Kɔlɔ
אוונדו
אטלנטי-קונגו (בנטו, בטי)
אֶוְונְדוֹ היא שפה בַּנְטוּ מקבוצת בֶּטִי-פָּהוּאִין בדרום קמרון, השפה הילידית המדוברת ביותר והלינגואה פרנקה המקומית של הבירה יָאוּנְדֶה. כ-580 אלף דוברים כשפת אם, לצד רבים הדוברים אותה כשפה שנייה ברחבי מחוז המרכז של קמרון. קרובה מאוד לשפות בּוּלוּ ופַאנְג. ידועה במסורת האפית של פייטני המְבֶט (Mvet) המשותפת עם הפאנג, בז'אנר מוזיקת הריקוד בִּיקּוּטְסִי (Bikut-si), וכשפת יצירותיו של מאנו דיבנגו. הכתיב הלטיני תוקנן בשנות ה-90 של המאה ה-20; הוא משמש בחינוך היסודי ובשידורים האזוריים של רשות השידור של קמרון (CRTV). אזור בַּנְטוּ A72.
היכן מדוברת
87 מילים בסיסיות באוונדו
מקורות
השוואת מילים
בהשוואה לשפות מאותו סיווג: אטלנטי-קונגו (בנטו, בטי)
| משמעות | אוונדו | בולו | פאנג | קונגו | בירום | נזימה | גא |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| מים | medzim /medzim/ | mendim /mendim/ | mendim /mendim/ | maza /maza/ | nshí /nʃí/ | nzule /nzule/ | nu /nu/ |
| אש | ndoa /ndoa/ | nduan /nduan/ | nduan /nduan/ | tiya /tija/ | kya /kʲa/ | sinya /sinja/ | la /la/ |
| שמש | dzōb /dʒoːb/ | jôp /dʒɔp/ | zòp /zòp/ | ntangu /ntaŋɡu/ | gwi /ɡwi/ | ewia /ewia/ | hulu /hulu/ |
| ירח | ngɔn /ŋɡɔn/ | ngon /ŋɡon/ | ngɔn /ŋɡɔn/ | ngonda /ŋɡonda/ | pwɛl /pwɛl/ | siane /sjane/ | ŋɔɔŋmɔ /ŋɔɔŋmɔ/ |
| כוכב | ôtɛtɛ /ótɛtɛ/ | ôtɛtɛ /ɔtɛtɛ/ | ótéteŋ /ótéteŋ/ | mbwetete /mbwetete/ | taŋaten /taŋaˈten/ | nzonlenle /nzɔnlɛnlɛ/ | ŋulami /ŋùlámi/ |
| לילה | alu /alu/ | alu /alu/ | alu /alu/ | builu /builu/ | turuk /turuk/ | nɔzo /nɔzo/ | nyɔŋ /ɲɔŋ/ |
| גשם | mveŋ /mvəŋ/ | mveŋ /mveŋ/ | mveng /mveŋ/ | mvula /ˈmvula/ | rwak /rwak/ | ezule /ezule/ | nugbɔ /nuˈɡbɔ/ |
| רוח | evundu /evundu/ | évuŋulu /evuŋulu/ | mfongha /mfoŋa/ | mupepe /mupepe/ | gul /ɡul/ | anwoma /anwoma/ | kɔɔyɔɔ /kɔːjɔː/ |
| אדמה | si /si/ | si /si/ | si /si/ | ntoto /ntoto/ | vwel /vwel/ | azɛlɛ /azɛlɛ/ | shikpɔŋ /ʃikpɔŋ/ |
| אבן | akok /akok/ | akok /akok/ | akok /akok/ | tadi /ˈtadi/ | fwa /fwa/ | bolɛ /bolɛ/ | tɛ /tɛ/ |
