Русский
Kirusi
Kislaviki
Pia hujulikana kama: Russian, Russkij
Kirusi (русский язык, russkiy yazyk; ISO 639-1: ru) ni lugha ya Kislaviki cha Mashariki inayoandikwa kwa alfabeti ya Kisiriliki yenye herufi 33. Ni lugha ya taifa la Urusi na ina hadhi rasmi au inayotambuliwa kisheria katika baadhi ya mataifa mengine ya baada ya Muungano wa Kisovieti; pia hutumiwa sana kote Eurasia na katika jamii za diaspora. Mfumo wake wa sauti hutofautisha konsonanti zilizopalatalishwa (“laini”) na zisizopalatalishwa (“ngumu”) katika sehemu kubwa ya konsonanti zake, huku vokali zisizo na mkazo zikipunguzwa sana. Nomino, vivumishi na viwakilishi hubadilika kwa hali sita kuu; nomino zina ngeli tatu za kisarufi; na vitenzi hutofautisha kwa dhahiri aspekti timilifu na isiyotimilifu. Mpangilio wa maneno unaweza kubadilika kwa kiasi kikubwa kwa sababu mofolojia huonyesha uhusiano wa kisintaksia, lakini muundo wa taarifa na msisitizo huathiri sana mpangilio wa sentensi.
Maeneo inakozungumzwa
Maneno 87 ya msingi katika Kirusi
Vyanzo
Ulinganishaji wa maneno
Imelinganishwa na lugha zenye uainishaji ule ule: Kislaviki
| Maana | Kirusi | Kibelarusi | Kiukraini | Kirusyn | Kislav cha Mashariki cha Kale | Kibulgaria | Kisorbia cha Chini |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Maji | вода /vɐˈda/ | вада /vaˈda/ | вода /vɔˈdɑ/ | вода /ˈvoda/ | вода /voda/ | вода /voˈda/ | wóda /ˈwɨda/ |
| Moto | огонь /ɐˈɡonʲ/ | агонь /aˈɣonʲ/ | вогонь /voˈɦonʲ/ | огень /ˈohenʲ/ | огнь /oɡnĭ/ | огън /ˈɔɡɐn/ | wogeń /ˈɔɡʲɛɲ/ |
| Jua | солнце /ˈsontsə/ | сонца /ˈsontsa/ | сонце /sɔntsɛ/ | сонце /ˈsontse/ | сълньце /sŭlnĭtse/ | слънце /ˈslɤntsɛ/ | słyńco /ˈswɨɲtsɔ/ |
| Mwezi | луна /ɫʊˈna/ | месяц /ˈmʲesʲats/ | місяць /ˈmʲisʲɑtsʲ/ | місяць /ˈmʲisʲatsʲ/ | мѣсѧць /mʲesʲatsʲĭ/ | луна /loˈna/ | mjasec /ˈmʲasɛts/ |
| Nyota | звезда /zvʲɪzˈda/ | зорка /ˈzorka/ | зірка /ˈzʲirka/ | звізда /ˈzvʲizda/ | звѣзда /zvʲezda/ | звезда /zvɛzˈda/ | gwězda /ˈɡvʲɪzda/ |
| Usiku | ночь /notɕ/ | ноч /notʃ/ | ніч /nitʃ/ | ніч /nitʃ/ | ночь /notʃʲ/ | нощ /nɔʃt/ | noc /nɔts/ |
