རྫོང་ཁ
Дзонгха
сино-тибетские (тибето-бирманские, бодские)
Дзонгкэ — единственный государственный язык Бутана, близкородственный тибетскому. «Дзонгкэ» означает «язык дзонга (крепости)»; записывается тибетским письмом (учен) и разделяет с тибетским классическим литературную традицию.
Где на нём говорят
Дзонгха — основные слова (87)
ཀཱ་ཕི
Источники
- Dzongkha Development Commission 2002, Dzongkha–English Dictionary (Thimphu: DDC), as reflected in en.wiktionary Dzongkha lemmas (spelling and IPA); Dzongkha Bible (bible.com version 3157 DZOD) for DDC-style spellings; George van Driem 1998, Dzongkha (Languages of the Greater Himalayan Region 1, Leiden: CNWS), via the ASJP DZONGKHA list
Сравнение слов
Сравнение с родственными языками: сино-тибетские (тибето-бирманские, бодские)
| Значение | Дзонгха | Сиккимский | Литургический классический тибетский | Шерпский | Ладакхи | Балти | Классический тибетский |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Вода | ཆུ /tɕʰu/ | ཆུ /tɕʰu/ | ཆུ /tɕʰu/ | ཆུ /tɕʰu/ | ཆུ /tɕʰu/ | ཆུ /tɕʰu/ | ཆུ /tɕʰu/ |
| Огонь | མེ /mi/ | མེ /mi/ | མེ /me/ | མེ /me/ | མེ /me/ | མེ /me/ | མེ /me/ |
| Солнце | ཉིམ /ɲim/ | ཉིམ /ɲim/ | ཉི་མ /ɲimə/ | ཉི་མ /ɲima/ | ཉི་མ /ɲima/ | ཉི་མ /ɲima/ | ཉི་མ /ɲima/ |
| Луна | ཟླ་བ /dau/ | ཟླ་བོ /dau/ | ཟླ་བ /tawa/ | ཟླ་བ /dawa/ | ཟླ་བ /lzawa/ | ཟླ་བ /dawa/ | ཟླ་བ /zlaba/ |
| Звезда | སྐརམ /kaːm/ | སྐར་མ་ /kaːma/ | སྐར་མ /kaːma/ | སྐར་མ /karma/ | སྐར་མ /skarma/ | སྐར་མ /skarma/ | སྐར་མ /skarma/ |
| Ночь | ནུབ་མོ /numu/ | ཕྱི་རུ /pʰiru/ | མཚན་མོ /tsʰɛ̃mo/ | ནུབ /nup/ | མཚན /tsʰen/ | མཚན /tsʰan/ | མཚན་མོ /mtsʰanmo/ |
| Дождь | ཆརཔ /tɕʰaːp/ | ཆར་པོ /tɕʰaːp/ | ཆར་པ /tɕʰaːpa/ | ཆར་པ /tɕʰarwa/ | ཆར་པ /tʃʰarpa/ | ཆར་པ /tʃʰarpa/ | ཆར་པ /tɕʰarpa/ |
| Снег | ཁཝ /kʰau/ | ཁ་བོ /kʰau/ | ཁ་བ /kʰawa/ | ཁ་བ /kʰawa/ | ཁ /kʰa/ | ཁ་བ /kʰawa/ | ཁ་བ /kʰaba/ |
