Шор тили
Shor
Turkic (Siberian)
Shor (ISO 639-3: cjs) is a severely endangered South Siberian Turkic language spoken in Mountain Shoria in southern Kemerovo Oblast, Russia. A widely cited 2010 figure gives about 2,800 speakers, far fewer than the ethnic Shor population, and intergenerational transmission is weak. The language has two principal dialects, Mrassu and Kondoma, and is agglutinative, with vowel harmony and a basic subject–object–verb order. Shor uses a Cyrillic orthography; its written tradition was interrupted from 1942 to 1988, but it has since been revived and is now taught and published in limited educational and cultural settings.
Where it is spoken
87 core words in Shor
Sources
- English Wiktionary Shor (cjs) lemmas and translation tables (water суғ, rain нағбур, egg нубуртқа, bear апшақ, wheel тегелек, cuckoo кӧӧк, sugar сакер, wind чел)
Words compared
Compared with languages in the same classification: Turkic (Siberian)
| Meaning | Shor | Altai | Tofa | Khakas | Karakhanid | Kyrgyz | Karachay-Balkar |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Water | суғ /suɣ/ | суу /suː/ | суғ /suɣ/ | суғ /suɣ/ | suw /suw/ | суу /suː/ | суу /suw/ |
| Fire | от /ot/ | от /ot/ | от /ot/ | от /ot/ | ot /ot/ | от /ot/ | от /ot/ |
| Sun | кӱн /kyn/ | кӱн /kyn/ | хүн /xyn/ | кӱн /kyn/ | kün /kyn/ | күн /kyn/ | кюн /kyn/ |
| Moon | ай /aj/ | ай /aj/ | ай /aj/ | ай /aj/ | ay /aj/ | ай /ɑj/ | ай /aj/ |
| Star | чылтыс /tʃɯltɯs/ | јылдыс /dʲɯlˈdɯs/ | сылтыс /sɯltɯs/ | чылтыс /tʃɯlˈtɯs/ | yulduz /julduz/ | жылдыз /dʒɯɫˈdɯz/ | жулдуз /ʒulˈduz/ |
| Night | тӱн /tyn/ | тӱн /tyn/ | тӱн /tyn/ | тӱн /tyn/ | tün /tyn/ | түн /tyn/ | кече /ketʃe/ |
| Rain | нағбур /naɣˈbur/ | јаҥмыр /dʒaŋˈmɯr/ | — | наңмыр /naŋˈmɯr/ | yağmur /jaɣmur/ | жамгыр /dʒɑmɡɯr/ | жауун /ʒɑˈwun/ |
| Snow | қар /qar/ | кар /kar/ | ӄар /qar/ | хар /xar/ | qar /qar/ | кар /qɑr/ | къар /qar/ |
| Wind | чел /tʃel/ | салкын /salqən/ | — | чил /tʃil/ | yel /jel/ | шамал /ʃaˈmal/ | жел /ʒel/ |
| Stone | таш /taʃ/ | таш /taʃ/ | даш /daʃ/ | тас /tas/ | taš /taʃ/ | таш /taʃ/ | таш /taʃ/ |
| Mountain | тағ /taɣ/ | туу /tuː/ | — | тағ /taɣ/ | tağ /taɣ/ | тоо /toː/ | тау /tɑw/ |
| Mother | эне /ene/ | эне /ene/ | ийе /ije/ | іӌе /idʒe/ | ana /ana/ | эне /ene/ | ана /ana/ |
| Father | ада /ɑdɑ/ | ада /ada/ | ата /ata/ | паба /paba/ | ata /ata/ | ата /ɑtɑ/ | ата /ata/ |
| I | мен /men/ | мен /men/ | мен /men/ | мин /min/ | men /men/ | мен /men/ | мен /men/ |
| You | сен /sen/ | сен /sen/ | сен /sen/ | син /sin/ | sen /sen/ | сен /sen/ | сен /sen/ |
| We | пис /pis/ | бис /bis/ | бис /bis/ | піс /pis/ | biz /biz/ | биз /biz/ | биз /biz/ |
| Name | ат /at/ | ат /at/ | ат /at/ | ат /at/ | at /at/ | ат /ɑt/ | ат /at/ |
