Eshisango
Sangu
atlántico-congo (Bantú, occidental Tanzania)
El sangu (eshisango, también kisangu) es una lengua bantú F13 de las llanuras de Usangu, en el suroeste de Tanzania, cerca del Parque Nacional Ruaha. El pueblo sangu fue históricamente rival de los hehe (guerras hehe-sangu del siglo XIX bajo los jefes Mkwawa y Mwinyikupinga) y desarrolló una identidad ganadera distintiva que contrasta con las sociedades agrícolas bantúes vecinas. A pesar de su reducida base moderna de hablantes, conserva una transmisión intergeneracional activa en las comunidades rurales.
Dónde se habla
87 palabras esenciales en sangu
Fuentes
Palabras comparadas
Comparación con otras lenguas de la misma clasificación: atlántico-congo (Bantú, occidental Tanzania)
| Significado | Sangu | Yao | Makonde | Bemba | Luhya | Nyamwezi | Nyaturu |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Agua | amalenga /amalenɡa/ | meesi /meːsi/ | medi /medi/ | amenshi /amenʃi/ | amatsi /amatsi/ | minzi /minzi/ | maji /madʒi/ |
| Fuego | umooto /umoːto/ | mooto /moːto/ | moto /moto/ | umulilo /umulilo/ | omuliro /omuliro/ | moto /moto/ | moto /moto/ |
| Sol | ilijuva /ilijuva/ | lyuŵa /ʎuβa/ | liduva /liduva/ | akasuba /akasuba/ | liuba /liuba/ | lyuba /ljuβa/ | yura /juɾa/ |
| Luna | umwesi /umwesi/ | lwesi /lwesi/ | mwedi /mwedi/ | umweshi /umweʃi/ | omwesi /omwesi/ | ngʼwezi /ŋweːzi/ | umweri /umweɾi/ |
| Estrella | inondwe /inondwe/ | ndondwa /ndondwa/ | inondwa /inondwa/ | intanda /intanda/ | engʼiningʼini /eŋiniŋini/ | nsonda /nsonda/ | njota /ndʒota/ |
| Noche | paashilo /paːʃilo/ | chilo /tʃilo/ | chilo /tʃilo/ | ubushiku /ubuʃiku/ | eshilo /eʃilo/ | buziku /buziku/ | utiku /utiku/ |
| Lluvia | inoonya /inoːɲa/ | ula /ula/ | imbula /imbula/ | imfula /imˈfula/ | efula /eˈfula/ | mbula /mbula/ | mbura /mbura/ |
| Viento | ilipepo /ilipepo/ | mbungo /mbuŋɡo/ | lipungo /lipuŋɡo/ | umwela /umwela/ | omuyeka /omujeka/ | myaga /mjaɡa/ | mpefo /mpefo/ |
| Tierra | ililongo /ililoŋɡo/ | litaka /litaka/ | ulongo /uloŋɡo/ | umushili /umuʃili/ | liloba /liloba/ | bulongo /buloŋɡo/ | irongo /iɾoŋɡo/ |
| Piedra | ilingʼanga /iliŋaŋɡa/ | liganga /liɡaŋɡa/ | liyanga /lijaŋɡa/ | ibwe /iˈbwe/ | lichina /litʃina/ | iwe /iwe/ | igwe /iɡwe/ |
| Montaña | ishidunda /iʃidunda/ | chitumbi /tʃitumbi/ | lichinga /litʃiŋɡa/ | ulupili /ulupili/ | eshikulu /eʃikulu/ | lugulu /luɡulu/ | gitanto /ɡitanto/ |
| Mar | bahali /bahali/ | bahali /bahali/ | bahali /bahali/ | bemba /bemba/ | inyanza /iɲanza/ | nyanza /ɲanza/ | irambo /iɾambo/ |
