mə-daba
Daba
afroasiatico (ciadico, centrale, mafa-bata — sottogruppo daba)
Il daba è una lingua ciadica dei monti Mandara, nel Camerun settentrionale, sorella delle altre lingue mafa-bata della stessa regione generale. Dal punto di vista linguistico, il daba condivide tratti della famiglia ciadica centrale (ricco inventario consonantico con le implosive ɓ ɗ, armonia vocalica, accordo basato sul genere) con le vicine mafa, bata, hide (xed) e altre lingue del gruppo mandara. I daba sono agricoltori di sussistenza e commercianti nel terreno roccioso del Mandara, con forti interazioni storiche con i vicini pastori fulani. La grammatica di riferimento di Mouchet del 1966, Le parler daba, è la documentazione fondante; la SIL Camerun ha prodotto materiali di alfabetizzazione contemporanei.
Dove si parla
87 parole essenziali in daba
Fonti
Parole a confronto
Confronto con lingue della stessa classificazione: afroasiatico (ciadico, centrale, mafa-bata — sottogruppo daba)
| Significato | Daba | Hdi | Kera | Cham occidentale | Susu | Adnyamathanha | Mampruli |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Acqua | yim /jim/ | ìmí /ìmí/ | kan /kan/ | ايا /ja/ | yi /ji/ | awi /awi/ | kuom /kuom/ |
| Fuoco | kuhu /kuhu/ | vú /vú/ | cəwa /tʃə̄wā/ | افوي /apuei/ | te /te/ | ardrla /aʈɭa/ | bugum /buɡum/ |
| Sole | pic /pitʃ/ | fìtík /fìtík/ | cəwa /tʃə́wá/ | أديتياء /aditiak/ | soge /soɡe/ | yurnrdu /juɳʈu/ | wuntiri /wuntiri/ |
| Luna | təra /təra/ | tili /tili/ | kitir /kitiɾ/ | بيلن /bilan/ | kike /kike/ | viRa /viɹa/ | gɔoŋ /ɡɔːŋ/ |
| Stella | gəməzla /ɡəməɮa/ | tekwatsa /tekwatsa/ | seska /seska/ | فتاۛء /patɨʔ/ | tunbi /tunbi/ | vurdli /vuʈli/ | ŋmariga /ŋmariɡa/ |
| Notte | vùɗu /vùɗu/ | rvíɗìk /rvíɗìk/ | duugŋ /duːɡŋ/ | مالم /malam/ | kɔɛ /kɔɛ/ | wilydya /wiʎca/ | yuŋŋu /juŋːu/ |
| Pioggia | van /van/ | ìmí /ìmí/ | ko /ko/ | — | tunɛ /tunɛ/ | warrana /warana/ | sa /sa/ |
| Vento | mit /mit/ | falak /falak/ | kaŋkaw /kaŋkaw/ | أڠين /aŋin/ | foye /foje/ | milyaRu /miʎaɹu/ | pɛsiŋŋu /pɛsiŋːu/ |
| Terra | xàyik /xàjik/ | xàɗík /xàɗík/ | seŋka /seŋka/ | تانه /tanah/ | bɔxi /bɔxi/ | yarta /jaʈa/ | tiŋŋa /tiŋŋa/ |
| Pietra | gugun /ɡuɡun/ | pala /pala/ | pərki /pəɾki/ | فتاو /patau/ | gɛmɛ /ɡɛmɛ/ | adynya /acɲa/ | kugri /kuɡri/ |
| Montagna | caɗak /tʃaɗak/ | ghwá /ɣʷá/ | pərki /pəɾki/ | — | geya /ɡeja/ | — | zoori /zoːri/ |
| Madre | məy /məj/ | má /má/ | nər /nəɾ/ | ماي /mai/ | nga /ŋɡa/ | ngami /ŋami/ | ma /ma/ |
| Padre | vay /vaj/ | dá /dá/ | bar /baɾ/ | أمآ /amaː/ | baba /baba/ | vapi /vapi/ | ba /ba/ |
| Figlia | gə̀lə̀məy /ɡə̀lə̀məj/ | makwa /makʷa/ | tər /təɾ/ | — | di ginɛ /di ɡinɛ/ | — | bipuŋŋa /bipuŋa/ |
| Io | kata /kata/ | íí /íí/ | ten /ten/ | كاو /kɔw/ | n /n/ | ngayi /ŋaji/ | mani /mani/ |
| Tu | hoh /hoh/ | kághá /káɣá/ | tam /tam/ | هاۛ /hɨ/ | i /i/ | nhina /n̪ina/ | fu /fʊ/ |
