لسان عثمانی
Османский турецкий
Тюркская (огузская) · историческая / скрытая разновидность
Османский турецкий язык (لسان عثمانی Lisân-ı Osmânî) был литературным и административным регистром Османской империи примерно с 1300 по 1928 год. Обширные заимствования из арабского и персидского языков создали регистр, зачастую непонятный обычным носителям анатолийского турецкого. Языковая реформа Ататюрка 1928 года заменила письменность, происходящую от арабской, на латиницу и устранила большую часть арабской/персидской лексики, в результате чего возник современный турецкий язык (tr).
Где на нём говорят
Османский турецкий — основные слова (87)
Источники
- Redhouse — Turkish-English Lexicon
- Buğday — Osmanisch
Сравнение слов
Сравнение с родственными языками: Тюркская (огузская)
| Значение | Османский турецкий | Турецкий | Гагаузский | Крымскотатарский | Кашкайский | Туркменский | Азербайджанский |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Вода | سو /su/ | su /su/ | su /su/ | suv /suv/ | su /su/ | suw /suːw/ | su /su/ |
| Огонь | آتش /aˈteʃ/ | ateş /ateʃ/ | ateş /aˈteʃ/ | ateş /ateʃ/ | ot /ot/ | ot /oːt/ | od /od/ |
| Солнце | كونش /ɡyˈneʃ/ | güneş /ɟyneʃ/ | güneş /ɟyˈneʃ/ | küneş /kyneʃ/ | gün /ɟyn/ | gün /ɡyn/ | günəş /ɟynæʃ/ |
| Луна | آی /aj/ | ay /aj/ | ay /aj/ | ay /aj/ | ay /aj/ | aý /ɑːj/ | ay /ɑj/ |
| Звезда | یلدز /jɯlˈdɯz/ | yıldız /jɯɫˈdɯz/ | yıldız /jɯɫˈdɯz/ | yıldız /jɯɫˈdɯz/ | ulduz /ulduz/ | ýyldyz /jɯɫˈdɯz/ | ulduz /ulˈduz/ |
| Ночь | كیجه /ɡedʒe/ | gece /ɡedʒe/ | gecä /ɡedʒæ/ | gece /ɡedʒe/ | gecə /ɡedʒæ/ | gije /ɡidʒe/ | gecə /ɡedʒæ/ |
| Дождь | یاغمور /jaːmur/ | yağmur /jaːˈmuɾ/ | yaamur /jaːˈmur/ | yağmur /jaːmur/ | — | ýagyş /jaːʁɯʃ/ | yağış /jaːˈɣɯʃ/ |
| Снег | قار /kaɾ/ | kar /kaɾ/ | kaar /kaːr/ | qar /qɑr/ | qar /ɡar/ | gar /ɡar/ | qar /ɡɑɾ/ |
| Ветер | یل /jel/ | rüzgâr /ɾyzˈɟaːɾ/ | yel /jel/ | yel /jel/ | — | ýel /jel/ | külək /cyˈlæc/ |
| Земля | توپراق /topˈɾak/ | toprak /topɾak/ | toprak /topɾak/ | topraq /topɾaq/ | — | toprak /topɾɑk/ | torpaq /tʰoɾpɑɣ/ |
| Камень | طاش /taʃ/ | taş /taʃ/ | taş /taʃ/ | taş /taʃ/ | daş /dɑʃ/ | daş /daʃ/ | daş /daʃ/ |
| Гора | طاغ /daɣ/ | dağ /daː/ | bayır /baˈjɯɾ/ | dağ /daɣ/ | — | dag /dɑːɣ/ | dağ /dɑɣ/ |
| Море | دكز /deˈŋiz/ | deniz /deˈniz/ | deniz /deˈniz/ | deñiz /deˈŋiz/ | — | deňiz /deˈŋiz/ | dəniz /dæˈniz/ |
| Мать | آنه /aˈne/ | anne /anːe/ | ana /aˈna/ | ana /ana/ | ana /ana/ | ene /ene/ | ana /ɑnɑ/ |
