Awajún chichám

阿瓜魯納語

希瓦羅語支

語系希瓦羅語支 使用者~55K(秘魯 ~50K + 厄瓜多爾 ~5K) 文字拉丁文 國家秘魯(亞馬遜、卡哈馬卡、聖馬丁、洛雷托大區) 官方語言秘魯(依1993年憲法第48條獲認定為地區語言) 活力易危 ISO 639-3agr

阿瓜魯納語(Awajún chichám,「阿瓦洪語」)係最大嘅希瓦羅語族語言,由秘魯亞馬遜與安第斯山交錯生態區(ecotone)約 50,000-55,000 名阿瓦洪人所講。希瓦羅語族係一個細小而孤立嘅南美洲語族,包含 4-5 種密切相關嘅語言(舒阿爾語 jiv、阿丘阿爾語 acu、瓦姆比薩語、希維阿爾語、阿瓦洪語 agr),其原居地橫跨秘魯與厄瓜多爾邊界,位於馬拉尼翁河流域。阿瓦洪人喺族裔上同厄瓜多爾舒阿爾人有關連,但喺語言上有分別;彼此只係部分可以互通。阿瓦洪語保留咗希瓦羅語族嘅特徵:鼻化元音、焦點標記、量詞-名詞結構,以及一套詳盡嘅雨林民族生物學詞彙。2009 年嘅巴瓜屠殺令阿瓦洪人嘅土地權引起國際關注。

使用地區

將呢種語言着上身 揀幾個中意嘅詞,用同地圖一樣嘅字體印喺衫上。 用阿瓜魯納語嘅詞整T恤 →

阿瓜魯納語嘅87個核心詞

水

yumi

jumi

火

jii

hiː

日頭

etsá

ɨtsá

月光

nántu

nántu

星

yaya

jaja

夜晚

kashi

kaʃi

雨

yumi

jumi

雪

nieve

ˈnjebe

風

dase

dasɨ

泥

nugka

nuɡka

石頭

kaya

kaja

山

nain

nain

海

nayants

najants

母親

dukú

dukú

父親

apá

apá

女

nawan

nawan

我

wi

wi

你

amé

amé

我哋

ii

iː

名

daaji

daːhi

人

aents

aɨnts

頭

buuk

buːk

眼

jíi

híː

耳仔

kuwish

kuwiʃ

鼻哥

nuji

nuhi

口

wenu

wɨnu

牙

dai

dai

脷

inai

inai

手

uwéj

uwéh

腳

dawe

dawɨ

心

anéntai

anɨ́ntai

骨頭

ukunch

ukuntʃ

血

numpa

numpa

屎

ija

iha

愛

wakejut

wakɨhut

樹

númi

númi

狗

yawá

jawá

貓

bishu

biʃu

魚

namak

namak

鳥

pishak

piʃak

蝴蝶

wámpishuk

wámpiʃuk

雞蛋

nujín

nuˈhin

熊

chayú

tʃajú

馬

kawayu

kawaju

屋

jega

hɨɡa

牛奶

muntsu

muntsu

蜜糖

dapa yumiji

dapa jumihi

鹽

wee

wɨː

葡萄酒

vino

ˈbino

米

ajus

ahus

鐵

jiju

hihu

輪

rueda

rueda

絲

seda

seda

書

papi

papi

食

yuwámu

juwámu

飲

umut

umut

瞓覺

kanut

kanut

一

makichik

makitʃik

二

jimag

himaɡ

三

kampatum

kampatum

四

ipaksumat

ipaksumat

五

uweja amua

uwɨha amua

百

cien

sjen

你好

pujámek

puhámɨk

多謝

see

sɨː

好

pegkeg

pɨɡkɨɡ

新

yamajam

jamaham

紅

kapantu

kapantu

白

puju

puhu

黑

bukusea

bukusɨa

綠

samekbau

samɨkbau

藍

wigka

wiɡka

布穀鳥

ikáncham

iˈkantʃam

來源

單詞比較

相關語言比較:希瓦羅語支

意思 阿瓜魯納語阿丘阿爾語舒阿爾語希皮博-科尼博語艾馬拉語塞納語科尤特拉托托納克語
水 yumi /jumi/ yumi /jumi/ yumi /jumi/ jene /hɨnɨ/ uma /uma/ madzi /madzi/ chúchut /tʃútʃut/
火 jii /hiː/ ji /hi/ ji /hi/ chii /tʃiː/ nina /nina/ moto /moto/ lhkúyat /ɬkújat/
日頭 etsá /ɨtsá/ etsa /etsa/ etsa /etsa/ bari /bari/ inti /inti/ dzuwa /dzuwa/ chichiní /tʃitʃiní/
月光 nántu /nántu/ nantu /nantu/ nantu /nantu/ oxe /oʂɨ/ phaxsi /pʰaχsi/ mwedzi /mwedzi/ papá /papá/
星 yaya /jaja/ yaa /jaː/ yaa /jaː/ wishti /wiʃtĩ/ warawara /waɾawaɾa/ nyenyezi /ɲeɲezi/ staku /staku/
夜晚 kashi /kaʃi/ kashi /kaʃi/ kashi /kaʃi/ yame /jamɨ/ aruma /aruma/ usiku /usiku/ tsisní /tsisní/
雨 yumi /jumi/ — yumi /jumi/ oi /oi/ jallu /ˈxaʎu/ mvura /mvura/ sin /sin/
雪 nieve /ˈnjebe/ — — — khunu /kʰunu/ neve /neve/ —
頁 1/10

打開互動地圖: Word Map · HanMap · Name Map · Word Order · Tree

LangMap — 語言視覺化項目嘅一部分。呢個係靜態、可抓取嘅摘要;互動地圖提供發音音頻、篩選同地球視圖。

製作 Heuron Inc. · GitHub · cho@heuron.com · LangMap 主頁