːr/ |
| चार | 𐍆𐌹𐌳𐍅𐍉𐍂 /fidwoːr/ | fiuwer /ˈfiuwer/ | fiuwar /ˈfiuwar/ | fēower /ˈfeːower/ | fior /fioːr/ | four /four/ | fjórir /fjoːrir/ |
| पाँच | 𐍆𐌹𐌼𐍆 /fimf/ | fīf /fiːf/ | fīf /fiːf/ | fīf /fiːf/ | fimf /fimf/ | fyve /fiːvə/ | fimm /fimː/ |
| सौ | 𐌷𐌿𐌽𐌳 /hund/ | hundred /hundred/ | hund /hund/ | hund /hund/ | hunt /hunt/ | hundred /ˈhundrəd/ | hundrað /hundrɑð/ |
| नमस्ते | 𐌷𐌰𐌹𐌻𐍃 /hails/ | heil /heil/ | heil /heil/ | wes hāl /wes haːl/ | heil /heil/ | hail /hɛːl/ | heill /hɛilː/ |
| धन्यवाद | 𐌸𐌰𐌲𐌺𐍃 /θɑŋks/ | thank /θank/ | thank /θaŋk/ | þanc /θɑnk/ | danc /daŋk/ | thank /θank/ | þǫkk /θɔkː/ |
| अच्छा | 𐌲𐍉𐌸𐍃 /ɡoːθs/ | gōd /ɡoːd/ | gōd /ɡoːd/ | gōd /ɡoːd/ | guot /ɡuot/ | good /ɡoːd/ | góðr /ɡoːðr/ |
| नया | 𐌽𐌹𐌿𐌾𐌹𐍃 /ˈniujis/ | nī /niː/ | niuwi /ˈniuwi/ | nīwe /ˈniːwe/ | niuwi /ˈniuwi/ | newe /ˈniuə/ | nýr /nyːr/ |
| लाल | 𐍂𐌰𐌿𐌸𐍃 /rɔːθs/ | rād /raːd/ | rōd /roːd/ | rēad /ræːɑd/ | rōt /roːt/ | reed /reːd/ | rauðr /rɔuðr/ |
| सफ़ेद | 𐍈𐌴𐌹𐍄𐍃 /ʍiːts/ | hwīt /hwiːt/ | hwīt /hwiːt/ | hwīt /ʍiːt/ | wīz /wiːts/ | whit /hwiːt/ | hvítr /hwiːtr/ |
| काला | 𐍃𐍅𐌰𐍂𐍄𐍃 /swarts/ | swart /swart/ | swart /swart/ | blæc /blæk/ | swarz /swarts/ | blak /blak/ | svartr /svartr/ |
शब्द-क्रम की तुलना
विश्व की प्रमुख भाषाओं से तुलना
इसी वर्गीकरण की भाषाओं से तुलना
इंटरैक्टिव मानचित्र खोलें: Word Map · HanMap · Name Map · Word Order · Tree
LangMap का हिस्सा — एक भाषाई विज़ुअलाइज़ेशन परियोजना। यह एक स्थिर, क्रॉल-योग्य सारांश है; इंटरैक्टिव मानचित्र उच्चारण ऑडियो, फ़िल्टर और ग्लोब दृश्य प्रदान करते हैं।
निर्माता Heuron Inc. · GitHub · cho@heuron.com · LangMap होम