jušen gisun
ג'ורצ'נית
משפחה טונגוסית (ענף ג'ורצ'ן-מנצ'ו) · גרסה היסטורית / מוסתרת
ג'ורצֶ'ן הייתה השפה הטונגוסית של עם הג'ורצֶ'ן, אבותיהם של המנצ'ו, אשר הקימו את שושלת ג'ין (1115-1234) ששלטה בצפון סין והפילו את הח'יטאנים של שושלת ליאו. נוצרו שני כתבים ג'ורצֶ'ניים — הכתב הגדול בשנת 1119 בידי ואניאן שייִן (ששילב יסודות בסגנון ח'יטאני עם סימניות סיניות), והכתב הקטן בשנת 1138 — שניהם נגזרו מהח'יטאנית ומהסינית. לאחר נפילת ג'ין בידי המונגולים, השפה שרדה בקרב שבטי הג'ורצֶ'ן של צפון-מזרח אסיה ובסופו של דבר הולידה את המנצ'ורית (mnc), שבה השתמשו יורשיו של נורהאצ'י כדי לכבוש את סין של שושלת מינג ולייסד את שושלת צ'ינג (1644-1912). ידועה בעיקר מ«רשומות האמת של ג'ין» ומכתובת מקדש יונגנינג התלת-לשונית משנת 1413.
היכן מדוברת
87 מילים בסיסיות בג'ורצ'נית
מקורות
- Kane (1989) The Sino-Jurchen Vocabulary of the Bureau of Interpreters
- Jin (1984) Nüzhen yu jiang yi
- Glottolog: jurc1239
השוואת מילים
בהשוואה לשפות מאותו סיווג: משפחה טונגוסית (ענף ג'ורצ'ן-מנצ'ו)
| משמעות | ג'ורצ'נית | מנצ'ורית | סיבית | נאנאית | אודגית | פרוטו-טונגוסית | אורוצ׳ן |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| מים | muke /muke/ | ᠮᡠᡴᡝ /mukə/ | ᠮᡠᡣᡝ /mukʰu/ | муэ /muə/ | ули /uli/ | *mū /mū/ | muu /muu/ |
| אש | to /to/ | ᡨᡠᠸᠠ /tuwa/ | ᡨᡠᠸᠠ /tʰuɑ/ | тава /tava/ | то̄ /toː/ | *tawa /tawa/ | tɔɣɔ /tɔɣɔ/ |
| שמש | še'un /ʃeun/ | ᡧᡠᠨ /ʃun/ | ᡧᡠᠨ /sun/ | сиун /siun/ | сӯ /suː/ | *sigūn /sigūn/ | dɪlatʃa /dɪlatʃa/ |
| ירח | bia /bia/ | ᠪᡳᠶᠠ /bija/ | ᠪᡳᠶᠠ /biɑ/ | биа /bia/ | биа /bia/ | *bēga /bēga/ | bɛga /bɛɡa/ |
| כוכב | ušiha /uʃixa/ | ᡠᠰᡳᡥᠠ /usiˈχa/ | ᡠᠰᡳᡥᠠ /usxɑ/ | хосикта /xosikta/ | ваикта /ˈwaikta/ | *xōsikta /xoːsikta/ | ɔʃɪkta /ɔʃɪkta/ |
| לילה | dobori /dobori/ | ᡩᠣᠪᠣᡵᡳ /dobori/ | ᡩᠣᠪᠣᡵᡳ /dœviri/ | долбо /dolbo/ | догбо /doɡbo/ | *dolbo /dolbo/ | dɔlbɔ /dɔlbɔ/ |
| גשם | agu /aɡu/ | ᠠᡤᠠ /aɡa/ | ᠠᡤᠠ /ɑɣɑ/ | тугдэ /tuɡdə/ | тигдэ /tiɡdə/ | *tigde /tiɡde/ | tigdə /tiɡdə/ |
| שלג | imanggi /imaŋɡi/ | ᠨᡳᠮᠠᠩᡤᡳ /nimaŋɡi/ | ᠨᡳᠮᠠᠩᡤᡳ /nimɑŋ/ | симата /simata/ | има̄ /imaː/ | *imana /imana/ | ɪmana /ɪmana/ |