| Ветер | རླུང /luŋ/ | རླུང /luŋ/ | རླུང /luŋ/ | རླུང /luŋ/ | རླུང /l̥uŋ/ | རླུང /r̥luŋ/ | རླུང /rluŋ/ |
| Земля | ས /sa/ | ས /sa/ | ས /sa/ | ས /sa/ | ས /sa/ | ས /sa/ | ས /sa/ |
| Камень | རྡོ /do/ | རྡོ /do/ | རྡོ /to/ | རྡོ /do/ | རྡོ /rdo/ | རྡོ /rdo/ | རྡོ /rdo/ |
| Гора | རི /ri/ | — | རི /ʐi/ | རི /ri/ | རི /ri/ | རི /ri/ | རི /ri/ |
| Море | རྒྱ་མཚོ /dʑamtsʰo/ | རྒྱ་མཚོ /ɡʲamtsʰo/ | རྒྱ་མཚོ /ɟa tsʰo/ | རྒྱ་མཚུ /ɡjamtsu/ | རྒྱ་མཚོ /rɡʲatsʰo/ | — | རྒྱ་མཚོ /rɡja mtsʰo/ |
| Мать | ཨ་མ /ama/ | ཨམ /am/ | ཨ་མ /ama/ | ཨ་མ /ama/ | ཨ་མ /ama/ | ཨ་མོ /amo/ | ཨ་མ /ama/ |
| Отец | ཨ་པ /apa/ | ཨ་པོ /apo/ | ཡབ /jap/ | ཨ་པ /apa/ | ཨ་བ /aba/ | ཨ་ཏ /ata/ | ཕ /pʰa/ |
| Дочь | བུམོ /bum/ | བུམ /bum/ | བུ་མོ /pʰumo/ | བུ་མོ /bumo/ | བུ་མོ /bomo/ | བུ་མོ /bumo/ | བུ་མོ /bumo/ |
| Я | ང /ŋa/ | ང་ /ŋa/ | ང /ŋa/ | ང /ŋa/ | ང /ŋa/ | ང /ŋa/ | ང /ŋa/ |
| Ты | ཁྱོད /tɕʰø/ | ཆོད /tɕʰøʔ/ | ཁྱོད /tɕʰø/ | ཁྱེད་རང /kʰeraŋ/ | ཁྱེད་རང /kʰeːraŋ/ | ཁྱང /kʰjaŋ/ | ཁྱོད /kʰjod/ |
| Мы | ང་བཅས /ŋatɕe/ | ང་ཅག་ /ŋatɕaʔ/ | ངེད /ŋed/ | བདག་པུ / ངིད་རང /dakpu / ɲiraŋ/ | ང་ཞ /ŋaʒa/ | ང་ཏང /ŋataŋ/ | ངེད /ŋed/ |
| Имя | མིང /meŋ/ | མིང་ /miŋ/ | མིང /miŋ/ | མིང /miŋ/ | མིང /miŋ/ | མིང /miŋ/ | མིང /miŋ/ |
| Человек | མི /mi/ | མི /mi/ | མི /mi/ | མི /mi/ | མི /mi/ | མི /mi/ | མི /mi/ |
| Голова | མགུ་ཏོ /ɡuto/ | མགོ /ɡo/ | མགོ /ko/ | མགོའ /ɡoː/ | མགོ /ɡo/ | མགོ /ɡo/ | མགོ /mɡo/ |
| Глаз | མིག་ཏོ /mito/ | མིག /mik/ | མིག /mi/ | མིག /mik/ | མིག /mik/ | མིག /mik/ | མིག /mik/ |
| Ухо | རྣམ་ཅོག /namtɕo/ | — | རྣ་བ /nawa/ | ཨ་མཆོག /amtɕʰok/ | ནམ་ཅོག /namtɕok/ | རྣ་བ /naba/ | རྣ་བ /rnaba/ |
| Нос | ལྷ་པ /ɬapa/ | སྣ /n̥a/ | སྣ /na/ | སྣ /na/ | སྣ /sna/ | སྣ /sna/ | སྣ /sna/ |
| Рот | ཁ /kʰa/ | ཁ /kʰa/ | ཁ /kʰa/ | ཁ /kʰa/ | ཁ /kʰa/ | ཁ /kʰa/ | ཁ /kʰa/ |
| Зуб | སོ /so/ | སོ /so/ | སོ /so/ | ས /sa/ | སོ /so/ | སོ /so/ | སོ /so/ |
