Olkol
אולקול
פאמה-ניונגאן
אולקול היא שפה פמה-ניונגית פמאנית צפונית של חצי האי קייפ יורק שבקווינסלנד, אוסטרליה, שפה אחות ליר-יורונט ולשאר שפות הפמאן של קייפ יורק. היא בסכנת הכחדה חמורה, ונותרו רק כ-50 דוברים מבוגרים שוטפים; קהילת אולקול הרחבה עברה לאנגלית ולאנגלית אבוריג'ינית (מושפעת קריול). הארץ המסורתית של אולקול כוללת את מקורות נהרות קוֹאֵן וּוֹטסון בצפון קייפ יורק. מבחינה לשונית, אולקול חולקת מאפיינים פמאניים קלאסיים (עיצורים נושרי-ראש מילה, מערכת תנועות פשוטה, יישור ארגטיבי-אבסולוטיבי) עם שפות הפמאן הצפוני האחיות, אך עם אוצר מילים ייחודי ומאפיינים פונולוגיים משניים. הסקר הלשוני של חצי האי קייפ יורק מאת סאטון משנת 1976 הוא התיעוד היסודי, בתוספת הקלטות AIATSIS.
היכן מדוברת
87 מילים בסיסיות באולקול
מקורות
השוואת מילים
בהשוואה לשפות מאותו סיווג: פאמה-ניונגאן
| משמעות | אולקול | יאנגקאל | גוגו ימיתיר | פריגית | לרדיל | האג׳ונג | פרוטו-אפרו-אסיאתית |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| מים | ok /ok/ | nguku /ŋuku/ | buurraay /buːraːj/ | bedu /ˈbedu/ | nguka /ŋuka/ | pani /pani/ | *maw- /maw/ |
| אש | alhu /al̪u/ | ngida /ŋida/ | yugu /juɡu/ | — /—/ | nyuda /ɲuda/ | ag /aɡ/ | — /—/ |
| שמש | ugnga /uɡŋa/ | warrku /waɾku/ | ngalan /ŋalan/ | — /—/ | warrka /waɾka/ | bela /bela/ | — /—/ |
| ירח | oda /oda/ | waldarra /waldaɾa/ | giidha /ɡiːd̪a/ | masê /maˈseː/ | kirdikir /kiɖikir/ | চান /tʃan/ | — /—/ |
| כוכב | el idnban /el idnban/ | miburlda thungalda /mibuɭda t̪uŋalda/ | dawaar /dawaːɻ/ | — /—/ | kuwa thungal /kuwa θuŋal/ | tara /taɾa/ | — /—/ |
| לילה | unyjir /uɲɟiɻ/ | ngimi /ŋimi/ | wudhurr /wud̪ur/ | — /—/ | nata /nata/ | rati /rati/ | — /—/ |
| גשם | unyan /uɲan/ | — | madyi /maɟi/ | — | — | mek /mek/ | — |
| רוח | opon /opon/ | — | daan.gaay /daːnɡaːj/ | — | — | batas /batas/ | — |
| אדמה | arrgi /arɡi/ | — | bubu /bubu/ | — | — | মাটি /maʈi/ | — |
| אבן | munggar /muŋɡaɻ/ | — | nambal /nambal/ | — | — | — | *ʔabun- /ʔabun/ |
| ים | uland /uland/ | — | dhalun /d̪alun/ | — | — | — | — |
| אמא | amadh /amad̪/ | ngamathu /ŋamat̪u/ | ngamu /ŋamu/ | mater /ˈmater/ | ngama /ŋama/ | ma /ma/ | *ʔim- /ʔim/ |
| אבא | ichadh /itʃad̪/ | kanthathu /kant̪at̪u/ | biiba /biːba/ | atas /aˈtas/ | kantha /kan̪t̪a/ | baba /baba/ | *ʔab- /ʔab/ |
| בת | uwadh /uwad̪/ | — | ngudhurr /ŋud̪ur/ | — | — | — | — |
| אני | ay /aj/ | ngada /ŋada/ | ngayu /ŋaju/ | az /az/ | ngada /ŋada/ | moi /muɪ/ | *ʔan- /ʔan/ |
| אתה | inag /inaɡ/ | nyingka /ɲiŋka/ | nyundu /ɲundu/ | — /—/ | nyingki /ɲiŋki/ | tui /tuɪ/ | — /—/ |
| אנחנו | apul / anhdhan /apul / an̪d̪an/ | ngakulda / ngalda /ŋakulda / ŋalda/ | nganhdhaan / nganhdhanun /ŋan̪d̪aːn / ŋan̪d̪anun/ | — /—/ | ngakuli / nyali /ŋakuli / ɲali/ | amra /amra/ | — /—/ |
| שם | ukal /ukal/ | nida /nida/ | gadil /ɡadil/ | onoman /ˈonoman/ | nyunda /ɲunda/ | nam /nam/ | *sim- /sim/ |
| ראש | eka /eka/ | — | ngaabaay /ŋaːbaːj/ | — | — | — | — |
| עין | ele /ele/ | miburlda /mibuɭda/ | miil /miːl/ | — /—/ | kuwa /kuwa/ | soku /sɔku/ | *ʕayn- /ʕayn/ |
| אוזן | adndur /adnduɻ/ | — | milga /milɡa/ | — | — | kan /kan/ | *ʔudun- /ʔudun/ |
| אף | ulbmul /ulbmul/ | — | budhiil /bud̪iːl/ | — | — | nak /nak/ | — |
| פה | ewa /ewa/ | — | barrgaar /barɡaːɻ/ | — | — | — | — |
| שן | algnga /alɡŋa/ | damanda /damanda/ | muliir /muliːɻ/ | — /—/ | kadma leman /kadma leman/ | dat /dat/ | — /—/ |