| Person | кижи /kiʒi/ | кижи /kiʒi/ | киши /kiʃi/ | кізі /kizi/ | kiši /kiʃi/ | адам /ɑˈdɑm/ | адам /ɑˈdɑm/ |
| Head | паш /paʃ/ | баш /baʃ/ | баъш /baʔʃ/ | пас /pas/ | baš /baʃ/ | баш /baʃ/ | баш /baʃ/ |
| Eye | қарақ /qɑrɑq/ | кӧс /køs/ | карак /karak/ | харах /xarax/ | köz /køz/ | көз /køz/ | кёз /køz/ |
| Ear | қулақ /qulaq/ | кулак /kulak/ | кулак /kulak/ | хулах /xulax/ | qulqaq /qulqaq/ | кулак /qulɑq/ | къулакъ /qulaq/ |
| Nose | пурун /purun/ | тумчук /tumtʃuk/ | хаай /xaːj/ | пурун /purun/ | burun /burun/ | мурун /muˈɾun/ | бурун /burun/ |
| Mouth | ақсы /aqsɯ/ | оос /oːs/ | аас /aːs/ | аас /aːs/ | ağız /aɣɯz/ | ооз /oːz/ | ауз /awuz/ |
| Tooth | тиш /tiʃ/ | тиш /tiʃ/ | диш /diʃ/ | тіс /tis/ | tiş /tiʃ/ | тиш /tiʃ/ | тиш /tiʃ/ |
| Tongue | тил /til/ | тил /til/ | тыл /tɯl/ | тіл /til/ | til /til/ | тил /til/ | тил /til/ |
| Hand | қол /qol/ | кол /kol/ | ӄол /qol/ | хол /xol/ | elig /eliɡ/ | кол /kol/ | къол /qol/ |
| Foot | азақ /azaq/ | бут /but/ | бут /but/ | азах /azax/ | adhaq /aðaq/ | бут /but/ | аякъ /ajaq/ |
| Heart | чӱрек /tʃyrek/ | јӱрек /dʒyrek/ | чүрек /tʃyrek/ | чӱрек /tɕyrek/ | yürek /jyrek/ | жүрөк /dʒyɾøk/ | джюрек /dʒyrek/ |
| Bone | сӧӧк /søːk/ | сӧӧк /søːk/ | сөөк /søːk/ | сӧӧк /søːk/ | süŋük /syŋyk/ | сөөк /søːk/ | сюек /syjek/ |
| Blood | қан /qan/ | кан /kan/ | ӄан /qan/ | хан /xan/ | qan /qan/ | кан /qan/ | къан /qan/ |
| Love | кӧлениш /køleˈniʃ/ | сӱӱш /syːʃ/ | — /—/ | хынығ /xɯnɯɣ/ | sevgü /sevɡy/ | сүйүү /syjyː/ | сюймеклик /syjmeklik/ |
| Tree | ағаш /ɑɣɑʃ/ | агаш /aɡaʃ/ | аӄаш /aqaʃ/ | ағас /aɣas/ | yığač /jɯɣatʃ/ | жыгач /dʒɯɡɑtʃ/ | терек /terek/ |
| Dog | адай /ɑdɑj/ | ийт /ijt/ | ыът /ɯʔt/ | адай /adaj/ | it /it/ | ит /it/ | ит /it/ |
| Cat | кӧшке /køʃke/ | киске /kiske/ | — /—/ | хоосха /xoːsxa/ | čätük /tʃætyk/ | мышык /mɯʃɯk/ | киштик /kiʃtik/ |
| Fish | палық /pɑˈlɯq/ | балык /bɑˈlɯk/ | балык /bɑˈlɯq/ | палых /pɑˈlɯx/ | balıq /balɯq/ | балык /bɑˈlɯq/ | чабакъ /tʃɑˈbɑq/ |
| Bird | қуш /quʃ/ | куш /kuʃ/ | — | хус /xus/ | quş /quʃ/ | куш /kuʃ/ | къанатлы /qanatlɯ/ |
| Egg | нубуртқа /nuburtqa/ | јымыртка /dʒɯmɯrtka/ | нюмурһа /ɲumurha/ | нымырха /nɯmɯrxa/ | yumurtğa /jumurtɣa/ | жумуртка /dʒumurtˈqa/ | жумуртха /ʒumurtxa/ |
| Bear | апшақ /apʃaq/ | айу /aju/ | иресаӈ /iresaŋ/ | аба /aba/ | adhığ /aðɯɣ/ | аюу /ajuː/ | айыу /ajɯw/ |
| Horse | ат /at/ | ат /at/ | аът /aʔt/ | ат /at/ | — | ат /ɑt/ | ат /at/ |
| House | эм /em/ | айыл /ajɯl/ | өг /øɣ/ | тура /tura/ | ev /ev/ | үй /yj/ | юй /yj/ |
| Milk | сӱт /syt/ | сӱт /syt/ | сүт /syt/ | сӱт /syt/ | süt /syt/ | сүт /syt/ | сют /syt/ |
| Honey | пал /pal/ | бал /bal/ | мёот /mʲoːt/ | мӧӧт /møːt/ | bal /bal/ | бал /bal/ | бал /bal/ |
| Salt | тус /tus/ | тус /tus/ | — | тус /tus/ | tuz /tuz/ | туз /tuz/ | туз /tuz/ |
