Ajagbe
אג'ה
ניז'ר-קונגו
אַגָ'ה (בשמה העצמי אַגָ'גְבֶּה) היא שפה גְבֶּאית ממשפחת ניז'ר-קונגו, המדוברת בפי כ-600,000 איש בדרום-מערב בנין ובמזרח טוגו הגובל בה. האַגָ'ה הם היסטורית העם הגְבֶּאי ה"אבהי" שממנו היגרו דרומה הפונים (דהומיי) והאֵווה (גאנה/טוגו) במאה ה-17 — ולכן נחשבת האַגָ'ה קרובה יותר למולדת הפרוטו-גְבֶּאית המקורית מאשר ניבי הפון והאֵווה הדרומיים יותר. ממלכת אַגָ'ה של טאדו הייתה מדינה קדם-קולוניאלית חשובה באזור מפרץ בנין. מבחינה לשונית, האַגָ'ה היא חלק מרצף הניבים הגְבֶּאי יחד עם האֵווה (ee) והפון (fon), עם הבנה הדדית ניכרת בין ניבים קרובים אך עם זהות נבדלת. לממלכות אַלאדה ודהומיי של המאה ה-17 יש שורשים אַגָ'איים, אף שלשון השושלת שלהן עברה בסופו של דבר לפון.
היכן מדוברת
87 מילים בסיסיות באג'ה
shokola
מקורות
השוואת מילים
בהשוואה לשפות מאותו סיווג: ניז'ר-קונגו
| משמעות | אג'ה | גן | אווה | פון | אורהובו | איסוקו | שפת אדו |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| מים | esi /esi/ | esi /esi/ | tsi /tsi/ | sin /sĩ/ | ame /ame/ | ame /ame/ | amẹ /amɛ̃/ |
| אש | ezo /ezo/ | ezo /ezo/ | dzo /dzo/ | zo /zo/ | erhanre /eɾanɾe/ | erae /eɾae/ | erhẹn /eɾɛ̃/ |
| שמש | ewe /ewe/ | ewe /ewe/ | ɣe /ɣe/ | hwe /ɦʷe/ | uvo /uvo/ | ọvẹ /ɔvɛ/ | ovẹn /oʋɛ̃/ |
| ירח | esun /esun/ | wetri /wetri/ | ɣleti /ɣleti/ | sun /sũ/ | emeranvwe /emeɾanβwe/ | ọwa /ɔwa/ | uki /uki/ |
| כוכב | wlecivi /wletʃivi/ | wetrivi /wetrivi/ | ɣletivi /ɣletivi/ | sunví /sṹví/ | isio /isio/ | esi /esi/ | orhọnmwẹ /oɾɔ̃mwɛ̃/ |
| לילה | ezan /ezã/ | zã /zã/ | zã /zã/ | zàn /zã̀/ | ason /asõ/ | aso /aso/ | asọn /asɔ̃/ |
| גשם | eshi /eʃi/ | èji /èdʒi/ | tsidzadza /tsidzadza/ | jì /dʒì/ | osio /osio/ | oso /oso/ | — |
| רוח | jihɔn /dʒihɔ̃/ | aya /aja/ | aya /aja/ | jɔhɔn /dʒɔhɔ̃/ | aphopho /aɸoɸo/ | ofou /ofou/ | ẹhoho /ɛhoho/ |
| אדמה | nyigban /ɲiɡbã/ | anyigbã /aɲiɡbã/ | anyigba /aɲiɡba/ | ayǐkúngban /ajǐkṹɡbã/ | otọ /ɔtɔ/ | otọ /ɔtɔ/ | otọ /otɔ/ |
| אבן | ekpe /ekpe/ | kpe /kpe/ | kpe /kpe/ | awǐnnya /awĩ̌ɲa/ | oragha /oɾaɣa/ | — | okuta /okuta/ |
| הר | eto /eto/ | eto /eto/ | to /to/ | só /só/ | ugbenu /uɡbenu/ | ugbehru /uɡbehɾu/ | oke /oke/ |