| Noi | min tokon / ni /min tokon / ni/ | ámú / áŋní /ámú / áŋní/ | áŋ / are /áŋ / aɾe/ | دري /drej/ | won / muxu /wɔn / muxu/ | ngarlpurla /ŋaɭpuɭa/ | tidima /tidima/ |
| Nome | zlimi /ɮimi/ | xgà /xɡà/ | sam /sam/ | أڠن /aŋan/ | xili /xili/ | mityi /mici/ | yuli /juli/ |
| Persona | hidi /hidi/ | mndu /mndu/ | hulum /hulum/ | — | mixi /mixi/ | yuRa /juɹa/ | nira /nira/ |
| Testa | tə̀ləŋ /tə̀ləŋ/ | ghəŋ /ɣəŋ/ | cəərə /tʃəːɾə/ | — | xunyi /xuɲi/ | vapardrla /vapaʈɭa/ | zugu /zuɡu/ |
| Occhio | həra /həra/ | ìrí /ìrí/ | dər /dəɾ/ | متا /mata/ | ya /ja/ | mina /mina/ | nini /nini/ |
| Orecchio | zlimi /ɮimi/ | sləməŋ /ɬəməŋ/ | koso /koso/ | — | tuli /tuli/ | yuri /juɾi/ | tubri /tubri/ |
| Naso | mìcin /mìtʃin/ | xtsíŋ /xtsíŋ/ | — | — | ɲɔɛ /ɲɔɛ/ | — | nyoori /ɲoːri/ |
| Bocca | mà /mà/ | wa /wa/ | ku /ku/ | — | dɛ /dɛ/ | — | noori /noːri/ |
| Dente | ndiŋ /ndiŋ/ | sliʼiŋ /ɬiʔiŋ/ | kəsəŋ /kəsəŋ/ | تڬي /taɡɛj/ | ɲinyi /ɲiɲi/ | ira /iɾa/ | nyini /ɲini/ |
| Lingua | gə̀nà /ɡə̀nà/ | ghanik /ɣanik/ | kəsəl /kəsəl/ | دله /dalah/ | nɛnɛ /nɛnɛ/ | yarli /jaɭi/ | zilinni /zilinːi/ |
| Mano | zləra /ɮəra/ | dzvú /dzvú/ | kaasa /kaːsa/ | تاڠين /taŋin/ | belexɛ /belexɛ/ | mara /maɾa/ | nuusi /nuːsi/ |
| Piede | ngə̀z /ŋɡə̀z/ | səla /səla/ | kampar /kampar/ | تاكاي /takai/ | sanyi /saɲi/ | idna /idna/ | napɔŋŋu /napɔŋːu/ |
| Cuore | mututukul /mututukul/ | ŋùɗùf /ŋùɗùf/ | tarmə /taɾmə/ | هتاي /hatai/ | bɔɲɛ /bɔɲɛ/ | yurlk-aka /juɭkaka/ | suuri /suːri/ |
| Osso | gengirizl /ɡeŋɡiriɮ/ | ghudzif /ɣudzif/ | kəskəŋ /kəskəŋ/ | تلڠ /talaŋ/ | xɔri /xɔri/ | warlpu /waɭpu/ | kɔbri /kɔbri/ |
| Sangue | ɓiɓiž /ɓiɓiʒ/ | us /us/ | kor /kor/ | دره /darah/ | wuli /wuli/ | arti /aʈi/ | zim /zim/ |
| Cacca | bəbah /bəbah/ | ghúvì /ɣúvì/ | — | — | gbi /ɡbi/ | udna /utna/ | — |
| Amore | may /maj/ | ɗvú /ɗvú/ | bele /bele/ | ڬاوه /ɡauh/ | xanunteya /xanunteja/ | ngadha-pa- /ŋat̪apa/ | paaba /paːba/ |
| Albero | pay /paj/ | fú /fú/ | kəbaŋ /kəbaŋ/ | كايو /kajuv/ | wuri /wuɾi/ | wirti /wiʈi/ | tia /tia/ |
| Cane | həza /həza/ | krì /krì/ | kooya /koːja/ | أتحو /atʰuv/ | barɛ /baɾɛ/ | wirlka /wiɭka/ | baaga /baːɡa/ |
| Gatto | mbə̀va /mbə̀va/ | ùvá /ùvá/ | baadu /baːdu/ | ميٛو /meuv/ | nyɛɛsu /ɲɛːsu/ | — /—/ | nyusi /ɲusi/ |
| Pesce | kìlif /kìlif/ | klipi /klipi/ | aska /aska/ | كان /kan/ | yɛxɛ /jɛxɛ/ | varru /varu/ | zinga /ziŋa/ |
| Uccello | ɨ̀vkin /ɨ̀vkin/ | ɗyak /ɗjak/ | kasko /kasko/ | — | xɔni /xɔni/ | — | niiŋŋa /niːŋːa/ |
| Uovo | nezli /neɮi/ | slislik /ɬiɬik/ | kiciki /kitʃiki/ | بوه /boh/ | xɛlɛ /xɛlɛ/ | vipi /vipi/ | jalli /dʒalli/ |
| Cavallo | pilis /pilis/ | plis /plis/ | gədaamo /ɡədaːmo/ | — | soo /soː/ | — | yoofu /joːfu/ |
| Casa | jik /dʒik/ | hgá /hɡá/ | kuli /kuli/ | تحاڠ /tʰaŋ/ | banxi /banxi/ | wardrli /waʈɭi/ | yiri /jiri/ |
