Mizo ṭawng
Kimizo
Kichina-Kitibeti (Tibeto-Burman, Kuki-Chin)
Kimizo ni lugha rasmi ya jimbo la Mizoram, kinatokana na tawi la Kuki-Chin, na hutumia tahajia ya Kilatini iliyobuniwa na wamishonari wa Welsh katika karne ya 19. Lina mfumo wa toni mgumu wenye toni nne.
Maeneo inakozungumzwa
Maneno 87 ya msingi katika Kimizo
chocolate
computer
coffee
Vyanzo
Ulinganishaji wa maneno
Imelinganishwa na lugha zenye uainishaji ule ule: Kichina-Kitibeti (Tibeto-Burman, Kuki-Chin)
| Maana | Kimizo | Hakha Chin | Kinaga cha Tangkhul | Proto-Sino-Tibet | Kimeitei | Kinaga cha Zeme | Kitshangla |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Maji | tui /tui/ | ti /ti/ | ze /ze/ | *ti(y) /ti(j)/ | ꯏꯁꯤꯡ /ísiŋ/ | hedui /hedui/ | ri /ɾi/ |
| Moto | mei /mei/ | mei /mei/ | mei /mei/ | *mey /mey/ | ꯃꯩ /mə́i/ | hemi /hemi/ | mi /mi/ |
| Jua | ni /ni/ | ni /ni/ | nyithui /ɲitʰui/ | *nəy /nəy/ | ꯅꯨꯃꯤꯠ /numit/ | naimik /naimik/ | ngam /ŋam/ |
| Mwezi | thla /tʰla/ | thla /tʰla/ | lai /lai/ | *s-la /s-la/ | ꯊꯥ /tʰa/ | hekeu /hekeu/ | lanyingam /laɲiŋam/ |
| Nyota | arsi /arsi/ | arfi /ʔarfi/ | sira /siraː/ | *s-kar /s-kar/ | ꯊꯋꯥꯟꯃꯤꯆꯥꯛ /tʰəwanmitʃak/ | hegi /heɡi/ | karma /kaɾma/ |
| Usiku | zan /zan/ | zan /zan/ | ngayashong /ŋajaʃoŋ/ | *mun /mun/ | ꯑꯍꯤꯡ /əhiŋ/ | muizeu /muizeu/ | binang /binaŋ/ |
| Mvua | ruah /ruaʔ/ | ruah /rua/ | zingrot /ziŋrot/ | *r-wa /r-wa/ | ꯅꯣꯡ /noŋ/ | tingrui /tiŋrui/ | ngamsu /ŋamsu/ |
| Theluji | vur /vur/ | hawhra /hawhra/ | horam /horam/ | *s-pʷal /s-pʷal/ | ꯎꯟ /un/ | kebun /kebun/ | phom /pʰom/ |
| Upepo | thli /tʰli/ | thli /tʰli/ | masi /masi/ | *qV-lij /qV-lij/ | ꯅꯨꯡꯁꯤꯠ /nuŋsit/ | tingkai /tiŋkai/ | ridi /ɾidi/ |
| Udongo | lei /ˈlei̯/ | vawlei /vawlei/ | ngalei /ŋalei/ | *m-l(e/ə)y /m-l(e/ə)j/ | ꯂꯩꯕꯥꯛ /lə́ibak/ | kedei /kedei/ | sa /sa/ |
| Jiwe | lung /luŋ/ | lung /luŋ/ | ngalung /ŋaluŋ/ | *r-luŋ /r-luŋ/ | ꯅꯨꯡ /núŋ/ | tingchu /tiŋtʃu/ | lung /luŋ/ |