| הר | nkol /ŋkol/ | nkôl /ŋkɔl/ | nkol /ŋkol/ | mongo /moŋɡo/ | raku /raku/ | boka /boka/ | gɔŋ /ɡɔŋ/ |
| ים | maŋ /maŋ/ | maŋ /maŋ/ | mang /maŋ/ | mbu /mbu/ | gworep /ɡworep/ | nyevile /ɲevile/ | ŋshɔ /ŋʃɔ/ |
| אמא | nyia /ɲia/ | nyia /ɲia/ | nyia /ɲia/ | mama /mama/ | neng /neŋ/ | enwo /enwo/ | nyɛ /ɲɛ/ |
| אבא | tara /taɾa/ | tata /tata/ | tara /tara/ | tata /tata/ | da /da/ | papa /papa/ | tsɛ /tsɛ/ |
| בת | ngon /ŋɡɔn/ | ngone /ŋɡone/ | ngoan /ŋɡoan/ | mwana ya nkento /mwana ja nkento/ | hwóng /hwóŋ/ | ra raalɛ /ra raːlɛ/ | biyoo /bijoː/ |
| אני | ma /má/ | ma /má/ | me /me/ | mono /mono/ | mé /mé/ | me /mè/ | mi /mì/ |
| אתה | wa /wá/ | wô /wɔ/ | wè /wè/ | ngeye /ŋɡeje/ | hwo /hwo/ | wɔ /wɔ/ | bo /bo/ |
| אנחנו | bia /bjá/ | bia /bja/ | bie /bje/ | beto /beto/ | wot /wot/ | yɛ /jɛ̀/ | wɔ /wɔ̀/ |
| שם | jôé /ʒóé/ | jôé /dʒɔe/ | eyola /ejola/ | nkumbu /nkumbu/ | reza /ˈrɛza/ | duma /duma/ | gbɛi /ɡbɛ́i/ |
| אדם | môt /mɔt/ | môt /mɔt/ | mot /mɔt/ | muntu /muntu/ | mwat /mwat/ | sonla /sonla/ | gbɔmɔ /ɡbɔmɔ/ |
| ראש | nlo /nlo/ | nlô /nlɔ/ | nlo /nlɔ/ | ntu /ntu/ | rato /rato/ | ti /ti/ | yitso /jitso/ |
| עין | dzìs /dʒis/ | dis /dis/ | dis /dis/ | disu /disu/ | ryis /rjis/ | anye /anje/ | hiŋmɛi /hiŋmɛi/ |
| אוזן | alo /alo/ | alo /alo/ | alo /alo/ | kutu /kutu/ | fwoŋ /fwoŋ/ | anzo /anzo/ | toi /toi/ |
| פה | anyu /aɲu/ | anyu /aɲu/ | anyu /aɲu/ | nnwa /nnwa/ | nu /nu/ | nloa /nloa/ | naa /naː/ |
| שן | asoŋ /asoŋ/ | asoŋ /asoŋ/ | asoŋ /asoŋ/ | dinu /dinu/ | hwin /hʷin/ | ɛjele /ɛdʒele/ | nyɛnyoŋ /ɲɛɲoŋ/ |
| לשון | ôyem /ojəm/ | ôyem /ɔjem/ | ôyem /ojəm/ | ludimi /ludimi/ | lem /lɛm/ | ɛtɛfima /ɛtɛfima/ | lilɛi /lilɛi/ |
| יד | woó /woʔó/ | wo /wo/ | wɔ /wɔ/ | koko /koko/ | vwɔ /vwɔ/ | ɛsa /ɛsa/ | nine /nine/ |
| כף רגל | abo /abɔ/ | abo /abo/ | abo /abɔ/ | kulu /kulu/ | bwol /bwol/ | gyakɛ /ɡʲakɛ/ | nane /nane/ |
| לב | nlem /nlem/ | nlem /nlem/ | nnem /nnəm/ | ntima /ntima/ | yey /jej/ | ahonle /ahonle/ | tsui /tsui/ |
