sääʹmǩiõll
Kisami cha Skolt
Urali (Saami, mashariki)
Kisami cha Skolt (sääʹmǩiõll) ni lugha ya Kisami cha Mashariki ambayo kwa jadi huzungumzwa katika Rasi ya Kola na maeneo ya mpakani yanayopakana ya Finland, Norway na Urusi. Baada ya Vita vya Pili vya Dunia, wazungumzaji wengi walihamishwa kutoka Petsamo (iliyopotea kwa USSR) hadi Sevettijärvi katika Lapland ya Finland; leo wamebaki wazungumzaji wapatao 300 tu wa lugha ya kwanza (L1) wanaoizungumza kwa ufasaha. Iko katika hatari kubwa ya kutoweka lakini inahuishwa kwa bidii kupitia shule ya Saaʹmi Nueʹtt, viota vya lugha vya Sevettijärvi-Näätämö, na programu ya SAAMINUETT. Sifa zake za kipekee ni pamoja na upangaji wa konsonanti (consonant gradation), upalataishaji unaowekewa alama ya ʹ, na herufi mahususi za Skolt Ǩ Ǥ Ǯ.
Maeneo inakozungumzwa
Maneno 87 ya msingi katika Kisami cha Skolt
Vyanzo
- Ethnologue 27: Skolt Sami
- Feist (2010) A Grammar of Skolt Saami
- UNESCO Atlas of the World's Languages in Danger
Ulinganishaji wa maneno
Imelinganishwa na lugha zenye uainishaji ule ule: Urali (Saami, mashariki)
| Maana | Kisami cha Skolt | Kisami cha Inari | Kisami cha Lule | Kisami cha Kildin | Kisami cha Kaskazini | Kisami cha Kusini | Kiliv |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Maji | čääʹcc /tʃæːtsʲː/ | čääci /tʃæːtsi/ | tjáhtje /tʃaːhtje/ | ча̄дзь /tʃaːdz/ | čáhci /tʃaːhtsi/ | tjaetsie /tʃaeʰtsie/ | vež /vɛʒ/ |
| Moto | toll /tolː/ | tullâ /tulːɐ/ | dålla /tolːa/ | то̄лл /toːlː/ | dolla /tolːa/ | dolle /dolːe/ | tūl /tuːl/ |
| Jua | peeiʹvv /peːjvʲː/ | peivi /peivi/ | biejvve /pie̯jvːe/ | пе̄ййв /peːjːv/ | beaivi /peɑjvi/ | biejjie /pie̯jːie/ | pǟva /pæːva/ |
| Mwezi | mään /mæːn/ | máánu /maːnu/ | mánno /maːnːo/ | ма̄нн /maːnː/ | mánnu /maːnːu/ | aske /askə/ | kūʼ /kuː/ |
| Nyota | täʹsnn /tasʲnːʲɘ/ | täsni /ˈtæsni/ | náste /ˈnaːste/ | та̄ссьт /taːɕːt/ | násti /ˈnaːsti/ | naaste /ˈnaːste/ | tēḑ /teːdʲ/ |
| Usiku | inn /inːɐ/ | ijjâ /ijːɐ/ | idja /idjɑ/ | ыйй /ɨjː/ | idja /ˈitja/ | jïjje /jɨjːɛ/ | īe /iːɛ/ |
