Kĩkamba
Kikamba
Atlantiki-Kongo (Kibantu, Kamba-Kikuyu)
Kikamba (Kĩkamba) ni lugha kuu ya Kibantu ya Kenya katika Mkoa wa Mashariki yenye wazungumzaji wapatao milioni 4 — mojawapo ya makundi matano makubwa zaidi ya kabila na lugha nchini Kenya pamoja na Kikuyu, Luhya, Kalenjin na Luo. Inahusiana kwa karibu na Kikuyu (E51) ndani ya kundi la Kibantu E50 la Kamba-Kikuyu. Watu wa Kamba ni mahiri kwa uchongaji wa mbao (desturi ya uchongaji ya Wamunyu tangu miaka ya 1920) na walikuwa wafanyabiashara wa misafara katika karne ya 19 waliounganisha pwani na Maziwa Makuu. Maandishi ya Kilatini yalibuniwa na wamisionari mwaka 1888; yanatumika katika elimu ya msingi na utangazaji kwenye Musyi FM tangu 2007.
Maeneo inakozungumzwa
Maneno 87 ya msingi katika Kikamba
chocolate
Wi-Fi
Vyanzo
- Lindblom (1926) — The Akamba in British East Africa
- Ethnologue 27: Kamba
Ulinganishaji wa maneno
Imelinganishwa na lugha zenye uainishaji ule ule: Atlantiki-Kongo (Kibantu, Kamba-Kikuyu)
| Maana | Kikamba | Kikikuyu | Kichasu | Kinyaturu | Kinyamwezi | Kinyankole | Kishambaa |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Maji | kĩwʼũ /kiwu/ | maaĩ /maːe/ | mende /mende/ | maji /madʒi/ | minzi /minzi/ | amaizi /amaizi/ | mazi /mazi/ |
| Moto | mwaki /mwaki/ | mwaki /mwaki/ | mshika /mʃika/ | moto /moto/ | moto /moto/ | omuriro /omuriro/ | moto /moto/ |
| Jua | syũa /sjua/ | riũa /ɾioa/ | idhuva /iðuʋa/ | yura /juɾa/ | lyuba /ljuβa/ | eizooba /eizoːba/ | zuwa /zuwa/ |
| Mwezi | mwei /mwei/ | mweri /mwɛɾi/ | mwezi /mwezi/ | umweri /umweɾi/ | ngʼwezi /ŋweːzi/ | okwezi /okwezi/ | ṅwezi /ŋwezi/ |
| Nyota | nzaĩ /nzai/ | njata /ɲdʒata/ | nyenyeri /ɲeɲeri/ | njota /ndʒota/ | nsonda /nsonda/ | enyonyoozi /eɲoɲoːzi/ | ntondwe /ntondwe/ |
| Usiku | ũtukũ /utuku/ | ũtukũ /otuko/ | usiku /usiku/ | utiku /utiku/ | buziku /buziku/ | ekiro /ekiro/ | kilo /kilo/ |
| Mvua | mbua /ˈmbua/ | mbura /ˈmbura/ | mvua /mvua/ | mbura /mbura/ | mbula /mbula/ | enjura /enˈdʒura/ | fula /fula/ |
| Theluji | ĩa /ĩa/ | ira /ˈiɾa/ | chasheru /tʃaʃeru/ | seluji /seludʒi/ | theluji /θeluʒi/ | — | — |
| Upepo | kĩseve /kiseve/ | rũhuho /ɾòhùːhɔ̀/ | mpeho /mpeho/ | mpefo /mpefo/ | myaga /mjaɡa/ | omuyaga /omujaɡa/ | mpeho /mpeho/ |
| Udongo | muthanga /muθaŋɡa/ | tĩĩri /teːɾi/ | isanga /isaŋɡa/ | irongo /iɾoŋɡo/ | bulongo /buloŋɡo/ | eitaka /eitaka/ | shanga /ʃaŋɡa/ |
| Jiwe | ivia /ivia/ | ihiga /iˈhiɣa/ | ibwe /ibwe/ | igwe /iɡwe/ | iwe /iwe/ | eibaare /eiˈbaːre/ | iwe /iwe/ |
| Mlima | kĩĩma /kiːma/ | kĩrĩma /keɾema/ | ntuvi /ntuvi/ | gitanto /ɡitanto/ | lugulu /luɡulu/ | orushozi /oruʃozi/ | muima /muima/ |
| Bahari | ũkanga /ukaŋɡa/ | — | bahari /bahari/ | irambo /iɾambo/ | nyanza /ɲanza/ | enyanja /eɲaɲdʒa/ | bahali /bahali/ |
