Kpɛlɛɛ
Kpelle
Niger-Kongo (Mande)
Kpelle (Kpɛlɛɛ) ist ein südwestlicher Mande-Sprachverband, der von rund 750.000 Menschen in Liberia und im angrenzenden Guinea gesprochen wird; die guineische Varietät ist auch als Guerzé bekannt. Moderne Klassifikationen unterscheiden Liberia-Kpelle und Guinea-Kpelle, die getrennte ISO-639-3-Codes besitzen, während die übergreifende Bezeichnung Kpelle beide umfasst. Die Sprache ist tonal und wird heute hauptsächlich in Orthografien auf lateinischer Grundlage geschrieben. In den 1930er-Jahren entwickelte Häuptling Gbili aus Sanoyea im Bong County eine indigene Kpelle-Silbenschrift, die für Korrespondenz, Konten, Schulden und andere Aufzeichnungen verwendet wurde; später ging ihr Gebrauch zurück, und sie ist noch nicht in Unicode kodiert.
Wo die Sprache gesprochen wird
Kpelle: 87 Kernwörter
Quellen
- Kpelle Bible "Ŋ̀âla Kɔlɔ Maa Waai" (KWB), bible.com version 1479 (filed under xpe, Liberian Kpelle); ASJP KPELLE, KPELLE_LIBERIA (confirmation); Kpelle: A Reference Handbook (Peace Corps, ERIC ED217690) for 'mother'
Wörter im Vergleich
Verglichen mit verwandten Sprachen: Niger-Kongo (Mande)
| Bedeutung | Kpelle | Mende | Vai | Mandinka | Bambara | Mano | Munsee |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Wasser | ya /ja/ | njɛi /ndʒɛi/ | ꕀ /dʒi/ | jiyo /dʒijo/ | ji /dʒi/ | yi /ji/ | mpíi /mbiː/ |
| Feuer | ŋɔŋ /ŋɔŋ/ | ngɔmbu /ŋɡɔmbu/ | ꕚ /ta/ | dimbaa /dimbaː/ | tasuma /tasuma/ | tíé /ti˥e˥/ | lúhsuw /luhsuw/ |
| Sonne | fólo /fólo/ | folo /folo/ | ꔎꔒ /tele/ | tiloo /tiloː/ | tile /tile/ | ɲɛ́nɛ́ /ɲɛ˥nɛ˥/ | kíishux /kiːʃux/ |
| Mond | ɣáloŋ /ɣáloŋ/ | ngalu /ŋɡalu/ | ꕪꖃ /kalo/ | karoo /karoː/ | kalo /kalo/ | lɔ /lɔ/ | nipáhum /nipahum/ |
| Stern | pɛmɛlɛŋ-kao /pɛmɛlɛŋ kao/ | tumbeka /tumbeka/ | ꗋꗏ /tólò/ | looloo /loːloː/ | dolo /dòlo/ | sĩ̄ã́ŋēlè /sĩ̄ã́ŋēlè/ | alaánkw /alaːŋkʷ/ |
| Nacht | kpini /kpini/ | kpindi /kpindi/ | lifi /lifi/ | suutoo /suːtoː/ | su /su/ | gbeŋ /ɡbeŋ/ | piskeew /piskeːw/ |
| Regen | túna /túna/ | — | suna /suna/ | sanjiyo /sandʒijo/ | sanji /ˈsandʒi/ | dɛ /dɛ/ | — |