| רוח | edu /ədu/ | ᡝᡩᡠᠨ /ədun/ | ᡠᡩᡠᠨ /udun/ | хэдун /xədun/ | эди /ədi/ | *xedün /xedyn/ | ədin /ədin/ |
| אדמה | na /na/ | ᠪᠣᡳᡥᠣᠨ /boihon/ | ᠨᠠ /na/ | на /na/ | на̄ /naː/ | *nā /naː/ | tʊkala /tʊkala/ |
| אבן | uhe /uxə/ | ᠸᡝᡥᡝ /wəxə/ | ᠸᡝᡥᡝ /vɘɣɘ/ | дёло /dʒolo/ | — | *ǯolo /dʒolo/ | dʒɔlɔ /dʒɔlɔ/ |
| ים | mede /mədə/ | ᠮᡝᡩᡝᡵᡳ /mətəri/ | ᠮᡝᡩᡝᡵᡳ /mɘdɘrj/ | намо /namo/ | наму /namu/ | *lāmu /lāmu/ | dalaj /dalaj/ |
| אמא | eme /eme/ | ᡝᠨᡳᠶᡝ /ənijə/ | ᡝᠨᡞᠶᡝ /ɘni/ | энин /ənin/ | энэ /ənə/ | *eńi /eńi/ | ənin /ənin/ |
| אבא | ama /ama/ | ᠠᠮᠠ /ama/ | ᠠᠮᠠ /ɑmɘ/ | ама /ama/ | ама /ama/ | *ama /ama/ | amɪn /amɪn/ |
| בת | saran jui /saran dʒui/ | ᠰᠠᡵᡤᠠᠨ ᠵᡠᡳ /sarɡan dʒui/ | ᠰᠠᡵᡤᠠᠨ ᠵᡠᡳ /sarɢan dʒui/ | асиа пиктэ /asia piktə/ | — | — | axakan utə /axakan utə/ |
| אני | bi /bi/ | ᠪᡳ /bi/ | ᠪᡳ /bi/ | ми /mi/ | би /bi/ | *bi /bi/ | bii /bii/ |
| אתה | ši /ʃi/ | ᠰᡳ /si/ | ᠰᡳ /ɕi/ | си /si/ | си /si/ | *si /si/ | ʃii /ʃii/ |
| אנחנו | — /—/ | ᠮᡠᠰᡝ / ᠪᡝ /musə / bə/ | ᠮᡠᠰᡝ / ᠪᡝ /mɘs / bo/ | буэ /buə/ | минти / бу /minti / bu/ | *münti / *büe /mynti / bye/ | buu / mir /buu / mir/ |
| שם | gebu /ɡəbu/ | ᡤᡝᠪᡠ /ɡəbu/ | ᡤᡝᠪᡠ /ɡɘv/ | гэрбу /ɡərbu/ | гэгби /ɡəɡbi/ | *gerbū /gerbū/ | gərbi /ɡərbi/ |
| ראש | uju /udʒu/ | ᡠᠵᡠ /udʒu/ | ᡠᠵᡠ /udʐo/ | дили /dili/ | дили /dili/ | *dili /dili/ | dɪl /dɪl/ |
| עין | yasa /jasa/ | ᠶᠠᠰᠠ /jasa/ | ᠶᠠᠰᠠ /jɑs/ | насал /nasal/ | яа /jaː/ | *ńāsa /ńāsa/ | jɛɛʃa /jɛɛʃa/ |
| אוזן | šan /ʃan/ | ᡧᠠᠨ /ʃan/ | ᡧᠠᠨ /sɑn/ | сиан /sian/ | куай /kuʔai/ | *sian /sian/ | ʃɛɛn /ʃɛɛn/ |
| אף | sunggi /suŋɡi/ | ᠣᡶᠣᡵᠣ /oforo/ | ᠣᡶᠣᡵᠣ /ovur/ | опоро /oporo/ | — | — | ɔŋɔktɔ /ɔŋɔktɔ/ |
| פה | angga /aŋɡa/ | ᠠᠩᡤᠠ /aŋɡa/ | ᠠᠩᡤᠠ /ɑŋ/ | аӈма /aŋma/ | аӈма /aŋma/ | *amŋa /amŋa/ | amŋa /amŋa/ |
| שן | weihe /wəixə/ | ᠸᡝᡳᡥᡝ /weixe/ | ᠸᡝᡳᡥᡝ /vix/ | хуктэ /xuktə/ | икте /ikte/ | *iːkte /iːkte/ | iktə /iktə/ |
| לשון | ilenggi /iləŋɡi/ | ᡳᠯᡝᠩᡤᡠ /ilɤŋɡu/ | ᡳᠯᡝᠩᡤᡠ /iliŋ/ | сиӈму /siŋmu/ | иӈи /iŋi/ | *ilŋu /ilŋu/ | iŋi /iŋi/ |
| יד | gala /ɡala/ | ᡤᠠᠯᠠ /ɡala/ | ᡤᠠᠯᠠ /ɡɑl/ | ӈа̄ла /ŋaːla/ | ӈала /ŋala/ | *ŋāla /ŋāla/ | ŋaala /ŋaala/ |