| Madre | umaayi /umaːji/ | amao /amao/ | mama /mama/ | bamayo /bamajo/ | mayi /maji/ | mayu /maju/ | mama /mama/ |
| Padre | udaada /udaːda/ | atati /atati/ | baba /baba/ | bataata /bataːta/ | papa /papa/ | baba /baba/ | tata /tata/ |
| Hija | mwali /mwali/ | mwali /mwali/ | nahaku /nahaku/ | umwana mwanakashi /umwana mwanakaʃi/ | omukhaana /omuxaːna/ | mwana mukima /mwana mukima/ | muncha /muntʃa/ |
| Yo | one /one/ | une /une/ | une /une/ | ine /ine/ | ese /ese/ | nene /ˈnene/ | une /une/ |
| Tú | owe /owe/ | ugwe /uɡwe/ | uve /uve/ | iwe /iwe/ | ewe /ewe/ | gwegwe /ˈɡweɡwe/ | uwe /uwe/ |
| Nosotros | ose /ose/ | uwe /uwe/ | hwetu /hwetu/ | ifwe /ifwe/ | efwe /efwe/ | iswe /iswe/ | sese /sese/ |
| Nombre | ilitaawa /ilitaːwa/ | liina /liːna/ | lina /lina/ | ishina /iʃina/ | elira /elira/ | lina /ˈlina/ | rina /ɾina/ |
| Persona | umuunu /umuːnu/ | mundu /mundu/ | munu /munu/ | umuntu /umuntu/ | omundu /omundu/ | munhu /munhu/ | muntu /muntu/ |
| Cabeza | umutwe /umutwe/ | ntwe /ntwe/ | muti /muti/ | umutwe /umutwe/ | omurwe /omurwe/ | mutwe /mutwe/ | itwe /itwe/ |
| Ojo | iliiho /iliːho/ | liso /liso/ | liso /liso/ | ilinso /ilinso/ | liiso /liːso/ | liso /liso/ | riho /riho/ |
| Oreja | ilikutu /ilikutu/ | liwiwi /liwiwi/ | likutu /likutu/ | ukutwi /ukutwi/ | eshirwi /eʃirwi/ | itwi /itwi/ | ikutwi /ikutwi/ |
| Nariz | imula /imula/ | lupula /lupula/ | imula /imula/ | umona /umona/ | amolu /amolu/ | nindo /nindo/ | mpura /mpuɾa/ |
| Boca | umulomo /umulomo/ | kang'wa /kaŋwa/ | kanya /kaɲa/ | akanwa /akanwa/ | omunwa /omunwa/ | mulomo /mulomo/ | momo /momo/ |
| Diente | iliino /iliːno/ | liino /liːno/ | lino /lino/ | ilino /ilino/ | lino /lino/ | lino /lino/ | ino /ino/ |
| Lengua | ulumili /ulumili/ | lulimi /lulimi/ | lulimi /lulimi/ | ululimi /ululimi/ | olulimi /olulimi/ | lulimi /lulimi/ | urimi /urimi/ |
| Mano | iliwokho /iliwoxo/ | nkono /nkono/ | nkono /nkono/ | ukuboko /ukuboko/ | omukhono /omukʰono/ | kukono /kukono/ | ukuboko /ukuboko/ |
| Pie | iligulu /iliɡulu/ | lukongolo /lukoŋɡolo/ | likambatu /likambatu/ | ulukasa /ulukasa/ | eshilenje /eʃilendʒe/ | kugulu /kuɡulu/ | mughuu /muɣuː/ |
| Corazón | inumbula /inumbula/ | ntima /ntima/ | ntima /ntima/ | umutima /umutima/ | omwoyo /omwojo/ | moyo /mojo/ | umutima /umutima/ |
| Hueso | ilifupa /ilifupa/ | liupa /liupa/ | ligwangwa /liɡwaŋɡwa/ | ifupa /ifupa/ | eshikumba /eʃikumba/ | iguha /iɡuha/ | ikufa /ikufa/ |
| Sangre | idanda /idanda/ | miasi /miasi/ | myadi /mjadi/ | umulopa /umulopa/ | amasayi /amasaji/ | magazi /maɡazi/ | sakami /sakami/ |