| Отец | پدر /peˈdeɾ/ | baba /baba/ | boba /boˈba/ | baba /baba/ | ata /ata/ | kaka /kaka/ | ata /ɑtɑ/ |
| Дочь | قیز /kɯz/ | kız /kɯz/ | kız /kɯz/ | qız /qɯz/ | qız /ɡɯz/ | gyz /ɡɯz/ | qız /ɡɯz/ |
| Я | بن /ben/ | ben /ben/ | bän /bæn/ | men /men/ | men /mæn/ | men /men/ | mən /mæn/ |
| Ты | سن /sen/ | sen /sen/ | sän /sæn/ | sen /sen/ | sen /sæn/ | sen /sen/ | sən /sæn/ |
| Мы | بز /biz/ | biz /biz/ | biz /biz/ | biz /biz/ | biz /biz/ | biz /biz/ | biz /biz/ |
| Имя | اسم /iˈsim/ | ad /ad/ | ad /ad/ | isim /iˈsim/ | ad /ad/ | at /ɑːt/ | ad /ɑd/ |
| Человек | انسان /inˈsan/ | kişi /kiˈʃi/ | insan /insan/ | adam /aˈdam/ | — | adam /ɑˈdɑm/ | insan /inˈsan/ |
| Голова | باش /baʃ/ | baş /baʃ/ | baş /baʃ/ | baş /baʃ/ | — | baş /bɑʃ/ | baş /baʃ/ |
| Глаз | كوز /ɡøz/ | göz /ɟøz/ | göz /ɟøz/ | köz /køz/ | göz /ɟøz/ | göz /ɡøz/ | göz /ɟøz/ |
| Ухо | قولاق /kuˈlak/ | kulak /kuˈɫak/ | kulak /kulak/ | qulaq /qulɑq/ | qulağ /ɡuˈlaʁ/ | gulak /ɡuˈlak/ | qulaq /ɡulɑɣ/ |
| Нос | بورون /buˈɾun/ | burun /buˈɾun/ | burnu /burˈnu/ | burun /buˈɾun/ | burun /buˈrun/ | burun /buˈɾun/ | burun /buˈɾun/ |
| Рот | آغز /aˈʁɯz/ | ağız /aˈɯz/ | aaz /aːz/ | ağız /aˈɣɯz/ | — | agyz /ɑˈɡɯz/ | ağız /aˈɣɯz/ |
| Зуб | دیش /diʃ/ | diş /diʃ/ | diş /diʃ/ | tiş /tiʃ/ | diş /diʃ/ | diş /diʃ/ | diş /diʃ/ |
| Язык | دیل /dil/ | dil /dil/ | dil /dil/ | til /til/ | dil /dil/ | dil /dil/ | dil /dil/ |
| Рука | ال /el/ | el /el/ | el /el/ | el /el/ | el /el/ | el /el/ | əl /æl/ |
| Ступня | آیاق /ajak/ | ayak /ajak/ | ayak /aˈjak/ | ayaq /ajaq/ | ayağ /aˈjaʁ/ | aýak /aˈjak/ | ayaq /ɑˈjɑx/ |
| Сердце | قلب /kalb/ | kalp /kalp/ | ürek /yˈrek/ | yürek /jyrek/ | ürek /yˈɾæc/ | ýürek /jyɾek/ | ürək /yɾæc/ |
| Кость | كمیك /keˈmik/ | kemik /ceˈmic/ | kemik /keˈmik/ | süyek /syjek/ | sümük /syˈmyk/ | süňk /syŋk/ | sümük /syˈmyc/ |
| Кровь | قان /kan/ | kan /kan/ | kan /kan/ | qan /qan/ | qan /qan/ | gan /ɡan/ | qan /ɡan/ |
| Кака | بوق /bok/ | kaka /kaka/ | — | bok /bok/ | — | bok /bok/ | kaka /kaka/ |
| Любовь | عشق /aʃk/ | aşk /aʃk/ | sevgi /sevˈɟi/ | sevgi /sevɡi/ | sevgi /sevˈɟi/ | söýgi /søːjɡi/ | sevgi /sevɟi/ |
| Дерево | آغاج /aˈʁatʃ/ | ağaç /aˈatʃ/ | aaç /aːtʃ/ | terek /terek/ | ağaç /aˈʁatʃ/ | agaç /ɑɡɑtʃ/ | ağac /ɑɣɑdʒ/ |
| Собака | كوپك /køˈpek/ | köpek /cøpek/ | köpek /køˈpek/ | köpek /køpek/ | köpek /cøˈpæc/ | it /it/ | it /ɪt/ |
| Кошка | كدی /keˈdi/ | kedi /cedi/ | kedi /keˈdi/ | mışıq /mɯʃɯq/ | pišik /piˈʃic/ | pişik /piʃik/ | pişik /pɪʃɪc/ |