| Mama | mwaitũ /mwaitu/ | maitũ /maito/ | mama /mama/ | mama /mama/ | mayu /maju/ | maawe /maːwe/ | mama /mama/ |
| Baba | asa /asa/ | baba /baba/ | baba /baba/ | tata /tata/ | baba /baba/ | tata /tata/ | tate /tate/ |
| Binti | mwĩĩtu /mwiːtu/ | mwarĩ /mwaɾe/ | mwana wa kibora /mwana wa kibora/ | muncha /muntʃa/ | mwana mukima /mwana mukima/ | omuhara /omuhara/ | ṅwana ywa kindele /ŋwana jwa kindele/ |
| Mimi | nyie /ɲie/ | niĩ /nie/ | mine /mine/ | une /une/ | nene /ˈnene/ | nyowe /ɲowe/ | imi /imi/ |
| Wewe | we /we/ | wee /wɛː/ | uwe /uwe/ | uwe /uwe/ | gwegwe /ˈɡweɡwe/ | iwe /iwe/ | iwe /iwe/ |
| Sisi | ithye /iðje/ | ithuĩ /iðue/ | uswi /uswi/ | sese /sese/ | iswe /iswe/ | itwe /itwe/ | ishwi /iʃwi/ |
| Jina | ĩsyĩtwa /isʲitwa/ | rĩĩtwa /ɾeːtwa/ | izina /izina/ | rina /ɾina/ | lina /ˈlina/ | eiziina /eiziːna/ | zina /zina/ |
| Mtu | mũndũ /mundu/ | mũndũ /mondo/ | mntu /mntu/ | muntu /muntu/ | munhu /munhu/ | omuntu /omuntu/ | mntu /mntu/ |
| Kichwa | mũtwe /mutwe/ | mũtwe /motwɛ/ | mtwi /mtwi/ | itwe /itwe/ | mutwe /mutwe/ | omutwe /omutwe/ | mtwi /mtwi/ |
| Jicho | ĩtho /iθo/ | riitho /riːðɔ/ | iiso /iːso/ | riho /riho/ | liso /liso/ | eriisho /eriːʃo/ | zisho /ziʃo/ |
| Sikio | kutu /kutu/ | gũtũ /ɣoto/ | isikio /isikio/ | ikutwi /ikutwi/ | itwi /itwi/ | okutu /okutu/ | shikio /ʃikio/ |
| Pua | inyũũ /iɲuː/ | iniũrũ /inioɾo/ | fua /fua/ | mpura /mpuɾa/ | nindo /nindo/ | enyindo /eɲindo/ | mpua /mpua/ |
| Mdomo | kanywa /kaɲwa/ | kanua /kaˈnua/ | momo /momo/ | momo /momo/ | mulomo /mulomo/ | akanwa /akanwa/ | kanwa /kanwa/ |
| Jino | ĩyo /ĩjo/ | igego /iɣɛɣɔ/ | jino /dʒino/ | ino /ino/ | lino /lino/ | eriino /eriːno/ | zino /zino/ |
| Ulimi | ũĩmi /uimi/ | rũrĩmĩ /ɾoɾeme/ | ulimi /ulimi/ | urimi /urimi/ | lulimi /lulimi/ | orurimi /orurimi/ | ulimi /ulimi/ |
| Mkono | kwʼoko /kwoko/ | guoko /ɡuɔkɔ/ | mkono /mkono/ | ukuboko /ukuboko/ | kukono /kukono/ | omukono /omukono/ | mkono /mkono/ |
| Mguu | kũũ /kuː/ | kũgũrũ /koɣoro/ | ivunda /ivunda/ | mughuu /muɣuː/ | kugulu /kuɡulu/ | ekigyere /ekiɡjere/ | mulundi /mulundi/ |
| Moyo | ngoo /ŋɡoː/ | ngoro /ŋɡɔɾɔ/ | ngiti /ŋɡiti/ | umutima /umutima/ | moyo /mojo/ | omutima /omutima/ | moyo /mojo/ |
| Mfupa | ĩvĩndĩ /ivindi/ | ihĩndĩ /ihende/ | ivindi /ivindi/ | ikufa /ikufa/ | iguha /iɡuha/ | eigufa /eiɡufa/ | vuha /vuha/ |
| Damu | nthakame /nðakame/ | thakame /ðakamɛ/ | sakame /sakame/ | sakami /sakami/ | magazi /maɡazi/ | eshagama /eʃaɡama/ | mpome /mpome/ |
| Kinyesi | mai /mai/ | mai /mai/ | — | — | maafi /maːfi/ | amazi /amazi/ | mavi /mavi/ |
| Upendo | wendo /wendo/ | wendo /wɛndɔ/ | lumba /lumba/ | butogwa /butoɡwa/ | butogwa /butoɡwa/ | rukundo /rukundo/ | kukunda /kukunda/ |