| Mvua | âʹbrr /ɐbʲrːʲɘ/ | arve /ɑrve/ | arvve /arvːe/ | аббьр /abːr/ | arvi /ˈɑrvi/ | ebrie /ebrie/ | vīmõ /ˈviːmɤ/ |
| Theluji | muõtt /muɔtt/ | muotâ /muotɐ/ | muohtta /muɔhtta/ | вэ̄дз /veːdz/ | muohta /muohta/ | lopme /ˈlopme/ | lum /lum/ |
| Upepo | piõgg /piɔɡː/ | pieg'gâ /pieɡːɐ/ | biegga /bieɡːa/ | пӣӈӈк /piːŋːk/ | biegga /ˈpieɡːa/ | bïegke /ˈbie̯ɡke/ | tūļ /tuːlʲ/ |
| Udongo | jânnam /jaːnnam/ | eennâm /eːnːɐm/ | ednam /ednam/ | е̄ммьне /jeːmʲːɲe/ | eana /ˈeɑna/ | eatneme /eatnəme/ | mō /mɔː/ |
| Jiwe | ǩeäʹdǧǧ /kʲeadʲɟː/ | keđgi /keðɡi/ | giergge /kierɡːe/ | ке̄ддҍк /keːdʲːkʲ/ | geađgi /ˈkeaðki/ | gierkie /ˈɡierkie/ | kivā /ˈkivɑː/ |
| Mlima | vääʹrr /væːrʲː/ | vääri /ˈvæːri/ | várre /vaːrːe/ | те̄ррьм /tʲeːrːm/ | várri /ˈvaːrːi/ | vaerie /vaerie/ | mäg /mæɡ/ |
| Bahari | miârr /miarː/ | meerâ /ˈmeːrɐ/ | merra /merːa/ | ме̄рр /meːrː/ | mearra /ˈmeɑrːa/ | mearoe /mearoe/ | mer /meˀr/ |
| Mama | jeäʹnn /jæːnʲː/ | enni /enːi/ | iedne /iedne/ | е̄ннҍ /jeːɲː/ | eadni /eɑdni/ | tjidtjie /tʃitːʃie/ | jemā /jɛmaː/ |
| Baba | eeʹǩǩ /eːkʲː/ | eeči /eːtʃi/ | áhttje /aːhtːje/ | аджь /adʒ/ | áhčči /aːhtʃːi/ | aehtjie /aeʰtʃie/ | izā /izaː/ |
| Binti | nijdd /nijdː/ | niei'dâ /ˈnieidɐ/ | niejdda /ˈniejdːa/ | нӣййт /ɲiːjːt/ | nieida /ˈnieida/ | nïejte /ˈnɨejte/ | tidār /tidaːr/ |
| Mimi | mon /mon/ | mun /mun/ | mån /mɔn/ | мунн /munː/ | mun /mun/ | manne /ˈmanːe/ | minā /ˈminaː/ |
| Wewe | ton /ton/ | tun /tun/ | dån /tɔn/ | то̄нн /toːnː/ | don /ˈtoːn/ | datne /ˈtatne/ | sinā /ˈsinaː/ |
| Sisi | mij /mij/ | mij /mij/ | mij /mij/ | мыйй /mɨjː/ | mii /miː/ | mijjieh /ˈmijːiɛh/ | mēg /mɛːɡ/ |
| Jina | nõmm /nõmː/ | nommâ /ˈnommɑ/ | namma /ˈnamːa/ | нэ̄мм /neːmː/ | namma /ˈnamma/ | nomme /ˈnomːe/ | nim /nim/ |
| Mtu | ooumaž /oːumaʒ/ | olmooš /ˈolmoːʃ/ | ulmusj /ulmuʃ/ | олмэнч /olmentʃʲ/ | olmmoš /ˈolmːoʃ/ | almetje /almetʃe/ | rištīng /riʃtiːŋɡ/ |
| Kichwa | vueiʹvv /vuɛivːʲɘ/ | uáivi /uaivi/ | oajvve /ˈoajvːe/ | вуэййв /vuejːv/ | oaivi /ˈoɑjvi/ | åejjie /oæjːiɛ/ | pǟ /pæː/ |