| כף רגל | betie /bətie/ | ᠪᡝᡨᡥᡝ /pɤtʰxɤ/ | ᠪᡝᡨᡥᡝ /bɘtk/ | бэгди /bəɡdi/ | бэгди /beɡdi/ | *palgan /palgan/ | algan /alɡan/ |
| לב | niema /niema/ | ᠨᡳᠶᠠᠮᠠᠨ /nijaman/ | ᠨᡞᠶᠠᠮᠠᠨ /ɲiɑmɘn/ | миаван /miavan/ | мява /mjawa/ | *mēwan /mēwan/ | mɛɣan /mɛɣan/ |
| עצם | giranggi /ɡiraŋɡi/ | ᡤᡳᡵᠠᠩᡤᡳ /ɡiraŋɡi/ | ᡤᡳᡵᠠᠩᡤᡳ /ɡirɑŋ/ | гирмакса /ɡirmaksa/ | гиама /ɡiama/ | *giramsa /ɡiramsa/ | gɪramna /ɡɪramna/ |
| דם | šenggi /ʃəŋɡi/ | ᠰᡝᠩᡤᡳ /səŋɡi/ | ᠰᡝᠩᡤᡳ /ɕiŋ/ | сэксэ /səksə/ | сакиа /sakia/ | *sekse /sekse/ | ʃəəkʃə /ʃəəkʃə/ |
| אהבה | beyimbi /bəjimbi/ | ᡥᠠᡳᡵᠠᠮᠪᡳ /xairambi/ | — /—/ | улэ̄сиури /uləːsiuri/ | чисанай /tʃisanaj/ | — /—/ | — /—/ |
| עץ | mo /mo/ | ᠮᠣᠣ /moː/ | — /—/ | мо̄ /moː/ | мо̄ /moː/ | *mō /mō/ | mɔɔ /mɔɔ/ |
| כלב | indahu /indaxu/ | ᡳᠨᡩᠠᡥᡡᠨ /indaxuːn/ | ᡳᠨᡩᠠᡥᡡᠨ /jonxun/ | инда /inda/ | инʼаи /inʔai/ | *ŋinda /ŋinda/ | ŋanakin /ŋanakin/ |
| חתול | hacu /xatʃu/ | ᡴᡝᠰᡳᡴᡝ /kəsikə/ | ᡴᡝᠰᡳᡴᡝ /kəsikə/ | кэксэ /kəksə/ | кошк /koʃk/ | — /—/ | — /—/ |
| דג | nimuha /nimuxa/ | ᠨᡳᠮᠠᡥᠠ /nimaxa/ | ᠨᡳᠮᠠᡥᠠ /nimxa/ | согдата /sɔɡdata/ | сугдя /suɡdʑa/ | *ollo /ollo/ | ɔlɔ /ɔlɔ/ |
| סוס | muri /muri/ | ᠮᠣᡵᡳᠨ /morin/ | ᠮᠣᡵᡳᠨ /morin/ | морин /morin/ | — | *murin /murin/ | mʊrɪn /mʊrɪn/ |
| בית | bo /bo/ | ᠪᠣᠣ /boː/ | ᠪᠣᠣ /bo/ | дё̄ /dʒoː/ | ӡугди /dʒuɡdi/ | *ʒūg /dʒuːɡ/ | dʒuu /dʒuu/ |
| דבש | hitsu /xitsu/ | ᡥᡳᠪᠰᡠ /xibsu/ | ᡥᡳᠪᠰᡠ /xibsu/ | киаксо /kiaksɔ/ | — | — | — |
| מלח | datsu /datsu/ | ᡩᠠᠪᠰᡠᠨ /dabsun/ | ᡩᠠᠪᠰᡠᠨ /dɑvsun/ | даосон /daoson/ | — | — | katagan /kataɡan/ |
| אורז | bele /bələ/ | ᠪᡝᠯᡝ /bələ/ | ᠪᡝᠯᡝ /bələ/ | — | — | — | kandu /kandu/ |
| ברזל | sele /sele/ | ᠰᡝᠯᡝ /sələ/ | ᠰᡝᠯᡝ /sələ/ | сэлэ /sələ/ | сэлэ /sələ/ | *sele /sele/ | ʃələ /ʃələ/ |
| לאכול | jefu /dʒefu/ | ᠵᡝᠮᠪᡳ /dʒəmbi/ | ᠵᡝᠮᠪᡞ /dʒəmbi/ | депӯри /dʒəpuːri/ | джевэ /dʒevə/ | *ǰep- /ǰep/ | dʒəb /dʒəb/ |
| לשתות | umi /umi/ | ᠣᠮᡳᠪᡳ /omibi/ | ᠣᠮᡳᠪᡞ /omibi/ | омиори /omiori/ | уми /umi/ | *umi- /umi/ | um /um/ |
| לישון | dedu /dədu/ | ᠠᠮᡤᠠᠮᠪᡳ /amɢambi/ | ᠠᠮᡤᠠᠮᠪᡳ /amɢambi/ | а̄ори /aːori/ | — | *ām- /aːm/ | aaʃɪn /aaʃɪn/ |