| Mti | mũtĩ /muti/ | mũtĩ /mote/ | mti /mti/ | umuti /umuti/ | muti /muti/ | omuti /omuti/ | mti /mti/ |
| Mbwa | ngitĩ /ŋɡiti/ | ngui /ŋɡui/ | mbwa /mbwa/ | imbwa /imbwa/ | mbwa /mbwa/ | embwa /embwa/ | kuli /kuli/ |
| Paka | mbaka /mbaka/ | nyaũ /ɲao/ | paka /paka/ | paka /paka/ | paka /paka/ | enjangu /endʒaŋɡu/ | nyau /ɲau/ |
| Samaki | ikoyo /ikojo/ | thamaki /ðamaki/ | samaki /samaki/ | somba /somba/ | somba /soːmba/ | eky'enyanja /etʃeɲaɲdʒa/ | samaki /samaki/ |
| Ndege | nyunyi /ɲuɲi/ | nyoni /ˈɲɔni/ | ideghe /ideɣe/ | nyonyi /ɲoɲi/ | noni /noni/ | enyonyi /eɲoɲi/ | deghe /deɣe/ |
| Kipepeo | kĩmbalutwʼa /kimbalutwa/ | kĩĩhuruta /keːhuruːta/ | — | — | — | ekihuguuhugu /ekihuɡuːhuɡu/ | hoho /hoho/ |
| Yai | itumbi /itumbi/ | itumbĩ /itumbe/ | igi /iɡi/ | ighe /iɣe/ | igi /iɡi/ | eihuri /eihuri/ | tagi /taɡi/ |
| Dubu | nduva /nduva/ | nduba /nduba/ | — | — | — | edubu /edubu/ | — |
| Farasi | mbalasi /mbalasi/ | mbarathi /mbaɾaði/ | farasi /farasi/ | nyumbu /ɲumbu/ | falasi /falasi/ | embaraasi /embaraːsi/ | faashi /faːʃi/ |
| Nyumba | nyũmba /ɲumba/ | nyũmba /ɲomba/ | nyumba /ɲumba/ | nyumba /ɲumba/ | numba /numba/ | enju /endʒu/ | nyumba /ɲumba/ |
| Maziwa | iia /iːa/ | iria /iria/ | mavee /maveː/ | maya /maja/ | mabeele /maβeːle/ | amate /amate/ | mele /mele/ |
| Asali | ũkĩ /uki/ | ũũkĩ /oːke/ | nzoke /nzoke/ | ruke /ruke/ | buuki /buːki/ | obwoki /obwoki/ | woki /woki/ |
| Chumvi | mũnyũ /muɲu/ | cumbĩ /tʃumbe/ | munyu /muɲu/ | munyu /muɲu/ | munu /munu/ | omwonyo /omwoɲo/ | munyu /muɲu/ |
| Mvinyo | mbinyu /mbiɲu/ | ndibei /ndibɛi/ | mvinyo /mviɲo/ | divai /divai/ | mvinyo /mviɲo/ | viino /viːno/ | mvinyo /mviɲo/ |
| Mchele | mũsele /musele/ | mũceere /motʃɛːrɛ/ | — | — | — | omukyeeri /omukjeːri/ | muhunga /muhuŋɡa/ |
| Chokoleti | chocolate | chocolate | — | — | — | — | — |
| Chuma | kyũma /kjuma/ | kĩgera /keˈɣɛra/ | kighera /kiɣera/ | ichuma /itʃuma/ | kisinza /kisinza/ | ekyoma /eˈkjoma/ | kiama /kiama/ |
| Gurudumu | ndĩa /ndia/ | kĩgaragari /keɣaraɣari/ | — | — | — | enyamuziga /eɲamuziɡa/ | — |
| Kitabu | ĩvuku /ivuku/ | ibuku /iβuku/ | kitabu /kitabu/ | gitabu /ɡitabu/ | kitabu /kitabu/ | ekitabo /ekitabo/ | kitabu /kitabu/ |
| Kula | kũya /kuja/ | kũrĩa /koɾea/ | kurya /kurja/ | kuria /kuɾia/ | kulya /kuʎa/ | kurya /kurja/ | kuja /kuɟa/ |
| Kunywa | kũnywa /kuɲwa/ | kũnyua /koɲua/ | kunwa /kunwa/ | kunywa /kuɲwa/ | kunwa /kunwa/ | kunywa /kuɲwa/ | kunywa /kuɲwa/ |
| Kulala | koma /koma/ | gũkoma /ɣoˈkɔma/ | kushinjia /kuʃindʒia/ | kurara /kuɾaɾa/ | kulala /kulala/ | kubyama /kubjama/ | kugosha /kuɡoʃa/ |
| Moja | ĩmwe /imwe/ | ĩmwe /emwɛ/ | imwe /imwe/ | umwe /umwe/ | imo /imo/ | emwe /emwe/ | ṅwenga /ŋwenɡa/ |
| Mbili | ilĩ /ili/ | igĩrĩ /iɣeɾe/ | avili /aβili/ | aviri /aβiri/ | ibili /iβili/ | ibiri /iβiri/ | mbili /mbili/ |