| Mlima | tlâng /tlaŋ/ | tlang /tlaŋ/ | kaphung /kapʰuŋ/ | *s-gaŋ /s-ɡaŋ/ | ꯆꯤꯡ /tʃíŋ/ | peloa /peloa/ | riwu /ɾiwu/ |
| Bahari | tuipui /tuipui/ | rili /rili/ | ngayi /ŋaji/ | — | ꯏꯄꯥꯛ /ípak/ | sungkeling /suŋkeliŋ/ | jamtsho /dʑamtsʰo/ |
| Mama | nu /nu/ | nu /nu/ | ina /ina/ | *ma /ma/ | ꯏꯃꯥ /íma/ | mipui /mipui/ | ama /ama/ |
| Baba | pa /pa/ | pa /pa/ | apa /apa/ | *pa /pa/ | ꯏꯄꯥ /ípá/ | mipeu /mipeu/ | apa /apa/ |
| Binti | fanu /fanu/ | fanu /fanu/ | nawngalawu /nawŋalawu/ | — | ꯏꯆꯥꯅꯨꯄꯤ /ítʃanupi/ | pena /pena/ | zamin /zamin/ |
| Mimi | kei /kei/ | kei /kei/ | i /i/ | *ŋa /ŋa/ | ꯑꯩ /əi/ | i /i/ | jang /dʑaŋ/ |
| Wewe | nang /naŋ/ | nang /naŋ/ | na /na/ | *naŋ /naŋ/ | ꯅꯡ /nə́ŋ/ | nang /naŋ/ | nan /nan/ |
| Sisi | keini /keini/ | kanmah /kanmaʔ/ | ithum /itʰum/ | — /—/ | ꯑꯩꯈꯣꯏ /əikʰoi/ | anui /anui/ | ai /ai/ |
| Jina | hming /hmiŋ/ | min /min/ | amin /amin/ | *r-miŋ /r-miŋ/ | ꯃꯤꯡ /miŋ/ | heji /hedʒi/ | ming /miŋ/ |
| Mtu | mi /mi/ | mi /mi/ | — | *r-mi(y)-n /r-mi(j)-n/ | ꯃꯤ /mí/ | ziemmena /ziemːena/ | songo /soŋo/ |
| Kichwa | lu /lu/ | lu /lu/ | kui /kui/ | *m-gaw /m-gaw/ | ꯀꯣꯛ /kok/ | mipei /mipei/ | sharang /ɕaɾaŋ/ |
| Jicho | mit /mit/ | mit /mit/ | mi /mi/ | *s-mik /s-mik/ | ꯃꯤꯠ /mit/ | mimik /mimik/ | ming /miŋ/ |
| Sikio | beng /beŋ/ | hna /hna/ | khana /kʰana/ | *r-na /r̩na/ | ꯅꯥꯀꯣꯡ /nakoŋ/ | mikun /mikun/ | na /na/ |
| Pua | hnar /hnar/ | hnar /hnar/ | natang /nataŋ/ | *s-na /sna/ | ꯅꯥꯇꯣꯟ /naton/ | mineu /mineu/ | nawung /nawuŋ/ |
| Mdomo | kâ /ka/ | kaa /kaː/ | khamor /kʰamor/ | *s-muːr /s-muːr/ | ꯆꯤꯟ /tʃín/ | mimui /mimui/ | nowang /nowaŋ/ |
| Jino | ha /ha/ | ha /ha/ | ha /ha/ | *s-wa /swa/ | ꯌꯥ /ja/ | migeu /miɡeu/ | sha /ɕa/ |
| Ulimi | lei /lei/ | lei /lei/ | male /male/ | *mlja /mlja/ | ꯂꯩ /ləi/ | milei /milei/ | le /le/ |
| Mkono | kut /kut/ | kut /kut/ | pang /paŋ/ | *lak /lak/ | ꯈꯨꯠ /kʰut/ | mipa /mipa/ | gadang /ɡadaŋ/ |
| Mguu | ke /ke/ | ke /ke/ | phei /pʰei/ | *r-kaŋ /r-kaŋ/ | ꯈꯣꯡ /kʰoŋ/ | mipidei /mipidei/ | bi /bi/ |
