Итэнмэн
伊捷尔缅语
楚科奇-堪察加语系(堪察加语支)
伊捷尔缅语（又名堪察加语）是堪察加语支唯一仍存的语言，分布于堪察加半岛西海岸零星的村庄。在18世纪俄国殖民之前曾是该半岛的主要语言，如今流利使用者仅约80人。它以罕见的庞大辅音库（包括喷音和复杂词首辅音丛）以及连结邻近楚科奇-科里亚克语支的多式综合形态学而闻名。伊捷尔缅语自1930年代以来以西里尔字母书写，地方学校虽有部分教学，但正字法不统一阻碍语言传承。近年来在堪察加民族文化中心带动下，口传史诗与歌谣的录音项目持续推进。近年来由当地长者口述记录的伊捷尔缅童话已结集成册。近年俄罗斯科学院民族学研究所亦持续推进相关田野调查。
使用地区
伊捷尔缅语的87个核心词
来源
单词比较
与同属楚科奇-堪察加语系(堪察加语支)的语言比较
| 含义 | 伊捷尔缅语 | 楚科奇语 | 科里亚克语 | 威奇托语 | 埃尔兹亚语 | 古孟语 | 苔原尤卡吉尔语 |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 水 | иʔ /iʔ/ | мимыԓ /miməɬ/ | мимыл /miməl/ | kicʔa /kitsʔa/ | ведь /vʲedʲ/ | ဍာက် /ɗaik/ | лавйэ /lawje/ |
| 火 | химӆх /ximɬx/ | пэӈэн /peŋen/ | милгын /milɣən/ | heːcʔa /heːtsʔa/ | тол /tol/ | ပ်ၟ /pmaʔ/ | лачил /latʃil/ |
| 太阳 | лач /latʃ/ | тиркытир /tirkətir/ | тийкытий /tijkətij/ | saːkhirʔa /saːkʰiɾʔa/ | чи /tʃi/ | တ္ၚဲ /tŋai/ | йэрпэйэ /jerpeje/ |
| 月亮 | куӆаӈ /kuɬaŋ/ | йъиԓгын /jʔiɬɣən/ | ягʼылгын /jaʕəlɣən/ | waːh /waːh/ | ков /kov/ | ဂျိုၚ် /klɔŋ/ | киндьэ /kindʲe/ |
| 星 | эӈэн /eŋen/ | эӈэр /eŋer/ | лыляпычгʼын /ləʎapətʃʕən/ | hiːkwirikʔa /hiːkʷiɾikʔa/ | теште /ˈtʲeʃtʲe/ | ကၟာဲ /həmoa/ | паӻадьиидэкуу /paʁadʲiːdekuː/ |
| 晚上 | кӆиӈле /kɬiŋle/ | ныкирит /nəkirit/ | ныкинык /nəkinək/ | ckhaːrʔa /tskʰaːɾʔa/ | ве /ve/ | ဗိရ္တံ /birtam/ | чиӈичэл /tʃiŋitʃel/ |
| 雨 | чуфчуф /tʃuɸtʃuɸ/ | иԓииԓ /iɬiːɬ/ | муӄэмуӄ /muqemuq/ | — | пиземе /pizʲemʲe/ | ဗြဲ /brɔj/ | тивэ /tiwe/ |
| 雪 | ӄәллал /qəllal/ | ыʼԓьыԓ /əʔɬəɬ/ | гʼылгʼыл /ʕəlʕəl/ | hiraːʔa /hiɾaːʔa/ | лов /lov/ | — | эримэ /erime/ |
| 风 | спәл /spəl/ | кытыйгын /kətəjɣən/ | кытэг /kəteɣ/ | niweʔeːrʔa /niweʔeːɾʔa/ | варма /varma/ | ကျာ /kjal/ | илийэ /ilije/ |
| 土 | ктхәм /ktxəm/ | нутэнут /nutenut/ | нутэнут /nutenut/ | — | мода /moda/ | တိ /tiʔ/ | өнидьэ /ønidʲe/ |
| 石头 | вач /βatʃ/ | выквын /wəkwən/ | вʼывʼвʼын /wəwːən/ | — | кев /kev/ | တၟံ /tmɔʔ/ | хайль /xajlʲ/ |
| 山 | ӈэйӈэ /ŋejŋe/ | ӈэйӈэй /ŋejŋej/ | тынуп /tənup/ | — | пандо /pando/ | — | анаа /anaː/ |
| 海 | ӄыҳ /qiχ/ | аӈӄы /aŋqə/ | аӈӄан /aŋqan/ | — | иневедь /ˈinʲevedʲ/ | — | чавул /tʃawul/ |
| 母亲 | лаҳсҳ /laχsχ/ | ытԓьа /ətɬʔa/ | ылла /əlːa/ | eciyeːh /etsijeːh/ | ава /ava/ | မိ /mi/ | эньиэ /enʲeː/ |