| Tatu | itatu /itatu/ | ithatũ /iðato/ | adatu /adatu/ | itatu /itatu/ | idatu /idatu/ | ishatu /iʃatu/ | katatu /katatu/ |
| Nne | inya /iɲa/ | inya /iɲa/ | — | inne /inːe/ | inne /inːe/ | eina /eina/ | kane /kaːne/ |
| Tano | itano /itano/ | ithano /iðanɔ/ | — | itano /itano/ | itaano /itaːno/ | itaano /itaːno/ | kashano /kaʃano/ |
| Mia | ĩana /iana/ | igana /iɣana/ | ighana /iɣana/ | ighana /iɣana/ | igana /iɡana/ | igana /iɡana/ | gana /ɡana/ |
| Habari | mwĩaĩle /mwiaile/ | wĩmwega /wemwɛɡa/ | shiloi /ʃiloi/ | mbukire /mbukiɾe/ | mwadita /mwadita/ | agandi /aɡandi/ | — /—/ |
| Asante | nĩ vinya /ni viɲa/ | nĩ wega /ne wɛɡa/ | mwasanga /mwasaŋɡa/ | asante /aˈsante/ | twabakaba /twaβakaβa/ | webare /webare/ | asante /asante/ |
| Nzuri | museo /museo/ | wega /wɛɡa/ | mwamba /mwamba/ | kihi /kihi/ | soga /soɡa/ | kirungi /kiruŋɡi/ | mtana /mtana/ |
| Mpya | mweũ /mweu/ | kĩerũ /keɛro/ | shaa /ʃaː/ | mpya /mpja/ | pya /pja/ | ekisya /ekisja/ | mpya /mpja/ |
| Nyekundu | ndune /nduneː/ | ũtune /otunɛ/ | nkundu /nkundu/ | ntune /ntune/ | laluku /laluku/ | kutukura /kutukura/ | nkundu /nkundu/ |
| Nyeupe | nzaũ /nzau/ | werũ /wɛro/ | jewa /dʒewa/ | njeru /ndʒeru/ | pe /pe/ | kwera /kwera/ | yengʼaa /jeŋaː/ |
| Nyeusi | nziũ /nziu/ | ũirũ /oiro/ | jiru /dʒiru/ | njiutiki /ndʒiutiki/ | pi /pi/ | kwiragura /kwiraɡura/ | size /size/ |
| Kijani | ngilini /ŋɡilini/ | ngirini /ŋɡirini/ | — | — | — | kibabi /kibabi/ | manimani /manimani/ |
| Buluu | mbuluu /mbuluː/ | bururu /bururu/ | — | — | bululu /bululu/ | bururu /bururu/ | — |
| Kompyuta | kombiũta /kombiuta/ | kompiuta /kɔmpiuta/ | — | — | — | kompyuta /kompjuta/ | — |
| Wi-Fi | Wi-Fi | Wi-Fi | — | — | — | — | — |
| Chai | kyai /kjai/ | cai /tʃaːi/ | — | — | — | chai /tʃai/ | — |
| Kahawa | kaawa /kaːwa/ | kahũa /kahowa/ | — | — | — | kaawa /kaːwa/ | — |
| Sukari | sukalĩ /sukali/ | cukari /tʃukaːɾi/ | — | — | — | shukaari /ʃukaːri/ | — |
| Chungwa | ĩsungwa /isuŋɡwa/ | icungwa /itʃuŋɡwa/ | — | — | — | omucungwa /omutʃuŋɡwa/ | — |
| 99 | mĩongo kenda na kenda /mioŋɡo kenda na kenda/ | mĩrongo kenda na kenda /meɾɔŋɡɔ kɛnda na kɛnda/ | makumi kenda na kenda /makumi kenda na kenda/ | makumi kenda na kenda /makumi kenda na kenda/ | makumi kenda na kenda /makumi kenda na kenda/ | makumi mwenda na mwenda /makumi mwenda na mwenda/ | milongo kenda na kenda /miloŋɡo keːnda na keːnda/ |
Fungua ramani shirikishi: Word Map · HanMap · Name Map · Word Order · Tree
Sehemu ya LangMap — mradi wa kuonyesha lugha kwa picha. Huu ni muhtasari tuli unaoweza kutambaliwa; ramani shirikishi hutoa sauti ya matamshi, vichujio, na mwonekano wa dunia.
Imetengenezwa na Heuron Inc. · GitHub · cho@heuron.com · Mwanzo wa LangMap