| Jicho | čââlm /tʃæːlm/ | čalme /tʃalme/ | tjalmme /tʃalmːe/ | ча̄лльм /tʃaːʎːm/ | čalbmi /tʃalpmi/ | tjelmie /tʃelmie/ | sīlma /siːlma/ |
| Sikio | peʹllj /pelʲː/ | pelji /peʎi/ | biellje /bielːjɛ/ | пе̄лльй /peːʎːj/ | beallji /ˈpeɑlʲːji/ | bieljie /ˈpieʎie/ | kūora /kuːɔra/ |
| Pua | njuuʹnn /ɲuːnːʲ/ | njune /ɲune/ | njunnje /ɲunːje/ | нюннҍ /ɲuɲː/ | njunni /ˈɲunːi/ | njuenie /ɲuɛnie/ | nanā /nanaː/ |
| Mdomo | njäʹlmm /ɲælʲmː/ | njälmi /ˈɲælmi/ | njálmme /ɲaːlmːe/ | ня̄лльм /ɲaːʎːm/ | njálbmi /ˈɲaːlpmi/ | njaelmie /ɲaelmie/ | sū /suː/ |
| Jino | pääʹnn /paːnːʲ/ | pääni /pæːni/ | bádne /badnɛ/ | па̄ннҍ /paːɲː/ | bátni /ˈpaːtni/ | baenie /pæːnie/ | āmbaz /ˈɑːmbɑz/ |
| Ulimi | njuhččâm /ɲuxtːʃɐm/ | njuovčâ /ɲuovtʃɐ/ | njuovtjav /ɲuovtʃav/ | нюхчем /ɲuxtʃem/ | njuovčča /ˈɲuovtʃa/ | njoektjeme /ɲuektʃeme/ | kēļ /kɛːʎ/ |
| Mkono | ǩeätt /kʲætː/ | kietâ /kietɐ/ | gietta /kietːa/ | кӣдт /kiːdt/ | giehta /kiehta/ | gïete /kiːte/ | kež /kɛʒ/ |
| Mguu | jueʹlǧǧ /ʝuɛlʲɟɟʝʲɘ/ | jyel'gi /jyelɡi/ | juolgge /jʊuɔlɡːɛ/ | ла̄бпь /laːbp/ | juolgi /ˈjuolki/ | juelkie /jʉɛlkiɛ/ | jālga /jɑːlɡɑ/ |
| Moyo | väimm /væimː/ | váimu /vaːjmu/ | vájmmo /vajmːo/ | кӯттҍк /kuːtʲːk/ | váibmu /vajpmu/ | vaajmoe /vaːjmoe/ | sidām /sidaːm/ |
| Mfupa | täʹhtt /tæhtʲː/ | tähti /tæhti/ | dákte /daktɛ/ | та̄ххт /taːxːt/ | dákti /ˈtaːkti/ | måaroe /mɔɑrɵ/ | lūʼ /luːʔ/ |
| Damu | võrr /vərː/ | vorrâ /ˈvorːɐ/ | varra /ˈvarːa/ | вэ̄рр /veːrː/ | varra /ˈvarːa/ | vïrre /vɨrːe/ | ver /ver/ |
| Upendo | rääʹǩǩesvuõtt /ræːkʲːesvuɘtː/ | rähisvuotâ /ræhisvuotɐ/ | ráhkesvuohta /raːhkesvuɔhta/ | шо̄а̄бпшэ /ʃoːaːbpʃe/ | ráhkisvuohta /raːhkisvuɔhta/ | gieriesvoete /ɡieriesvuəte/ | ārmaztõ /aːrmastə/ |
| Mti | muõrr /muɔrː/ | muorâ /muorɐ/ | muorra /muɔrːa/ | мӯрр /muːrː/ | muorra /muɔrːa/ | moere /moːrə/ | pū /puː/ |
| Mbwa | piânnaj /pianːaj/ | peenuv /peːnuv/ | bena /pena/ | пе̄ннэ /peːnːe/ | beana /peɑna/ | bïenje /piːnje/ | piņ /piɲ/ |
