Tsêhésenêstsestôtse
Kicheyenne
Algiki (Algonquian)
Kicheyenne (Tsêhésenêstsestôtse) ni kesi adimu kati ya lugha za Kialgonquian kwani lina mfumo wa toni nne (juu, kati, chini, na isiyo na sauti). Mofolojia yenye polysynthesis na viambishi awali vingi husababisha maneno mara nyingi kuwa marefu sana.
Maeneo inakozungumzwa
Maneno 87 ya msingi katika Kicheyenne
Vyanzo
Ulinganishaji wa maneno
Imelinganishwa na lugha zenye uainishaji ule ule: Algiki (Algonquian)
| Maana | Kicheyenne | Kiarapaho | Kimenominee | Munsee | Kimaliseet-Passamaquoddy | Kimarquesa | Kiwichita |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Maji | mahpe /mahpe/ | nec /netʃ/ | nepāew /nəpaːew/ | mpíi /mbiː/ | samaqan /samakʷan/ | vai /vai/ | kicʔa /kitsʔa/ |
| Moto | hoʼēsta /hoʔesta/ | hisítee /hisíteː/ | eskotēw /eskoteːw/ | lúhsuw /luhsuw/ | sqot /skʷot/ | ahi /ahi/ | heːcʔa /heːtsʔa/ |
| Jua | éšeʼhe /éʃeʔhe/ | hiisíis /hiːsíis/ | kēsoq /keːsoʔ/ | kíishux /kiːʃux/ | kisuhs /kisuhs/ | ʻoumati /ʔoumati/ | saːkhirʔa /saːkʰiɾʔa/ |
| Mwezi | taaʼéešeʼhe /taːʔéeʃeʔhe/ | biikóusíis /biːkóusíis/ | tepāhkēsoq /tepaːhkeːsoʔ/ | nipáhum /nipahum/ | nipawset /nipawset/ | mahina /mahina/ | waːh /waːh/ |
| Nyota | hotohke /hotohke/ | hó3oʼ /hóθoʔ/ | anaeq /anæʔ/ | alaánkw /alaːŋkʷ/ | possesom /possesom/ | fetuʻu /fetuʔu/ | hiːkwirikʔa /hiːkʷiɾikʔa/ |
| Usiku | táaʼe /táːʔe/ | téceʼ /tétʃeʔ/ | tepāhkeh /tepaːhkeh/ | piskeew /piskeːw/ | nipayiw /nipajiw/ | pō /poː/ | ckhaːrʔa /tskʰaːɾʔa/ |
| Theluji | héstaʼse /héstaʔse/ | híií /híːi/ | kōn /koːn/ | koon /koːn/ | wast /wast/ | — | hiraːʔa /hiɾaːʔa/ |
| Upepo | háaʼháeše /háːʔháeʃe/ | heséisen /heséisen/ | — | — | — | metani /metani/ | niweʔeːrʔa /niweʔeːɾʔa/ |
| Udongo | hoʼe /hoʔə/ | biitoʼowuʼ /biːtoʔowuʔ/ | ahkēw /ahkeːw/ | — | ktahkomiq /ktahkomikʷ/ | ʻepo /ʔepo/ | — |
| Jiwe | hoʼhonááʼe /hoʔhonáːʔe/ | hohʼonóókee /hohʔonóːkeː/ | aqsan /aʔsan/ | asun /əsən/ | ponapsq /ponapskʷ/ | keʻa /keʔa/ | — |
| Mlima | hoʼhonáevose /hoʔhonáevose/ | hóheʼ /hóheʔ/ | wacēw /watʃeːw/ | — | woc /wotʃ/ | — | — |
| Bahari | tséh-mȧhóomoēha /tséhmahóːmoēha/ | héetéc /héːtétʃ/ | kaeqcekam /kæʔtʃekam/ | — | supeq /supekʷ/ | tai /tai/ | — |
| Mama | náhkoʼéehe /náhkoʔéːhe/ | néinoo /néinoː/ | nekīah /nekiːah/ | nkáhees /ŋkaheːs/ | wikuwossit /wikuwossit/ | kui /kui/ | eciyeːh /etsijeːh/ |
| Baba | néhoʼéehe /néhoʔéːhe/ | neisónoo /neisónoː/ | nōhnāeh /noːhnaːeh/ | nóoxw /noːxw/ | mihtaqsit /mihtakʷsit/ | motua /motua/ | taːtah /taːtah/ |
| Binti | nȧhtona /nahtona/ | notóóneh /notóːneh/ | — | — | ntus /ntus/ | — | — |