| אחד | emu /emu/ | ᠡᠮᡠ /əmu/ | ᡝᠮᡠ /əmu/ | эмун /əmun/ | омо /omo/ | *emun /emun/ | umun /umun/ |
| שתיים | jue /dʒue/ | ᠵᡠᠸᡝ /dʒuwə/ | ᠵᡠᠸᡝ /dʐu/ | дюэр /dʒuər/ | ӡӯ /dʒuː/ | *ǰör /ǰör/ | dʒuur /dʒuur/ |
| שלוש | ilan /ilan/ | ᡳᠯᠠᠨ /ilan/ | ᡳᠯᠠᠨ /ilɑn/ | илан /ilan/ | ила /ila/ | *ilan /ilan/ | ɪlan /ɪlan/ |
| ארבע | duin /duin/ | ᡩᡠᡳᠨ /duin/ | ᡩᡠᡳᠨ /dujin/ | дуин /duin/ | дӣ /diː/ | *dügin /dyɡin/ | dijin /dijin/ |
| חמש | šunja /ʃundʒa/ | ᠰᡠᠨᠵᠠ /sundʒa/ | ᠰᡠᠨᠵᠠ /sundʐɑ/ | тойӈга /tojŋɡa/ | туӈа /tuŋa/ | *tuńga /tuńga/ | tʊŋŋa /tʊŋŋa/ |
| מאה | tanggu /taŋɡu/ | ᡨᠠᠩᡤᡡ /taŋɡuː/ | ᡨᠠᠩᡤᡡ /taŋɡuː/ | таӈго /taŋɡo/ | таӈгу /taŋɡu/ | *taŋgū /taŋɡuː/ | ɲamaadʒɪ /ɲamaadʒɪ/ |
| שלום | — /—/ | ᠰᡳ ᠰᠠᡳᠨ /si sain/ | — /—/ | банди-банди /bandi bandi/ | бандиба /bandiba/ | — /—/ | — /—/ |
| תודה | — /—/ | ᠪᠠᠨᡳᡥᠠ /banixa/ | ᠪᠠᠨᡳᡥᠠ /banixa/ | банихан /banihan/ | нюхча /ɲuxtʃa/ | — /—/ | — /—/ |
| טוב | sain /sain/ | ᠰᠠᡳᠨ /sain/ | ᠰᠠᡳᠨ /sɑn/ | улэ̄н /uləːn/ | ая /aja/ | *aya /aja/ | aja /aja/ |
| חדש | ice /itʃə/ | ᡳᠴᡝ /itʃə/ | ᡳᠴᡝ /itʂʰɘ/ | сикӯн /sikuːn/ | имэхи /iməxi/ | *xirkekǖn /xirkekyːn/ | irkəkin /irkəkin/ |
| אדום | fulian /fulian/ | ᡶᡠᠯᡤᡳᠶᠠᠨ /fulɡijan/ | ᡶᡠᠯᡤᡳᠶᠠᠨ /fɘlɡiɑn/ | сэ̄гден /səːɡdʲən/ | хулалиғи /xulaliɣi/ | *pula /pula/ | ʊlaarɪn /ʊlaarɪn/ |
| לבן | šanggia /ʃaŋɡia/ | ᡧᠠᠩᡤᡳᠶᠠᠨ /ʃaŋɡijan/ | ᡧᠠᠨᠶᠠᠨ /ʃanjan/ | ча̄гдян /tʃaːɡdʲan/ | чалиги /tʃaliɡi/ | — | bagdarɪn /baɡdarɪn/ |
| שחור | sahalian /saxalian/ | ᠰᠠᡥᠠᠯᡳᠶᠠᠨ /saχalijan/ | ᠰᠠᡥᠠᠯᡳᠶᠠᠨ /saχalijan/ | сахарин /saxarin/ | палиғи /paliɣi/ | *sakalīn /sakaliːn/ | kɔŋnɔrɪn /kɔŋnɔrɪn/ |
| ירוק | burha boco /burxa botʃo/ | ᠨᡳᠣᠸᠠᠩᡤᡳᠶᠠᠨ /niowaŋɡijan/ | ᠨᡳᠣᠸᠠᠩᡤᡳᠶᠠᠨ /nyŋɲiɑn/ | нёӈгиан /nʲoŋɡian/ | исэмпэ /isəmpə/ | — | tʃuturin /tʃuturin/ |
השוואת קריאות האן
בהשוואה לשפות מאותו סיווג: טונגוסית > דרומי טונגוסית (אב קדמון of מנצ'ורית)
| תו | ג'ורצ'נית | מנצ'ורית | סיבית | פרוטו-טונגוסית | פרוטו-מונגולית | ח'יתאנית | פרוטו-יפונית |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 一 | emu /emu/ | emu /emu/ | emu /əmu/ | *əmun /*əmun/ | *nigen /*niɡen/ | am /am/ | *pitə-tu /*pitə-tu/ |