| Paka | kõõšš /kɵːʃː/ | kissá /kisːaː/ | kássa /kaːsːa/ | ко̄а̄сс /koːaːsː/ | bussá /pusːa/ | gaahtoe /ɡaːhtoe/ | kaš /kaʃ/ |
| Samaki | kueʹll /ˈkuɛlːʲ/ | kyeli /kyeli/ | guolle /ˈkuɔlːɛ/ | кӯлль /kuːʎː/ | guolli /ˈkuɔlːi/ | guelie /ˈkʉɛliɛ/ | kalā /ˈkɑlɑː/ |
| Ndege | låʹdd /lɔdːʲɘ/ | lodde /ˈlodde/ | lådde /lɔtɛ/ | лоаннҍт /loaɲːt/ | loddi /ˈlotːi/ | ledtie /ˈleːtie/ | lind /lind/ |
| Kipepeo | äʹllbaž /alːʲbʲɒʒ/ | piäi'vááloddááš /ˈpiæivaːˌlodːaːʃ/ | biejvvelådde /ˈbiejvːeˌlɔdːɛ/ | а̄лльп /aːʎːp/ | beaiveloddi /ˈpeɑjveˌlotːi/ | biejjielåbloe /ˈpiejːieˌlɔblʊə/ | li’bla’bbiņ /liˀblɑˀbːiɲ/ |
| Yai | mââʹnn /mɐːnːʲɘ/ | mane /mɑne/ | manne /ˈmanːe/ | маннҍ /maɲː/ | monni /ˈmonni/ | munnie /ˈmʉnːiɛ/ | munā /munaː/ |
| Dubu | kueʹbǯǯ /kuɛbʲddʒʲɘ/ | kuob'žâ /kuobdʒɐ/ | biernna /piɛrnːa/ | та̄лл /taːlː/ | guovža /ˈkuovtʃa/ | bïerne /ˈpiːrne/ | okš /okʃ/ |
| Farasi | heävaš /heavaʃ/ | hiävuš /ˈhiævuʃ/ | vuoján /vuojaːn/ | ро̄ссь /roːɕː/ | heasta /ˈheɑsta/ | hierkie /hierkie/ | i'bbi /ˈiˀbːi/ |
| Nyumba | kåʹdd /kɔdʲː/ | táálu /taːlu/ | viesso /viesːo/ | пэ̄ҏҏт /peːrrt/ | viessu /viesːu/ | gåetie /ɡoətie/ | kuodā /kuədaː/ |
| Maziwa | mieʹlǩǩ /mielʲkʲː/ | mielkki /ˈmielkːi/ | mielkke /ˈmielkːe/ | ма̄ййт /maːjːt/ | mielki /ˈmielki/ | mielhkie /ˈmielʰkie/ | sēmḑa /ˈseːmdʲa/ |
| Asali | miõtt /miətː/ | mietâ /ˈmietɐ/ | meda /ˈmeda/ | мӣдт /miːdt/ | honnet /ˈhonnet/ | hååneske /hoːnɛskɛ/ | mež /mɛʒ/ |
| Chumvi | säʹltt /sælʲtː/ | sältti /ˈsæltːi/ | sállte /ˈsaːltɛ/ | сӯлль /suːʎː/ | sálti /ˈsaːlti/ | saelhtie /saelʰtie/ | sūoļ /suoːlʲ/ |
| Mvinyo | vijnn /vijnː/ | — | — | выннҍ /vɨɲː/ | viidna /ˈviːdna/ | vijne /vijne/ | vīnõ /ˈviːnə/ |
| Mchele | riss /risː/ | riisi /ˈriːsi/ | — | — | risen /ˈrisen/ | — | rīsõd /ˈriːsəd/ |
| Chokoleti | čokklad /tʃokːlad/ | suklaa /ˈsuklaː/ | sjokoláda /ˈʃokolaːda/ | — | šuhkoláda /ˈʃuhkolaːda/ | — | — |
| Chuma | ruʹvdd /ruvdː/ | ryevdi /ryevdi/ | ruovdde /ˈruɔvdːe/ | рӯввьт /ruːvʲːt/ | ruovdi /ˈruɔvdi/ | ruevtie /ˈruevtie/ | rōda /ˈroːdɑ/ |