| Mimi | nánéehove /nánéːhove/ | nenééninoo /nenéːninoː/ | nenah /nɛnah/ | nii /niː/ | nil /nil/ | au /au/ | nacʔih /natsʔih/ |
| Wewe | — /—/ | nenéénin /nenéːnin/ | kenah /kɛnah/ | kii /kiː/ | kil /kil/ | koe /koe/ | nasʔih /nasʔih/ |
| Sisi | nénéehóvema / nánéehóvéme /nénéːhóvema / nánéːhóvéme/ | nenéénínoʼ / nenééníniʼ /nenéːnínoʔ / nenéːníniʔ/ | kenaq / nenaq /kɛnaʔ / nɛnaʔ/ | kiilóona / niilóona /kiːloːna / niːloːna/ | kilun / nilun /kilun / nilun/ | tātou / mātou /taːtou / maːtou/ | — /—/ |
| Jina | véhestȯtse /véhestotse/ | -íisiʼ /íːsiʔ/ | -esian /ɛsian/ | wiinzuwaakan /wiːnzuwaːkan/ | wisuwon /wisuwon/ | ikoa /ikoa/ | hissaːrʔa /hissaːɾʔa/ |
| Mtu | voʼėstane /voʔestane/ | hinenítee /hineníteː/ | — | — | pomawsuwin /pomawsuwin/ | ʻenana /ʔenana/ | ihaas /ihaas/ |
| Kichwa | meʼko /meʔko/ | hóókuhúʼee /hóːkuhúʔeː/ | — | — | woniyakon /wonijakon/ | upoko /upoko/ | — |
| Jicho | maʼexa /maʔexa/ | besíiseʼ /besíiseʔ/ | oskēsek /oskeːsek/ | wíikšiit /wiːkʃiːt/ | ʼsisoq /sisokʷ/ | mata /mata/ | kirikʔa /kiɾikʔa/ |
| Sikio | mȧhtovooʼȯtse /mahtovoːʔotse/ | wónotónoʼ /wónotónoʔ/ | — | — | ʼcalokoss /tʃalokoss/ | puaʻika /puaʔika/ | — |
| Pua | maʼevo /maʔevo/ | béʼis /béʔis/ | — | — | wihton /wihton/ | ihu /ihu/ | — |
| Mdomo | mahtse /mahtse/ | bétii /bétiː/ | — | — | ʼtun /tun/ | haha /haha/ | — |
| Jino | véeʼėse /véːʔese/ | béíci3 /béítʃiθ/ | wēpet /weːpet/ | nipit /nipit/ | wipit /wipit/ | niho /niho/ | aːkʔa /aːkʔa/ |
| Ulimi | vétanove /vétanove/ | bei3ón /beiθón/ | tēnaniw /teːnaniw/ | wilanew /wilanew/ | wilol /wilol/ | ʻeʻo /ʔeʔo/ | hacʼa /hatsʔa/ |
| Mkono | maʼahtse /maʔahtse/ | béecét /béetʃét/ | onehkeh /onehkeh/ | mléelii /mleːliː/ | ʼpihtin /pihtin/ | ʻima /ʔima/ | iskʔa /iskʔa/ |
| Mguu | mahtseʼko /matsʰeʔko/ | wóʼoo3 /wóʔoːθ/ | osēt /oseːt/ | nzíit /nziːt/ | ʼsit /sit/ | vae /vae/ | asʔa /asʔa/ |
| Moyo | hēsta /hesta/ | betéé /betéː/ | otēh /oteːh/ | ulehyii /ulehjiː/ | moshun /moshun/ | houpo /houpo/ | sikicʔa /sikitsʔa/ |
| Mfupa | heʼko /heʔko/ | hix /hix/ | ohkan /ohkan/ | wakan /wakan/ | skonis /skonis/ | ivi /ivi/ | kiːsʔa /kiːsʔa/ |
| Damu | maʼe /maʔe/ | beʼ /beʔ/ | meskoh /mɛskoh/ | mokw /mokʷ/ | pokahkon /pokahkon/ | toto /toto/ | waːckicʔa /waːtskitsʔa/ |
| Kinyesi | matse /matse/ | bee /beː/ | — | — | mickon /mitʃkon/ | — | — |
| Upendo | méhósáne /méhósáne/ | bixóó3etíit /bixóːθetíːt/ | kesāenemāew /kesaːenemaːew/ | ahóoluw /ahoːluw/ | kseltom /kseltom/ | hanahana /hanahana/ | — /—/ |