| Caca | mafi /mafi/ | manyi /maɲi/ | mavi /mavi/ | amafi /amafi/ | amafwi /amafwi/ | maafi /maːfi/ | — |
| Amor | ulugano /uluɡano/ | unonyelo /unoɲelo/ | kupenda /kupenda/ | ukutemwa /ukutemwa/ | obuyanzi /obujanzi/ | butogwa /butoɡwa/ | butogwa /butoɡwa/ |
| Árbol | umupishi /umupiʃi/ | chitela /tʃitela/ | nnandi /nːandi/ | icimuti /itʃimuti/ | omusala /omusala/ | muti /muti/ | umuti /umuti/ |
| Perro | imbwa /imbwa/ | mbwa /mbwa/ | nshenye /nʃeɲe/ | imbwa /imbwa/ | imbwa /imbwa/ | mbwa /mbwa/ | imbwa /imbwa/ |
| Gato | paka /paka/ | paka /paka/ | imaaka /imaːka/ | pushi /puʃi/ | lipusi /lipusi/ | paka /paka/ | paka /paka/ |
| Pez | inswi /inswi/ | somba /somba/ | homba /homba/ | isabi /isabi/ | inyeni /iɲeni/ | somba /soːmba/ | somba /somba/ |
| Pájaro | indege /indeɡe/ | chijuni /tʃidʒuni/ | chuni /tʃuni/ | icuni /itʃuni/ | linyonyi /liɲoɲi/ | noni /noni/ | nyonyi /ɲoɲi/ |
| Huevo | ilikhankha /ilixanxa/ | lindanda /lindanda/ | liye /lije/ | ilini /ilini/ | liki /liki/ | igi /iɡi/ | ighe /iɣe/ |
| Oso | dubu /dubu/ | dubu /dubu/ | dubu /dubu/ | bea /bea/ | itubu /itubu/ | — | — |
| Caballo | ifalaasi /ifalaːsi/ | falasi /falasi/ | falasi /falasi/ | kabalwe /kabalwe/ | ifarasi /ifarasi/ | falasi /falasi/ | nyumbu /ɲumbu/ |
| Casa | ilitembe /ilitembe/ | nyuumba /ɲuːmba/ | ing'ande /iŋande/ | ingʼanda /iŋːanda/ | enzu /enzu/ | numba /numba/ | nyumba /ɲumba/ |
| Leche | utupyo /utupjo/ | maŵele /maβele/ | mavele /mavele/ | umukaka /umukaka/ | amabeere /amabeːre/ | mabeele /maβeːle/ | maya /maja/ |
| Miel | uwuushi /uwuːʃi/ | uchi /utʃi/ | uchi /utʃi/ | ubuci /ubutʃi/ | obushi /obuʃi/ | buuki /buːki/ | ruke /ruke/ |
| Sal | umuunyo /umuːɲo/ | njete /ndʒete/ | munyu /muɲu/ | umucele /umutʃele/ | omunyu /omuɲu/ | munu /munu/ | munyu /muɲu/ |
| Vino | idivaayi /idivaːji/ | divai /divai/ | divayi /divaji/ | umwangashi /umwaŋɡaʃi/ | idivai /idivai/ | mvinyo /mviɲo/ | divai /divai/ |
| Hierro | ishuuma /iʃuːma/ | chisyano /tʃisjano/ | chitale /tʃitale/ | icela /iˈtʃela/ | eshibia /eʃibia/ | kisinza /kisinza/ | ichuma /itʃuma/ |
| Seda | haliili /haliːli/ | halili /halili/ | halili /halili/ | shiliki /ʃiliki/ | — | — | hariri /haɾiɾi/ |
| Libro | ilitaafili /ilitaːfili/ | chitabu /tʃitabu/ | chitabu /tʃitabu/ | icitabo /itʃitabo/ | eshitabu /eʃitabu/ | kitabu /kitabu/ | gitabu /ɡitabu/ |
| Comer | kiilya /kiːlja/ | kulya /kuʎa/ | kulya /kuʎa/ | ukulya /ukulja/ | khulia /kʰulia/ | kulya /kuʎa/ | kuria /kuɾia/ |
| Beber | kiingʼwa /kiːŋwa/ | kung'wa /kuŋwa/ | kukumbila /kukumbila/ | ukunwa /ukunwa/ | khunywa /kʰuɲwa/ | kunwa /kunwa/ | kunywa /kuɲwa/ |
