Julevsámegiella
סאמית לולה
אוראלית (סאמית)
הסאמית של לולֶה (julevsámegiella) היא שפה סאמית מערבית המדוברת בשני צידי אגן נהר לולֶה בצפון שוודיה (מחוז נורבוטן, סביב יוקמוק וגֶליוורֶה) ובחלק הסמוך של נורווגיה (טיסְפיורד והמרøי שבנורדלנד). זוהי השפה הסאמית השנייה בגודלה לפי מספר דוברים (כ-2,000), אך היא בסכנת הכחדה חמורה, עם העברה בין-דורית מועטה. כתיב תקני (הנורמה הכתובה של ה'לולֶה המשותף') אומץ בשנת 1983. כמו שפות סאמיות אחרות, היא סינתטית מאוד, עם גירוד עיצורים (גרדציה), מספר זוגי, ומורפולוגיה אווידנציאלית ויחסתית מורכבת. שפת מיעוט מוכרת הן בשוודיה והן בנורווגיה.
היכן מדוברת
87 מילים בסיסיות בסאמית לולה
מקורות
השוואת מילים
בהשוואה לשפות מאותו סיווג: אוראלית (סאמית)
| משמעות | סאמית לולה | סאמית צפונית | סאמית סקולט | סאמית אינארי | סאמית דרומית | סאמית קילדינית | ליבונית |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| מים | tjáhtje /tʃaːhtje/ | čáhci /tʃaːhtsi/ | čääʹcc /tʃæːtsʲː/ | čääci /tʃæːtsi/ | tjaetsie /tʃaeʰtsie/ | ча̄дзь /tʃaːdz/ | vež /vɛʒ/ |
| אש | dålla /tolːa/ | dolla /tolːa/ | toll /tolː/ | tullâ /tulːɐ/ | dolle /dolːe/ | то̄лл /toːlː/ | tūl /tuːl/ |
| שמש | biejvve /pie̯jvːe/ | beaivi /peɑjvi/ | peeiʹvv /peːjvʲː/ | peivi /peivi/ | biejjie /pie̯jːie/ | пе̄ййв /peːjːv/ | pǟva /pæːva/ |
| ירח | mánno /maːnːo/ | mánnu /maːnːu/ | mään /mæːn/ | máánu /maːnu/ | aske /askə/ | ма̄нн /maːnː/ | kūʼ /kuː/ |
| כוכב | náste /ˈnaːste/ | násti /ˈnaːsti/ | täʹsnn /tasʲnːʲɘ/ | täsni /ˈtæsni/ | naaste /ˈnaːste/ | та̄ссьт /taːɕːt/ | tēḑ /teːdʲ/ |
| לילה | idja /idjɑ/ | idja /ˈitja/ | inn /inːɐ/ | ijjâ /ijːɐ/ | jïjje /jɨjːɛ/ | ыйй /ɨjː/ | īe /iːɛ/ |
| גשם | arvve /arvːe/ | arvi /ˈɑrvi/ | âʹbrr /ɐbʲrːʲɘ/ | arve /arve/ | ebrie /ebrie/ | аббьр /abːr/ | vīmõ /ˈviːmɤ/ |
| שלג | muohtta /muɔhtta/ | muohta /muohta/ | muõtt /muɔtt/ | muotâ /muotɐ/ | lopme /ˈlopme/ | вэ̄дз /veːdz/ | lum /lum/ |
| רוח | biegga /bieɡːa/ | biegga /ˈpieɡːa/ | piõgg /piɔɡː/ | pieg'gâ /pieɡːɐ/ | bïegke /ˈbie̯ɡke/ | пӣӈӈк /piːŋːk/ | tūļ /tuːlʲ/ |
| אדמה | ednam /ednam/ | eana /ˈeɑna/ | jânnam /jaːnnam/ | eennâm /eːnːɐm/ | eatneme /eatnəme/ | е̄ммьне /jeːmʲːɲe/ | mō /mɔː/ |
| אבן | giergge /kierɡːe/ | geađgi /ˈkeaðki/ | ǩeäʹdǧǧ /kʲeadʲɟː/ | keđgi /keðɡi/ | gierkie /ˈɡierkie/ | ке̄ддҍк /keːdʲːkʲ/ | kivā /ˈkivɑː/ |
