இருளர் மொழி
אירולה
דרווידית (דרומי, טמיל-קנאדה)
אירולה (ISO 639-3: iru) היא שפה דראווידית דרומית עצמאית המדוברת בקהילות אדיוואסי אירולה במדרונות הנמוכים של גבעות נילגירי ובאזורים סמוכים בטמיל נאדו, קרלה וקרנאטקה שבהודו. היא קרובה לטמילית, במיוחד לענף הטמילי–מלאיאלאמי, ומציגה גם תכונות שעוצבו במגע עם קנאדה ושפות נילגירי אחרות. התיאורים מבחינים בכמה זנים, ובהם קסבה או אירולה צפונית, אירולה דרומית ואוראלי אירולה, אף שהשמות והגבולות משתנים לפי המקור. אירולה היא שפה מדביקה, בדרך כלל בסדר נושא–מושא–פועל גמיש יחסית, ויש בה עיצורים כפופים וסופיות עשירה האופייניים לשפות הדראווידיות. יש לה מסורת חזקה שבעל פה, ואפשר לכותבה בכתב טמילי או בתעתיק לטיני מדעי, אך אין תקן יחיד מוסכם; אין לה מעמד רשמי, ומניית חסר במפקדים לצד מעבר לשפות הרוב האזוריות מסבכות את הערכת חוסנה.
היכן מדוברת
87 מילים בסיסיות באירולה
מקורות
השוואת מילים
בהשוואה לשפות מאותו סיווג: דרווידית (דרומי, טמיל-קנאדה)
| משמעות | אירולה | טמילית | מלאיאלאם | קאנאדה | קודאווה | שפת בדגה | פרוטו-דרווידית |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| מים | nīr /niːɾ/ | நீர் /niːɾ/ | വെള്ളം /ʋeɭːam/ | ನೀರು /niːɾu/ | ನೀರ್ /niːrɨ/ | neeru /neːru/ | *nīr /nīr/ |
| אש | tī /tiː/ | தீ /tiː/ | തീ /t̪iː/ | ಬೆಂಕಿ /beŋki/ | ತಿತ್ತ್ /tittɨ/ | kitcha /kitʃɑ/ | *tī /tī/ |
| שמש | čūriyen /tʃuːɾijen/ | சூரியன் /suːɾijan/ | സൂര്യൻ /suːɾjan/ | ಸೂರ್ಯ /suːɾja/ | ಸೂರ್ಯ /suːrja/ | hottu /hɔtːu/ | *poẓutu /poɻutu/ |
| ירח | niḷā /niɭaː/ | நிலா /nilaː/ | ചന്ദ്രൻ /tʃand̪ɾan/ | ಚಂದ್ರ /tʃandɾa/ | ನೆಲಚಿ /nelatʃi/ | thinguva /t̪iŋɡuvɑ/ | *nilā /nilā/ |
| כוכב | naṭčattiram /naʈtʃatːiɾam/ | நட்சத்திரம் /naʈɕat̪t̪iɾam/ | നക്ഷത്രം /nakʂat̪ram/ | ನಕ್ಷತ್ರ /nakʂat̪ra/ | ನಕ್ಷತ್ರ /nakʂatra/ | sukki /sukːi/ | *cukkV /tʃukkV/ |
| לילה | ravu /ravu/ | இரவு /iɾaʋu/ | രാത്രി /ɾaːt̪ri/ | ರಾತ್ರಿ /raːt̪ri/ | ಬಯಿಟ್ /bajiʈɨ/ | raatri /raːtri/ | *irā /iraː/ |
| אבן | kal /kal/ | கல் /kal/ | കല്ല് /ˈkalːɨ/ | ಕಲ್ಲು /ˈkallu/ | ಕಲ್ಲ್ /kallɨ/ | கல்லு /kallu/ | *kal /kal/ |
| אמא | ammā /amːaː/ | அம்மா /ammaː/ | അമ്മ /amːa/ | ಅಮ್ಮ /amːa/ | ಅವ್ವ /avva/ | thaaya /t̪ɑːjɑ/ | *amma /amma/ |
| אבא | ayyā /ajːaː/ | அப்பா /appaː/ | അച്ഛൻ /atʃːʰan/ | ಅಪ್ಪ /apːa/ | ಅಪ್ಪಯ್ಯ /appajja/ | appa /ɑpːɑ/ | *appa /appa/ |
| אני | nānu /naːnu/ | நான் /naːn/ | ഞാൻ /ɲaːn/ | ನಾನು /naːnu/ | ನಾನ್ /naːnɨ/ | naanu /naːnu/ | *yān /jaːn/ |