| Wind | fãa /fãː/ | fɛfɛ /fɛfɛ/ | ꔱꕩ /fija/ | foñoo /foɲoː/ | fiɲɛ /fiɲɛ/ | fã̀ã̀ /fã̀ː/ | — |
| Erde | lɔii /lɔiː/ | — | — | bankoo /baŋkoː/ | dugukolo /duɡukolo/ | sɛ́lɛ́ /sɛ́lɛ́/ | — |
| Stein | kɔni /kɔni/ | kɔtu /kɔtu/ | ꔖꘋ /sɛŋ/ | beroo /beroː/ | kaba /kaba/ | gɛ̀lɛ̀ /ɡɛ̀lɛ̀/ | asun /əsən/ |
| Meer | yuo /juo/ | — | ꗛꔤ /koi/ | fankaasoo /faŋkaːsoː/ | kɔgɔji /kɔɡɔdʒi/ | mɛ̀ĩ́ /mɛ̀ĩ́/ | — |
| Mutter | nee /neː/ | nje /ndʒe/ | ꕒ /ɓa/ | baa /baː/ | ba /ba/ | ɲɛ /ɲɛ/ | nkáhees /ŋkaheːs/ |
| Vater | nâŋ /nâŋ/ | kɛkɛ /kɛkɛ/ | ꕘ /fa/ | faa /faː/ | fa /fa/ | de /de/ | nóoxw /noːxw/ |
| Tochter | lóŋ-nɛni /lóŋ nɛni/ | nyahalo /ɲahalo/ | ꔔꘋ ꖷꖬꕮ /dɛ̃ musuma/ | dimmusoo /dimːusoː/ | denmuso /dɛnmuso/ | lú /lú/ | — |
| Ich | ńyãa /ńjãː/ | nya /ɲá/ | ꘋ /ŋ̀/ | nte /nte/ | ne /nè/ | mā /ma˧/ | nii /niː/ |
| Du | í /í/ | bi /bí/ | ꔤ /ì/ | ite /ite/ | i /í/ | ī /ī/ | kii /kiː/ |
| Wir | kú /kú/ | mu /mu/ | ꖷ /mù/ | ntolu /ntolu/ | an /án/ | kō /ko˧/ | kiilóona / niilóona /kiːloːna / niːloːna/ |
| Name | lâa /lâː/ | laa /láá/ | ꕿꘌ /tɔ́ː/ | too /toː/ | tɔgɔ /tɔ̀ɡɔ/ | tɔ́ /tɔ́/ | wiinzuwaakan /wiːnzuwaːkan/ |
| Mensch | nuu /nuː/ | numu /numu/ | ꗞ /mo/ | moo /moː/ | mɔgɔ /mɔ̀ɡɔ/ | mī /mi˧/ | — |
| Kopf | ŋuŋ /ŋuŋ/ | ngu /ŋɡu/ | ꖴꘋ /kuŋ/ | kuŋo /kuŋo/ | kun /kun/ | wũ-kèlè /wũkèlè/ | — |
| Auge | ŋɛ /ŋɛ/ | ngama /ŋɡama/ | ꕰ /ɲa/ | ñaa /ɲaː/ | ɲɛ /ɲɛ/ | mi /mi/ | wíikšiit /wiːkʃiːt/ |
| Ohr | wóli /wóli/ | ngoli /ŋɡoli/ | ꕿꖃ /tɔlɔ/ | tuloo /tuloː/ | tulo /tulo/ | to /to/ | — |
| Zahn | nyiŋ /ɲiŋ/ | ngongou /ŋɡoŋɡou/ | ɲiŋ /ɲiŋ/ | ñiŋo /ɲiŋo/ | ɲin /ɲĩ/ | sɔ /sɔ/ | nipit /nipit/ |
| Zunge | nɛŋ /nɛŋ/ | nɛi /nɛi/ | nɛ /nɛ/ | neŋo /neŋo/ | nɛn /nɛn/ | nana /nana/ | wilanew /wilanew/ |
| Hand | yee /jeː/ | loko /loko/ | ꗃꗏ /ɓolo/ | buloo /buloː/ | bolo /bolo/ | kɔ̀ /kɔ˩/ | mléelii /mleːliː/ |
| Fuß | kɔɔ /kɔː/ | kɔwɔ /kɔwɔ/ | ꔞꘋ /keŋ/ | siŋo /siŋo/ | sen /sèn/ | gà̰ /ɡã˩/ | nzíit /nziːt/ |
| Herz | lii /liː/ | lii /liː/ | ꔖꕇ /sɛni/ | sondomoo /sondomoː/ | dusu /dusu/ | zò /zo˩/ | ulehyii /ulehjiː/ |