| ים | axu /axu/ | apu /apu/ | atsiaƒu /atsiaɸu/ | xù /xù/ | abadi /abadi/ | abade /abade/ | okun /okũ/ |
| אמא | enɔ /enɔ/ | nɔ /nɔ/ | dada /dada/ | nɔ /nɔ/ | oni /oni/ | oni /oni/ | iye /ije/ |
| אבא | eda /eda/ | tɔ /tɔ/ | fofo /fofo/ | tɔ /tɔ/ | ọsẹ /ɔsɛ/ | ọsẹ /ɔsɛ/ | érhá /eɾa/ |
| בת | vi nyɔnuvi /vi ɲɔnuvi/ | nyɔ̃nùvi /ɲɔ̃nùvi/ | vinyɔnu /viɲɔnu/ | vǐ nyɔ̌nu /vǐ ɲɔ̌nu/ | ọmọtẹ /ɔmɔtɛ/ | ọmọtẹ /ɔmɔtɛ/ | ọmọ okhuo /ɔmɔ oxuo/ |
| אני | nyɛ /ɲɛ/ | enye /eɲe/ | nye /ɲɛ/ | nyɛ̀ /ɲɛ̀/ | mẹ /mɛ/ | mẹ /mɛ/ | mẹ /mɛ̃/ |
| אתה | wo /wo/ | wò /wò/ | wò /wò/ | hwɛ̀ /hwɛ̀/ | wẹ /wɛ/ | whẹ /ʍɛ/ | wẹ /wɛ/ |
| אנחנו | mi /mi/ | mí /mí/ | mí /mí/ | mǐ /mǐ/ | avwanre /aβwanɾe/ | ma /ma/ | ma /ma/ |
| שם | ŋkɔ /ŋkɔ/ | nyikɔ /ɲikɔ/ | ŋkɔ /ŋkɔ/ | nyǐkɔ /ɲĩ̌kɔ/ | odẹ /odɛ/ | odẹ /odɛ/ | eni /ẽ̀nĩ̀/ |
| אדם | amɛ /amɛ/ | agbetɔ /aɡbetɔ/ | ame /ame/ | mɛ̀ /mɛ̀/ | ohwo /ohwo/ | ohwo /ohwo/ | ọmwa /ɔmwã/ |
| ראש | eta /eta/ | eta /eta/ | ta /ta/ | ta /ta/ | uyovwi /ujoβwi/ | uzou /uzou/ | uhunmwu /uhũmwũ/ |
| עין | ŋkuvi /ŋkuvi/ | ŋkuvi /ŋkuvi/ | ŋku /ŋku/ | nukún /nukṹ/ | ẹro /ɛɾo/ | ẹro /ɛɾo/ | aro /aro/ |
| אוזן | etɔ /etɔ/ | eto /eto/ | to /to/ | tó /tó/ | erhọn /eɾɔ̃/ | ozọ /ozɔ/ | ehọ /ehɔ/ |
| פה | enu /enu/ | nu /nu/ | nu /nu/ | nu /nu/ | unu /unu/ | unu /unu/ | unu /unu/ |
| שן | aɖu /aɖu/ | aɖu /aɖu/ | aɖu /aɖu/ | aɖu /aɖu/ | ako /ako/ | akọ /akɔ/ | akọn /akɔ̃/ |
| לשון | aɖe /aɖe/ | aɖe /aɖe/ | aɖe /aɖe/ | ɖɛ̀ /ɖɛ̀/ | ẹrẹnvwe /ɛɾɛnβwe/ | erou /eɾou/ | aranmwẹ /aranmwɛ̃/ |
| יד | alɔ /alɔ/ | alɔ /alɔ/ | asi /asi/ | alɔ /alɔ/ | obọ /obɔ/ | obọ /obɔ/ | obọ /obɔ/ |
| כף רגל | afɔ /afɔ/ | afɔ /afɔ/ | afɔ /àfɔ̀/ | afɔ /afɔ/ | owọ /owɔ/ | owọ /owɔ/ | owẹ /owɛ/ |
| לב | eji /edʒi/ | eji /edʒi/ | dzi /dzi/ | ayi /aji/ | udu /udu/ | udu /udu/ | ekhọe /exɔe/ |
| עצם | exu /exu/ | epu /epu/ | ƒu /ɸu/ | xú /xú/ | ubeku /ubeku/ | ubeku /ubeku/ | ùgbòlòkò /ùɡbòlòkò/ |
| דם | ehun /ehũ/ | ehũ /ehũ/ | ʋu /ʋu/ | hun /hũ/ | ọbara /ɔbaɾa/ | azẹ /azɛ/ | esagiẹn /esaɡiɛ̃/ |