| עצם | évés /évɛ́s/ | évés /eves/ | ves /ves/ | visi /visi/ | kup /kup/ | bowule /bowule/ | wu /wu/ |
| דם | meki /meki/ | metyi /metʃi/ | meki /meki/ | menga /meŋɡa/ | nemi /nemi/ | mogya /moɡʲa/ | lá /lá/ |
| אהבה | nyeʼe /ɲeʔe/ | nyeʼa /ɲeʔa/ | ndzem /ndzem/ | zola /zola/ | shìr /ʃìɾ/ | ɛlɔlɛ /ɛlɔlɛ/ | suɔmɔ /suɔmɔ/ |
| עץ | elé /elé/ | élé /ele/ | eli /eli/ | nti /nti/ | cɔgɔt /tʃɔɡɔt/ | baka /baka/ | tso /tso/ |
| כלב | mvu /mvu/ | mvu /mvu/ | mvu /mvu/ | mbwa /mbwa/ | vu /vu/ | kraman /kraman/ | gbei /ɡbei/ |
| חתול | esìŋga /esiŋɡa/ | esinga /esiŋɡa/ | esin /esin/ | nyau /ɲau/ | mìshí /mìʃí/ | agyinamoa /adʑinamoa/ | adi /adi/ |
| דג | kos /kos/ | kos /kos/ | kos /kos/ | mbisi /mbisi/ | tok /tok/ | fɛlɛ /fɛlɛ/ | loo /loː/ |
| ציפור | anon /anɔn/ | anon /anɔn/ | anon /anɔn/ | nuni /ˈnuni/ | non /non/ | anloma /anloma/ | loofɔlɔ /loːfɔlɔ/ |
| ביצה | aki /aki/ | aki /aki/ | aki /aki/ | diaki /diaki/ | regyi /reɡʲi/ | kolonvia /kolonvia/ | wuɔ /wuɔ/ |
| סוס | ekabeli /ekabeli/ | ékabela /ekabela/ | nkabele /ŋkabele/ | mpunda /mpunda/ | dwa /dwa/ | ɛkpɔnwɔ /ɛkpɔnwɔ/ | okpɔŋɔ /okpɔŋɔ/ |
| בית | nda /nda/ | nda /nda/ | nda /nda/ | nzo /nzo/ | lɔ /lɔ/ | suakɛ /suakɛ/ | shia /ʃia/ |
| חלב | menyan /meɲan/ | menyaŋ /meɲaŋ/ | menyang /meɲaŋ/ | midiki /midiki/ | nevasal /nevasal/ | nyɛfonzule /ɲɛfonzule/ | fufɔ /fufɔ/ |
| דבש | woe /woe/ | wôé /wɔe/ | — | bwiki /bwiki/ | shok /ʃok/ | wolɛ /wolɛ/ | wo /wo/ |
| מלח | nku /ŋku/ | nku /ŋku/ | nku /ŋku/ | mungwa /muŋɡwa/ | nevwashe /nevwaʃe/ | ngyenle /ndʑenle/ | ŋo /ŋo/ |
| יין | wayn /wajn/ | woon /woːn/ | vino /vino/ | vinu /vinu/ | nshî anap /nʃî anap/ | nwanye /nwaɲe/ | wain /wain/ |
| אורז | oles /oles/ | ôlis /ɔlis/ | oles /oles/ | loso /loso/ | — | awule /awule/ | omɔ /omɔ/ |
| ברזל | ekye /ekje/ | étyé /etʃe/ | ekyeñ /ekjɛɲ/ | kibende /kiˈbende/ | dyam /dʲam/ | bulalɛ /bulalɛ/ | dade /dade/ |
| משי | silik /silik/ | — | — | seda /seda/ | silikyi /silikʲi/ | selekye /seletɕe/ | seda /seda/ |