| Knochen | kau /kau/ | kala /kala/ | kuru /kuru/ | kuloo /kuloː/ | kolo /kolo/ | wɛlɛ /wɛlɛ/ | wakan /wakan/ |
| Blut | ŋãa /ŋãː/ | ŋama /ŋama/ | wuli /wuli/ | yeloo /jeloː/ | joli /dʒoli/ | bai /baí/ | mokw /mokʷ/ |
| Liebe | wɛli /wɛli/ | ndoma /ndoma/ | ꔷꕩ /lija/ | kanu /kanu/ | kanu /kanu/ | ŋalo /ŋalo/ | ahóoluw /ahoːluw/ |
| Baum | wúru /wúru/ | ngulu /ŋɡulu/ | ꗛꘋ /kɔŋ/ | yiroo /jiroː/ | jiri /dʒiri/ | yílí /ji˥li˥/ | hìttuk /hitːuk/ |
| Hund | nyila /ɲila/ | ngila /ŋɡila/ | ꖙꖨ /wulu/ | wuloo /wuloː/ | wulu /wulu/ | gbá̰ /ɡbã˥/ | mwáakaneew /mwaːkaneːw/ |
| Katze | nyàle /ɲàle/ | gɔngɔ /ɡɔŋɡɔ/ | ꖷꖬ /musu/ | ñankuma /ɲankuma/ | jakuma /dʒakuma/ | poso /poso/ | póshiis /poʃiːs/ |
| Fisch | nyɛ̃ɛ /ɲɛ̃ː/ | nyɛ /ɲɛ/ | nyɛ /ɲɛ/ | ñewo /ɲewo/ | jɛgɛ /dʒɛɡɛ/ | gba /ɡba/ | names /names/ |
| Vogel | ŋɔni /ŋɔni/ | — | ꖏꔕ /kɔndɛ/ | kunoo /kunoː/ | kɔnɔ /kɔnɔ/ | mɔ̀ɔ̀ /mɔ̀ː/ | awehléeshoosh /awehleːʃoːʃ/ |
| Pferd | soo /soː/ | so /so/ | ꖇ /sɔ/ | suwoo /suwoː/ | so /so/ | sòo /sòː/ | — |
| Haus | pɛ́rɛ /pɛ́rɛ/ | pɛlɛ /pɛlɛ/ | ꖴꖕ /kuu/ | buŋo /buŋo/ | so /so/ | kpɛ /kpɛ/ | wíikwam /wiːkwam/ |
| Milch | ŋíni-ya /ŋíni ja/ | nyiniya /ɲinija/ | ꖬꖬ /susu/ | nonoo /nonoː/ | nɔnɔ /nɔnɔ/ | nyɔ́-yíí /ɲɔ́jíː/ | — |
| Honig | kwɛ̃ŋ-wulɔ /kwɛ̃ŋ wulɔ/ | kɔmi /kɔmi/ | ꖴꖷ /kumu/ | liyo /lijo/ | di /di/ | zɔ́ɔ́ nyɔ́nɔ́ /zɔ́ː ɲɔ́nɔ́/ | — |
| Salz | kpolo /kpolo/ | kpolo /kpolo/ | ꖏ /kɔ/ | koo /koː/ | kɔgɔ /kɔɡɔ/ | wèĩ /wèĩ/ | shíiwang /ʃiːwaŋ/ |
| Reis | mɔlɔŋ /mɔlɔŋ/ | — | — | maanoo /maːnoː/ | malo /malo/ | ɓū /ɓu˧/ | — |
| Eisen | kɔli /kɔli/ | kɔlu /kɔlu/ | ꖴꖫ /kundu/ | nee /neː/ | nɛgɛ /nɛɡɛ/ | pɛkulu /pɛkulu/ | — |
| Buch | kɔlɔ /kɔlɔ/ | kɔlɔ /kɔlɔ/ | ꕺꖃ /kpɔlɔ/ | kitaaboo /kitaːboː/ | gafe /ɡafe/ | kii /kiː/ | — |
| Essen | mii /miː/ | mɛ /mɛ/ | ꗏꘋ /lɔŋ/ | domo /domo/ | dun /dũ/ | mɛ /mɛ/ | mit /mit/ |
| Trinken | kpele /kpele/ | kpɔle /kpɔle/ | ꕆ /mi/ | miŋ /miŋ/ | min /min/ | mi /mi/ | mneew /mneew/ |
| Schlafen | nyii /ɲiː/ | — | ꕃ /ki/ | siinoo /siːnoː/ | sunɔgɔ /sunɔɡɔ/ | yī zɛ̄ /ji˧ zɛ˧/ | — |