| Рыба | بالق /baˈlɯk/ | balık /baˈɫɯk/ | balık /baˈlɯk/ | balıq /baˈlɯq/ | balıq /baˈlɯx/ | balyk /baˈlɯk/ | balıq /baˈlɯɡ/ |
| Птица | قوش /kuʃ/ | kuş /kuʃ/ | kuş /kuʃ/ | quş /quʃ/ | quş /quʃ/ | guş /ɡuʃ/ | quş /ɡuʃ/ |
| Бабочка | كلبك /keleˈbek/ | kelebek /celeˈbec/ | kelebek /keleˈbek/ | köbelek /købeˈlek/ | — | kebelek /kebelek/ | kəpənək /cæpæˈnæc/ |
| Яйцо | یومورطه /jumuɾˈta/ | yumurta /jumuɾˈta/ | yımırta /jɯmɯrta/ | yımırta /jɯmɯrta/ | yumurta /jumurˈtɑ/ | ýumurtga /jumurtɡa/ | yumurta /jumuɾˈta/ |
| Медведь | آیی /aˈjɯ/ | ayı /aˈjɯ/ | ayı /aˈjɯ/ | ayuv /ajuw/ | ayı /ɑjɯ/ | aýy /ajɯ/ | ayı /aˈjɯ/ |
| Лошадь | آت /at/ | at /at/ | beygir /bejˈɡir/ | at /at/ | — | at /ɑt/ | at /at/ |
| Дом | خانه /xaːˈne/ | ev /ev/ | ev /ev/ | ev /ev/ | ev /ev/ | öý /øːj/ | ev /ev/ |
| Молоко | سود /syd/ | süt /syt/ | süt /syt/ | süt /syt/ | süd /syd/ | süýt /syːjt/ | süd /syd/ |
| Мёд | بال /bal/ | bal /baɫ/ | bal /bal/ | bal /bal/ | bal /bal/ | bal /bal/ | bal /bɑl/ |
| Соль | طوز /tuz/ | tuz /tuz/ | tuz /tuz/ | tuz /tuz/ | duz /duz/ | duz /duz/ | duz /duz/ |
| Вино | شراب /ʃaˈɾab/ | şarap /ʃaˈɾap/ | şarap /ʃaˈrap/ | şarap /ʃaˈrap/ | şərab /ʃærɑb/ | şerap /ʃerap/ | şərab /ʃæˈɾab/ |
| Рис | برنج /biˈrintʃ/ | pirinç /piˈɾintʃ/ | pirinç /piˈrintʃ/ | pirinş /piˈrinʃ/ | — | tüwi /tyˈwi/ | düyü /dyˈjy/ |
| Шоколад | چوقولاته /tʃokolata/ | çikolata /tʃikoˈlata/ | — | şokolad /ʃokoˈlad/ | — | şokolad /ʃokoˈlad/ | şokolad /ʃokoˈlad/ |
| Железо | دمیر /demiɾ/ | demir /demiɾ/ | demir /demir/ | demir /demir/ | — | demir /demir/ | dəmir /dæmiɾ/ |
| Колесо | چرخ /tʃarx/ | tekerlek /tekeɾˈlek/ | tekerlek /tekerlek/ | teker /teˈker/ | — | tigir /tiɡir/ | təkər /tækæɾ/ |
| Шёлк | ایپك /iˈpek/ | ipek /iˈpec/ | ipek /iˈpek/ | ipek /iˈpek/ | — | ýüpek /jyˈpek/ | ipək /iˈpæc/ |
| Книга | كتاب /kiˈtaːb/ | kitap /ciˈtap/ | kiyat /kiˈjat/ | kitap /kiˈtap/ | — | kitap /kiˈtap/ | kitab /kiˈtab/ |
| Есть | یمك /jeˈmek/ | yemek /jemek/ | imää /iˈmæː/ | aşamaq /aʃamaq/ | yemek /jeˈmæc/ | iýmek /iːjmek/ | yemək /jemæc/ |
| Пить | ایچمك /itʃˈmek/ | içmek /itʃmek/ | içmää /itʃˈmæː/ | içmek /itʃmek/ | içmek /itʃˈmæc/ | içmek /itʃmek/ | içmək /ɪtʃmæc/ |
| Спать | اویومق /ujuˈmak/ | uyumak /ujuˈmak/ | uyumaa /ujuˈmaː/ | yuqlamaq /juqlaˈmaq/ | yatmaq /jatˈmaq/ | uklamak /uklaˈmak/ | yatmaq /jatˈmax/ |
| Один | بر /biɾ/ | bir /biɾ/ | bir /bir/ | bir /bir/ | bir /biɾ/ | bir /biɾ/ | bir /bɪɾ/ |
| Два | ایكی /iˈci/ | iki /iˈki/ | iki /iˈki/ | eki /eˈci/ | iki /iki/ | iki /iˈki/ | iki /iˈci/ |