| 二 | juwe /dʑuwe/ | juwe /dʒuwə/ | juwe /dʑuwə/ | *dʒuər /*dʒuər/ | *qoyar /*qojar/ | jur /dʒur/ | *puta /*puta/ |
| 三 | ilan /ilan/ | ilan /ilan/ | ilan /ilan/ | *ilan /*ilan/ | *gurba(n) /*ɡurban/ | hur /hur/ | *mi /*mi/ |
| 四 | duin /duin/ | duin /duin/ | duin /duin/ | *dügin /*dyɡin/ | *dörbe(n) /*dœrben/ | dur /dur/ | *jə /*jə/ |
| 五 | sunja /sundʑa/ | sunja /sundʒa/ | sunja /sundʑa/ | *tuɲga /*tuɲɡa/ | *tabu(n) /*tabun/ | tau /tʰau/ | *itu /*itu/ |
| 六 | ninggun /niŋɡun/ | ninggun /niŋɡun/ | ninggun /niŋɢun/ | *ɲuŋun /*ɲuŋun/ | *jirguɣa(n) /*dʒirɣuɣan/ | nil /nil/ | *mu /*mu/ |
| 七 | nadan /nadan/ | nadan /nadan/ | nadan /nadan/ | *nadan /*nadan/ | *doluɣa(n) /*doluɣan/ | dolo /dolo/ | *nana /*nana/ |
| 八 | jakūn /dʑakɯn/ | jakūn /dʒakʰuːn/ | jakūn /dʑakɯn/ | *dʒapkun /*dʒapkun/ | *nayima(n) /*najiman/ | — | *ja /*ja/ |
| 九 | uyun /ujun/ | uyun /ujun/ | uyun /ujun/ | *xəgün /*xəɡyn/ | *yersü(n) /*jersyn/ | is /is/ | *kəkənə /*kəkənə/ |
| 十 | juwan /dʑuwan/ | juwan /dʒuwan/ | juwan /dʑuwan/ | *dʒuwan /*dʒuwan/ | *harba(n) /*harban/ | par /par/ | *təwə /*təwə/ |
| 天 | abka /abka/ | abka /abka/ | abka /apka/ | *abka /*abka/ | *teŋri /*teŋri/ | teŋri /tʰeŋri/ | *ama /*ama/ |
| 地 | na /na/ | na /na/ | na /na/ | *na /*na/ | *gajar /*ɡadʒar/ | — | — |
| 日 | šun /ʃun/ | šun /ʃun/ | šun /ɕun/ | *siun /*siun/ | *naran /*naran/ | nair /nair/ | *pi /*pi/ |
| 月 | biya /bija/ | biya /bija/ | biya /bija/ | *bēga /*beːɡa/ | *sara(n) /*saran/ | sair /sair/ | *tukuy /*tukui/ |
| 山 | alin /alin/ | alin /alin/ | alin /alin/ | *xada /*xada/ | *agula /*aɣula/ | ula /ʊla/ | *jama /*jama/ |
| 海 | mederi /mederi/ | mederi /medəri/ | mederi /mədəri/ | *lāmu /*laːmu/ | *dalai /*dalaj/ | — | *umi /*umi/ |
| 水 | muke /muke/ | muke /mukə/ | muke /mutɕə/ | *mū /*muː/ | *usu(n) /*usun/ | us /ʊs/ | *mintu /*mintu/ |
| 火 | tuwa /tuwa/ | tuwa /tuwa/ | tuwa /tuwa/ | *tōga /*toːɡa/ | *gal /*ɡal/ | gal /ɡal/ | *poy /*poi/ |
