basa Sunda buhun
Altsundanesisch
Austronesisch (Malayo-Polynesisch, Sundisch) · historische / verborgene Varietät
Altsundanesisch ist die literarische austronesische Sprache der Sunda-Königreiche Westjavas (insbesondere Pajajaran, 1042-1579 n. Chr.), zu unterscheiden vom Altjavanischen (Kawi) Zentral- und Ostjavas. Bezeugt in Steininschriften und Palmblatt-Handschriften (Lontar), darunter das Carita Parahyangan (~16. Jh., eine sundanesische Chronik), das Sanghyang Siksakandang Karesian (1518) und der Reisebericht Bujangga Manik. Es verwendete die altsundanesische Schrift (eine eigenständige, von der Brahmi abgeleitete Abugida, nicht das javanische Hanacaraka). Nach dem Fall Pajajarans 1579 an die islamischen Streitkräfte des Sultanats Banten wich das Altsundanesische allmählich dem modernen Sundanesisch (su) sowie der javanischen Hanacaraka- und der arabischen Pegon-Schrift.
Wo die Sprache gesprochen wird
Altsundanesisch: 87 Kernwörter
Quellen
- Noorduyn & Teeuw (2006) Three Old Sundanese Poems
- Atja & Saleh (1981) Carita Parahyangan
- Glottolog: olds1242
Wörter im Vergleich
Verglichen mit verwandten Sprachen: Austronesisch (Malayo-Polynesisch, Sundisch)
| Bedeutung | Altsundanesisch | Sundanesisch | Altjavanisch | Altmalaiisch | Balinesisch | Ngaju | Lampung |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Wasser | cai /tʃai/ | cai /tʃai/ | ꦮꦫꦶꦃ /warih/ | air /air/ | yeh /jeh/ | danum /danum/ | way /waj/ |
| Feuer | apuy /apuj/ | seuneu /sɯnɯ/ | ꦄꦒ꧀ꦤꦶ /aɡni/ | api /api/ | api /api/ | apui /apui/ | apui /apui/ |
| Sonne | panon poe /panon poe/ | panonpoé /panɔnpɔe/ | ꦱꦸꦂꦪ /surja/ | matari /matari/ | matanai /matanai/ | matanandau /matanandau/ | matarani /matarani/ |
| Mond | bulan /bulan/ | bulan /bulan/ | ꦕꦤ꧀ꦢꦿ /tʃandra/ | bulan /bulan/ | bulan /bulan/ | bulan /bulan/ | bulan /bulan/ |
| Stern | béntang /bentaŋ/ | béntang /bentaŋ/ | ꦭꦶꦤ꧀ꦠꦁ /lintaŋ/ | bintang /bintaŋ/ | bintang /bintaŋ/ | bintang /bintaŋ/ | bintang /bintaŋ/ |
| Nacht | peuting /pɯtiŋ/ | peuting /pəutiŋ/ | ꦮꦼꦔꦶ /wəŋi/ | malam /malam/ | peteng /pətəŋ/ | hamalem /hamaləm/ | dibingi /dibiŋi/ |
| Erde | lemah /ləmah/ | taneuh /tanəuh/ | ꦭꦼꦩꦃ /ləmah/ | — | tanah /tanah/ | petak /petak/ | tanoh /tanoh/ |
| Stein | batu /batu/ | batu /ˈbatu/ | ꦮꦠꦸ /watu/ | batu /batu/ | batu /ˈbatu/ | batu /batu/ | batu /batu/ |
| Meer | tasik /tasik/ | laut /ˈlaut/ | ꦭꦺꦴꦢ꧀ /lod/ | — | pasih /pasih/ | tasik /tasik/ | lawok /lawoʔ/ |
| Mutter | indung /induŋ/ | indung /induŋ/ | ꦆꦧꦸ /ibu/ | ibu /ibu/ | meme /meme/ | indu /indu/ | ina /ina/ |