| Mti | hoohtsėstse /hoːhtsestse/ | hohóót /hohóːt/ | metekoh /metekoh/ | hìttuk /hitːuk/ | opos /opos/ | tumu kahi /tumu kahi/ | tiyaːhkw /tijaːhkʷ/ |
| Mbwa | oeškēso /oeʃkeso/ | hé3 /héθ/ | anēm /aneːm/ | mwáakaneew /mwaːkaneːw/ | olomuss /olomuss/ | peto /peto/ | kiciyeːh /kitsijeːh/ |
| Paka | póéso /póéso/ | woʼóoo /woʔóoo/ | — /—/ | póshiis /poʃiːs/ | psuwis /psuwis/ | piki /piki/ | — /—/ |
| Samaki | nómaʼne /nómaʔne/ | nowoʼ /nowoʔ/ | namēs /nameːs/ | names /names/ | nomehs /nomehs/ | ika /ika/ | kaːcʔa /kaːtsʔa/ |
| Ndege | véʼkése /véʔkése/ | niiʼéíhii /niːʔéíhiː/ | — | awehléeshoosh /awehleːʃoːʃ/ | sips /sips/ | manu /manu/ | ichir /itsʰiɾ/ |
| Kipepeo | hevávȧhkema /hevávahkema/ | níhʼootéibéíhii /níhʔoːtéibéíhiː/ | mīmīkwǣw /miːmiːkwæːw/ | — | amakehs /amakehs/ | — | — |
| Yai | vovȯtse /vovotse/ | noon /noːn/ | — | wáhwal /wahwal/ | wawon /wawon/ | mamaʻi /mamaʔi/ | nikwiːkʔa /nikʷiːkʔa/ |
| Dubu | náhkohe /náhkohe/ | wox /wox/ | awǣhsaeh /awæːhsæh/ | maxkw /maxkʷ/ | muwin /muwin/ | — | — |
| Farasi | moʼéhnoʼha /moʔéhnoʔha/ | wóxhóox /wóxhóːx/ | — | — | ahahs /ahahs/ | ekeuna /ekeuna/ | — |
| Nyumba | mȧhēōʼo /maheoʔo/ | hoʼóowuʼ /hoʔóowuʔ/ | wīkewam /wiːkewam/ | wíikwam /wiːkwam/ | wikuwam /wikuwam/ | haʻe /haʔe/ | akhaːrʔa /akʰaːɾʔa/ |
| Maziwa | matana /matana/ | be3énec /beθénetʃ/ | — | — | molaqs /molakʷs/ | — | — |
| Asali | háhnomápanoʼėhasēōʼo /háhnomápanoʔehaseoʔo/ | koohóʼokuukóúhuyooʼ /koːhóʔokuːkóúhujoːʔ/ | — | — | amuwesipom /amuwesipom/ | — | — |
| Chumvi | vóhpomaʼȯhtse /vóhpomaʔohtse/ | niicooʼowuʼ /niːtʃoːʔowuʔ/ | sēwehtākan /seːwehtaːkan/ | shíiwang /ʃiːwaŋ/ | salawey /salawej/ | paʻatai /paʔatai/ | — |
| Mchele | heʼéhesono /heʔéhesono/ | hiʼíisóó /hiʔíisóː/ | manōmaeh /manoːmæh/ | — | aptelomultinewey /aptelomultinewej/ | — | — |
| Chuma | maʼaata /maʔaːta/ | béiʼcí3eʼ /béiʔtʃíθeʔ/ | — | — | olonahq /olonahkʷ/ | — | — |
| Gurudumu | onéstȧhké-mȧhtseʼko /onéstahkémahtseʔko/ | hotíí /hotíː/ | — | — | wahkaliqs /wahkalikʷs/ | — | — |
| Hariri | séokaevėšéʼhóno /séokaeveʃéʔhóno/ | niixóosooʼ /niːxóːsoːʔ/ | — | — | — | — | — |
| Kitabu | mȯxeʼėstooʼo /moxeʔestoːʔo/ | wo3onohóe /woθonohóe/ | masēnahekan /maseːnahekan/ | — | wikhikon /wikhikon/ | — | — |
| Kula | mésehe /mésehe/ | bii3íhi /biːθíhi/ | mīcew /miːtʃew/ | mit /mit/ | mitsu /mitsu/ | kai /kai/ | kaʔac /kaʔats/ |
| Kunywa | mane /mane/ | bénee /bénéː/ | menew /menew/ | mneew /mneew/ | lossomu /lossomu/ | inu /inu/ | kikʔa /kikʔa/ |
| Kulala | naóotse /naóːtse/ | nókohú /nókohú/ | nepāw /nepaːw/ | — | — | moe /moe/ | — |