| אהבה | lɔ̃ /lɔ̃/ | lɔ̃lɔ̃ /lɔ̃lɔ̃/ | lɔ̃lɔ̃ /lɔ̃lɔ̃/ | yiwanu /jiwanu/ | ẹguọnọ /ɛɡwɔnɔ/ | ọsuọ /ɔswɔ/ | arhuẹmwonmwan /aɾuɛ̃mwɛ̃/ |
| עץ | aci /atʃi/ | ati /ati/ | ati /ati/ | atin /atĩ/ | urhe /uɾe/ | orhan /oɾan/ | erhan /eɾã/ |
| כלב | avu /avu/ | avũ /avũ/ | avu /avu/ | avun /avũ/ | eranko /eɾanko/ | ebọ /ebɔ/ | awa /awa/ |
| חתול | ami /ami/ | — /—/ | dadi /dadi/ | asé /asé/ | ọtọma /ɔtɔma/ | ọtọmha /ɔtɔmha/ | apusi /apusi/ |
| דג | kpavi /kpavi/ | elãvi /elãvi/ | tɔmelã /tɔmelã/ | hweví /ʍeví/ | eri /eɾi/ | yei /jei/ | ehẹn /ehɛ̃/ |
| ציפור | xevi /xevi/ | xevi /xevi/ | xevi /xeʋi/ | xɛ /xɛ/ | ọphran /ɔɸɾã/ | evra /evɾa/ | ahianmwẹ /ahjãmwɛ̃/ |
| סוס | esɔ /esɔ/ | esɔ /esɔ/ | sɔ /sɔ/ | sɔ́ /sɔ́/ | esi /esi/ | anyenya /aɲeɲa/ | ẹ́sín /ɛsĩ/ |
| בית | avia /avia/ | exɔ /exɔ/ | aƒe /aɸe/ | xwé /xʷé/ | uwevwi /uweβwi/ | uwowhe /uwowhe/ | owa /owa/ |
| חלב | anɔshu /anɔʃu/ | nyinɔsi /ɲinɔsi/ | notsi /notsi/ | anɔ̌sin /anɔ̌sĩ/ | ameivie /ameivie/ | imiliki /imiliki/ | ewẹn /ewɛ̃/ |
| דבש | enyishi /eɲiʃi/ | anyisi /aɲisi/ | anyitsi /aɲitsi/ | wǐin /wǐĩ/ | ọnyọn /ɔɲɔ̃/ | ọnyọ /ɔɲɔ/ | owọn /owɔ̃/ |
| מלח | eje /edʒe/ | eje /edʒe/ | dze /dze/ | jɛ̀ /dʒɛ̀/ | ughweraka /uɣʷeɾaka/ | uwhei /uʍei/ | umwẹ /umwɛ̃/ |
| יין | vɛn /vɛ̃/ | vɛ̃ /vɛ̃/ | wain /wain/ | vɛ̌ɛn /vɛ̌ɛ̃/ | udi /udi/ | enwaene /enwaene/ | ayọn /ajɔ̃/ |
| אורז | mɔlu /mɔlu/ | — | mɔlu /mɔlu/ | mɔ̌likún /mɔ̌likṹ/ | irosu /iɾosu/ | osikapa /osikapa/ | izẹ /izɛ/ |
| שוקולד | shokola | — | tsokolate /tsokolate/ | — | ishọkọleti | echọkọleti | chocolate |
| ברזל | ega /eɡa/ | gayibɔ /ɡajibɔ/ | ga /ɡa/ | gan /ɡã/ | utehru /utehɾu/ | ayọno /ajɔno/ | ematọn /ematɔ̃/ |
| ספר | wema /wema/ | xoma /xoma/ | agbalẽ /aɡbalẽ/ | wémà /wémà/ | ọbe /ɔbe/ | ụbị /ʊbɪ/ | ebe /ebe/ |
| לאכול | ɖu /ɖu/ | ɖu /ɖu/ | ɖu /ɖu/ | ɖu /ɖu/ | re /ɾe/ | re /ɾe/ | re /re/ |
| לשתות | nu /nu/ | nù /nù/ | no /no/ | nu /nu/ | da /da/ | da /da/ | da /da/ |
| לישון | dɔn alɔn /dɔ̃ alɔ̃/ | dɔ̃ alɔ̃ /dɔ̃ alɔ̃/ | dɔ alɔ̃ /dɔ alɔ̃/ | dɔ́ amlɔ /dɔ́ amlɔ/ | vwerhẹ /βweɾɛ/ | wezẹ /wɛzɛ/ | vbiẹ /ʋiɛ/ |
| אחד | eɖe /eɖe/ | ɖeka /ɖeka/ | ɖeka /ɖeka/ | ɖokpó /ɖokpó/ | ọvo /ɔvo/ | ọvo /ɔvo/ | ọkpa /ɔkpa/ |