| הר | várre /vaːrːe/ | várri /ˈvaːrːi/ | vääʹrr /væːrʲː/ | vääri /ˈvæːri/ | vaerie /vaerie/ | те̄ррьм /tʲeːrːm/ | mäg /mæɡ/ |
| ים | merra /merːa/ | mearra /ˈmeɑrːa/ | miârr /miarː/ | meerâ /ˈmeːrɐ/ | mearoe /mearoe/ | ме̄рр /meːrː/ | mer /meˀr/ |
| אמא | iedne /iedne/ | eadni /eɑdni/ | jeäʹnn /jæːnʲː/ | enni /enːi/ | tjidtjie /tʃitːʃie/ | е̄ннҍ /jeːɲː/ | jemā /jɛmaː/ |
| אבא | áhttje /aːhtːje/ | áhčči /aːhtʃːi/ | eeʹǩǩ /eːkʲː/ | eeči /eːtʃi/ | aehtjie /aeʰtʃie/ | аджь /adʒ/ | izā /izaː/ |
| בת | niejdda /ˈniejdːa/ | nieida /ˈnieida/ | nijdd /nijdː/ | niei'dâ /ˈnieidɐ/ | nïejte /ˈnɨejte/ | нӣййт /ɲiːjːt/ | tidār /tidaːr/ |
| אני | mån /mɔn/ | mun /mun/ | mon /mon/ | mun /mun/ | manne /ˈmanːe/ | мунн /munː/ | minā /ˈminaː/ |
| אתה | dån /tɔn/ | don /ˈtoːn/ | ton /ton/ | tun /tun/ | datne /ˈtatne/ | то̄нн /toːnː/ | sinā /ˈsinaː/ |
| אנחנו | mij /mij/ | mii /miː/ | mij /mij/ | mij /mij/ | mijjieh /ˈmijːiɛh/ | мыйй /mɨjː/ | mēg /mɛːɡ/ |
| שם | namma /ˈnamːa/ | namma /ˈnamma/ | nõmm /nõmː/ | nommâ /ˈnomːɐ/ | nomme /ˈnomːe/ | нэ̄мм /neːmː/ | nim /nim/ |
| אדם | ulmusj /ulmuʃ/ | olmmoš /ˈolmːoʃ/ | ooumaž /oːumaʒ/ | olmooš /ˈolmoːʃ/ | almetje /almetʃe/ | олмэнч /olmentʃʲ/ | rištīng /riʃtiːŋɡ/ |
| ראש | oajvve /ˈoajvːe/ | oaivi /ˈoɑjvi/ | vueiʹvv /vuɛivːʲɘ/ | uái'vi /uaivi/ | åejjie /oæjːiɛ/ | вуэййв /vuejːv/ | pǟ /pæː/ |
| עין | tjalmme /tʃalmːe/ | čalbmi /tʃalpmi/ | čââlm /tʃæːlm/ | čalme /tʃalme/ | tjelmie /tʃelmie/ | ча̄лльм /tʃaːʎːm/ | sīlma /siːlma/ |
| אוזן | biellje /bielːjɛ/ | beallji /ˈpeɑlʲːji/ | peʹllj /pelʲː/ | pelji /peʎi/ | bieljie /ˈpieʎie/ | пе̄лльй /peːʎːj/ | kūora /kuːɔra/ |
| אף | njunnje /ɲunːje/ | njunni /ˈɲunːi/ | njuuʹnn /ɲuːnːʲ/ | njune /ɲune/ | njuenie /ɲuɛnie/ | нюннҍ /ɲuɲː/ | nanā /nanaː/ |
| פה | njálmme /ɲaːlmːe/ | njálbmi /ˈɲaːlpmi/ | njäʹlmm /ɲælʲmː/ | njälmi /ˈɲælmi/ | njaelmie /ɲaelmie/ | ня̄лльм /ɲaːʎːm/ | sū /suː/ |
| שן | bádne /badnɛ/ | bátni /ˈpaːtni/ | pääʹnn /paːnːʲ/ | pääni /pæːni/ | baenie /pæːnie/ | па̄ннҍ /paːɲː/ | āmbaz /ˈɑːmbɑz/ |
| לשון | njuovtjav /ɲuovtʃav/ | njuovčča /ˈɲuovtʃa/ | njuhččâm /ɲuxtːʃɐm/ | njuovčâ /ɲuovtʃɐ/ | njoektjeme /ɲuektʃeme/ | нюхчем /ɲuxtʃem/ | kēļ /kɛːʎ/ |
| יד | gietta /kietːa/ | giehta /kiehta/ | ǩeätt /kʲætː/ | kietâ /kietɐ/ | gïete /kiːte/ | кӣдт /kiːdt/ | kež /kɛʒ/ |