| Eins | tɔnɔ /tɔnɔ/ | yila /jila/ | ꗏꗒ /lɔnɗɔ/ | kiliŋ /kiliŋ/ | kelen /kelen/ | do /do/ | ngwútii /ŋɡwutiː/ |
| Zwei | feerɛ /feːrɛ/ | fele /félé/ | ꗱꘌꕟ /fèːrà/ | fula /fula/ | fila /fìla/ | plɛ̀ɛ̀ /plɛː˩/ | niisha /niːʃa/ |
| Drei | saaƃa /saːɓa/ | sawa /sawa/ | ꕢꕔ /sakpa/ | saba /saba/ | saba /saba/ | yaaka /jaːka/ | nxáh /nxaːh/ |
| Vier | náaŋ /náːŋ/ | naani /naːni/ | naani /naːni/ | naani /naːni/ | naani /naːni/ | yiisɛ /jiːsɛ/ | néewa /neːwa/ |
| Fünf | lɔ́ɔlu /lɔ́ːlu/ | lɔɔlu /lɔːlu/ | sóólu /soːlu/ | luulu /luːlu/ | duuru /duːru/ | sɔ́ɔ́li /sɔ́ːli/ | náalan /naːlan/ |
| Hundert | ŋuŋ /ŋuŋ/ | hɔndɔ /hɔndɔ/ | ꖽꗒ /hɔnɗɔ/ | keme /keme/ | kɛmɛ /kɛmɛ/ | wũ /wũ/ | nkwətaːpóxkə /nkwətaːpoxkə/ |
| Hallo | halee /haleː/ | bua /bua/ | ꘋꕯ ꖬꕎ ꘃꗡ ꗪ ꔤ ꕮ /ŋna suwa kɛɛ ɓɛ i ma/ | salaam /salaːm/ | i ni ce /i ni tʃɛ/ | ye /je/ | hé /heː/ |
| Danke | balika /balika/ | bisɛ /bisɛ/ | ꔤ ꕒꔤꕪ /i ɓaika/ | abaraka /abaraka/ | i ni ce /i ni tʃɛ/ | nyɛŋ /ɲɛŋ/ | wanìshi /waniʃi/ |
| Gut | lɛ́lɛɛ /lɛ́lɛː/ | nyande /ɲande/ | ꕈ /ɲi/ | beteyaa /betejaː/ | ka ɲi /ka ɲi/ | kɛlɛ /kɛlɛ/ | weltóok /weltoːk/ |
| Neu | nina /nina/ | nina /nina/ | ꕯꕮ /nama/ | kuta /kuta/ | kura /kura/ | dɛɛ /dɛː/ | — |
| Rot | kpɔlu /kpɔlu/ | kpɔlu /kpɔlu/ | kpou /kpou/ | wuleŋ /wuleŋ/ | bilen /bilen/ | gbɛlɛ /ɡbɛlɛ/ | maxkeew /maxkeːw/ |
| Weiß | kole /kole/ | kole /kole/ | ꗬ /kpɛ/ | koyi /koji/ | jɛ /dʒɛ/ | púlú /púlú/ | waapeew /waːpeːw/ |
| Schwarz | tɛi /tɛi/ | tɛli /tɛli/ | ꔱꘋ /fiŋ/ | fiŋ /fiŋ/ | fin /fin/ | tii /tiː/ | — |
| Blau | buluŋ /buluŋ/ | bulu /bulu/ | dsiron /dʒiron/ | buluuriŋo /buluːriŋo/ | bulaman /bulaman/ | ɓūléèzɛ̀ /ɓu˧le˥e˩zɛ˩/ | — |
| Kaffee | kofe /kofe/ | — | — | — | kafe /kafe/ | káfé /ka˥fe˥/ | — |
Seite 1/8
Die interaktive Karte öffnen: Word Map · HanMap · Name Map · Word Order · Tree
Teil von LangMap — einem Projekt zur Sprachvisualisierung. Dies ist eine statische, crawlbare Zusammenfassung; die interaktiven Karten bieten Ausspracheaudio, Filter und eine Globusansicht.
Erstellt von Heuron Inc. · GitHub · cho@heuron.com · LangMap Startseite