| 父亲 | исх /isx/ | ытԓыгын /ətɬəɣən/ | эньпич /eɲpitʃ/ | taːtah /taːtah/ | тетя /tʲetʲa/ | ဖ /pʰɛʔ/ | амаа /amaː/ |
| 女儿 | мимсхʼин пʼэч /mimsxʔin pʔetʃ/ | ӈээкык /ŋeːkək/ | ӈавакык /ŋavakək/ | — | тейтерь /tʲejtʲerʲ/ | — | паадьэдуо /paːdʲeduo/ |
| 我 | кма /kʼma/ | гым /ɣəm/ | гыммо /ɣəmmo/ | nacʔih /natsʔih/ | мон /mon/ | အဲ /ʔua/ | мэт /met/ |
| 你 | кза /kza/ | гыт /ɣət/ | гыччи /ɣətʃːi/ | nasʔih /nasʔih/ | тон /ton/ | ဗှ်ေ /peh/ | тэт /tet/ |
| 我们 | музан /muzaʔn/ | мури /muri/ | мую /muju/ | — /—/ | минь /minʲ/ | ပိုဲ /poj/ | мит /mit/ |
| 名字 | ҳэлаӈ /χelaŋ/ | нынны /nənnə/ | нынны /nənnə/ | hissaːrʔa /hissaːɾʔa/ | лем /lʲem/ | ယု /jəmu/ | кирийэ /kirije/ |
| 人 | чʼамзањӆҳ /tʃʔamzaɲɬχ/ | оравэтԓьан /orawetɬʔan/ | гʼуемтэвʼилгʼын /ʕujemtewilʕən/ | ihaas /ihaas/ | ломань /ˈlomanʲ/ | ညး /mɲah/ | көдэ /køde/ |
| 头 | ктхыӈ /ktxiŋ/ | ԓевыт /ɬewət/ | лэвʼыт /lewət/ | — | пря /prʲa/ | — | йуо /juo/ |
| 眼睛 | луʼл /luʔl/ | ԓыԓет /ɬəɬet/ | лылалӈын /ləlalŋən/ | kirikʔa /kiɾikʔa/ | сельме /sʲelʲmʲe/ | မတ် /mɔt/ | йуөдии /juødiː/ |
| 耳朵 | иʼл /iʔl/ | вэԓёԓгын /weɬoɬɣən/ | вэлолӈын /velolŋən/ | — | пиле /pile/ | က္တောဝ် /ktor/ | унумэ /unume/ |
| 鼻子 | ӄэӄэӈ /qeqeŋ/ | еӄааӄ /jeqaːq/ | гʼэӈытгʼым /ʕeŋətʕəm/ | — | судо /sudo/ | မိုဟ် /mɯh/ | йоӻул /joʁul/ |
| 嘴 | ӄэсҳ /qesχ/ | йыкыргын /jəkərɣən/ | йикийӈын /jikijŋən/ | — | курго /kurɡo/ | ပါၚ် /paiŋ/ | аӈа /aŋa/ |
| 牙 | кэпкэп /kəpkəp/ | рынныԓгын /rənːəɬɣən/ | вʼаннылӈын /wanːəlŋən/ | aːkʔa /aːkʔa/ | пей /pej/ | ငေက် /ŋiak/ | сальӻарииӈ /salʲʁariːŋ/ |
| 舌头 | ӆчэл /ɬtʃel/ | йиԓыйиԓ /jiɬəjiɬ/ | йилыйил /jiləjil/ | hacʼa /hatsʔa/ | кель /kelʲ/ | ကတာက် /kətaik/ | ванар /wanar/ |
| 手 | хкʼич /xkʔitʃ/ | мынгыԓгын /mənɣəɬɣən/ | мынгылӈын /mənɣəlŋən/ | iskʔa /iskʔa/ | кедь /kedʲ/ | တၟုိ /toi/ | чальдьэ /tʃaldʲe/ |
| 脚 | ӄтҳаӈ /qtχaŋ/ | гыткаԓгын /ɣətkaɬɣən/ | гыткалӈын /ɣətkalŋən/ | asʔa /asʔa/ | пильге /pilʲɡe/ | ဇုၚ် /ɟɯŋ/ | аримэ /arime/ |
| 心 | лиӈч /liŋtʃ/ | линлиӈ /linliŋ/ | лиӈлиӈ /liŋliŋ/ | sikicʔa /sikitsʔa/ | седей /sʲedʲej/ | စိုတ် /cət/ | сугудьэ /suɡudʲe/ |
| 骨头 | ктхам /ktχam/ | ыттъым /ətːʔəm/ | гʼытгʼым /ʕətʕəm/ | kiːsʔa /kiːsʔa/ | ловажа /lovaʒa/ | ဇုတ် /ɟut/ | амун /amun/ |