| Три | اوچ /ytʃ/ | üç /ytʃ/ | üç /ytʃ/ | üç /ytʃ/ | üç /ytʃ/ | üç /ytʃ/ | üç /ytʃ/ |
| Четыре | درت /dørt/ | dört /dœɾt/ | dört /dørt/ | dört /dørt/ | dörd /dørd/ | dört /dørt/ | dörd /dœɾd/ |
| Пять | بش /beʃ/ | beş /beʃ/ | beş /beʃ/ | beş /beʃ/ | beş /beʃ/ | bäş /bæʃ/ | beş /beʃ/ |
| Сто | يوز /jyz/ | yüz /jyz/ | üz /yz/ | yüz /jyz/ | yüz /jyz/ | ýüz /jyz/ | yüz /jyz/ |
| Привет | سلام /seˈlaːm/ | merhaba /meɾhaba/ | selam /seˈlam/ | selâm /seˈlʲam/ | salam /saˈlam/ | salam /sɑlɑːm/ | salam /sɑlɑm/ |
| Спасибо | تشكر ادرم /teʃekˈkyɾ edeˈɾim/ | teşekkürler /teʃecːyɾleɾ/ | saa ol /saː ol/ | sağ ol /saɣ ol/ | sağ olun /sɑːʁ oˈlun/ | sagboluň /sɑɡboluŋ/ | təşəkkür /tæʃecːyɾ/ |
| Хороший | ایی /iˈji/ | iyi /iji/ | ii /iː/ | yahşı /jaχʃɯ/ | yaxşı /jaxˈʃɯ/ | gowy /ɡowɯ/ | yaxşı /jɑxʃɯ/ |
| Новый | یكی /jeˈŋi/ | yeni /jeˈni/ | eni /eˈni/ | yañı /jaˈŋɯ/ | — | täze /tæze/ | yeni /jeˈni/ |
| Красный | قرمزی /kɯɾmɯˈzɯ/ | kırmızı /kɯɾmɯˈzɯ/ | kırmızı /kɯrmɯˈzɯ/ | qırmızı /qɯrmɯˈzɯ/ | qırmızı /ɡɯɾmɯˈzɯ/ | gyzyl /ɡɯˈzɯl/ | qırmızı /ɡɯɾmɯˈzɯ/ |
| Белый | بیاض /beˈjaz/ | beyaz /beˈjaz/ | ak /ak/ | aq /ɑq/ | ağ /ɑʁ/ | ak /ɑk/ | ağ /ɑɣ/ |
| Чёрный | قره /kaˈɾa/ | siyah /siˈjah/ | kara /kaˈra/ | qara /qɑˈrɑ/ | qara /ɡɑˈɾɑ/ | gara /ɡɑˈrɑ/ | qara /ɡɑˈɾɑ/ |
| Зелёный | یشیل /jeˈʃil/ | yeşil /jeˈʃil/ | eşil /eˈʃil/ | yeşil /jeˈʃil/ | — | ýaşyl /jɑːˈʃɯl/ | yaşıl /jaˈʃɯl/ |
| Синий | ماوی /maːˈviː/ | mavi /maːˈvi/ | maavi /maːˈvi/ | mavı /mɑˈvɯ/ | — | gök /ɡøk/ | göy /ɟœj/ |
| Кукушка | غوغوق /ɡuˈɡuk/ | guguk /ɡuˈɡuk/ | — | kukuquş /kukuˈquʃ/ | — | ikatäk /ikɑˈtæk/ | ququ /ɡuˈɡu/ |
| Суши | لاكردا /laˈkerda/ | suşi /ˈsuʃi/ | suşi /suˈʃi/ | suşi /suˈʃi/ | — | suşi /suˈʃi/ | suşi /suˈʃi/ |
| Чай | چای /tʃaj/ | çay /tʃaj/ | çay /tʃaj/ | çay /tʃaj/ | — | çaý /tʃaːj/ | çay /tʃɑj/ |
| Кофе | قهوه /kahˈve/ | kahve /kahˈve/ | kafe /kaˈfe/ | qave /qaˈve/ | — | kofe /ˈkofe/ | qəhvə /ɡæhˈvæ/ |
| Сахар | شكر /ʃeˈkeɾ/ | şeker /ʃeˈceɾ/ | şeker /ʃeˈker/ | şeker /ʃeˈker/ | — | şeker /ʃeˈker/ | şəkər /ʃæˈkæɾ/ |
| Апельсин | پرتقال /poɾtaˈkal/ | portakal /poɾtaˈkaɫ/ | portokal /portoˈkal/ | portaqal /poɾtaˈqal/ | portağal /poɾtaˈɣal/ | pyrtykal /pɯrtɯˈkal/ | portağal /poɾtaˈɣal/ |
Страница 1/10
Открыть интерактивную карту: Word Map · HanMap · Name Map · Word Order · Tree
Часть LangMap — проекта визуализации языков. Это статическое, индексируемое резюме; интерактивные карты предлагают аудио произношения, фильтры и вид глобуса.
Автор Heuron Inc. · GitHub · cho@heuron.com · Главная LangMap