| Gurudumu | kååʹlez /kɔːlʲez/ | jorree /ˈjorːeː/ | juvlla /ˈjuvlːa/ | коалес /koales/ | juvla /ˈjuvla/ | jårrehtse /ˈjorːehtse/ | kȭr /kɤːr/ |
| Hariri | šolkk /ʃolkː/ | silkke /ˈsilkːe/ | silkki /silkːi/ | цуӆӆк /tsuɬːk/ | silki /ˈsilki/ | silhke /silʰke/ | zīḑõz /ˈziːɟəz/ |
| Kitabu | ǩeʹrjj /kʲerjː/ | kirje /ˈkirje/ | girjje /kirjːe/ | кыррьй /kɨrʲːj/ | girji /ˈkirji/ | gærja /ɡærja/ | rǭntõz /ˈrɔːntəz/ |
| Kula | poorrâd /porːad/ | purrâđ /purːɐð/ | bårråt /porːot/ | по̄ррэ /poːrːe/ | borrat /porːat/ | byöpmedidh /pyœpmedih/ | sīedõ /siːədə/ |
| Kunywa | juukkâd /juːkːad/ | juuhâđ /juːhɐð/ | juhkat /juhkat/ | югкэ /juɡke/ | juhkat /juhkat/ | jovkedh /jovkəh/ | jūodõ /juːədə/ |
| Kulala | vuâđđed /vuaðːed/ | uáđđiđ /uaðːið/ | oadet /oadet/ | вуэдтӭ /vuedte/ | oađđit /ˈoaðːit/ | åeredh /oɛrəh/ | maggõ /mɑɡːə/ |
| Moja | õhtt /ɵhtː/ | ohtâ /ohtɐ/ | aktan /aktan/ | э̄ххт /eːxːt/ | okta /okta/ | akte /aktə/ | ikš /ikʃ/ |
| Mbili | kuõʹhtt /kuõhtː/ | kyehti /kyehti/ | guokta /ˈkuoktɑ/ | кӯххт /kuːxːt/ | guokte /ˈkuokte/ | göökte /ˈkøːkte/ | kakš /kakʃ/ |
| Tatu | koumm /ˈkoumː/ | kulmâ /ˈkulmɐ/ | golmma /ˈkolmːa/ | ко̄ллм /koːlːm/ | golbma /ˈkolpma/ | golme /ˈkolme/ | kuolm /ˈkuolm/ |
| Nne | nellj /ˈnieʎː/ | nelji /neʎi/ | niellja /ˈɲielːja/ | не̄лльй /ɲeːʎːj/ | njeallje /ˈɲealːje/ | nieljie /ˈɲieljie/ | nēļa /ˈneːlʲa/ |
| Tano | vitt /vitː/ | vittâ /vitːɐ/ | vihtta /vihta/ | выдт /vɨdt/ | vihtta /ˈvihtːa/ | vïjhte /vʲihte/ | vīž /viːʒ/ |
| Mia | čuâđ /tʃuaʰtʲ/ | čyeti /tʃyeti/ | tjuohte /ˈtʃuohte/ | чӯдть /tʃuːdtʲ/ | čuođi /ˈtʃuoði/ | tjuetie /ˈtʃuetie/ | sadā /ˈsadaː/ |
| Habari | tiõrv /tiɵrv/ | tiervâ /tierva/ | buoris /puɔris/ | тиерв /tʲierv/ | bures /ˈpuːres/ | buerie biejjie /puerie pie̯jːie/ | tervīst /tɛrviːst/ |
| Asante | späʹsseb /spæsʲːeb/ | takkâ /takːɐ/ | gijttuo /kijtːuɔ/ | пасьпе /pasʲpe/ | giitu /kiːtu/ | gæjhtoe /kæjhtoe/ | tienū /tiɛnuː/ |
| Nzuri | šiõǥǥ /ʃiɵɣː/ | pyeri /pyeri/ | buorre /puɔrːe/ | шӣгг /ʃiːɡː/ | buorre /puɔrːe/ | hijven /hijven/ | jõvā /jəvaː/ |