| Moyo | thinlung /tʰinluŋ/ | lung /luŋ/ | mokyaba /mokjaba/ | — /—/ | ꯊꯝꯃꯣꯏ /tʰəmmoi/ | milung /miluŋ/ | thinglom /tʰiŋlom/ |
| Mfupa | ruh /ruh/ | ruh /ruh/ | ara /ara/ | *rus /rus/ | ꯁꯔꯨ /sə́ru/ | ra /ra/ | khang /kʰaŋ/ |
| Damu | thisen /tʰiseːn/ | thi /tʰî/ | ashi /aʃi/ | *s-hwəy-t /shwəjt/ | ꯏ /í/ | hejei /hedʒei/ | yi /ji/ |
| Kinyesi | êk /ek/ | ek /ʔek/ | paai /paːi/ | *kləy /kləj/ | ꯊꯤ /tʰí/ | heba /heba/ | khi /kʰi/ |
| Upendo | hmangaih /hmaŋai/ | daw /daw/ | cha /tʃa/ | *m-dza-k /m-dza-k/ | ꯅꯨꯡꯁꯤꯕ /nuŋsibə/ | hung /huŋ/ | phangpe /pʰaŋpe/ |
| Mti | thingkung /tʰiŋkuŋ/ | thingkung /tʰiŋkuŋ/ | leiyik /leijik/ | *siŋ /siŋ/ | ꯎ /u/ | hingbang /hiŋbaŋ/ | shing /ɕiŋ/ |
| Mbwa | ui /ui/ | ui /ui/ | ui /ui/ | *d-kʷəy /d-kʷəy/ | ꯍꯨꯏ /húi/ | hetei /hetei/ | khu /kʰu/ |
| Paka | zawhte /zɔʔte/ | minu /minu/ | mibu /mibu/ | — /—/ | ꯍꯧꯗꯣꯡ /hə́udoŋ/ | ngngiaune /ŋːiaune/ | danyi /daɲi/ |
| Samaki | sangha /saŋha/ | nga /ŋà/ | khai /kʰai/ | *ŋja /ŋja/ | ꯉꯥ /ŋá/ | heka /heka/ | nga /ŋa/ |
| Ndege | sava /sava/ | vate /vaʔteʔ/ | vanao /vanao/ | *bya /bja/ | ꯎꯆꯦꯛ /utʃek/ | nruine /nruine/ | kha /kʰa/ |
| Kipepeo | phengphehlep /pʰeŋpʰehlep/ | pelep /pelep/ | konghang /koŋhaŋ/ | — | ꯀꯨꯔꯥꯛ /kurak/ | timpiangbe /timpiaŋbe/ | phenphenma /pʰenpʰenma/ |
| Yai | artui /artui/ | arti /ʔarti/ | harra /harra/ | *ʔu /ʔu/ | ꯌꯦꯔꯨꯝ /jerum/ | nruibum /nruibum/ | gotham /ɡotʰam/ |
| Dubu | savawm /savɔm/ | vom /vom/ | singom /siŋom/ | *d-wam /d-wam/ | ꯁꯑꯣꯝ /səom/ | hegum /heɡum/ | omsha /omɕa/ |
| Farasi | sakawr /sakɔr/ | rang /raŋ/ | sigui /siɡui/ | *s/m-raŋ /s/m-raŋ/ | ꯁꯒꯣꯜ /səɡol/ | hekun /hekun/ | kurta /kuɾta/ |
| Nyumba | in /in/ | inn /in/ | shim /ʃim/ | *k-yim /k-jim/ | ꯌꯨꯝ /júm/ | heki /heki/ | phai /pʰai/ |
| Maziwa | hnute tui /hnute tui/ | hnuk /hnuk/ | seina /seinə/ | *s-nəw /s-nəw/ | ꯁꯡꯒꯣꯝ /səŋɡom/ | tungdui /tuŋdui/ | nu /nu/ |
| Asali | khuaizu /kʰuaizu/ | khuaihliti /kʰuaihliti/ | khuira /kʰuira/ | — | ꯈꯣꯏꯍꯤ /kʰoihi/ | ngkuidi /ŋkuidi/ | — |