| כף רגל | juolgge /jʊuɔlɡːɛ/ | juolgi /ˈjuolki/ | jueʹlǧǧ /ʝuɛlʲɟɟʝʲɘ/ | jyel'gi /jyelɡi/ | juelkie /jʉɛlkiɛ/ | ла̄бпь /laːbp/ | jālga /jɑːlɡɑ/ |
| לב | vájmmo /vajmːo/ | váibmu /vajpmu/ | väimm /væimː/ | váimu /vaimu/ | vaajmoe /vaːjmoe/ | кӯттҍк /kuːtʲːk/ | sidām /sidaːm/ |
| עצם | dákte /daktɛ/ | dákti /ˈtaːkti/ | täʹhtt /tæhtʲː/ | tähti /tæhti/ | måaroe /mɔɑrɵ/ | та̄ххт /taːxːt/ | lūʼ /luːʔ/ |
| דם | varra /ˈvarːa/ | varra /ˈvarːa/ | võrr /vərː/ | vorrâ /ˈvorːɐ/ | vïrre /vɨrːe/ | вэ̄рр /veːrː/ | ver /ver/ |
| קקי | bajkka /pajkːa/ | baika /ˈpajka/ | — | poškâ /ˈpoʃkɐ/ | — | — | sitā /ˈsitaː/ |
| אהבה | ráhkesvuohta /raːhkesvuɔhta/ | ráhkisvuohta /raːhkisvuɔhta/ | rääʹǩǩesvuõtt /ræːkʲːesvuɘtː/ | rähisvuotâ /ræhisvuotɐ/ | gieriesvoete /ɡieriesvuəte/ | шо̄а̄бпшэ /ʃoːaːbpʃe/ | ārmaztõ /aːrmastə/ |
| עץ | muorra /muɔrːa/ | muorra /muɔrːa/ | muõrr /muɔrː/ | muorâ /muorɐ/ | moere /moːrə/ | мӯрр /muːrː/ | pū /puː/ |
| כלב | bena /pena/ | beana /peɑna/ | piânnaj /pianːaj/ | peenuv /peːnuv/ | bïenje /piːnje/ | пе̄ннэ /peːnːe/ | piņ /piɲ/ |
| חתול | kássa /kaːsːa/ | bussá /pusːa/ | kõõšš /kɵːʃː/ | kissá /kisːa/ | gaahtoe /ɡaːhtoe/ | ко̄а̄сс /koːaːsː/ | kaš /kaʃ/ |
| דג | guolle /ˈkuɔlːɛ/ | guolli /ˈkuɔlːi/ | kueʹll /ˈkuɛlːʲ/ | kyeli /kyeli/ | guelie /ˈkʉɛliɛ/ | кӯлль /kuːʎː/ | kalā /ˈkɑlɑː/ |
| ציפור | lådde /lɔtɛ/ | loddi /ˈlotːi/ | låʹdd /lɔdːʲɘ/ | lodde /ˈlodːe/ | ledtie /ˈleːtie/ | лоаннҍт /loaɲːt/ | lind /lind/ |
| פרפר | biejvvelådde /ˈbiejvːeˌlɔdːɛ/ | beaiveloddi /ˈpeɑjveˌlotːi/ | äʹllbaž /alːʲbʲɒʒ/ | piäi'vááloddááš /ˈpiæivaːˌlodːaːʃ/ | biejjielåbloe /ˈpiejːieˌlɔblʊə/ | а̄лльп /aːʎːp/ | li’bla’bbiņ /liˀblɑˀbːiɲ/ |
| ביצה | manne /ˈmanːe/ | monni /ˈmonni/ | mââʹnn /mɐːnːʲɘ/ | mane /mane/ | munnie /ˈmʉnːiɛ/ | маннҍ /maɲː/ | munā /munaː/ |
| דוב | biernna /piɛrnːa/ | guovža /ˈkuovtʃa/ | kueʹbǯǯ /kuɛbʲddʒʲɘ/ | kuob'žâ /kuobdʒɐ/ | bïerne /ˈpiːrne/ | та̄лл /taːlː/ | okš /okʃ/ |
| סוס | vuoján /vuojaːn/ | heasta /ˈheɑsta/ | heävaš /heavaʃ/ | hiävuš /ˈhiævuʃ/ | hierkie /hierkie/ | ро̄ссь /roːɕː/ | i'bbi /ˈiˀbːi/ |
| בית | viesso /viesːo/ | viessu /viesːu/ | kåʹdd /kɔdʲː/ | táálu /taːlu/ | gåetie /ɡoətie/ | пэ̄ҏҏт /peːrrt/ | kuodā /kuədaː/ |