| Mvua | дождь /dɐʂtʲ/ | дождж /doʂtʂ/ | дощ /dɔʃtʃ/ | дощ /doʃtʃ/ | дъждь /dŭʒdʲ/ | дъжд /dɤʃt/ | dešć /dɛɕtɕ/ |
| Theluji | снег /snʲek/ | снег /sʲnʲex/ | сніг /snʲiɦ/ | сніг /snʲiɡ/ | снѣгъ /snʲeɡŭ/ | сняг /snʲak/ | sněg /sɲɪk/ |
| Upepo | ветер /ˈvʲetʲɪr/ | вецер /ˈvʲetsʲɛr/ | вітер /ˈʋitɛr/ | вітер /ˈvitɛr/ | вѣтръ /vʲetrŭ/ | вятър /ˈvʲatɐr/ | wětš /vʲɪtʃ/ |
| Udongo | земля /zʲɪmˈlʲa/ | зямля /zʲamˈlʲa/ | земля /zɛmˈlʲa/ | земля /ˈzemlʲa/ | земля /ˈzemlʲa/ | земя /zɛˈmʲa/ | zemja /ˈzɛmʲa/ |
| Jiwe | камень /ˈkamʲɪnʲ/ | камень /ˈkamʲenʲ/ | камінь /ˈkaminʲ/ | камінь /ˈkaminʲ/ | камы /kamɨ/ | камък /ˈkamɐk/ | kamjeń /ˈkamʲɛɲ/ |
| Mlima | гора /ɡɐˈra/ | гара /ɡaˈra/ | гора /ɦoˈra/ | гора /ˈhora/ | гора /ɡɔˈra/ | планина /plɐniˈna/ | góra /ˈɡɛra/ |
| Bahari | море /ˈmorʲɪ/ | мора /ˈmɔra/ | море /ˈmɔre/ | море /ˈmore/ | море /morʲe/ | море /moˈrɛ/ | mórjo /ˈmɨrʲɔ/ |
| Mama | мать /matʲ/ | маці /ˈmatsʲi/ | мати /mɑtɪ/ | мати /ˈmati/ | мати /mati/ | майка /ˈmajkɐ/ | maś /maɕ/ |
| Baba | отец /ɐˈtʲets/ | бацька /ˈbatsʲka/ | батько /bɑtʲkɔ/ | отець /oˈtɛtsʲ/ | отьць /otĭtsĭ/ | баща /bɐʃˈta/ | nan /nan/ |
| Binti | дочь /dotɕ/ | дачка /ˈdatʃka/ | дочка /dotʃˈka/ | донька /ˈdonʲka/ | дочи /dotʃi/ | дъщеря /dɐʃtɛˈrʲa/ | źowka /ˈʑɔwka/ |
| Mimi | я /ja/ | я /ja/ | я /ja/ | я /ja/ | азъ /azŭ/ | аз /as/ | ja /ja/ |
| Wewe | ты /tɨ/ | ты /tɨ/ | ти /tɪ/ | ты /tɨ/ | ты /tɨ/ | ти /ti/ | ty /tɨ/ |
| Sisi | мы /mɨ/ | мы /mɨ/ | ми /mɪ/ | мы /mɨ/ | мꙑ /mɨ/ | ние /ˈniɛ/ | my /mɨ/ |
| Jina | имя /ˈimʲə/ | імя /iˈmʲa/ | ім'я /iˈmja/ | мено /ˈmɛno/ | имѧ /jimʲa/ | име /ˈimɛ/ | mě /mʲɪ/ |
| Mtu | человек /tɕɪlɐˈvʲek/ | чалавек /tʂalaˈvʲɛk/ | людина /lʲuˈdɪnɐ/ | чоловік /tʃoˈlovik/ | человѣкъ /tʃelovʲekŭ/ | човек /tʃoˈvɛk/ | cłowjek /ˈtswɔvʲɛk/ |
| Kichwa | голова /ɡəɫɐˈva/ | галава /ɣalaˈva/ | голова /ɦoloˈva/ | голова /hoˈlova/ | голова /ɡolova/ | глава /ɡlɐˈva/ | głowa /ˈɡwɔwa/ |
| Jicho | глаз /ɡɫas/ | вока /ˈvoka/ | око /ɔkɔ/ | око /ˈoko/ | око /oko/ | око /oˈkɔ/ | woko /ˈɔkɔ/ |
| Sikio | ухо /ˈuxə/ | вуха /ˈvuxa/ | вухо /ˈvuxo/ | ухо /ˈuxo/ | ухо /ˈuxo/ | ухо /oˈxɔ/ | wucho /ˈuxɔ/ |