| Iron | тебир /tebir/ | темир /temir/ | дэмир /demir/ | тимір /timir/ | temür /temyr/ | темир /temir/ | темир /temir/ |
| Wheel | тегелек /teɡelek/ | тегелик /teɡelik/ | һольсоо /holʲsoː/ | теерпек /teːrpek/ | — | дөңгөлөк /døŋɡøløk/ | чарх /tʃarx/ |
| Book | ном /nom/ | бичик /bitʃik/ | — | кинде /kinˈde/ | bitig /bitiɡ/ | китеп /kiˈtep/ | китап /kiˈtap/ |
| Eat | чии /tʃiː/ | јиир /dʒiːr/ | чиир /tʃiːr/ | чирге /tɕirɡe/ | yi- /ji/ | жеш /dʒeʃ/ | ашаргъа /aʃarʁa/ |
| Drink | иш /iʃ/ | ичер /itʃer/ | иъжер /iʔʒer/ | ізерге /izerɡe/ | ič- /itʃ/ | ичүү /itʃyː/ | ичерге /itʃerɡe/ |
| One | пир /pir/ | бир /bir/ | бир /bir/ | пір /pir/ | bir /bir/ | бир /bir/ | бир /bir/ |
| Two | ийги /ijɡi/ | эки /eˈki/ | ийи /iji/ | ікі /iˈki/ | iki /iki/ | эки /eˈki/ | эки /eˈki/ |
| Three | ӱш /yʃ/ | ӱч /ytʃ/ | ӱш /yʃ/ | ӱс /ys/ | üč /ytʃ/ | үч /ytʃ/ | юч /ytʃ/ |
| Four | тӧрт /tørt/ | тӧрт /tørt/ | дӧрт /dørt/ | тӧрт /tørt/ | tört /tørt/ | төрт /tørt/ | тёрт /tørt/ |
| Five | пеш /peʃ/ | беш /beʃ/ | беш /beʃ/ | пис /pis/ | beš /beʃ/ | беш /beʃ/ | беш /beʃ/ |
| Hundred | чӱс /tʃys/ | јӱс /dʒys/ | чүс /tʃys/ | чӱс /tɕys/ | yüz /jyz/ | жүз /dʒyz/ | жюз /ʒyz/ |
| Hello | сәләм /sæləm/ | эзен /ezen/ | — /—/ | изеннер /izenner/ | salām /salaːm/ | салам /sɑlɑm/ | салам /salam/ |
| Thank you | рахмат /rɑxmɑt/ | быйан /bɯjan/ | — /—/ | алғыс /alɣɯs/ | — /—/ | рахмат /ɾɑxmɑt/ | сау бол /saw bol/ |
| Good | чақшы /tʃɑqʃɯ/ | јакшы /dʒaqʃɯ/ | эъки /eʔki/ | чахсы /tɕaxsɯ/ | yaqšı /jaqʃɯ/ | жакшы /dʒɑkʃɯ/ | иги /iɡi/ |
| New | наа /naː/ | јаҥы /dʒaˈŋɯ/ | — | наа /naː/ | yaŋı /jaŋɯ/ | жаңы /dʒaˈŋɯ/ | жангы /ʒaŋɯ/ |
| Red | қызыл /qɯˈzɯl/ | кызыл /qɯˈzɨl/ | кызыл /qɯˈzɯl/ | хызыл /xɯˈzɯl/ | qızıl /qɯzɯl/ | кызыл /qɯˈzɯl/ | къызыл /qɯˈzɯl/ |
| White | ақ /aq/ | ак /ɑq/ | ак /aq/ | ах /ɑx/ | ürüŋ /yryŋ/ | ак /ɑq/ | акъ /ɑq/ |
| Black | қара /qaˈra/ | кара /qɑˈrɑ/ | ӄара /qaˈra/ | хара /xɑˈrɑ/ | qara /qara/ | кара /qɑˈrɑ/ | къара /qaˈra/ |
| Green | чажыл /tʃaˈʒɯl/ | јажыл /ɟaˈʒɯl/ | — | ноған /noɣan/ | yašıl /jaʃɯl/ | жашыл /dʒaˈʃɯl/ | джашил /dʒaˈʃil/ |
| Blue | кӧк /køk/ | кӧк /køk/ | — | кӧк /køk/ | — | көк /køk/ | кёк /køk/ |
| Cuckoo | кӧӧк /køːk/ | кӱӱк /kyːk/ | — | кӧӧк /køːk/ | — | күкүк /kyˈkyk/ | гугук /ɡuˈɡuk/ |
| Tea | шай /ʃaj/ | чай /tʃaj/ | — | чай /tʃaj/ | — | чай /tʃaj/ | чай /tʃaj/ |
| Sugar | сакер /saker/ | чикир /tʃiˈkir/ | — | сахар /saxar/ | — | кант /kant/ | шекер /ʃeˈker/ |
Page 1/9
Open the interactive map: Word Map · HanMap · Name Map · Word Order · Tree
Part of LangMap — a linguistic visualization project. This is a static, crawlable summary; the interactive maps offer pronunciation audio, filters, and a globe view.
Made by Heuron Inc. · GitHub · cho@heuron.com · LangMap home