| Язык | ལྕེ /tɕe/ | ལྕེ /tɕe/ | ལྕེ /tɕe/ | ལྕེ་ལ /tɕelak/ | ལྕེ /ltʃe/ | ལྕེ /ltʃe/ | ལྕེ /ltɕe/ |
| Рука | ལགཔ /lap/ | ལག་ཀོ /lako/ | ལག་པ /lakpa/ | ལག་པ /lakpa/ | ལག་པ /lakpa/ | ལག་པ /lakpa/ | ལག་པ /lakpa/ |
| Ступня | རྐངམ /káːm/ | རྐངམ /kaːm/ | རྐང་པ /kaŋpa/ | རྐང་པ /kaŋba/ | རྐང་པ /skaŋpa/ | རྐང་མ /kaŋma/ | རྐང་པ /rkaŋpa/ |
| Сердце | ཧིང /hiŋ/ | སྙིང /ɲiŋ/ | སྙིང /ɲiŋ/ | སྙིང /ɲiŋ/ | སྙིང /ɲiŋ/ | སྙིང /sniŋ/ | སྙིང /sɲiŋ/ |
| Кость | རུ་ཏོག /ruːto/ | རུས་པ /rupa/ | རུས་པ /ruspa/ | རུས་པ /rupa/ | རུས་པ /ruspa/ | རུས་པ /ruspa/ | རུས་པ /ruspa/ |
| Кровь | ཁྲག /ʈʰaː/ | ཁྱག /kʰjaʔ/ | ཁྲག /ʈʂʰa/ | ཁྲག /ʈʂʰaʔ/ | ཁྲག /kʰraq/ | ཁྲག /kʰraq/ | ཁྲག /kʰraɡ/ |
| Кака | སྐྱག་པ /tɕaːp/ | སྐྱག་ཀོ /kʲakko/ | རྐྱག་པ /tɕakpa/ | སྐྱག་པ /kjakpa/ | — | — | རྐྱག་པ /rkjakpa/ |
| Любовь | དགའ་བ /ɡawa/ | དགའ /ɡa/ | བྱམས་པ /tɕʰampa/ | བློ་ཆོ /lotɕʰo/ | དགའ /ɡa/ | དགའ་བ /ɡaba/ | དགའ་བ /dɡaba/ |
| Дерево | ཤིང /ɕiŋ/ | ཤིང /ɕiŋ/ | ཤིང /ɕiŋ/ | སྡོང་པོ /dompo/ | ཤིང /ʃiŋ/ | ཤིང /ɕiŋ/ | ཤིང /ɕiŋ/ |
| Собака | རོ་ཁྱི /rotɕʰi/ | ཁྱི /kʰi/ | ཁྱི /cʰi/ | ཁྱི /kʰi/ | ཁྱི /kʰi/ | ཁྱི /kʰi/ | ཁྱི /kʰji/ |
| Кошка | བྱི་ལི /ptɕili/ | ཞི་མི /ʑimi/ | ཞི་མི /ʑimi/ | བྱི་ལ /bila/ | བྱི་ལ /pila/ | བྱི་ལ /bjila/ | བྱི་ལ /bjila/ |
| Рыба | ཉ /ɲa/ | ཉ /ɲa/ | ཉ /ɲa/ | ཉ /ɲa/ | ཉ /ɲa/ | ཉ /ɲo/ | ཉ /ɲa/ |
| Птица | བྱ /ptɕa/ | བྱ /bja/ | བྱ /tɕʰa/ | བྱ /tɕʰa/ | བྱ /bja/ | བྱ /bja/ | བྱ /bja/ |
| Бабочка | ཕྱེམ་ལ /tɕʰemla/ | — | ཕྱེ་མ་ལེབ /tɕʰe ma lep/ | བ་ལིབ /pʰalip/ | — | — | ཕྱེ་མ་ལེབ /pʰje ma leb/ |
| Яйцо | སྒོང་རྡོག /ɡoŋdo/ | — | སྒོ་ང /ɡoŋa/ | བྱའི་མེན་ཏོག /tɕʰe mentok/ | — | — | སྒོ་ང /sɡoŋa/ |
| Медведь | དོམ /doːm/ | — | དོམ /tʰom/ | དོམ /tʰom/ | དྲེན་མོ /drenmo/ | — | དོམ /dom/ |
| Лошадь | རྟ /ta/ | རྟ /ta/ | རྟ /ta/ | རྟ /ta/ | རྟ /rta/ | རྟ /r̥ta/ | རྟ /rta/ |
