x̌ikwor zik
Wakhi
indoeuropeo (Iranica, orientale Iranica, sud-orientale, Pamir)
Il wakhi è una lingua iranica orientale del gruppo pamiriano nella famiglia indoeuropea, parlata da circa 40.000–60.000 persone. I suoi parlanti vivono nelle regioni di alta montagna dove si incontrano Afghanistan, Tagikistan, Pakistan e Cina, in particolare il corridoio del Wakhan. È in gran parte una lingua orale priva di un'unica scrittura consolidata e conserva diversi tratti arcaici perduti nella maggior parte delle altre lingue iraniche.
Dove si parla
87 parole essenziali in wakhi
чой
Fonti
- none that the row follows byte for byte. Its Cyrillic is a loose transliteration; it writes в where the published Cyrillic of IBT Wakhi Luke (Institute for Bible Translation, Moscow 2001; r58 read it from page images — the PDF text layer is font-garbled and the IBT online text is gone) writes ў. The words agree with Heggarty et al. (2023) IE-CoR, doculect Wakhi of Wakhan, Afghanistan (ID 75) in юпк yupk, йир yir, шәт šat, нунг nung, мис mis, зик zik, шач šač, куп kup, хун xun, панз panʒ, труй truy, баф baf, рухн ruxn, пзыв pazʉv, and with en.wiktionary Wakhi (Latin) jupk, yir, nung, sad, ruxn, cəbɨr /t͡səbɨr/
Parole a confronto
Confronto con lingue della stessa classificazione: indoeuropeo (Iranica, orientale Iranica, sud-orientale, Pamir)
| Significato | Wakhi | Lingua khowar | Yaghnobi | Tagico | Hazaragi | Pashai | Persiano antico |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Acqua | юпк /jupk/ | اُوغ /uɣ/ | op /op/ | об /ob/ | آو /ɑːw/ | واری /waːri/ | 𐎠𐎱 /aːpi/ |
| Fuoco | ракс /raks/ | انگار /aŋˈɡar/ | olov /oˈlov/ | оташ /otaʃ/ | آتش /ɑːtaʃ/ | انگاری /aŋɡaːri/ | 𐎠𐎫𐎼 /aːtar/ |
| Sole | йир /jir/ | یور /jor/ | xur /xur/ | офтоб /oftob/ | آفتو /ɑːftow/ | سور /sur/ | 𐏃𐎢𐎺𐎼 /huwar/ |
| Luna | зимак /zimak/ | مَس /mas/ | mahtob /mahˈtob/ | моҳ /moh/ | مه /maː/ | مس /mas/ | 𐎶𐎠𐏃 /maːha/ |
| Stella | стар /star/ | استاری /isˈtaːɾi/ | sitora /siˈtora/ | ситора /sitoˈra/ | ستاره /sitɑra/ | تارا /taːraː/ | 𐎿𐎫𐎠𐎼 /staːra/ |
| Notte | нахт /naxt/ | چھوئی /tʃʰuˈi/ | xišap /xiˈʃap/ | шаб /ʃab/ | شو /ʃaw/ | رات /rat/ | 𐎧𐏁𐎱 /xʃapa/ |
| Neve | — /—/ | ہیم /him/ | vafr /vafr/ | барф /barf/ | برف /barf/ | ہیم /hiːm/ | — |
| Terra | шәт /ʃət/ | بوم /buːm/ | zōy /zoːj/ | хок /xok/ | خاک /xɑk/ | — | 𐎲𐎢𐎷𐎡 /buːmi/ |
| Madre | нан /nan/ | نَن /nan/ | ocha /oˈtʃa/ | модар /modar/ | آبه /ɑːba/ | نا /naː/ | 𐎶𐎠𐎫𐎼 /maːtar/ |
| Padre | тат /tat/ | تَت /tat/ | dodo /ˈdodo/ | падар /padar/ | آته /ɑːta/ | تاتا /taːtaː/ | 𐎱𐎡𐎫𐎠 /pitaː/ |
| Io | вуз /wuz/ | اوا /awa/ | man /man/ | ман /man/ | مه /ma/ | آ /aː/ | 𐎠𐎭𐎶 /adam/ |
| Tu | ту /tu/ | تو /tu/ | tu /tu/ | ту /tu/ | تو /tu/ | تو /tu/ | 𐎬𐎢𐎺𐎶 /tuvam/ |
| Noi | сак /sak/ | اسپا /ispa/ | mox /mox/ | мо /mo/ | ما /mɒ/ | اما /amaː/ | 𐎺𐎹𐎶 /vajam/ |
| Nome | нунг /nuŋ/ | نام /naːm/ | nom /nom/ | ном /nom/ | نام /nɑm/ | نام /naːm/ | 𐎴𐎠𐎶 /naːma/ |
| Occhio | чашм /tʃaʃm/ | غیچ /ɣetʃ/ | ġurda /ˈʁurda/ | чашм /tʃaʃm/ | چم /tʃam/ | اچی /atʃiː/ | 𐏂𐏁𐎶𐎴 /tʃaʃman/ |
| Naso | мис /mis/ | نسکار /naskaːr/ | nes /nes/ | бинӣ /biˈni/ | بینی /bini/ | — | 𐎴𐎠𐏃𐎶 /naːham/ |