| Vater | bapa /bapa/ | bapa /bapa/ | ꦫꦩ /rama/ | bapa /bapa/ | bapa /bapa/ | bapa /bapa/ | bak /baʔ/ |
| Ich | aing /aiŋ/ | kuring /kuriŋ/ | ꦄꦏꦸ /aku/ | aku /aku/ | tiang /tijaŋ/ | aku /aku/ | nyak /ɲaʔ/ |
| Du | kita /kita/ | manéh /maneh/ | ꦏꦶꦠ /kita/ | kamu /kamu/ | cai /tʃai/ | ikau /ikau/ | niku /niku/ |
| Wir | urang /uraŋ/ | urang /uraŋ/ | ꦏꦩꦶ /kami/ | kita / kami /kita / kami/ | iraga /iraɡa/ | itah / ikei /itah / ikei/ | ram / sikam /ʁam / sikam/ |
| Name | ngaran /ŋaran/ | ngaran /ŋaran/ | ꦔꦫꦤ꧀ /ŋaran/ | ngaran /ŋaran/ | adan /adan/ | aran /aran/ | gelagh /ɡəlaʁ/ |
| Mensch | janma /dʒanma/ | jalma /dʒalma/ | ꦮ꧀ꦮꦁ /wwaŋ/ | — | anak /anak/ | uluh /uluh/ | jelema /dʒələma/ |
| Auge | panon /panon/ | panon /panɔn/ | ꦩꦠ /mata/ | mata /mata/ | mata /mata/ | mate /mate/ | mata /mata/ |
| Nase | irung /iruŋ/ | irung /iruŋ/ | ꦲꦶꦫꦸꦁ /hiruŋ/ | — | cunguh /tʃuŋuh/ | urung /uruŋ/ | irung /iʁuŋ/ |
| Zahn | huntu /huntu/ | huntu /huntu/ | ꦲꦸꦤ꧀ꦠꦸ /huntu/ | gigi /ɡiɡi/ | gigi /ɡiɡi/ | kasinga /kasiŋa/ | ipon /ipon/ |
| Zunge | letah /lətah/ | létah /leːtah/ | ꦆꦭꦠ꧀ /ilat/ | lidah /lidah/ | layah /lajah/ | jela /dʒelaʔ/ | emo /əmo/ |
| Hand | leungeun /lɯŋɯn/ | leungeun /lɯŋɯn/ | ꦠꦔꦤ꧀ /taŋan/ | tangan /taŋan/ | tangan /taŋan/ | lengen /ləŋən/ | pungow /puŋow/ |
| Fuß | suku /suku/ | suku /suku/ | ꦱꦸꦏꦸ /suku/ | — | cokor /tʃokor/ | pai /pai/ | kukut /kukut/ |
| Herz | hate /hate/ | haté /hate/ | ꦲꦠꦶ /hati/ | hati /hati/ | manah /manah/ | atei /atei/ | hati /hati/ |
| Knochen | tulang /tulaŋ/ | tulang /tulaŋ/ | ꦧꦭꦸꦁ /baluŋ/ | tulang /tulaŋ/ | tulang /tulaŋ/ | tulang /tulaŋ/ | tehulan /təhulon/ |
| Blut | getih /ɡətih/ | getih /ɡətih/ | ꦫꦃ /rah/ | darah /darah/ | getih /ɡətih/ | daha /dahaʔ/ | rah /ʁɔh/ |
| Liebe | nyaah /ɲaːh/ | bogoh /bɔɡɔh/ | ꦱꦶꦃ /sih/ | sayang /sajaŋ/ | tresna /tresna/ | sinta /sinta/ | cinta /tʃinta/ |
| Baum | kayu /kaju/ | tangkal /taŋkal/ | ꦏꦪꦸ /kaju/ | kayu /kaju/ | punyan /puɲan/ | kayu /kaju/ | batang kayu /bataŋ kaju/ |
| Hund | anjing /andʒiŋ/ | anjing /andʒiŋ/ | ꦄꦱꦸ /asu/ | anjing /andʒiŋ/ | cicing /tʃitʃiŋ/ | asu /asu/ | asu /asu/ |
| Katze | ucing /utʃiŋ/ | ucing /utʃiŋ/ | ꦩꦺꦴꦁ /moŋ/ | — /—/ | meong /meoŋ/ | posa /posa/ | kucing /kutʃiŋ/ |
| Fisch | lauk /lauk/ | lauk /ˈlauk/ | ꦆꦮꦏ꧀ /iwak/ | ikan /ikan/ | be /be/ | lauk /ˈlauk/ | iwa /ˈiwo/ |
| Vogel | manuk /manuk/ | manuk /manʊk/ | ꦩꦤꦸꦏ꧀ /manuk/ | burung /buruŋ/ | kedis /kədis/ | burung /buruŋ/ | burung /buʁuŋ/ |