| לשון | inhdhun /in̪d̪un/ | jalngantha /ɟalŋant̪a/ | nganhdhaar /ŋan̪d̪aːɻ/ | — /—/ | jalda leman /dʒalda leman/ | jiba /dʒiba/ | *lis- /lis/ |
| יד | anngul /anŋul/ | — /—/ | mangal /maŋal/ | zeira /ˈzeːra/ | marlda /maɭda/ | hat /hat/ | — /—/ |
| כף רגל | ebmal /ebmal/ | — | dhamal /d̪amal/ | petes /ˈpetes/ | jaa /dʒaː/ | theng /ʈʰeŋ/ | — |
| לב | orol onmon /oɻol onmon/ | — /—/ | dadhali /dad̪ali/ | — /—/ | bulja /buldʒa/ | mon /mon/ | *lib- /lib/ |
| עצם | elgnggel /elɡŋɡel/ | julda /ɟulda/ | badhibay /bad̪ibaj/ | — /—/ | kadma /kadma/ | harang /haraŋ/ | *ḳas- /kʼas/ |
| דם | olpong /olpoŋ/ | kandu /kandu/ | ganbi /ɡanbi/ | — /—/ | kanda /kanda/ | rokto /rɔkto/ | *dam- /dam/ |
| קקי | adna /adna/ | — | mangga /maŋɡa/ | — | — | — | — |
| אהבה | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ |
| עץ | uku /uku/ | — /—/ | yugu /juɡu/ | — /—/ | thungal /θuŋal/ | gas /ɡas/ | — /—/ |
| כלב | uta /uta/ | — /—/ | gudaa /ɡudaː/ | kan /kan/ | ngawa /ŋawa/ | kuthura /kutʰuɾa/ | — /—/ |
| חתול | odhog /od̪oɡ/ | — /—/ | buthigan /but̪iɡan/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ |
| דג | uy /uj/ | yakuri /jakuɾi/ | guudyu /ɡuːɟu/ | — /—/ | yaka /jaka/ | mas /maːtʃʰ/ | — /—/ |
| פרפר | imilam /imilam/ | — | walbuulbul /walbuːlbul/ | — | — | — | — |
| ביצה | onmon /onmon/ | — | gundil /ɡundil/ | — | — | dim /dim/ | — |
| סוס | athayarr /at̪ajar/ | — | yarraman /jaraman/ | — | — | — | — |
| בית | — /—/ | — /—/ | bayan /bajan/ | — /—/ | ngambirr /ŋambir/ | ghor /ɡʱoɾ/ | — /—/ |
| חלב | abum olgng /abum olɡŋ/ | — | guyuu /ɡujuː/ | — | — | dudh /dudʱ/ | — |
| דבש | oyjo /ojɟo/ | — | mula /mula/ | — | — | — | — |
| מלח | ilbmbu /ilbmbu/ | — | — | — | — | — | — |
| אורז | arrpo /arpo/ | — | — | — | — | — | — |
| לאכול | ichan /itʃan/ | — /—/ | budal /budal/ | — /—/ | jitha /dʒiθa/ | kha /kʰa/ | — /—/ |
| לשתות | — /—/ | — /—/ | dyidyal /ɟiɟal/ | — /—/ | kurdama /kuɖama/ | kha /kʰa/ | — /—/ |
| לישון | elwan udnanh /elwan udnan̪/ | — | waarrnggu /waːrŋɡu/ | — | — | ghuma /ɡʱuma/ | — |
| אחד | enongg /enoŋɡ/ | — /—/ | nubuun /nubuːn/ | — /—/ | warnge /waɾŋe/ | ek /ek/ | — /—/ |
| שתיים | uchir /utʃiɻ/ | kiyarrngka /kijaɾŋka/ | gudhiirra /ɡud̪iːra/ | — /—/ | kiyarrng /kijaɾŋ/ | dui /duɪ/ | *sin- /sin/ |
| שלוש | errab /erab/ | — /—/ | guunduu /ɡuːnduː/ | — /—/ | mungkalan /muŋkalan/ | tin /tin/ | — /—/ |
| שלום | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ |
| תודה | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ |
| טוב | olong /oloŋ/ | — /—/ | dabaar /dabaːɻ/ | — /—/ | kuba /kuba/ | bhala /bʱala/ | — /—/ |
| חדש | ikum /ikum/ | — | nhilaa /n̪ilaː/ | — | — | — | — |
| אדום | elbmbelbmben /elbmbelbmben/ | kandukandu /kandukandu/ | diini /diːni/ | — /—/ | kandukan /kandukan/ | lal /lal/ | — /—/ |
| לבן | aral /aɻal/ | — | dyinggaa /ɟiŋɡaː/ | — | — | dhola /dʱola/ | — |
| שחור | olpon /olpon/ | — | munhi /mun̪i/ | — | — | — | — |
לפתיחת המפה האינטראקטיבית: Word Map · HanMap · Name Map · Word Order · Tree
חלק מ-LangMap — פרויקט להמחשת שפות. זהו סיכום סטטי הניתן לסריקה; המפות האינטראקטיביות מציעות שמע הגייה, מסננים ותצוגת גלובוס.
נוצר על ידי Heuron Inc. · GitHub · cho@heuron.com · דף הבית של LangMap