| Pua | нос /nos/ | нос /nos/ | ніс /nʲis/ | ніс /nʲis/ | носъ /nosŭ/ | нос /nɔs/ | nos /nɔs/ |
| Mdomo | рот /rot/ | рот /rot/ | рот /rɔt/ | рот /rot/ | уста /uˈsta/ | уста /oˈsta/ | guba /ˈɡuba/ |
| Jino | зуб /zup/ | зуб /zub/ | зуб /zub/ | зуб /zub/ | зубъ /zubŭ/ | зъб /zɤp/ | zub /zup/ |
| Ulimi | язык /jɪˈzɨk/ | язык /jaˈzɨk/ | язик /jɐˈzɪk/ | язык /ˈjazɨk/ | ꙗзыкъ /jazɨkŭ/ | език /ɛˈzik/ | jězyk /ˈjɪzɨk/ |
| Mkono | рука /rʊˈka/ | рука /ruˈka/ | рука /rukɑ/ | рука /ˈruka/ | рука /ruka/ | ръка /rɐˈka/ | ruka /ˈruka/ |
| Mguu | нога /nɐˈɡa/ | нага /naˈɣa/ | нога /nɔˈɦa/ | нога /ˈnoha/ | нога /noɡa/ | крак /krak/ | noga /ˈnɔɡa/ |
| Moyo | сердце /ˈsʲertsə/ | сэрца /sɛrtsa/ | серце /sɛrtsɛ/ | сердце /ˈserdze/ | сьрдьце /sĭrdĭtse/ | сърце /sɐrˈtsɛ/ | wutšoba /ˈutʃɔba/ |
| Mfupa | кость /kosʲtʲ/ | косць /kosʲtsʲ/ | кістка /ˈkistkɐ/ | кість /kistʲ/ | кость /kostĭ/ | кост /kɔst/ | kósć /kɛstɕ/ |
| Damu | кровь /krofʲ/ | кроў /krou̯/ | кров /krɔw/ | кров /krou̯/ | кръвь /krŭvĭ/ | кръв /krɤf/ | kšej /kʃɛj/ |
| Kinyesi | кака /ˈkakə/ | кака /ˈkaka/ | кака /ˈkaka/ | — | говьно /ɡovĭno/ | аки /ˈaki/ | gowno /ˈɡɔwnɔ/ |
| Upendo | любовь /lʲʊˈbofʲ/ | каханне /kaˈxanʲːe/ | любов /lʲubɔw/ | любов /lʲuˈbov/ | любити /ljubiti/ | любов /lʲoˈbɔf/ | lubosć /ˈlubɔstɕ/ |
| Mti | дерево /ˈdʲerʲɪvə/ | дрэва /ˈdrɛva/ | дерево /dɛrɛwɔ/ | древо /ˈdrevo/ | дерево /derevo/ | дърво /dɐrˈvɔ/ | bom /bɔm/ |
| Mbwa | собака /sɐˈbakə/ | сабака /saˈbaka/ | собака /sɔˈbɑkɑ/ | пес /pes/ | пьсъ /pĭsŭ/ | куче /ˈkutʃɛ/ | pjas /pʲas/ |
| Paka | кошка /ˈkoʂkə/ | кот /kot/ | кішка /ˈkʲiʃkɐ/ | мачка /ˈmatʃka/ | котъ /kotŭ/ | котка /ˈkɔtkɐ/ | kócka /ˈkɛtska/ |
| Samaki | рыба /ˈrɨbə/ | рыба /ˈrɨba/ | риба /ˈrɪbɐ/ | риба /ˈrɪba/ | рыба /rɨba/ | риба /ˈribɐ/ | ryba /ˈrɨba/ |
| Ndege | птица /ˈptʲitsə/ | птушка /ˈptuʂka/ | птах /ptɑx/ | птах /ptax/ | пътица /pŭtʲitsʲa/ | птица /ˈptitsɐ/ | ptašk /ptaʃk/ |
| Kipepeo | бабочка /ˈbabətɕkə/ | матыль /maˈtɨlʲ/ | метелик /meˈtelɪk/ | мотыль /ˈmotɨlʲ/ | — | пеперуда /pɛpɛˈrudɐ/ | mjatel /ˈmʲatɛl/ |