| Latte | wa /wa/ | uʼa /uʔa/ | kaw /kaw/ | — | xiɲɛ /xiɲɛ/ | ngama /ŋama/ | bisim /bisim/ |
| Miele | ɓùɓum /ɓùɓum/ | zuɗum /zuɗum/ | son bə tum /son bə tum/ | — | kumi /kumi/ | — | sikpaam /sikpaːm/ |
| Sale | mandà /mandà/ | hlùghúl /ɬùɣúl/ | manta /manta/ | — | fɔxɛ /fɔxɛ/ | — | yaarim /jaːrim/ |
| Riso | merure /merure/ | — | — | — | — | — | sinkaafa /sinkaːfa/ |
| Ferro | məsa /məsa/ | kfur /kfur/ | kooso /koːso/ | — | wure /wuɾe/ | — | kurigu /kuriɡu/ |
| Ruota | ngaz mota /ŋɡaz mota/ | — | — | — | — | — | — |
| Libro | beftere /beftere/ | deftera /deftera/ | kefter /kefteɾ/ | — | buki /buki/ | — | bukku /bukːu/ |
| Mangiare | zəm /zəm/ | za /za/ | hame /hame/ | هواء /huak/ | don /don/ | ngarlku- /ŋaɭku/ | di /di/ |
| Bere | sa /sa/ | sa /sa/ | se /se/ | ماوم /maum/ | min /min/ | yapa- /japa/ | nyu /ɲu/ |
| Dormire | wan /wan/ | xàná /xàná/ | kin /kin/ | — | xi /xi/ | miya /mija/ | gbisi /ɡbisi/ |
| Uno | takan /takan/ | tùrtúkw /tùrtúkʷ/ | məna /məna/ | تحا /tʰa/ | keren /keɾen/ | ubmanaka /upmanaka/ | yini /jini/ |
| Due | səray /səraj/ | xìs /xìs/ | ɓasi /ɓasi/ | ڎوا /ɗuə/ | firin /firin/ | alypilhanha /aʎpil̪an̪a/ | ayi /aji/ |
| Tre | makaɗ /makaɗ/ | xkán /xkán/ | sóópe /sóːpe/ | كلاو /klaw/ | sakhan /saxan/ | urlpa-rrina /uɭparina/ | ata /ata/ |
| Quattro | foɗ /foɗ/ | fwaɗ /fwaɗ/ | waaɗe /waːɗe/ | — | naani /naːni/ | — | anaasi /anaːsi/ |
| Cinque | jəɓin /dʒəɓin/ | hùtáf /hùtáf/ | wiiɗiw /wiːɗiw/ | لاماۛ /lamɨː/ | suuli /suːli/ | — | anu /anu/ |
| Cento | bələk /bələk/ | dərmək /dərmək/ | kəsi /kəsi/ | — | kɛmɛ /kɛmɛ/ | — | kɔbga /kɔbɡa/ |
| Ciao | usoko /usoko/ | zgú /zɡú/ | suuse /suːse/ | سلام /salam/ | inu uxara /inu uxaɾa/ | — /—/ | n na ti bʋɔ /n na ti bʊɔ/ |
| Grazie | soko /soko/ | ŋkáʼ /ŋkáʔ/ | suuse ablaw /suːse ablaw/ | تريما كاسيه /tarima kasiʔ/ | inu wali /inu wali/ | — /—/ | barika /barika/ |
| Buono | ninek /ninek/ | zɗá /zɗá/ | pisi /pisi/ | سيام /siam/ | fanyi /faɲi/ | warnrdu /waɳʈu/ | vɛla /vɛla/ |
| Nuovo | yìwun /jìwun/ | lfiɗa /lfiɗa/ | kimirwi /kimiɾwi/ | باهاو /bahau/ | nɛɛnɛ /nɛːnɛ/ | marra /mara/ | paalli /paːli/ |
| Rosso | mèpɨ̀rriŋ /mèpɨ̀rːiŋ/ | dvá /dvá/ | kəəli /kəːli/ | ماۛرياه /mɨriah/ | gbeeli /ɡbeːli/ | yalhdhatyi /jal̪t̪aci/ | moo /moː/ |
| Bianco | màbɨ̀rrɨn /màbɨ̀rːɨn/ | ŋúhlín /ŋúɬín/ | bərwa /bəɾwa/ | — | fiixɛ /fiːxɛ/ | upa /upa/ | peelli /peːli/ |
| Nero | mimìliŋ /mimìliŋ/ | ŋəra /ŋəra/ | sarka /saɾka/ | — | fɔɔrɛ /fɔːɾɛ/ | — | sabilli /sabilli/ |
Pagina 1/8
Apri la mappa interattiva: Word Map · HanMap · Name Map · Word Order · Tree
Parte di LangMap — un progetto di visualizzazione linguistica. Questo è un riepilogo statico e scansionabile; le mappe interattive offrono audio di pronuncia, filtri e una vista globo.
Realizzato da Heuron Inc. · GitHub · cho@heuron.com · Home LangMap