| אתה | nī /niː/ | நீ /niː/ | നീ /niː/ | ನೀನು /niːnu/ | ನೀನ್ /niːnɨ/ | niinu /niːnu/ | *nī /nī/ |
| אנחנו | nāvu /naːvu/ | நாம் / நாங்கள் /naːm / naːŋɡaɭ/ | നമ്മൾ / ഞങ്ങൾ /namːaɭ / ɲaŋːaɭ/ | ನಾವು /naːʋu/ | ನಂಗ /naŋɡa/ | naanga /naːŋɡa/ | *ñām / *yām /ɲaːm / jaːm/ |
| שם | pēru /peːɾu/ | பெயர் /pejaɾ/ | പേര് /peːɾɨ/ | ಹೆಸರು /hesaru/ | ಪೆದ /peda/ | esaru /esaru/ | *peyar /pejar/ |
| עין | kaṇṇ /kaɳː/ | கண் /kaɳ/ | കണ്ണ് /kaɳːɨ/ | ಕಣ್ಣು /kaɳːu/ | ಕಣ್ಣ್ /kaɳɳɨ/ | kannu /kɑnːu/ | *kaṇ /kaṇ/ |
| אוזן | kādu /kaːdu/ | காது /kaːtɯ/ | ചെവി /tʃeʋi/ | ಕಿವಿ /kivi/ | ಕೆಮಿ /kemi/ | kivi /kiʋi/ | *kewi /kewi/ |
| אף | mūku /muːku/ | மூக்கு /muːkːɯ/ | മൂക്ക് /muːkkɨ/ | ಮೂಗು /muːɡu/ | ಮೂಕ್ಕ್ /muːkkɨ/ | மூக்கு /muːkːu/ | *mūkku /muːkku/ |
| פה | vāyi /vaːji/ | வாய் /ʋaːj/ | വായ /ˈʋaːja/ | ಬಾಯಿ /ˈbaːji/ | ಬಾಯಿ /baːji/ | pe /pe/ | *wāy /waːj/ |
| שן | pallu /palːu/ | பல் /pal/ | പല്ല് /palːɨ/ | ಹಲ್ಲು /halːu/ | ಪಲ್ಲ್ /pallɨ/ | pallu /palːu/ | *pal /pal/ |
| לשון | nāku /naːku/ | நாக்கு /naːkːu/ | നാക്ക് /naːkːɨ/ | ನಾಲಿಗೆ /naːliɡe/ | ನಾವು /naːvu/ | naaku /naːku/ | *nākku /naːkːu/ |
| יד | kayyu /kajːu/ | கை /kaj/ | കൈ /kai/ | ಕೈ /kai/ | ಕೈ /kaj/ | kai /kɑɪ/ | *kay /kay/ |
| כף רגל | kālu /kaːlu/ | கால் /kaːl/ | കാൽപ്പാദം /kaːlpːaːd̪am/ | ಕಾಲು /kaːlu/ | ಕಾಲ್ /kaːl/ | kaalu /kaːlu/ | *kāl /kaːl/ |
| לב | idayam /idajam/ | இதயம் /idajam/ | ഹൃദയം /hrɨdajam/ | ಹೃದಯ /hɾudaja/ | ಹೃದಯ /hrudaja/ | mana /mɑnɑ/ | *neñcu /neñcu/ |
| עצם | elumbu /elumbu/ | எலும்பு /elumbu/ | എല്ല് /elːɨ/ | ಮೂಳೆ /muːɭe/ | ಮೂಳೆ /muːɭe/ | elu /elu/ | *elumpu /elumpu/ |
| דם | netaru /netaru/ | இரத்தம் /iɾat̪tam/ | രക്തം /ɾakt̪am/ | ರಕ್ತ /rakt̪a/ | ಚೋರೆ /tʃoːre/ | netta /netːa/ | *nettur /nettur/ |
| אהבה | kāhal /kaːhal/ | காதல் /kaːdal/ | സ്നേഹം /sneːham/ | ಪ್ರೀತಿ /pɾiːti/ | ಪ್ರೀತಿ /priːti/ | gava /ɡɑvɑ/ | — /—/ |
| עץ | maram /maɾam/ | மரம் /maɾam/ | മരം /maɾam/ | ಮರ /maɾa/ | ಮರ /mara/ | mara /mɑrɑ/ | *maram /maram/ |
| כלב | nāyi /naːji/ | நாய் /naːj/ | നായ /naːja/ | ನಾಯಿ /naːji/ | ನಾಯಿ /naːji/ | nei /neː/ | *nāy /nāy/ |
| חתול | pūne /puːne/ | பூனை /puːnaj/ | പൂച്ച /puːtʃːa/ | ಬೆಕ್ಕು /bekːu/ | — /—/ | koththi /kɔt̪ːi/ | *pillV /pillV/ |
| דג | mīn /miːn/ | மீன் /miːn/ | മീൻ /miːn/ | ಮೀನು /miːnu/ | ಮೀನು /miːnɨ/ | meenu /meːnu/ | *mīn /miːn/ |
| ביצה | muṭṭe /muʈːe/ | முட்டை /muʈːaɪ/ | മുട്ട /muʈːa/ | ಮೊಟ್ಟೆ /moʈːe/ | ಮುಟ್ಟೆ /muʈʈe/ | motte /moʈʈe/ | — |