| Yai | яйцо /jɪjˈtso/ | яйка /ˈjajka/ | яйце /jɐjˈtsɛ/ | яйце /ˈjajtse/ | ꙗице /jajitsʲɛ/ | яйце /jɐjˈtsɛ/ | jajo /ˈjajɔ/ |
| Dubu | медведь /mʲɪdˈvʲetʲ/ | мядзведзь /mʲadzʲˈvʲedzʲ/ | ведмідь /wɛdˈmidʲ/ | медвідь /ˈmedvidʲ/ | медвѣдь /medvʲedʲ/ | мечка /ˈmɛtʃkɐ/ | mjadwjeź /ˈmʲadvʲɛɕ/ |
| Farasi | лошадь /ˈloʂətʲ/ | конь /konʲ/ | кінь /kinʲ/ | кінь /kinʲ/ | конь /konʲ/ | кон /kɔn/ | kóń /kɛɲ/ |
| Nyumba | дом /dom/ | дом /dom/ | дім /dim/ | хыжа /ˈxɨʒa/ | домъ /domŭ/ | къща /ˈkɤʃtɐ/ | dom /dɔm/ |
| Maziwa | молоко /məlɐˈko/ | малако /malaˈko/ | молоко /moloˈko/ | молоко /moloˈko/ | молоко /moloko/ | мляко /ˈmlʲako/ | mloko /ˈmlɔkɔ/ |
| Asali | мёд /mʲɵt/ | мёд /mʲot/ | мед /mɛd/ | мед /med/ | медъ /medŭ/ | мед /mɛt/ | mjod /mʲɔt/ |
| Chumvi | соль /solʲ/ | соль /solʲ/ | сіль /silʲ/ | сіль /silʲ/ | соль /solĭ/ | сол /sɔl/ | sol /sɔl/ |
| Mvinyo | вино /vʲɪˈno/ | віно /vʲiˈno/ | вино /ʋɪˈnɔ/ | вино /viˈno/ | вино /vino/ | вино /viˈnɔ/ | wino /ˈvʲinɔ/ |
| Mchele | рис /rʲis/ | рыс /rɨs/ | рис /rɪs/ | рис /rɪs/ | — | ориз /oˈris/ | rajs /rajs/ |
| Chokoleti | шоколад /ʂəkɐˈlat/ | шакалад /ʂakaˈlat/ | шоколад /ʃokoˈlad/ | чоколада /tʃokoˈlada/ | — | шоколад /ʃokoˈlat/ | šokolada /ˈʃɔkɔlada/ |
| Chuma | железо /ʒɨˈlʲezə/ | жалеза /ʒaˈlʲeza/ | залізо /zɐˈlʲizo/ | желїзо /ʒeˈlʲizo/ | желѣзо /ʒelɛzo/ | желязо /ʒɛˈlʲazo/ | zelezo /ˈzɛlɛzɔ/ |
| Gurudumu | колесо /kəlʲɪˈso/ | кола /ˈkola/ | колесо /ˈkolɛso/ | колесо /ˈkolɛso/ | коло /kolo/ | колело /kolɛˈlɔ/ | kólaso /ˈkɛlasɔ/ |
| Hariri | шёлк /ʂolk/ | шоўк /ʂou̯k/ | шовк /ʃɔu̯k/ | шовк /ʃou̯k/ | шелкъ /ʃelkŭ/ | коприна /koˈprinɐ/ | žyźe /ˈʒɨʑɛ/ |
| Kitabu | книга /ˈknʲiɡə/ | кніга /ˈknʲiɣa/ | книга /ˈknɪɦa/ | книга /ˈknɪha/ | кънига /kŭnʲiɡa/ | книга /ˈkniɡɐ/ | knigły /ˈknʲiɡwɨ/ |
| Kula | есть /jesʲtʲ/ | есці /ˈjesʲtsʲi/ | їсти /jistɪ/ | їсти /ˈjisti/ | ѣсти /jestʲi/ | ям /jam/ | jěsć /jɪstɕ/ |
| Kunywa | пить /pʲitʲ/ | піць /pʲitsʲ/ | пити /pɪtɪ/ | пити /ˈpiti/ | пити /piti/ | пия /ˈpijɐ/ | piś /pʲiɕ/ |
| Kulala | спать /spatʲ/ | спаць /spatsʲ/ | спати /ˈspɑtɪ/ | спати /ˈspati/ | съпати /sŭpati/ | спя /spʲɤ/ | spaś /spaɕ/ |