| חלב | mielkke /ˈmielkːe/ | mielki /ˈmielki/ | mieʹlǩǩ /mielʲkʲː/ | miel'kki /ˈmielkːi/ | mielhkie /ˈmielʰkie/ | ма̄ййт /maːjːt/ | sēmḑa /ˈseːmdʲa/ |
| דבש | meda /ˈmeda/ | honnet /ˈhonnet/ | miõtt /miətː/ | mietâ /ˈmietɐ/ | hååneske /hoːnɛskɛ/ | мӣдт /miːdt/ | mež /mɛʒ/ |
| מלח | sállte /ˈsaːltɛ/ | sálti /ˈsaːlti/ | säʹltt /sælʲtː/ | sältti /ˈsæltːi/ | saelhtie /saelʰtie/ | сӯлль /suːʎː/ | sūoļ /suoːlʲ/ |
| שוקולד | sjokoláda /ˈʃokolaːda/ | šuhkoláda /ˈʃuhkolaːda/ | čokklad /tʃokːlad/ | suklaa /ˈsuklaː/ | — | — | — |
| ברזל | ruovdde /ˈruɔvdːe/ | ruovdi /ˈruɔvdi/ | ruʹvdd /ruvdː/ | ryev'di /ryevdi/ | ruevtie /ˈruevtie/ | рӯввьт /ruːvʲːt/ | rōda /ˈroːdɑ/ |
| גלגל | juvlla /ˈjuvlːa/ | juvla /ˈjuvla/ | kååʹlez /kɔːlʲez/ | jorree /ˈjorːeː/ | jårrehtse /ˈjorːehtse/ | коалес /koales/ | kȭr /kɤːr/ |
| משי | silkki /silkːi/ | silki /ˈsilki/ | šolkk /ʃolkː/ | silkke /ˈsilkːe/ | silhke /silʰke/ | цуӆӆк /tsuɬːk/ | zīḑõz /ˈziːɟəz/ |
| ספר | girjje /kirjːe/ | girji /ˈkirji/ | ǩeʹrjj /kʲerjː/ | kirje /ˈkirje/ | gærja /ɡærja/ | кыррьй /kɨrʲːj/ | rǭntõz /ˈrɔːntəz/ |
| לאכול | bårråt /porːot/ | borrat /porːat/ | poorrâd /porːad/ | purrâđ /purːɐð/ | byöpmedidh /pyœpmedih/ | по̄ррэ /poːrːe/ | sīedõ /siːədə/ |
| לשתות | juhkat /juhkat/ | juhkat /juhkat/ | juukkâd /juːkːad/ | juuhâđ /juːhɐð/ | jovkedh /jovkəh/ | югкэ /juɡke/ | jūodõ /juːədə/ |
| לישון | oadet /oadet/ | oađđit /ˈoaðːit/ | vuâđđed /vuaðːed/ | uáđđiđ /uaðːið/ | åeredh /oɛrəh/ | вуэдтӭ /vuedte/ | maggõ /mɑɡːə/ |
| אחד | aktan /aktan/ | okta /okta/ | õhtt /ɵhtː/ | ohtâ /ohtɐ/ | akte /aktə/ | э̄ххт /eːxːt/ | ikš /ikʃ/ |
| שתיים | guokta /ˈkuoktɑ/ | guokte /ˈkuokte/ | kuõʹhtt /kuõhtː/ | kyeh'ti /kyehti/ | göökte /ˈkøːkte/ | кӯххт /kuːxːt/ | kakš /kakʃ/ |
| שלוש | golmma /ˈkolmːa/ | golbma /ˈkolpma/ | koumm /ˈkoumː/ | kulmâ /ˈkulmɐ/ | golme /ˈkolme/ | ко̄ллм /koːlːm/ | kuolm /ˈkuolm/ |
| ארבע | niellja /ˈɲielːja/ | njeallje /ˈɲealːje/ | nellj /ˈnieʎː/ | nelji /neʎi/ | nieljie /ˈɲieljie/ | не̄лльй /ɲeːʎːj/ | nēļa /ˈneːlʲa/ |
| חמש | vihtta /vihta/ | vihtta /ˈvihtːa/ | vitt /vitː/ | vittâ /vitːɐ/ | vïjhte /vʲihte/ | выдт /vɨdt/ | vīž /viːʒ/ |
| מאה | tjuohte /ˈtʃuohte/ | čuođi /ˈtʃuoði/ | čuâđ /tʃuaʰtʲ/ | čyeti /tʃyeti/ | tjuetie /ˈtʃuetie/ | чӯдть /tʃuːdtʲ/ | sadā /ˈsadaː/ |