| שתיים | eve /eve/ | eve /eve/ | eve /ève/ | wè /wè/ | ivẹ /ivɛ/ | ivẹ /ivɛ/ | eva /èʋà/ |
| שלוש | etɔ̃ /etɔ̃/ | etɔ̃ /etɔ̃/ | etɔ̃ /etɔ̃/ | atɔn /atɔ̃/ | erha /eɾa/ | isa /isa/ | eha /eha/ |
| ארבע | ɛnɛ /ɛnɛ/ | ene /ene/ | ene /ene/ | ɛnɛ /ɛnɛ/ | ẹne /ɛne/ | ịnị /ɪnɪ/ | enẹ /ènɛ̀/ |
| חמש | atɔ̃ /atɔ̃/ | atɔ̃ /atɔ̃/ | atɔ̃ /atɔ̃/ | atɔ́ɔn /atɔ́ɔ̃/ | iyori /ijoɾi/ | isoi /isɔi/ | isẹn /isɛ̃/ |
| שלום | nɛnɛ /nɛnɛ/ | ado /ado/ | ŋdi /ŋdi/ | a fɔn ganji /a fɔ̃ ɡãdʒi/ | migwo /miɡwo/ | mavọ /mavɔ/ | kóyo /kojo/ |
| תודה | amɛ akpe /amɛ akpe/ | akpe /akpe/ | akpe /akpe/ | àwǎnú /àwǎnú/ | — /—/ | migwo /miɡwo/ | ù rú èsé /ù rú èsé/ |
| טוב | nwi /nwi/ | nyɔ /ɲɔ/ | nyo /ɲo/ | ɖagbe /ɖaɡbe/ | emamọ /emamɔ/ | ọwhọ /ɔwhɔ/ | ma /ma/ |
| חדש | yoyu /joju/ | yeye /jeje/ | yeye /jeje/ | yɔ̌yɔ́ /jɔ̌jɔ́/ | ọkpokpọ /ɔkpokpɔ/ | ọkpokpọ /ɔkpokpɔ/ | ọgbọn /ɔɡbɔ̃/ |
| אדום | ejun /edʒũ/ | jɛ̃ /dʒɛ̃/ | dzĩ /dziː̃/ | vɔvɔ /vɔvɔ/ | vwavwanre /βwaβwanɾe/ | wowe /wowe/ | baa /baː/ |
| לבן | eyi /eji/ | ɣe /ɣe/ | ɣi /ɣi/ | wéwé /wéwé/ | ọfuanfon /ɔfuanfɔ̃/ | ọfuafụ /ɔfuafʊ/ | fua /fua/ |
| שחור | eyu /eju/ | yibɔ /jibɔ/ | yibɔ /jibɔ/ | wiwi /wiwi/ | biebi /biebi/ | obiebi /obiebi/ | nekhui /nexui/ |
| ירוק | makpafan /makpafã/ | amamu /amamu/ | gbemumu /ɡbemumu/ | amamǔ /amamǔ/ | ọgiọgiọ /ɔɡiɔɡiɔ/ | — | ebeebe /ebeebe/ |
| מחשב | ɔdinatɛɛ /ɔdinatɛː/ | — | kɔmputa /kɔmputa/ | ɔdinatɛ́ɛ /ɔdinatɛ́ɛ/ | ikọmputa /ikɔmputa/ | ekọmputa /ekɔmputa/ | ekọmputa /ekɔmputa/ |
| תה | ti /ti/ | — | tii /tii/ | tíi /tíi/ | iti /iti/ | iti /iti/ | eti /eti/ |
| קפה | kafe /kafe/ | — | kafe /kafe/ | kafée /kafée/ | ikọfi /ikɔfi/ | ekọfi /ekɔfi/ | — |
| סוכר | sukle /sukle/ | — | sukli /sukli/ | suklè /suklè/ | oyibu /ojibu/ | isugẹ /isuɡɛ/ | — |
עמוד 1/9
לפתיחת המפה האינטראקטיבית: Word Map · HanMap · Name Map · Word Order · Tree
חלק מ-LangMap — פרויקט להמחשת שפות. זהו סיכום סטטי הניתן לסריקה; המפות האינטראקטיביות מציעות שמע הגייה, מסננים ותצוגת גלובוס.
נוצר על ידי Heuron Inc. · GitHub · cho@heuron.com · דף הבית של LangMap