| Moja | один /ɐˈdʲin/ | адзін /aˈdzʲin/ | один /ɔdɪn/ | єден /ˈjeden/ | одинъ /odinŭ/ | един /ɛˈdin/ | jaden /ˈjadɛn/ |
| Mbili | два /dva/ | два /dva/ | два /dʋa/ | два /dva/ | дъва /dŭva/ | две /dvɛ/ | dwa /dwa/ |
| Tatu | три /trʲi/ | тры /trɨ/ | три /trɪ/ | три /trɪ/ | три /tri/ | три /tri/ | tśi /tɕi/ |
| Nne | четыре /tɕɪˈtɨrʲɪ/ | чатыры /tʃaˈtɨrɨ/ | чотири /tʃoˈtɪrɪ/ | штири /ˈʃtɪri/ | четыре /tʃetɨre/ | четири /ˈtʃɛtiri/ | styri /ˈstɨrʲi/ |
| Tano | пять /pʲatʲ/ | пяць /pʲatsʲ/ | п'ять /pjatʲ/ | пять /pjatʲ/ | пѧть /pʲatʲĭ/ | пет /pɛt/ | pěś /pʲɪɕ/ |
| Mia | сто /sto/ | сто /sto/ | сто /sto/ | сто /sto/ | съто /sŭto/ | сто /stɔ/ | sto /stɔ/ |
| Habari | привет /prʲɪˈvʲet/ | прывітанне /prɨvʲiˈtanʲːe/ | привіт /prɪwit/ | Здраво /ˈzdravo/ | здравъ /zdravŭ/ | здравей /zdrɐˈvɛj/ | witaj /ˈvʲitaj/ |
| Asante | спасибо /spɐˈsʲibə/ | дзякуй /ˈdzʲakuj/ | дякую /dʲɑkuju/ | дякую /ˈdʲakuju/ | — /—/ | благодаря /blɐɡodɐˈrʲɤ/ | źěkujom se /ˈʑɪkujɔm sɛ/ |
| Nzuri | хороший /xɐˈroʂɨj/ | добры /ˈdobrɨ/ | добрий /ˈdɔbrɪj/ | добрый /ˈdobrɨj/ | добръ /dobrŭ/ | добър /doˈbɤr/ | dobry /ˈdɔbrɨ/ |
| Mpya | новый /ˈnovɨj/ | новы /ˈnovɨ/ | новий /noˈvɪj/ | новый /ˈnovɨj/ | новъ /novŭ/ | нов /nɔf/ | nowy /ˈnɔwɨ/ |
| Nyekundu | красный /ˈkrasnɨj/ | чырвоны /tʂɨrˈvonɨ/ | червоний /tʃerˈvɔnɪj/ | червеный /tʃerˈvenɨj/ | чьрвленыи /tʃɪrvlenɨj/ | червен /tʃɛrˈvɛn/ | cerwjeny /ˈtsɛrvʲɛnɨ/ |
| Nyeupe | белый /ˈbʲeɫɨj/ | белы /ˈbʲelɨ/ | білий /ˈbʲilɪj/ | білый /ˈbilɨj/ | бѣлъ /bʲelŭ/ | бял /bʲal/ | běły /ˈbʲɪwɨ/ |
| Nyeusi | чёрный /ˈtɕɵrnɨj/ | чорны /ˈtʂornɨ/ | чорний /ˈtʃɔrnɪj/ | чорный /ˈtʃornɨj/ | чьрнъ /tʃɪrnŭ/ | черен /ˈtʃɛrɛn/ | carny /ˈtsarnɨ/ |
| Kijani | зелёный /zʲɪˈlʲonɨj/ | зялёны /zʲaˈlʲɔnɨ/ | зелений /zeˈlɛnɪj/ | зеленый /zeˈlenɨj/ | зеленъ /zelenŭ/ | зелен /zɛˈlɛn/ | zeleny /ˈzɛlɛnɨ/ |
| Buluu | синий /ˈsʲinʲɪj/ | сіні /ˈsʲinʲi/ | синій /ˈsɪnʲij/ | синїй /ˈsɪnʲij/ | — | син /sin/ | módry /ˈmɛdrɨ/ |
| Kekeo | кукушка /kʊˈkuʂkə/ | зязюля /zʲaˈzʲulʲa/ | зозуля /zoˈzulʲɐ/ | зозуля /zoˈzulʲa/ | зегзица /zʲɛɡˈzitsa/ | кукувица /kukuˈvitsɐ/ | kukawa /ˈkukawa/ |