| Moja | naʼėstse /naʔestse/ | ceeséeʼ /tʃeːséːʔ/ | nekot /nekot/ | ngwútii /ŋɡwutiː/ | pesq /peskʷ/ | tahi /tahi/ | chiʔass /tsʰiʔass/ |
| Mbili | neše /neʃe/ | niis /niːs/ | nīs /niːs/ | niisha /niːʃa/ | nis /nis/ | ʻua /ʔua/ | wic /wits/ |
| Tatu | naʼhe /naʔhe/ | nééso /néːso/ | nɛʔniw /nɛʔniw/ | nxáh /nxaːh/ | nihi /nihi/ | toʻu /toʔu/ | taw /taw/ |
| Nne | neve /neve/ | yein /jein/ | nīw /niːw/ | néewa /neːwa/ | new /new/ | hā /haː/ | taːkwic /taːkʷits/ |
| Tano | noho /noho/ | yoo3on /joːθon/ | nyānan /njaːnan/ | náalan /naːlan/ | nan /nan/ | ʻima /ʔima/ | — |
| Mia | noʼka mȧhtóhtȯhnóʼe /noʔka mahtóhtohnóʔe/ | béteetósooʼ /béteːtósoːʔ/ | — | nkwətaːpóxkə /nkwətaːpoxkə/ | ʼqotatq /kʷotatkʷ/ | ʻau /ʔau/ | — |
| Habari | haáahe /haáːhe/ | héébe /héːbe/ | posoh /posoh/ | hé /heː/ | qey /kʷej/ | kaʻoha /kaʔoha/ | — /—/ |
| Asante | néáʼeše /néáʔeʃe/ | hohóu /hohóu/ | wāēwāēnen /waːeːwaːeːnen/ | wanìshi /waniʃi/ | woliwon /woliwon/ | mauruuru /mauɾuuɾu/ | — /—/ |
| Nzuri | pėhévaʼe /pehévaʔe/ | hi3éíhi /hiθéíhi/ | menwāewen /menwaːewen/ | weltóok /weltoːk/ | woli /woli/ | meitaʻi /meitaʔi/ | acs /atss/ |
| Mpya | mónaʼe /mónaʔe/ | wooyóó /woːjóː/ | — | — | pileyu /pileju/ | hou /hou/ | — |
| Nyekundu | maʼó /maʔó/ | beeʼee /beːʔeː/ | mɛhkon /mɛhkon/ | maxkeew /maxkeːw/ | mqeyu /mkʷeju/ | kuʻa /kuʔa/ | kwhaːc /kʷʰaːts/ |
| Nyeupe | vóʼkomó /vóʔkomó/ | noocóó /noːtʃóː/ | — | waapeew /waːpeːw/ | wapeyu /wapeju/ | tea /tea/ | — |
| Nyeusi | moʼȯhtávo /moʔohtávo/ | woʼóteeyóó /woʔóteːjóː/ | — | — | mokoseweyu /mokoseweju/ | keʻekeʻe /keʔekeʔe/ | — |
| Kijani | hoxoʼȯhtsévo /hoxoʔohtsévo/ | cenéeteeyóó /tʃenéːteːjóː/ | — | — | — | — | — |
| Buluu | otáʼtavó /otáʔtavó/ | cenéeteeyóó /tʃenéːteːjóː/ | — | — | musqonocihte /muskʷonotʃihte/ | moho /moho/ | — |
| Kompyuta | tséohketoetanóto /tséohketoetanóto/ | — | — | — | — | maihini ʻoʻo uiʻa /maihini ʔoʔo uiʔa/ | — |
| Chai | véhpotséhohpe /véhpotséhohpe/ | biiciixo /biːtʃiːxo/ | — | — | ti /ti/ | — | — |
| Kahawa | moʼȯhtávėhohpe /moʔohtávehohpe/ | wooʼteenoowuʼ /woːʔteːnoːwuʔ/ | — | — | kahpe /kahpe/ | — | — |
| Sukari | véʼkeemahpe /véʔkeemahpe/ | niisiscooʼ /niːsistʃoːʔ/ | — | — | sukol /sukol/ | — | — |
| Chungwa | heóvemáʼxeme /heóvemáʔxeme/ | — | — | — | alonocis /alonotʃis/ | — | — |
Ukurasa 1/10
Fungua ramani shirikishi: Word Map · HanMap · Name Map · Word Order · Tree
Sehemu ya LangMap — mradi wa kuonyesha lugha kwa picha. Huu ni muhtasari tuli unaoweza kutambaliwa; ramani shirikishi hutoa sauti ya matamshi, vichujio, na mwonekano wa dunia.
Imetengenezwa na Heuron Inc. · GitHub · cho@heuron.com · Mwanzo wa LangMap