| Dormir | kigona /kiɡona/ | kugona /kuɡona/ | kugona /kuɡona/ | ukulaala /ukulaːla/ | khukona /kʰukona/ | kulala /kulala/ | kurara /kuɾaɾa/ |
| Uno | imo /imo/ | mo /mo/ | nimo /nimo/ | cimo /tʃimo/ | ndala /ndala/ | imo /imo/ | umwe /umwe/ |
| Dos | sivili /sivili/ | iŵili /iβili/ | vavili /vaʋili/ | fibili /fibili/ | tsibili /tsibili/ | ibili /iβili/ | aviri /aβiri/ |
| Tres | sitatu /sitatu/ | sitatu /sitatu/ | nnaatu /nːaːtu/ | fitatu /fitatu/ | tsitaru /tsitaru/ | idatu /idatu/ | itatu /itatu/ |
| Cuatro | sina /sina/ | ncheche /ntʃetʃe/ | ncheche /ntʃetʃe/ | fine /fine/ | tsine /tsine/ | inne /inːe/ | inne /inːe/ |
| Cinco | sisaanu /sisaːnu/ | nsano /nsano/ | mwaanu /mwaːnu/ | fisano /fisano/ | tsirano /tsirano/ | itaano /itaːno/ | itano /itano/ |
| Cien | ligana /liɡana/ | mia /mia/ | miya /miːja/ | umwanda /umwanda/ | emia /emia/ | igana /iɡana/ | ighana /iɣana/ |
| Hola | mbasala /mbasala/ | salama /salama/ | nakushukuru /nakuʃukuɾu/ | muli shani /muli ʃani/ | mulembe /mulembe/ | mwadita /mwadita/ | mbukire /mbukiɾe/ |
| Gracias | nashukulu /naʃukulu/ | — /—/ | nashukuru /naʃukuɾu/ | natotela /natotela/ | orio /orio/ | twabakaba /twaβakaβa/ | asante /aˈsante/ |
| Bueno | inofu /inofu/ | chambone /tʃambone/ | mbone /mbone/ | cisuma /tʃisuma/ | malayi /malaji/ | soga /soɡa/ | kihi /kihi/ |
| Nuevo | ishipya /iʃipja/ | jasambano /dʒasambano/ | chahambi /tʃahambi/ | cipya /tʃipja/ | eshiyia /eʃijia/ | pya /pja/ | mpya /mpja/ |
| Rojo | induuhu /induːhu/ | chechejeu /tʃetʃedʒeu/ | nahuvi /nahuvi/ | kashika /kaʃika/ | kumafu /kumafu/ | laluku /laluku/ | ntune /ntune/ |
| Blanco | imbalafu /imbalafu/ | cheswela /tʃeswela/ | naswe /naswe/ | buuta /buːta/ | eshilafu /eʃilafu/ | pe /pe/ | njeru /ndʒeru/ |
| Negro | niitu /niːtu/ | chepiliu /tʃepiliu/ | napi /napi/ | fiita /fiːta/ | eshimali /eʃimali/ | pi /pi/ | njiutiki /ndʒiutiki/ |
| 99 | mashumi gonja ni gonja /maʃumi ɡonja ni ɡonja/ | makumi msano ni mcece kwisa msano ni mcece /makumi msano ni mtʃetʃe kwisa msano ni mtʃetʃe/ | tisini na tisa /tisini na tisa/ | amakumi pabula na pabula /amakumi pabula na pabula/ | amakhumi tisa na tisa /amaxumi tisa na tisa/ | makumi kenda na kenda /makumi kenda na kenda/ | makumi kenda na kenda /makumi kenda na kenda/ |
Abrir el mapa interactivo: Word Map · HanMap · Name Map · Word Order · Tree
Parte de LangMap — un proyecto de visualización lingüística. Este es un resumen estático y rastreable; los mapas interactivos ofrecen audio de pronunciación, filtros y una vista de globo.
Creado por Heuron Inc. · GitHub · cho@heuron.com · Inicio de LangMap