Proto-Kartvelian
カルトヴェリ祖語
祖語（再建） · 歴史的・非表示の変種
カルトヴェリ祖語は、カルトヴェリ（南コーカサス）語族——ジョージア語・ミングレル語・ラズ語・スヴァン語——の再構された祖語である。紀元前3000〜2000年頃の南コーカサスに位置づけられる。小さな語族で、他のどの語族とも関係は実証されておらず（北コーカサス諸語族やノストラティックと結びつける説も未証明のままである）、比較的よく再構されている。
話される地域
カルトヴェリ祖語の基本87語
出典
- Klimov (1998) Etymological Dictionary of the Kartvelian Languages
- Fähnrich (2007) Kartwelisches etymologisches Wörterbuch
単語の比較
祖語（再建）の関連言語と比較
| 意味 | カルトヴェリ祖語 | ジョージア語 | ミングレル語 | ラズ語 | スヴァン語 | エトルリア語 | アフロ・アジア祖語 |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 水 | *c̣q̇ar- /c̣q̇ar/ | წყალი /tsʼqʼali/ | წყარი /tsʼqʼari/ | წკარი /tsʼkari/ | ლიც /lits/ | neri /ˈneri/ | *maw- /maw/ |
| 火 | *cecxl- /cecxl/ | ცეცხლი /tsetsxli/ | დაჩხირი /datʃxiri/ | დაჩხური /datʃxuri/ | ლემესგ /lemesɡ/ | verse /ˈwerse/ | — /—/ |
| 太陽 | *mze- /mze/ | მზე /mze/ | ბჟა /bʒa/ | მჟორა /mʒora/ | მიჟ /miʒ/ | usil /ˈuzil/ | — /—/ |
| 月 | *tute- /tute/ | მთვარე /mtʰvare/ | თუთა /tʰutʰa/ | თუთა /tʰutʰa/ | დოშდულ /doʃdul/ | tiur /ˈtiur/ | — /—/ |
| 星 | — /—/ | ვარსკვლავი /varskvlavi/ | მურიცხი /muritsxi/ | მურუცხი /murutsxi/ | ამტყუ̂ა̈სგ /amtʼqʼwæsɡ/ | — /—/ | — /—/ |
| 夜 | *na /na/ | ღამე /ɣame/ | სერი /seri/ | სერი /seri/ | ლეთ /let/ | — /—/ | — /—/ |
| 雨 | *cvim- /tsvim/ | წვიმა /tsʼvima/ | ჭვიმა /tʃʼvima/ | ჭიმა /tʃʼima/ | უჩხა /utʃxa/ | — | — |
| 雪 | *towl- /towl/ | თოვლი /tʰovli/ | თირი /tʰiri/ | მთვირი /mtviri/ | მუს /mus/ | — | — |
| 石 | *ḳwa /kʼwa/ | ქვა /kʰva/ | ქუა /kʰua/ | ქვა /kʰva/ | ბა̈ჩ /bætʃ/ | tul /tul/ | *ʔabun- /ʔabun/ |
| 海 | *zoɣwa- /zoɣwa/ | ზღვა /zɣva/ | ზუღა /zuɣa/ | ზუღა /zuɣa/ | ძუღუ̂ა /dzuɣwa/ | — | — |
| 母 | *deda- /deda/ | დედა /deda/ | დიდა /dida/ | ნანა /nana/ | დი /di/ | ati /ˈati/ | *ʔim- /ʔim/ |
| 父 | *mama- /mama/ | მამა /mama/ | მუმა /muma/ | ბაბა /baba/ | მუ /mu/ | apa /ˈapa/ | *ʔab- /ʔab/ |
| 娘 | *asul- /asul/ | ქალიშვილი /kʰaliʃvili/ | ცირა /tsira/ | ბოზომოთა /bozomotʰa/ | ჰასუ̂იშ /haswiʃ/ | sech /sekʰ/ | — |
| 私 | *me /me/ | მე /me/ | მა /ma/ | მა /ma/ | მი /mi/ | mi /mi/ | *ʔan- /ʔan/ |
| あなた | *sen- /sen/ | შენ /ʃen/ | სი /si/ | სი /si/ | სი /si/ | — /—/ | — /—/ |
| 私たち | *čwen /tʃwen/ | ჩვენ /tʃʰven/ | ჩქი /tʃkʰi/ | ჩქუ /tʃku/ | ნა̈ჲ /næj/ | — /—/ | — /—/ |