| 血 | мӆим /mɬim/ | мутԓымуԓ /mutɬəmuɬ/ | муллымул /mulːəmul/ | waːckicʔa /waːtskitsʔa/ | верь /vʲerʲ/ | ဆိမ် /cʰim/ | чиэмэ /tʃeːme/ |
| 爱 | лфталатэс /lɸtalates/ | ыʼԓгу ԓыӈык /əʔɬɣu ɬəŋək/ | — /—/ | — /—/ | вечкема /vʲetʃkema/ | ဆာန် /cʰan/ | амудьии- /amudʲiː/ |
| 树 | уʼ /uʔ/ | уттуут /utːuːt/ | уттыут /utːəut/ | tiyaːhkw /tijaːhkʷ/ | чувто /tʃuvto/ | ဆု /tɕu/ | саал /saːl/ |
| 狗 | ˚ӄосҳ /ʷqosχ/ | ыттъын /ətːʔən/ | гʼытгʼын /ʕətʕən/ | kiciyeːh /kitsijeːh/ | киска /kiska/ | ခၠဵု /kʰlou/ | лаамэ /laːme/ |
| 猫 | кошка /koʂka/ | котйо /kotjo/ | ката /kata/ | — /—/ | катка /katka/ | ဂျိ /kluj/ | кошка /koʂka/ |
| 鱼 | әњч /əɲtʃ/ | ыннээн /ənːeːn/ | ынныын /ənnəən/ | kaːcʔa /kaːtsʔa/ | кал /kal/ | က /kaʔ/ | альӻа /alʲʁa/ |
| 蝴蝶 | вэвэчҳ /βeβetʃχ/ | кʼопаԓготкочьын /qopaɬɣotkotɕʔən/ | ӄэпалголгʼын /qepalɣolʕən/ | — | нимиляв /ɲimʲilʲav/ | — | самналдьэгэй /samnaldʲeɡej/ |
| 鸡蛋 | лвилх /lβilx/ | ԓигԓиг /ɬiɣɬiɣ/ | ливʼливʼ /liwliw/ | nikwiːkʔa /nikʷiːkʔa/ | ал /al/ | — | нонодуо /nonoduo/ |
| 熊 | массу /masːu/ | кэйӈын /kejŋən/ | кайӈын /kajŋən/ | — | овто /ovto/ | — | хайчиэтэгэ /xajtʃeːteɡe/ |
| 马 | коња /koɲa/ | конэкон /konekon/ | коня /konja/ | — | лишме /ˈlʲiʃme/ | ချေံ /kseh/ | йоходилэ /joxodile/ |
| 房子 | кист /kist/ | яраӈы /jaraŋə/ | яяӈа /jajaŋa/ | akhaːrʔa /akʰaːɾʔa/ | кудо /kudo/ | သ္ၚိ /sŋiʔ/ | нимэ /nime/ |
| 牛奶 | лукʼәл /lukʼəl/ | ԓывээръын /ɬəweːrʔən/ | лёӄэй /ʎoqej/ | — | ловсо /ˈlovso/ | — | иисии /iːsiː/ |
| 盐 | сољ /solʲ/ | тъэютъэй /tʔejutʔej/ | чольчоль /tʃoʎtʃoʎ/ | — | сал /sal/ | — | суоль /suolʲ/ |
| 葡萄酒 | вино /vino/ | — | — | — | вина /vina/ | — | — |
| 书 | книга /kniɡa/ | кэԓикэԓ /keɬikeɬ/ | каликал /kalikal/ | — | книга /kɲiɡa/ | — | кинига /kiniɡa/ |
| 吃 | эс /es/ | рынтыкэн /rəntəken/ | эвʼйик /ewjik/ | kaʔac /kaʔats/ | ярсамс /jarsams/ | စိ /tɕiʔ/ | лэвдэ- /lewde/ |
| 喝 | ғилкэс /ɣilkes/ | рымԓыӄэн /rəmɬəqen/ | пылык /pələk/ | kikʔa /kikʔa/ | симемс /sʲimems/ | သုက် /sok/ | лав- /law/ |
| 睡觉 | ˚ӈэкӆкас /ʷŋekɬkas/ | йылӄэтык /jəlqetək/ | йылӄэтык /jəlqetək/ | — | удомс /udoms/ | — | аавэ- /aːwe/ |