| Дом | ཁྱིམ /tɕʰim/ | ཁྱིམ /kʰim/ | ཁང་པ /kʰaŋpa/ | ནང /naŋ/ | ཁང་པ /kʰaŋpa/ | ཁང་པ /kʰaŋpa/ | ཁྱིམ /kʰjim/ |
| Молоко | ཨོམ /ʔoːm/ | ཨོམ /om/ | འོ་མ /oma/ | འོ་མ /oma/ | འོ་མ /oma/ | འོ་མ /oma/ | འོ་མ /oma/ |
| Мёд | སྦྱང /bdʑaŋ/ | — | སྦྲང་རྩི /ʈʂəŋ tsi/ | སྦྲང /raŋ/ | རང་རྩི /raŋ tsi/ | — | སྦྲང་རྩི /sbraŋ rtsi/ |
| Соль | ཚྭ /tsʰa/ | ཚྭ /tsʰa/ | ཚྭ /tsʰa/ | ཚྭ /tsʰa/ | ཚྭ /tsʰa/ | ཚྭ /tsʰa/ | ཚྭ /tsʰwa/ |
| Рис | ཆུམ /tɕʰum/ | — | འབྲས /ʈʂɛː/ | འབྲའ /ɖʐaː/ | — | — | འབྲས /bras/ |
| Железо | ལྕགས /tɕaːk/ | ལྕགས /tɕaʔ/ | ལྕགས /tɕa/ | ལྕའ /tɕaː/ | ལྕགས /ltʃaks/ | — | ལྕགས /ltɕaɡs/ |
| Колесо | འཁོར་ལོ /kʰoːlo/ | འཁོར་ལོ /kʰorlo/ | འཁོར་ལོ /kʰo lo/ | འཁོར་ལུ /kʰorlu/ | — | — | འཁོར་ལོ /kʰor lo/ |
| Шёлк | འབུ་རས /burɛː/ | — | དར /tʰaː/ | — | — | — | དར /dar/ |
| Книга | ཀི་ལྟབ /kitap/ | དེབ /dep/ | དཔེ་ཆ /pe tɕʰa/ | ཀི་ཏབ /kitap/ | ཀི་དེབ /kideb/ | ཤོག་བུ /ʃoɡbu/ | དཔེ་ཆ /dpe tɕʰa/ |
| Есть | ཟ /za/ | ཟ /sa/ | བཟའ /sa/ | ཟ /za/ | ཟ /za/ | ཟ /za/ | བཟའ /bza/ |
| Пить | འཐུང /tʰuŋ/ | འཐུང /tʰuŋ/ | འཐུང /tʰuŋ/ | འཐུང /tʰuŋ/ | འཐུང /tʰuŋ/ | ཐུང་ /tʰuŋ/ | འཐུང /tʰuŋ/ |
| Спать | ཉལ /ɲɛː/ | ཉལ /ɲɛː/ | ཉལ /ɲɛː/ | ཉལ /ɲal/ | ཉལ /ɲal/ | ཉལ /ɲal/ | ཉལ /ɲal/ |
| Один | གཅིག /tɕi/ | གཅིག /tɕiʔ/ | གཅིག /tɕi/ | ཅིག /tɕik/ | གཅིག /tɕik/ | གཅིག /tɕik/ | གཅིག /ɡtɕik/ |
| Два | གཉིས /ɲiː/ | གཉིས་ /ɲiː/ | གཉིས /ɲiː/ | གཉིས /ɲi/ | གཉིས /ɲis/ | ངིས /ŋis/ | གཉིས /ɡɲis/ |
| Три | གསུམ /súm/ | གསུམ /sum/ | གསུམ /sum/ | གསུམ /sum/ | གསུམ /sum/ | གསུམ /xsum/ | གསུམ /ɡsum/ |
| Четыре | བཞི /ʑi/ | བཞི /ʑi/ | བཞི /ɕi/ | བཞི /ʑi/ | བཞི /ʒi/ | བཞི /bʒi/ | བཞི /bʑi/ |
| Пять | ལྔ /ŋa/ | ལྔ /ŋa/ | ལྔ /ŋa/ | ལྔ /ŋa/ | ལྔ /ŋa/ | ལྔ /ɣa/ | ལྔ /lŋa/ |
| Сто | བརྒྱ /dʑa/ | བརྒྱ /ɡʲɛ/ | བརྒྱ /ca/ | — | བརྒྱ /rɡʲa/ | བརྒྱ་གཅིག /bɡja tɕik/ | བརྒྱ /brɡja/ |