| Haus | imah /imah/ | imah /imah/ | ꦈꦩꦃ /umah/ | rumah /rumah/ | umah /umah/ | huma /huma/ | lamban /lamban/ |
| Salz | uyah /ujah/ | uyah /ujah/ | ꦈꦪꦃ /ujah/ | garam /ɡaram/ | uyah /ujah/ | uyah /ujah/ | uyah /ujah/ |
| Buch | apus /apus/ | buku /ˈbuku/ | ꦥꦸꦱ꧀ꦠꦏ /pustaka/ | — | buku /buku/ | buku /buku/ | buku /buku/ |
| Essen | nyatu /ɲatu/ | dahar /dahar/ | ꦄꦩꦔꦤ꧀ /amaŋan/ | makan /makan/ | ngajeng /ŋadʒeŋ/ | kuman /kuman/ | nganik /ŋanik/ |
| Trinken | nginum /ŋinum/ | nginum /ŋinum/ | ꦄꦩꦶꦤꦸꦩ꧀ /aminum/ | minum /minum/ | nginem /ŋinem/ | mihop /mihop/ | nginum /ŋinum/ |
| Schlafen | saré /sare/ | saré /sare/ | ꦠꦸꦫꦸ /turu/ | tidur /tidur/ | pules /ˈpules/ | batiruh /batiruh/ | pedom /pədɔm/ |
| Eins | hiji /hidʒi/ | hiji /hidʒi/ | ꦌꦏ /eka/ | sa /sa/ | besik /besik/ | ije /ije/ | sai /sai/ |
| Zwei | dwa /dwa/ | dua /duwa/ | ꦫ꧀ꦮ /rwa/ | dua /dua/ | dua /dua/ | due /ˈdue/ | rua /ruwa/ |
| Drei | telu /təlu/ | tilu /tilu/ | ꦠꦼꦭꦸ /təlu/ | tlu /tlu/ | telu /təlu/ | telo /təlo/ | telu /təlu/ |
| Vier | opat /opat/ | opat /opat/ | ꦥꦠ꧀ /pat/ | mpat /əmpat/ | papat /papat/ | epat /əpat/ | pat /pat/ |
| Fünf | lima /lima/ | lima /lima/ | ꦭꦶꦩ /lima/ | lima /lima/ | lima /lima/ | lime /lime/ | lima /lima/ |
| Hallo | wilujeng /wiludʒəŋ/ | sampurasun /sampurasun/ | ꦫꦲꦪꦸ /rahaju/ | — /—/ | om swastiastu /om swastiastu/ | salamat /salamat/ | tabik /tabik/ |
| Danke | nuhun /nuhun/ | hatur nuhun /hatur nuhun/ | ꦤꦸꦮꦸꦤ꧀ /nuwun/ | — /—/ | matur suksma /matur suksma/ | tarima kasih /tarima kasih/ | tarima kasih /tarima kasih/ |
| Gut | hade /hade/ | hadé /hade/ | ꦲꦪꦸ /haju/ | baik /baik/ | becik /betʃik/ | bahalap /bahalap/ | hayep /hajep/ |
| Rot | beureum /bɯrɯm/ | beureum /bərəum/ | ꦄꦧꦁ /abaŋ/ | merah /merah/ | barak /barak/ | bahandang /bahandaŋ/ | suluh /suluh/ |
| Weiß | bodas /bodas/ | bodas /bodas/ | ꦥꦸꦠꦶꦃ /putih/ | putih /putih/ | putih /putih/ | baputi /baputi/ | handak /handak/ |
| Schwarz | hideung /hidɯŋ/ | hideung /hidəuŋ/ | ꦲꦶꦉꦁ /hirəŋ/ | hitam /hitam/ | selem /sələm/ | babilem /babiləm/ | halom /halom/ |
| Sushi | tarasi /tarasi/ | sushi /ˈsuʃi/ | ꦝꦺꦁ /ɖeŋ/ | pekasam /pəkasam/ | sushi /ˈsuʃi/ | sushi /ˈsuʃi/ | sushi /ˈsuʃi/ |
Die interaktive Karte öffnen: Word Map · HanMap · Name Map · Word Order · Tree
Teil von LangMap — einem Projekt zur Sprachvisualisierung. Dies ist eine statische, crawlbare Zusammenfassung; die interaktiven Karten bieten Ausspracheaudio, Filter und eine Globusansicht.
Erstellt von Heuron Inc. · GitHub · cho@heuron.com · LangMap Startseite