| Mpya | oođâs /oːðɐs/ | uuđâs /uːðɐs/ | ådås /ˈɔdɔs/ | о̄дт /oːdt/ | ođas /ˈoðas/ | orre /orːe/ | ūž /uːʒ/ |
| Nyekundu | ruõpssâd /ruəpsːɐd/ | ruop'sâd /ruopsɐd/ | ruoppsat /rʊɔpːsɑt/ | рӯппсесь /ruːpːɕeɕ/ | ruoksat /ˈruoksat/ | rööpses /ˈrøːpses/ | punni /ˈpunːi/ |
| Nyeupe | viõlggâd /viəlɡːɐd/ | vielgâd /vielɡɐd/ | vielggat /viɛlɡːɑt/ | вӣллькесь /viːʎːkeɕ/ | vielgat /ˈvielɡat/ | veelkes /ˈʋeːlkes/ | vālda /ˈvaːlda/ |
| Nyeusi | čappâd /tʃapːɐd/ | čappâd /ˈtʃapːɐd/ | tjáhppat /tʃaːhpːat/ | чо̄а̄хпесь /tʃoːaːxpeɕ/ | čáhppat /ˈtʃaːhpːat/ | tjeehpes /ˈtʃeːhpes/ | mustā /ˈmustaː/ |
| Kijani | ruõnâs /ruənɐs/ | ruánáá /ˈruanaː/ | ruodnat /ruɔdnɑt/ | руэнн /ruenː/ | ruonas /ˈruonas/ | kroenes /kruenes/ | ǭļaz /ˈoːʎaz/ |
| Buluu | ââʹliǩ /ˈɐːlʲic/ | čuov'jâd /ˈtʃuovjɐd/ | alek /ˈalek/ | алехь /ˈaʎeç/ | alit /ˈalit/ | plaave /ˈpʰlaːve/ | siņņi /ˈsiɲːi/ |
| Kekeo | ǩiõkk /ˈkʲiɔkː/ | kiehâ /ˈkie̯hɐ/ | giehka /ˈkie̯hka/ | кӣгк /kiːɡk/ | giehka /ˈkie̯hka/ | gïeke /ˈɡie̯ke/ | kēg /keːɡ/ |
| Kompyuta | teâttmašina /teatːmaʃina/ | tiättur /ˈtiætːur/ | — | — | dihtor /ˈtiːhtor/ | — | datōr /ˈdɑtoːr/ |
| Chai | čee /tʃeː/ | teejâ /teːjɐ/ | tiedja /tie̯dja/ | чайй /tʃajː/ | deadja /ˈteɑtja/ | — | tēj /teːj/ |
| Kahawa | kaaʹff /kaːfʲː/ | kähvi /kæhvi/ | káffa /kaːfːa/ | кофе /kofʲe/ | gáffe /ˈkaːfːe/ | kaaffe /ˈkaːfːe/ | kaffe /ˈkafːe/ |
| Sukari | säähhar /sæːhːar/ | sukkâr /sukːɐr/ | såhkår /sohkor/ | са̄хар /saːxar/ | sohkar /ˈsohkar/ | dïjnehke /dɨjneʰke/ | tsukkõr /ˈtsukːɤr/ |
| Chungwa | appelsiin /apːelsiːn/ | appelsiin /ˈapːelsiːn/ | appelsijnna /ˈapːelsijnːa/ | — | appelsiidna /ˈapːelsiːdna/ | appelsijne /ˈapːelsijne/ | appõlsin /ˈapːəlsin/ |
Ukurasa 1/10
Fungua ramani shirikishi: Word Map · HanMap · Name Map · Word Order · Tree
Sehemu ya LangMap — mradi wa kuonyesha lugha kwa picha. Huu ni muhtasari tuli unaoweza kutambaliwa; ramani shirikishi hutoa sauti ya matamshi, vichujio, na mwonekano wa dunia.
Imetengenezwa na Heuron Inc. · GitHub · cho@heuron.com · Mwanzo wa LangMap