| 木 | moo /moː/ | moo /moː/ | moo /mɔː/ | *mō /*moː/ | *modu(n) /*modun/ | — | *kəy /*kəi/ |
| 土 | boihon /boixon/ | boihon /bojxon/ | boihon /bɔiʁɔn/ | *na /*na/ | *sirui /*siruj/ | — | *tuti /*tuti/ |
| 鐵 | sele /sələ/ | sele /sələ/ | — | *sele /*sele/ | *temür /*temyr/ | — | — |
| 雪 | imanggi /imaŋɡi/ | nimanggi /nimaŋɡi/ | — | *ximansa /*ximansa/ | *casun /*tʃasun/ | — | *joki /*joki/ |
| 牛 | ihan /ixan/ | ihan /ixan/ | ihan /iʁan/ | *xuker /*xuker/ | *hüker /*hyker/ | — | *usi /*usi/ |
| 虎 | tasha /taʃa/ | tasha /taʃa/ | tasha /taɕa/ | — | — | — | — |
| 龍 | muduri /muduri/ | muduri /muduri/ | muduri /muduri/ | *muduri /*muduri/ | — | — | — |
| 蛇 | meihe /meixe/ | meihe /məixə/ | meihe /məix/ | *müikī /*myikiː/ | *mogai /*moɣaj/ | — | — |
| 馬 | morin /morin/ | morin /morin/ | morin /mɔrin/ | *murin /*murin/ | *mori(n) /*morin/ | mori /mori/ | *uma /*uma/ |
| 羊 | honin /xonin/ | honin /xonin/ | honin /χɔnin/ | — | *honi(n) /*honin/ | — | *pitunsi /*pitunsi/ |
| 犬 | indahūn /indaxɯn/ | indahūn /indaxuːn/ | indahūn /indaʁun/ | *ŋinda /*ŋinda/ | *noxai /*noxaj/ | — | *enu /*enu/ |
| 豬 | ulgiyan /ulɡijan/ | ulgiyan /ulɡijan/ | — | *ulgian /*ulɡian/ | *gakai /*ɡakaj/ | — | — |
| 鳥 | gasha /ɡaʃa/ | gasha /ɡaʃa/ | gasha /ɢaɕa/ | *gasa /*ɡasa/ | *sibawun /*sibaʊn/ | — | *təri /*təri/ |
| 魚 | nimaha /nimaxa/ | nimaha /nimaxa/ | nimaha /nimaʁa/ | *nimaka /*nimaka/ | *jigasu(n) /*dʒiɣasun/ | — | *iwo /*iwo/ |
| 頭 | uju /udʑu/ | uju /udʒu/ | uju /udʑu/ | *dil /*dil/ | *terixün /*terixyn/ | — | *kasira /*kasira/ |
| 目 | yasa /jasa/ | yasa /jasa/ | yasa /jaza/ | *jāsa /*jaːsa/ | *nidün /*nidyn/ | — | *ma /*ma/ |
| 耳 | šan /ʃan/ | šan /ʃan/ | šan /ɕan/ | *sēn /*seːn/ | *cikin /*tʃikin/ | — | *mimi /*mimi/ |
| 口 | angga /aŋɡa/ | angga /aŋɡa/ | angga /aŋɢa/ | *amŋa /*amŋa/ | *aman /*aman/ | — | *kutuy /*kutui/ |
| 牙 | weihe /weixe/ | weihe /wəixə/ | — | *xǖkte /*xyːkte/ | *sidün /*sidyn/ | — | *pa /*pa/ |