| 一 | ӄниӈ /qniŋ/ | ыннэн /ənnen/ | ыннэн /ənnen/ | chiʔass /tsʰiʔass/ | вейке /vʲejkʲe/ | မွဲ /mwɛ/ | маархуонь /maːrxuonʲ/ |
| 二 | касҳ /kasχ/ | ӈирэӄ /ŋireq/ | ӈыччеӄ /ŋətʃːeq/ | wic /wits/ | кавто /ˈkavto/ | ၜါ /ɓa/ | кийуонь /kijuonʲ/ |
| 三 | чʼоӄ /tʃʼoq/ | ӈыроӄ /ŋəroq/ | ӈыёӄ /ŋəjoq/ | taw /taw/ | колмо /ˈkolmo/ | ပိ /poi/ | йалуонь /jaluonʲ/ |
| 四 | чʼаӄ /tʃʼaq/ | ӈыраӄ /ŋəraq/ | ӈыяӄ /ŋəjaq/ | taːkwic /taːkʷits/ | ниле /ˈnʲile/ | ပန် /pan/ | йалаклань /jalaklanʲ/ |
| 五 | кувумнук /kuβumnuk/ | мытлыӈэн /mətləŋen/ | мыллыӈэн /məlːəŋen/ | — | вете /vʲetʲe/ | မသုန် /msun/ | имдальдьань /imdalʲdʲanʲ/ |
| 百 | туʼус /tuʔus/ | мытԓыӈӄԓеккэн /mətɬəŋqɬekken/ | — | — | сядо /ˈsʲado/ | ကၠံ /klɔm/ | истуо /istuo/ |
| 你好 | — /—/ | етти /jetːi/ | эймэӄ /ejmeq/ | — /—/ | шумбрат /ʃumbrat/ | — /—/ | — /—/ |
| 谢谢 | ӄэчʼэԓ /qetʃʼeɬ/ | вэԓынкы /weɬənkə/ | ныӈэвыквын /nɯŋewɯkwɯn/ | — /—/ | сюкпря /sʲukprʲa/ | — /—/ | пасиива /pasiːva/ |
| 好 | ӆач /ɬatʃ/ | таӈъэв /taŋʔew/ | нымэлӄин /nəmelqin/ | acs /atss/ | паро /paro/ | ခိုဟ် /kʰɔh/ | амучэрукун /amutʃerukun/ |
| 新 | новой /noβoj/ | турыԓьын /turəɬʔən/ | нытуйӄин /nətujqin/ | — | од /od/ | — | ньидьэрпэ /nʲidʲerpe/ |
| 红 | чʼачʼалаҳ /tʃʔatʃʔalaχ/ | чеԓгыԓьын /tʃeɬɣəɬʔən/ | ныйыччыӄэн /nəjətʃːəqen/ | kwhaːc /kʷʰaːts/ | якстере /ˈjakstere/ | — /—/ | ньамучэньи /nʲamutʃenʲi/ |
| 白 | атхлаҳ /atxlaχ/ | иԓгыԓьын /iɬɣəɬʔən/ | нилгыӄин /nilɣəqin/ | — | ашо /aʃo/ | ဗ္တာၚ် /bətaiŋ/ | ньаавэй /nʲaːwej/ |
| 黑 | ктвэлаҳ /ktβelaχ/ | нувӄин /nuwqin/ | луӄин /luqin/ | — | раужо /ˈrauʒo/ | — | тороньэй /toronʲej/ |
| 绿 | фӆлаҳ /ɸɬlaχ/ | нывытэчгытрыӄэн /nəwətetʃɣətrəqen/ | нывʼтэлгыяӄэн /nəwtelɣəjaqen/ | — | пиже /ˈpiʒe/ | — | хомоньэй /xomoˈnʲej/ |
| 蓝 | фӆлаҳ /ɸɬlaχ/ | ныԓиԓиԓкʼин /nəɬiɬiɬˈqin/ | — | — | сэнь /seɲ/ | — | хомоньэй /xomoˈnʲej/ |
| 布谷鸟 | ӄэӄуӄ /qəquq/ | ӄэӄӄуӄ /qəqˈquq/ | ӄаккук /qakkuk/ | — | куко /ˈkuko/ | — | — |
| 茶 | чай /tʃaj/ | чай /tɕaj/ | — | — | чай /tʃaj/ | — | чаай /tʃaːj/ |
页 1/9
打开交互式地图: Word Map · HanMap · Name Map · Word Order · Tree
LangMap — 语言可视化项目的一部分。这是静态、可抓取的摘要；交互式地图提供发音音频、筛选和地球视图。
制作 Heuron Inc. · GitHub · cho@heuron.com · LangMap 主页