| בית | vīḍu /viːɖu/ | வீடு /ʋiːɖu/ | വീട് /ʋiːɖɨ/ | ಮನೆ /mane/ | ಮನೆ /mane/ | mane /mɑne/ | *il /il/ |
| חלב | pāl /paːl/ | பால் /paːl/ | പാൽ /paːl/ | ಹಾಲು /haːlu/ | ಪಾಲ್ /paːlɨ/ | haalu /haːlu/ | *pāl /pāl/ |
| דבש | tēnu /teːnu/ | தேன் /t̪eːn/ | തേൻ /t̪eːn/ | ಜೇನು /dʒeːnu/ | ತೇನ್ /teːnɨ/ | — | *tēn /teːn/ |
| לאכול | činnu /tʃinːu/ | சாப்பிடு /saːppiɖu/ | കഴിക്കുക /kaɻikːjuɡa/ | ತಿನ್ನು /tinːu/ | ತಿನ್ನ್ /tinnɨ/ | thindhi /t̪ind̪i/ | *uṇ /uṇ/ |
| לשתות | kuḍi /kuɖi/ | குடி /kuɖi/ | കുടിക്കുക /kuɖikːjuɡa/ | ಕುಡಿ /kuɖi/ | ಕುಡಿ /kuɖi/ | kudhi /kud̪i/ | *kuṭi /kuṭi/ |
| לישון | rongu /roŋɡu/ | தூங்கு /tuːŋɡu/ | ഉറങ്ങുക /uraŋŋuɡa/ | ಮಲಗು /malaɡu/ | ಒರ /ora/ | oɾəgədə /oɾəɡədə/ | *tuñc- /tuɲtʃ/ |
| אחד | onnu /onːu/ | ஒன்று /ondru/ | ഒന്ന് /onːɨ/ | ಒಂದು /ondu/ | ಒಂದ್ /ondɨ/ | ondu /ɔndu/ | *oru /oru/ |
| שתיים | reṇḍu /reɳɖu/ | இரண்டு /iɾaɳɖu/ | രണ്ട് /ɾaɳɖɨ/ | ಎರಡು /eraɖu/ | ದಂಡ್ /daɳɖɨ/ | eradu /eraɖu/ | *iraṇṭu /iraṇṭu/ |
| שלוש | mūnru /muːnɾu/ | மூன்று /muːnru/ | മൂന്ന് /muːnːɨ/ | ಮೂರು /muːru/ | ಮೂಂದು /muːndɨ/ | muuru /muːru/ | *mūnṯu /muːnʈu/ |
| ארבע | nālu /naːlu/ | நான்கு /naːnɡu/ | നാല് /naːlɨ/ | ನಾಲ್ಕು /naːlku/ | ನಾಲ್ /naːlɨ/ | — | *nāl /naːl/ |
| חמש | anju /aɲdʒu/ | ஐந்து /aɪɲd̪u/ | അഞ്ച് /aɲtʃɨ/ | ಐದು /aidu/ | ಅಂಜಿ /aɲdʒi/ | aydu /aidu/ | *caymtu /tʃajntu/ |
| מאה | nūru /nuːɾu/ | நூறு /nuːru/ | നൂറ് /nuːrɨ/ | ನೂರು /nuːru/ | ನೂರ್ /nuːrɨ/ | nuuru /nuːru/ | *nūṟu /nuːru/ |
| שלום | vannakkam /vanːakːam/ | வணக்கம் /ʋaɳakkam/ | നമസ്കാരം /namaskaːɾam/ | ನಮಸ್ಕಾರ /namaskaːɾa/ | — /—/ | namaskara /nɑmɑskɑrɑ/ | — /—/ |
| תודה | nanri /nanɾi/ | நன்றி /nandri/ | നന്ദി /nandi/ | ಧನ್ಯವಾದ /dʱanjaʋaːda/ | ಧನ್ಯವಾದ /dʱanjavaːda/ | appara santhosha /ɑpːɑrɑ sɑnt̪ɔʃɑ/ | — /—/ |
| טוב | nalla /nalːa/ | நல்ல /nalla/ | നല്ല /nalːa/ | ಒಳ್ಳೆಯ /oɭːejə/ | ನಲ್ಲ /nalla/ | ollenge /ɔlːeŋɡe/ | *nal /nal/ |
| אדום | sikappu /sikappu/ | சிவப்பு /sivappu/ | ചുവന്ന /tʃuʋanːa/ | ಕೆಂಪು /kempu/ | ಚೋಪ್ /tʃoːpɨ/ | kempu /kempu/ | *cem- /cem/ |
לפתיחת המפה האינטראקטיבית: Word Map · HanMap · Name Map · Word Order · Tree
חלק מ-LangMap — פרויקט להמחשת שפות. זהו סיכום סטטי הניתן לסריקה; המפות האינטראקטיביות מציעות שמע הגייה, מסננים ותצוגת גלובוס.
נוצר על ידי Heuron Inc. · GitHub · cho@heuron.com · דף הבית של LangMap