| 心 | niyaman /niaman/ | niyaman /njaman/ | niyaman /ɲaman/ | *mēwan /*meːwan/ | *jirüken /*dʒiryken/ | — | *kəkərə /*kəkərə/ |
| 手 | gala /ɡala/ | gala /ɡala/ | gala /ɢala/ | *ŋāla /*ŋaːla/ | *gar /*ɡar/ | — | *ta /*ta/ |
| 足 | bethe /betxe/ | bethe /bətxə/ | bethe /bətxə/ | *bəgdi /*bəɡdi/ | *köl /*kœl/ | — | *asi /*asi/ |
| 血 | senggi /səŋɡi/ | senggi /səŋɡi/ | senggi /səŋɣi/ | *sēksə /*seːksə/ | *cisu(n) /*tʃisun/ | — | *ti /*ti/ |
| 肉 | yali /jali/ | yali /jali/ | yali /jali/ | *uldʒə /*uldʒə/ | *mika(n) /*mikan/ | — | *sisi /*sisi/ |
| 人 | niyalma /njalma/ | niyalma /njalma/ | niyalma /ɲalma/ | *niama /*niama/ | *kümün /*kymyn/ | ku /kʰu/ | *pitə /*pitə/ |
| 門 | uce /utɕe/ | duka /duka/ | — | *örke /*œrke/ | *exüden /*exyden/ | — | *to /*to/ |
| 年 | aniya /anja/ | aniya /anja/ | aniya /anʲ/ | *aniganī /*aniɡaniː/ | *hon /*hon/ | — | *təsi /*təsi/ |
| 生 | banji- /bandʑi-/ | banjimbi /bandʒimbi/ | — | *baldi- /*baldi-/ | *töre- /*tœre-/ | — | *nar- /*nar-/ |
| 行 | yabu- /jabu-/ | yabumbi /jabumbi/ | yabumbi /jawum/ | *jabu- /*jabu-/ | *yabu- /*jabu-/ | — | *ik- /*ik-/ |
| 来 | ji- /dʑi-/ | jimbi /dʒimbi/ | jimbi /dʑim/ | *əmə- /*əmə-/ | *ire- /*ire-/ | — | *kə- /*kə-/ |
| 去 | gene- /ɡənə-/ | genembi /ɡənəmbi/ | genembi /ɡənəm/ | *ŋənə- /*ŋənə-/ | *od- /*od-/ | — | — |
| 走 | suju- /sudʑu-/ | sujumbi /sudʒumbi/ | sujumbi /sudʑum/ | *tuksa- /*tuksa-/ | *güyü- /*ɡyjy-/ | — | *pasir- /*pasir-/ |
| 坐 | te- /te-/ | tembi /təmbi/ | tembi /təm/ | *təgə- /*təɡə-/ | *saxu- /*saxu-/ | — | *wo- /*wo-/ |
| 立 | ili- /ili-/ | ilimbi /ilimbi/ | ilimbi /ilim/ | *ili- /*ili-/ | *bos- /*bos-/ | — | *tat- /*tat-/ |
| 見 | sabu- /sabu-/ | sabumbi /sabumbi/ | sabumbi /sabum/ | *ičə- /*itʃə-/ | *üje- /*ydʒe-/ | — | *mi- /*mi-/ |
| 聞 | donji- /dondʑi-/ | donjimbi /dondʒimbi/ | donjimbi /dɔndʑim/ | *dōldi- /*doːldi-/ | *sonos- /*sonos-/ | — | *kik- /*kik-/ |
| 食 | je- /dʑe-/ | jembi /dʒəmbi/ | jembi /dʑəm/ | *dʒəp- /*dʒəp-/ | *ide- /*ide-/ | — | *kup- /*kup-/ |
| 飲 | omi- /omi-/ | omimbi /omimbi/ | omimbi /ɔmim/ | *umī- /*umiː-/ | *uxu- /*uxu-/ | — | *nəm- /*nəm-/ |