| Woof | гав-гав /ɡaf ɡaf/ | гаў-гаў /ɣau ɣau/ | гав-гав /ɦɑu ɦɑu/ | — | — | бау бау /bau bau/ | — |
| Kokoriko | кукареку /kʊkərʲɪˈku/ | кукарэку /kukaˈrɛku/ | кукуріку /kukuriˈku/ | — | — | кукуригу /kukuˈriɡu/ | — |
| Kompyuta | компьютер /kɐm⁽ʲ⁾ˈp⁽ʲ⁾jutɨr/ | камп'ютар /kamˈpjutar/ | комп’ютер /kɔmˈpjuter/ | компютер /komˈpjuter/ | — | компютър /komˈpʲutɐr/ | kompjuter /ˈkɔmpʲutɛr/ |
| Wi-Fi | Wi-Fi /vɐjˈfaj/ | Wi-Fi /vajˈfaj/ | Wi-Fi /ʋɐjˈfɑj/ | — | — | Wi-Fi /uajfaj/ | — |
| Sushi | суши /ˈsuʂɨ/ | сушы /ˈsuʂɨ/ | суші /ˈsuʃʲi/ | — | — | суши /ˈsuʃi/ | — |
| Chai | чай /tɕæj/ | чай /tʂaj/ | чай /tʃɑj/ | чай /tʃaj/ | — | чай /tʃaj/ | tej /tɛj/ |
| Kahawa | кофе /ˈkofʲɪ/ | кава /ˈkava/ | кава /ˈkavɐ/ | кава /ˈkava/ | — | кафе /kɐˈfɛ/ | kafej /ˈkafɛj/ |
| Sukari | сахар /ˈsaxər/ | цукар /ˈtsukar/ | цукор /ˈtsukor/ | цукор /ˈtsukor/ | — | захар /ˈzaxɐr/ | cukor /ˈtsukɔr/ |
| Chungwa | апельсин /ɐpʲɪlʲˈsʲin/ | апельсін /apʲelʲˈsʲin/ | апельсин /ɐpelʲˈsɪn/ | помаранч /pomaˈrantʃ/ | — | портокал /portoˈkal/ | apelsina /ˈapɛlsina/ |
| 99 | девяносто девять /dʲɪvʲɪˈnostə ˈdʲevʲɪtʲ/ | дзевяноста дзевяць /dzʲevʲaˈnosta ˈdzʲevʲatsʲ/ | дев'яносто дев'ять /dewjɐˈnɔstɔ ˈdɛwjɐtʲ/ | — | — | деветдесет и девет /dɛvɛddɛˈsɛt i ˈdɛvɛt/ | — |
| Dopamini | дофамин /dəfɐˈmʲin/ | дафамін /dafaˈmʲin/ | дофамін /dofɐˈmin/ | — | — | допамин /dopɐˈmin/ | dopamin /ˈdɔpamʲin/ |
| Alama ya @ | собака /sɐˈbakə/ | слімак /ˈslʲimak/ | равлик /ˈrɑu̯lɪk/ | — | — | маймунка /mɐjˈmunkɐ/ | — |
| Kicheko mtandaoni | хахаха /xəxɐˈxa/ | — | — | — | — | хахаха /xaxaxa/ | — |
Ulinganishaji wa mpangilio wa maneno
Linganisha na lugha kuu za dunia
Linganisha na lugha za uainishaji ule ule
Fungua ramani shirikishi: Word Map · HanMap · Name Map · Word Order · Tree
Sehemu ya LangMap — mradi wa kuonyesha lugha kwa picha. Huu ni muhtasari tuli unaoweza kutambaliwa; ramani shirikishi hutoa sauti ya matamshi, vichujio, na mwonekano wa dunia.
Imetengenezwa na Heuron Inc. · GitHub · cho@heuron.com · Mwanzo wa LangMap