| Chumvi | chi /tʃi/ | ci /tsi/ | machi /matʃi/ | *g-rjum /g-rjum/ | ꯊꯨꯝ /tʰum/ | nehai /nehai/ | incha /intɕʰa/ |
| Mvinyo | uain /uain/ | misur hang /misur haŋ/ | drakhara /drakʰaːra/ | — | — | wain /wain/ | — |
| Mchele | buh /buh/ | facang /fatsaŋ/ | mawon /mawon/ | *b-ras /b-ras/ | ꯆꯦꯡ /tʃéŋ/ | hebi /hebi/ | — |
| Chokoleti | chocolate | chocolate | — | — | ꯆꯣꯀꯣꯂꯦꯠ /tʃokolet/ | — | — |
| Chuma | thîr /tʰiːr/ | thir /tʰir/ | mari /mari/ | *l-tsyak /l-tsjak/ | ꯌꯣꯠ /jot/ | hegei /heɡei/ | per /peɾ/ |
| Gurudumu | tawlailîr ke /tɔlailiːr ke/ | kekual /kekual/ | kangphei /kaŋpʰei/ | — | ꯀꯥꯡꯈꯣꯡ /kaŋkʰoŋ/ | pigua /piɡua/ | — |
| Hariri | maimaw /maimɔ/ | pu /pu/ | kaprangku /kapraŋku/ | — | ꯀꯕ꯭ꯔꯡ /kəbrəŋ/ | — | — |
| Kitabu | lehkhabu /leʔkʰabu/ | cauk /tsauk/ | lairik /lairik/ | — | ꯂꯥꯏꯔꯤꯛ /lairik/ | leisi /leisi/ | pecha /petɕʰa/ |
| Kula | ei /ei/ | ei /ei/ | ngui /ŋui/ | *dzya /dzja/ | ꯆꯥꯕ /tʃábə/ | teu /teu/ | zale /zale/ |
| Kunywa | in /in/ | din /din/ | rai /rai/ | *s(y)awk /s(j)awk/ | ꯊꯛꯄ /tʰəkpə/ | sak /sak/ | jame /dʑame/ |
| Kulala | mut /mut/ | it /ʔit/ | pi /pi/ | *yip /jip/ | ꯇꯨꯝꯕ /túmbə/ | zei /zei/ | yip /jip/ |
| Moja | pakhat /pakʰat/ | pakhat /pakʰat/ | kha /kʰa/ | *tik /tik/ | ꯑꯃ /əmə/ | kat /kat/ | thur /tʰuɾ/ |
| Mbili | pahnih /pahniʔ/ | pahnih /pahniʔ/ | khani /kʰani/ | *g-nis /g-nis/ | ꯑꯅꯤ /əni/ | kena /kena/ | nyiktsing /ɲiktsiŋ/ |
| Tatu | pathum /patʰum/ | pathum /patʰum/ | kathum /katʰum/ | *g-sum /ɡsum/ | ꯑꯍꯨꯝ /əhum/ | kechum /ketʃum/ | sam /sam/ |
| Nne | pali /pali/ | pali /pali/ | mati /məti/ | *b-ləy /bləj/ | ꯃꯔꯤ /məri/ | medai /medai/ | pshi /pɕi/ |
| Tano | panga /paŋa/ | panga /paŋa/ | phanga /pʰəŋa/ | *l-ŋaʔ /lŋaʔ/ | ꯃꯉꯥ /məŋa/ | mengeu /meŋeu/ | nga /ŋa/ |
| Mia | za /za/ | za /za/ | shakha /ʃakʰə/ | *r-gya /rɡja/ | ꯆꯥꯃ /tʃamə/ | heiket /heiket/ | gya /ɡʲa/ |
| Habari | chibai /tʃibai/ | na dam maw /na dam maw/ | hayau /hajau/ | — /—/ | ꯈꯨꯔꯨꯝꯖꯔꯤ /kʰurumdʒəri/ | hangba /haŋba/ | kuzuzangpo /kuzuzaŋpo/ |