| 名前 | *saqel- /saqel/ | სახელი /saxeli/ | ჯოხო /dʒoxo/ | ჯოხო /dʒoxo/ | ჟახე /ʒaxe/ | — /—/ | *sim- /sim/ |
| 人 | *ḳac₁- /kʼats/ | ადამიანი /adamiani/ | კოჩი /kʼotʃi/ | კოჩი /kʼotʃi/ | ამსუ̂ალდ /amswald/ | — | — |
| 頭 | *taw- /taw/ | თავი /tʰavi/ | დუდი /dudi/ | თი /tʰi/ | თხუ̂იმ /tʰxwim/ | — | — |
| 目 | *tʼwal- /tʼwal/ | თვალი /tʰvali/ | თოლი /tʰoli/ | თოლი /tʰoli/ | თე /tʰe/ | — /—/ | *ʕayn- /ʕayn/ |
| 耳 | *qur- /qur/ | ყური /qʼuri/ | ჸუჯი /ʔudʒi/ | უჯი /udʒi/ | შდიმ /ʃdim/ | — | *ʔudun- /ʔudun/ |
| 鼻 | *cxwir- /tsxwir/ | ცხვირი /tsxviri/ | ჩხვინდი /tʃxvindi/ | ჩხვინდი /tʃxvindi/ | ნეფხუ̂ნა /nepʰxwna/ | — | — |
| 歯 | *swa /sʷa/ | კბილი /kʼbili/ | კიბირი /kʼibiri/ | კიბირი /kʼibiri/ | შდიქ /ʃdikʰ/ | — /—/ | — /—/ |
| 舌 | *bli /bli/ | ენა /ena/ | ნინა /nina/ | ნენა /nena/ | ნინ /nin/ | — /—/ | *lis- /lis/ |
| 手 | *qel- /qel/ | ხელი /xeli/ | ხე /xe/ | ხე /xe/ | ში /ʃi/ | — /—/ | — /—/ |
| 足 | *berq- /berq/ | ფეხი /pʰexi/ | კუჩხი /kʼutʃxi/ | კუჩხე /kʼutʃxe/ | ჭიშხ /tʃʼiʃx/ | — | — |
| 心 | *gul- /gul/ | გული /ɡuli/ | გური /ɡuri/ | გური /ɡuri/ | გუ̂ი /ɡwi/ | — /—/ | *lib- /lib/ |
| 骨 | *ʒ₁ʒ₁w-al- /dzdzwal/ | ძვალი /dzvali/ | ძვალი /dzvali/ | ყვილი /qʼvili/ | ჯიჯუ̂ /dʒidʒw/ | — /—/ | *ḳas- /kʼas/ |
| 血 | *swiᴬ /swi/ | სისხლი /sisxli/ | ზისხირი /zisxiri/ | დიცხირი /ditsxiri/ | ზისხ /zisx/ | — /—/ | *dam- /dam/ |
| 愛 | *q̇war- /qʼwar/ | სიყვარული /siqʼvaruli/ | ჸოროფა /ʔoropʰa/ | ოროფა /oropa/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ |
| 木 | — /—/ | ხე /xe/ | ჯა /dʒa/ | ჯა /dʒa/ | მეგა̈მ /meɡæm/ | — /—/ | — /—/ |
| 犬 | *ʒaɣl- /ʒaɣl/ | ძაღლი /dzaɣli/ | ჯოღორი /dʒoɣori/ | ჯოღორი /dʒoɣori/ | ჟეღ /ʒeɣ/ | — /—/ | — /—/ |
| 猫 | *cic(o)- /tsitso/ | კატა /kʼatʼa/ | კატუ /kʼatʼu/ | კატუ /kʼatʼu/ | ციცუ̂ /tsitsw/ | — /—/ | — /—/ |
| 魚 | *tewz- /tewz/ | თევზი /ˈtʰevzi/ | ჩხომი /tʃxomi/ | ჩხომი /tʃxomi/ | ცუზ /tsuz/ | — /—/ | — /—/ |
| 鳥 | *sir- /sir/ | ჩიტი /tʃʰitʼi/ | ჩიტი /tʃitʼi/ | კინჩი /kʼintʃi/ | ნა̈პოლ /næpʼol/ | — | — |
| 蝶 | *perper- /perper/ | პეპელა /pʼepʼela/ | ფარფალია /pʰarpʰalia/ | ფარფალი /pʰarpʰali/ | პერპელ /pʼerpʼel/ | — | — |
| 熊 | *datw- /datw/ | დათვი /datʰvi/ | თუნთი /tʰuntʰi/ | მთუთი /mtʰutʰi/ | და̈შდუ̂ /dæʃdw/ | — | — |