| 黑 | sahaliyan /saxalijan/ | sahaliyan /saxalijan/ | — | *sakalīn /*sakaliːn/ | *kara /*kara/ | — | *kuro /*kuro/ |
| 紅 | fulgiyan /fulɡijan/ | fulgiyan /fulɡijan/ | — | *pula /*pula/ | *hulaxan /*hulaxan/ | — | — |
| 大 | amba /amba/ | amba /amba/ | — | *amban /*amban/ | *yeke /*jeke/ | — | — |
| 長 | golmin /ɡolmin/ | golmin /ɡolmin/ | golmin /ɢɔlmin/ | *ŋōlimi /*ŋoːlimi/ | *urtu /*urtu/ | — | *nanka /*nanka/ |
| 上 | dele /dələ/ | dele /dələ/ | dele /dələ/ | *ugi /*uɡi/ | *degere /*deɡere/ | — | *upəy /*upəi/ |
| 下 | fejile /fəjilə/ | fejile /fədʒilə/ | fejile /fədʑilə/ | *xərgi /*xərɡi/ | *doxora /*doxora/ | — | *sita /*sita/ |
| 左 | hashū /haʃɯ/ | hashū /xaʃuː/ | hashū /χaɕu/ | *dʒəgün /*dʒəɡyn/ | *jegün /*dʒeɡyn/ | — | *pintari /*pintari/ |
| 右 | ici /itɕi/ | ici /itʃi/ | ici /itɕi/ | *aŋān /*aŋaːn/ | *baragun /*baraɣun/ | — | *minkiri /*minkiri/ |
| 中 | dulin /dulin/ | dulimba /dulimba/ | dulimba /dulimba/ | *dulin /*dulin/ | *dumda /*dumda/ | — | *naka /*naka/ |
| 央 | dulimbai /dulimbai/ | dulimbai /dulimbai/ | dulimbai /dulimbai/ | *dulin /*dulin/ | — | — | — |
| 東 | dergi /dərɡi/ | dergi /dərɡi/ | dergi /dərɡi/ | *dʒügün /*dʒyɡyn/ | *jegün /*dʒeɡyn/ | — | *pinkasi /*pinkasi/ |
| 西 | wargi /warɡi/ | wargi /warɡi/ | wargi /warɡi/ | — | *baragun /*baraɣun/ | — | *nisi /*nisi/ |
| 南 | julergi /dʑulərɡi/ | julergi /dʒulərɡi/ | julergi /dʑulərɡi/ | — | *emüne /*emyne/ | — | *minami /*minami/ |
| 北 | amargi /amarɡi/ | amargi /amarɡi/ | amargi /amarɡi/ | — | *hoyitu /*hojitu/ | — | *kita /*kita/ |
| 我 | bi /bi/ | bi /bi/ | — | *bi /*bi/ | *bi /*bi/ | — | — |
| 你 | ši /ʃi/ | si /si/ | — | *si /*si/ | *ci /*tʃi/ | — | — |
| 有 | bi- /bi-/ | bimbi /bimbi/ | — | *bi- /*bi-/ | — | — | *ar- /*ar-/ |
לפתיחת המפה האינטראקטיבית: Word Map · HanMap · Name Map · Word Order · Tree
חלק מ-LangMap — פרויקט להמחשת שפות. זהו סיכום סטטי הניתן לסריקה; המפות האינטראקטיביות מציעות שמע הגייה, מסננים ותצוגת גלובוס.
נוצר על ידי Heuron Inc. · GitHub · cho@heuron.com · דף הבית של LangMap