| שלום | buoris /puɔris/ | bures /ˈpuːres/ | tiõrv /tiɵrv/ | tiervâ /tiervɐ/ | buerie biejjie /puerie pie̯jːie/ | тиерв /tʲierv/ | tervīst /tɛrviːst/ |
| תודה | gijttuo /kijtːuɔ/ | giitu /kiːtu/ | späʹsseb /spæsʲːeb/ | takkâ /takːɐ/ | gæjhtoe /kæjhtoe/ | пасьпе /pasʲpe/ | tienū /tiɛnuː/ |
| טוב | buorre /puɔrːe/ | buorre /puɔrːe/ | šiõǥǥ /ʃiɵɣː/ | pyeri /pyeri/ | hijven /hijven/ | шӣгг /ʃiːɡː/ | jõvā /jəvaː/ |
| חדש | ådås /ˈɔdɔs/ | ođas /ˈoðas/ | oođâs /oːðɐs/ | uuđâs /uːðɐs/ | orre /orːe/ | о̄дт /oːdt/ | ūž /uːʒ/ |
| אדום | ruoppsat /rʊɔpːsɑt/ | ruoksat /ˈruoksat/ | ruõpssâd /ruəpsːɐd/ | ruop'sâd /ruopsɐd/ | rööpses /ˈrøːpses/ | рӯппсесь /ruːpːɕeɕ/ | punni /ˈpunːi/ |
| לבן | vielggat /viɛlɡːɑt/ | vielgat /ˈvielɡat/ | viõlggâd /viəlɡːɐd/ | viel'gâd /vielɡɐd/ | veelkes /ˈʋeːlkes/ | вӣллькесь /viːʎːkeɕ/ | vālda /ˈvaːlda/ |
| שחור | tjáhppat /tʃaːhpːat/ | čáhppat /ˈtʃaːhpːat/ | čappâd /tʃapːɐd/ | čappâd /ˈtʃapːɐd/ | tjeehpes /ˈtʃeːhpes/ | чо̄а̄хпесь /tʃoːaːxpeɕ/ | mustā /ˈmustaː/ |
| ירוק | ruodnat /ruɔdnɑt/ | ruonas /ˈruonas/ | ruõnâs /ruənɐs/ | ruánáá /ˈruanaː/ | kroenes /kruenes/ | руэнн /ruenː/ | ǭļaz /ˈoːʎaz/ |
| כחול | alek /ˈalek/ | alit /ˈalit/ | ââʹliǩ /ˈɐːlʲic/ | čuov'jâd /ˈtʃuovjɐd/ | plaave /ˈpʰlaːve/ | алехь /ˈaʎeç/ | siņņi /ˈsiɲːi/ |
| קוקייה | giehka /ˈkie̯hka/ | giehka /ˈkie̯hka/ | ǩiõkk /ˈkʲiɔkː/ | kiehâ /ˈkie̯hɐ/ | gïeke /ˈɡie̯ke/ | кӣгк /kiːɡk/ | kēg /keːɡ/ |
| תה | tiedja /tie̯dja/ | deadja /ˈteɑtja/ | čee /tʃeː/ | teejâ /teːjɐ/ | — | чайй /tʃajː/ | tēj /teːj/ |
| קפה | káffa /kaːfːa/ | gáffe /ˈkaːfːe/ | kaaʹff /kaːfʲː/ | kähvi /kæhvi/ | kaaffe /ˈkaːfːe/ | кофе /kofʲe/ | kaffe /ˈkafːe/ |
| סוכר | såhkår /sohkor/ | sohkar /ˈsohkar/ | säähhar /sæːhːar/ | sukkâr /sukːɐr/ | dïjnehke /dɨjneʰke/ | са̄хар /saːxar/ | tsukkõr /ˈtsukːɤr/ |
| תפוז | appelsijnna /ˈapːelsijnːa/ | appelsiidna /ˈapːelsiːdna/ | appelsiin /apːelsiːn/ | appelsiin /ˈapːelsiːn/ | appelsijne /ˈapːelsijne/ | — | appõlsin /ˈapːəlsin/ |
עמוד 1/10
לפתיחת המפה האינטראקטיבית: Word Map · HanMap · Name Map · Word Order · Tree
חלק מ-LangMap — פרויקט להמחשת שפות. זהו סיכום סטטי הניתן לסריקה; המפות האינטראקטיביות מציעות שמע הגייה, מסננים ותצוגת גלובוס.
נוצר על ידי Heuron Inc. · GitHub · cho@heuron.com · דף הבית של LangMap