| Привет | སྐུ་གཟུགས་བཟང་པོ་ལ /kuzu zaŋpo la/ | ཁམས་བཟང /kʰamsaŋ/ | བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས /ʈʂəɕi tele/ | ཏ་ཤེས་ཏེ་ལེ /ʈʰaɕi tɕʰele/ | ཇུ་ལེ /dʑule/ | ཨ་སི་ལམ /asilam/ | བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས /bkra ɕis bde leɡs/ |
| Спасибо | བཀའ་དྲིན་ཆེ /kaʈʰitɕʰe/ | ཐུགས་རྗེ་ཆེ /tʰuktɕetɕe/ | ཐུགས་རྗེ་ཆེ /tʰuktɕe tɕʰe/ | ཐུགས་རྗེ་ཆེ /tʰuktɕetɕʰe/ | ཐུགས་རྗེ་ཆེ /tʰuktɕetɕʰe/ | བཀའ་དྲིན་ཆེ /kadrintɕʰe/ | ཐུགས་རྗེ་ཆེ /tʰuksrdʑe tɕʰe/ |
| Хороший | ལེགས་ཤོམ /lekɕom/ | ལེགམ /lɛm/ | ཡག་པོ /jakpo/ | ཡག་པོ /jakpo/ | ཡག་པོ /jakpo/ | ཡག་པོ /jakpo/ | ཡག་པོ /jakpo/ |
| Новый | གསརཔ /saːp/ | — | གསར་པ /saːpa/ | གསམ་པ /samba/ | སོ་མ /soma/ | གསར་པ /sarpa/ | གསར་པ /ɡsarpa/ |
| Красный | དམརཔོ /maːp/ | དམར་པོ /maːpu/ | དམར་པོ /maː po/ | མར་རུ /maru/ | དམར་པོ /marpo/ | དམར་པོ /marpo/ | དམར་པོ /dmar po/ |
| Белый | དཀརཔོ /kaːp/ | དཀར་པོ /kaːpu/ | དཀར་པོ /kaː po/ | དཀར་རུ /karu/ | དཀར་པོ /kar po/ | དཀར་པོ /kar po/ | དཀར་པོ /dkar po/ |
| Чёрный | གནགཔོ /nap/ | — | ནག་པོ /nako/ | ནག་པུ /nakpu/ | ནག་པོ /nakpo/ | ནག་པོ /naɡpo/ | ནག་པོ /nag po/ |
| Зелёный | ཧོནམ /høm/ | ལྗང་ཀུ /dʑaŋku/ | ལྗང་ཁུ /tɕəŋku/ | ལྗང་སྨུ /dʑaŋmu/ | སྔོན་པོ /ŋonpo/ | — | ལྗང་ཁུ /ldʑaŋkʰu/ |
| Кукушка | ཁུ་བྱུག /kʰú tɕǔʔ/ | — | ཁུ་བྱུག /kʰu bjuɡ/ | — | — | — | ཁུ་བྱུག /kʰu bjuɡ/ |
| Компьютер | གློག་རིག /lòʔ rìʔ/ | — | — | — | — | — | རྩིས་པ /rtsis pa/ |
| Чай | ཇ /tɕa/ | ཇ /dʑa/ | ཇ /tɕʰa/ | ཇ /dʑa/ | — | ཇ /tɕa/ | ཇ /dʑa/ |
| Кофе | ཀཱ་ཕི | — | — | — | — | — | — |
| 99 | གོ་དགུ /ɡoɡu/ | — | དགུ་བཅུ་གོ་དགུ /dɡu btɕu ɡo dɡu/ | — | — | — | དགུ་བཅུ་གོ་དགུ /dɡu btɕu ɡo dɡu/ |
Страница 1/10
Открыть интерактивную карту: Word Map · HanMap · Name Map · Word Order · Tree
Часть LangMap — проекта визуализации языков. Это статическое, индексируемое резюме; интерактивные карты предлагают аудио произношения, фильтры и вид глобуса.
Автор Heuron Inc. · GitHub · cho@heuron.com · Главная LangMap