| 家 | — /—/ | სახლი /saxli/ | ოხორი /oxori/ | ოხორი /oxori/ | ქორ /kʰor/ | — /—/ | — /—/ |
| 牛乳 | *(s)ʒ₁e- /dze/ | რძე /rdze/ | ბჟა /bʒa/ | ბჯა /bdʒa/ | ლჷჯე /lədʒe/ | — | — |
| 蜂蜜 | *tapl- /tapl/ | თაფლი /tʰapʰli/ | თოფური /tʰopʰuri/ | თოფური /tʰopʰuri/ | თუ /tʰu/ | math /maθ/ | — |
| 塩 | *ʒ₁um- /dzum/ | მარილი /marili/ | ჯიმუ /dʒimu/ | მცუმუ /mtsumu/ | ჯიმ /dʒim/ | — | — |
| ワイン | *ɣwino- /ɣwino/ | ღვინო /ɣvino/ | ღვინი /ɣvini/ | ღვინი /ɣvini/ | ღუ̂ინელ /ɣwinel/ | vinum /ˈwinum/ | — |
| 食べる | *č̣am- /č̣am/ | ჭამა /tʃʼama/ | ჭკომუა /tʃʼkʼomua/ | ჩამუ /tʃamu/ | ლიზუ̂ებ /lizweb/ | — /—/ | — /—/ |
| 飲む | *s₁w- /sw/ | დალევა /daleva/ | წუმა /tsʼuma/ | ხცემა /xtsema/ | ლითრე /litʰre/ | — /—/ | — /—/ |
| 一 | *ert- /ert/ | ერთი /ertʰi/ | ართი /artʰi/ | არ /ar/ | ეშხუ /eʃxu/ | thu /θu/ | — /—/ |
| 二 | *jor- /jor/ | ორი /ori/ | ჟირი /ʒiri/ | ჟურ /ʒur/ | ჲორი /jori/ | zal /tsal/ | *sin- /sin/ |
| 三 | *sam- /sam/ | სამი /sami/ | სუმი /sumi/ | სუმ /sum/ | სემი /semi/ | ci /ki/ | — /—/ |
| 四 | *otxo- /otxo/ | ოთხი /otxi/ | ოთხი /otʰxi/ | ოთხო /otxo/ | უ̂ოშთხუ̂ /woʃtʰxw/ | huth /huθ/ | — |
| 五 | *xut- /xut/ | ხუთი /xutʰi/ | ხუთი /xutʰi/ | ხუთ /xutʰ/ | უ̂ოხუ̂იშდ /woxwiʃd/ | mach /max/ | — |
| 百 | *as- /as/ | ასი /asi/ | ოში /oʃi/ | ოში /oʃi/ | აშირ /aʃir/ | — | — |
| こんにちは | — /—/ | გამარჯობა /ɡamardʒoba/ | გომორძგუა /ɡomordzɡua/ | ბრუნდი /brundi/ | ხოჩა ლადა̈ღ /xotʃa ladæɣ/ | — /—/ | — /—/ |
| ありがとう | — /—/ | მადლობა /madloba/ | მარდი /mardi/ | ბერეკეთი /berekʰetʰi/ | ივასუ ხარი /ivasu xari/ | — /—/ | — /—/ |
| 良い | — /—/ | კარგი /kʼarɡi/ | ჯგირი /dʒɡiri/ | ჯურა /dʒura/ | ხოჩა /xotʃa/ | — /—/ | — /—/ |
| 新しい | *max- /max/ | ახალი /axali/ | ახალი /axali/ | აღანი /aɣani/ | მახე /maxe/ | — | — |
| 赤い | *čʼitʼel- /čʼitʼel/ | წითელი /tsʼitʰeli/ | ჭითა /tʃʼitʰa/ | მჭითა /mtʃʼitʰa/ | წჷრნი /tsʼərni/ | — /—/ | — /—/ |
| 白い | *ter- /ter/ | თეთრი /tʰetʰri/ | ჩე /tʃe/ | ქჩე /kʰtʃe/ | თუ̂ეთუ̂ნე /tʰwetʰwne/ | — | — |
| カッコウ | *gugul- /gugul/ | გუგული /ɡuɡuli/ | გუგული /ɡuɡuli/ | გუგული /ɡuɡuli/ | — | — | — |
ページ 1/8
インタラクティブ版を開く: Word Map · HanMap · Name Map · Word Order · Tree
LangMap — 言語の可視化プロジェクトの一部です。これは静的でクロール可能な要約です。インタラクティブマップでは発音音声・フィルター・地球儀ビューを利用できます。
制作 Heuron Inc. · GitHub · cho@heuron.com · LangMap ホーム