| Dente | дандак /dandak/ | دون /don/ | dindak /dindak/ | дандон /dandon/ | دندان /dandɒn/ | دند /dand/ | — /—/ |
| Lingua | зик /zik/ | لیگینی /liˈɡini/ | zivok /zivok/ | забон /zaˈbon/ | زبان /zabɒn/ | ژیب /ʒib/ | 𐏃𐏀𐎠𐎴𐎶 /hizaːnam/ |
| Mano | дос /dos/ | ہوست /host/ | dast /dast/ | даст /dast/ | دست /dast/ | دست /dast/ | 𐎭𐎿𐎫 /dasta/ |
| Piede | пуд /pud/ | پونگ /poŋɡ/ | pōda /ˈpoːda/ | пой /poj/ | پای /pɒj/ | پا /paː/ | 𐎱𐎠𐎭 /paːda/ |
| Cuore | пзыв /pzɨv/ | ہردی /harˈdi/ | dil /dil/ | дил /dil/ | دل /dil/ | دل /dil/ | 𐏀𐎼𐎭 /zard/ |
| Osso | йашч /jaʃtʃ/ | کوڑ /koːɫ/ | sitak /sitak/ | устухон /ustuˈxon/ | استخوان /ustuxɒn/ | اټھی /aʈʰiː/ | — /—/ |
| Sangue | вихн /wixn/ | لیے /lej/ | waxin /ˈwaxin/ | хун /xun/ | خون /xuːn/ | رت /ratː/ | — /—/ |
| Amore | руб /rub/ | عشق /iʃq/ | — /—/ | ишқ /iʃq/ | عشق /eʃq/ | پیار /pjaːr/ | 𐎳𐎼𐎡𐎹 /frija/ |
| Albero | ведж /vedʒ/ | کان /kan/ | diraxt /diˈraxt/ | дарахт /daraxt/ | درخت /daɾaxt/ | درغ /darʁ/ | — /—/ |
| Cane | шач /ʃatʃ/ | رینی /ˈreːni/ | kut /kut/ | саг /saɡ/ | سگ /seɡ/ | کوتا /kotaː/ | 𐎿𐎱𐎣 /spaka/ |
| Gatto | пиш /piʃ/ | پُشی /ˈpuʃi/ | pišak /piˈʃak/ | гурба /ɡurˈba/ | پشک /poʃak/ | بلور /baloːr/ | — /—/ |
| Pesce | куп /kʰup/ | مڅھی /matsʰi/ | mohī /mohiː/ | моҳӣ /moˈhi/ | ماهی /maːˈhiː/ | مچی /matʃiː/ | — /—/ |
| Casa | хун /xun/ | دُر /dur/ | kat /kat/ | хона /xona/ | خانه /xɑːna/ | جوغ /dʒoʁ/ | 𐎶𐎠𐎴𐎡𐎹 /maːnija/ |
| Latte | жарж /ʒarʒ/ | ݯھیر /ʈʂʰir/ | xišift /xiʃift/ | шир /ʃir/ | شیر /ʃiːr/ | — | — |
| Mangiare | йав- /jav/ | ژبیک /ʒiˈbik/ | xwar /xʷar/ | хӯрдан /xɵrˈdan/ | خوردو /xoɾdoː/ | کخن- /kxn/ | 𐎧𐎼 /xar/ |
| Bere | пав- /pav/ | پی /piː/ | žav /ʒav/ | нӯшидан /nɵʃidan/ | نوشیدو /noʃidoː/ | پی- /piː/ | 𐎱𐎠 /paː/ |
| Uno | йиу /jiu/ | اِی /i/ | i /iː/ | як /jak/ | یک /jak/ | ایک /eːk/ | 𐎠𐎡𐎺 /aiwa/ |
| Due | буй /buj/ | جو /dʒu/ | du /du/ | ду /du/ | دو /du/ | دو /duː/ | 𐎯𐎢𐎺 /duva/ |
| Tre | труй /truj/ | تروے /troj/ | tiray /tiˈraj/ | се /se/ | سه /se/ | لهی /ɬe/ | 𐎨𐎡𐏂 /θraja/ |
| Quattro | цыбур /tsɯbɯr/ | چور /tʃor/ | tifor /tifor/ | чор /tʃor/ | چار /tʃɒr/ | چار /tʃaːr/ | — |
| Cinque | панз /panz/ | پونج /pondʒ/ | panč /pantʃ/ | панҷ /pandʒ/ | پنج /pandʒ/ | پنج /pandʒ/ | — |
| Cento | сад /sad/ | شور /ʃor/ | sad /sad/ | сад /sad/ | صد /sad/ | شای /ʃaːi/ | — |
| Ciao | салам /salam/ | السلام علیکم /assalaːmu ʕalaikum/ | salom /salom/ | салом /salom/ | سلام /salɑm/ | سلام /salaːm/ | — /—/ |
| Grazie | ишкур /iʃkur/ | شکریہ /ʃukrijaː/ | rahmat /rahmat/ | раҳмат /rahˈmat/ | تشکر /taʃakkur/ | شکریه /ʃukrija/ | — /—/ |
| Buono | баф /baf/ | جَم /dʒam/ | xub /xub/ | хуб /xub/ | خو /xoː/ | شو /ʃoː/ | 𐎴𐎡𐎲 /naiba/ |
| Rosso | — /—/ | کروے /kruj/ | surx /surx/ | сурх /surx/ | سرخ /suɾx/ | لال /laːl/ | — /—/ |
| Bianco | рухн /ruxn/ | اِشپیرو /iʃˈperu/ | sapēd /saˈpeːd/ | сафед /safed/ | سفید /safed/ | — | — |
| Tè | чой | چاے /tʃaj/ | — | чой /tʃoj/ | — | — | — |
Pagina 1/6
Apri la mappa interattiva: Word Map · HanMap · Name Map · Word Order · Tree
Parte di LangMap — un progetto di visualizzazione linguistica. Questo è un riepilogo statico e scansionabile; le mappe interattive offrono audio di pronuncia, filtri e una vista globo.
Realizzato da Heuron Inc. · GitHub · cho@heuron.com · Home LangMap