| Asante | ka lawm e /ka lɔːm e/ | ka lawm /ka lawm/ | ase /ase/ | — /—/ | ꯊꯥꯒꯠꯆꯔꯤ /tʰáɡəttʃəri/ | kazi /kazi/ | kadrinche /kaɖintɕʰe/ |
| Nzuri | ṭha /tɾʰa/ | ṭha /ʈʰa/ | kahei /kahei/ | *l(j)ak /l(j)ak/ | ꯑꯐꯕ /əpʰəbə/ | keibe /keibe/ | lekpu /lekpu/ |
| Mpya | thar /tʰar/ | thar /tʰar/ | kathar /katʰar/ | *g-sar /g-sar/ | ꯑꯅꯧꯕ /ənəubə/ | karchibe /kartʃibe/ | singma /siŋma/ |
| Nyekundu | sen /sen/ | sen /sen/ | kahunga /kahuŋa/ | *tya-n /tja-n/ | ꯑꯉꯥꯡꯕ /əŋáŋbə/ | kegebe /keɡebe/ | tsalo /tsalo/ |
| Nyeupe | vâr /var/ | raang /raːŋ/ | kachar /katʃar/ | *bawk /bawk/ | ꯑꯉꯧꯕ /əŋəubə/ | kehabe /kehabe/ | balingmu /baliŋmu/ |
| Nyeusi | dum /dum/ | dum /dum/ | kachik /katʃik/ | *nək /nək/ | ꯑꯃꯨꯕ /əmubə/ | ketikbe /ketikbe/ | changlu /tɕʰaŋlu/ |
| Kijani | hring /hriŋ/ | hring /hriŋ/ | khamateka /kʰamateka/ | — | ꯑꯁꯡꯕ /əsəŋbə/ | kanzaibe /kanzaibe/ | jangkhu /dʑaŋkʰu/ |
| Buluu | dumpâwl /dumpɔl/ | — | khamaying /kʰamajiŋ/ | — | ꯍꯤꯒꯣꯛ /híɡok/ | kanzaibe /kanzaibe/ | jenglo /jeŋlo/ |
| Kompyuta | computer | computer | — | — | — | — | — |
| Chai | thingpui /tʰiŋpui/ | lakphak /lakpʰak/ | — | — | ꯆꯥ /tʃa/ | sa /sa/ | — |
| Kahawa | coffee | coffee | — | — | ꯀꯣꯐꯤ /kopʰi/ | — | — |
| Sukari | chithlum /tʃitʰlum/ | cini /tsini/ | chini /tʃini/ | — | ꯆꯤꯅꯤ /tʃini/ | — | buram |
| Chungwa | serthlum /sertʰlum/ | theithu /tʰeitʰu/ | komola /komola/ | — | ꯀꯣꯝꯂꯥ /komla/ | — | — |
| 99 | sawmkua leh pakua /sɔmkua leʔ pakua/ | sawmkua le pakua /sɔmkua le pakua/ | hangchikoda chiko /haŋtʃikoda tʃiko/ | — | ꯃꯔꯤꯐꯨꯇꯔꯥꯃꯥꯄꯟ /məripʰutərámapən/ | riaksekui ze sekui /riaksekui ze sekui/ | — |
Ukurasa 1/10
Fungua ramani shirikishi: Word Map · HanMap · Name Map · Word Order · Tree
Sehemu ya LangMap — mradi wa kuonyesha lugha kwa picha. Huu ni muhtasari tuli unaoweza kutambaliwa; ramani shirikishi hutoa sauti ya matamshi, vichujio, na mwonekano wa dunia.
Imetengenezwa na Heuron Inc. · GitHub · cho@heuron.com · Mwanzo wa LangMap