| ספר | kalara /kalara/ | kalate /kalate/ | — | buku /buku/ | bwok-basa /bwokbasa/ | buluku /buluku/ | wolo /wolo/ |
| לאכול | di /di/ | di /di/ | di /di/ | kudia /kudja/ | rì /ɾì/ | di /di/ | yɛ /jɛ/ |
| לשתות | nyu /ɲu/ | nyu /ɲu/ | nyu /ɲu/ | kunua /kunwa/ | sɔ /sɔ/ | nu /nu/ | nu /nu/ |
| אחד | fok /fok/ | fok /fok/ | bok /bok/ | mosi /mosi/ | gwiniŋ /ɡwiniŋ/ | kʊ /kʊ/ | ekome /ekome/ |
| שתיים | bɛ̌ /bɛ̌/ | bɛ̌ /bɛ̌/ | bɛ̀ /bɛ̀/ | zole /zole/ | bà /bà/ | nwiɔ /nwiɔ/ | enyɔ /eɲɔ/ |
| שלוש | lɛ́ /lɛ́/ | láá /laː/ | lɛ́ɛ́ /lɛː/ | tatu /tatu/ | tat /tat/ | nsa /nsa/ | etɛ /etɛ/ |
| ארבע | nyi /ɲì/ | nyin /ɲin/ | nyin /ɲiːɲ/ | iya /ija/ | naas /naːs/ | nna /nnã/ | ejwɛ /edʒwɛ/ |
| חמש | tán /tán/ | tan /tan/ | tan /tan/ | tanu /tanu/ | tungun /tuŋun/ | nnu /nnu/ | enumɔ /enumɔ/ |
| מאה | ntɛt /ntɛ̀d/ | ntet /ntet/ | ntɛt /ntɛ̀t/ | nkama /nkama/ | naga /naɡa/ | ɛya /ɛja/ | oha /oha/ |
| שלום | mbɔlɔ /mbɔlɔ/ | mbolo /mbolo/ | mbolo /mbolo/ | mbote /mbote/ | kèèlé /kèːlé/ | akwaaba /akʷaːba/ | ɔ jɔ /ɔ jɔ/ |
| תודה | akiba /akiba/ | akiba /akiba/ | akiba /akiba/ | matondo /matondo/ | gèyak /ɡèjak/ | medaase /medaase/ | oyiwala /ojiwala/ |
| טוב | mbaŋ /mbaŋ/ | mbamba /mbamba/ | mbeng /mbeŋ/ | mbote /mbote/ | ryat /rjat/ | kpa /kpa/ | ekpakpa /ekpakpa/ |
| חדש | mkpaman /mkpaman/ | mfefé /mfefe/ | nféféñ /nféféɲ/ | mpa /mpa/ | pas /pas/ | fofolɛ /fofolɛ/ | hee /heː/ |
| אדום | nyín /ɲín/ | évele /evele/ | vele /vələ/ | mbwaki /mbwaki/ | swinang /swinaŋ/ | kɔkɔlɛ /kɔkɔlɛ/ | tsuru /tsuru/ |
| לבן | mfum /mfum/ | éfumulu /efumulu/ | fum /fum/ | mpembe /mpembe/ | pɛŋ /pɛŋ/ | fufule /fufule/ | yɛŋ /jɛŋ/ |
| שחור | evindi /evindi/ | évindi /evindi/ | vine /vine/ | ndombe /ndombe/ | si /si/ | bile /bile/ | diŋ /diŋ/ |
עמוד 1/8
לפתיחת המפה האינטראקטיבית: Word Map · HanMap · Name Map · Word Order · Tree
חלק מ-LangMap — פרויקט להמחשת שפות. זהו סיכום סטטי הניתן לסריקה; המפות האינטראקטיביות מציעות שמע הגייה, מסננים ותצוגת גלובוס.
נוצר על ידי Heuron Inc. · GitHub · cho@heuron.com · דף הבית של LangMap