dorerin Naoero
اللغة النورية
أسترونيزية (ميكرونيزية)
الناوروية (بالناوروية: dorerin Naoero؛ ورمزها ISO 639-1: na) هي اللغة الأصلية لناورو وتنتمي إلى الفرع الميكرونيزي من الأسرة الأسترونيزية. وتردها الدراسات المقارنة الحديثة إلى الميكرونيزية الأم، مع أن التغير الصوتي الداخلي الواسع صعّب طويلًا تحديد موقعها الدقيق داخل الفرع. ويميز نظامها الصوتي طول الصوائت، ويضم تقابلات معقدة بين الصوامت الشفوية، ويستخدم نبرًا حساسًا لوزن المقطع؛ لذلك يصعب تفسير الأوصاف والتهجئات القديمة. وتكتب الناوروية بالحروف اللاتينية، لكن الاستعمال يتفاوت بين الإملاء القديم القائم على عمل المبشرين ومقترحات الإصلاح اللاحقة، ولذلك تظل التهجئات البديلة شائعة. ولا يحدد الدستور لغة رسمية؛ فالناوروية باقية في صميم هوية المجتمع وحياته اليومية، بينما تستخدم الإنجليزية على نطاق واسع في الحكومة والتجارة والتعليم، مما يزيد الضغط على انتقال اللغة بين الأجيال.
أين تُستخدم؟
87 كلمة أساسية في اللغة النورية
المصادر
- Kayser, Alois (1936/1993) Nauru Grammar (Die Sprache von Nauru), via ABVD 97 (Blust); Wiktionary Nauruan lemmas
مقارنة الكلمات
بالمقارنة مع لغات ذات صلة: أسترونيزية (ميكرونيزية)
| المعنى | اللغة النورية | التشيا تشيا | الباتاك الأنغكولا | البوكابوكية | الغايو | التيتومية | الموسي |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| ماء | ebȯk /ebɔk/ | eʼe /eʔe/ | aek /aek/ | wai /wai/ | weih /weih/ | bee /beː/ | ayek /ajek/ |
| نار | åe /ɒe/ | api /api/ | api /api/ | awi /awi/ | rara /ɾaɾa/ | ahi /ahi/ | api /api/ |
| شمس | ekwan /ekwan/ | holeo /holeo/ | mata ni ari /mata ni ari/ | la /la/ | matanlo /matanlo/ | loron /loɾon/ | matahari /matahari/ |
| قمر | maraman /maraman/ | vula /βula/ | bulan /bulan/ | malama /malama/ | ulen /ulən/ | fulan /fulan/ | bulan /bulan/ |
| نجم | edetang /edetaŋ/ | kalipopo /kalipopo/ | bintang /bintaŋ/ | wetū /wetuː/ | bintang /bintaŋ/ | fitun /ˈfitun/ | bintang /bintaŋ/ |
| ليل | ebům /eˈbɨm/ | morondo /morondo/ | borngin /borŋin/ | pō /poː/ | klam /klam/ | kalan /kalan/ | malem /maləm/ |
| مطر | weron /weron/ | kia /kia/ | udan /uˈdan/ | ua /ua/ | uren /uˈrən/ | udan /ˈudan/ | ujan /uˈdʒan/ |
| ريح | engin /eŋin/ | ngoi /ŋoi/ | angin /aŋin/ | matangi /mataŋi/ | kuyu /kuju/ | anin /ˈanin/ | angin /aŋin/ |
| حجر | epe /epe/ | loko /loko/ | batu /batu/ | watu /watu/ | batu /batu/ | fatuk /ˈfatuk/ | batu /batu/ |
| بحر | ijited /ijited/ | tai /tai/ | laut /laut/ | tai /tai/ | lut kolak /lut kɔlak/ | tasi /tasi/ | laot /laot/ |
| أم | inen /inen/ | ina /ina/ | inang /inaŋ/ | matua wawine /matua wawine/ | ine /ine/ | inan /inan/ | mak /mak/ |
| أب | etȯngin /etɔŋin/ | ama /ama/ | amang /amaŋ/ | matua tāne /matua taːne/ | ama /ama/ | aman /aman/ | bapak /bapak/ |
| أنا | anga /aŋa/ | indaʼu /indaʔu/ | au /au/ | au /au/ | aku /aku/ | haʼu /haʔu/ | aku /aku/ |
| أنت | auwe /auwe/ | isoʼo /isoʔo/ | ho /ho/ | koe /koe/ | ko /ko/ | ó /ɔ/ | kau /kau/ |
| نحن | adei / amei /adei / amei/ | ingkita / isami /iŋkita / isami/ | hita / hami /hita / hami/ | tātou / mātou /taːtou / maːtou/ | kitə / kami /kitə / kami/ | ita / ami /ita / ami/ | kito / kami /kito / kami/ |
| اسم | eg /eŋ/ | ngea /ŋea/ | goar /ɡoar/ | ingoa /iŋoa/ | gerel /ɡərəl/ | naran /ˈnaran/ | namo /namo/ |
| شخص | engame /eŋame/ | mia /mia/ | halak /halak/ | tangata /taŋata/ | jema /dʒəma/ | ema /ema/ | wong /woŋ/ |
| رأس | itub /itub/ | pocu /potʃu/ | ulu /ulu/ | ulu /ulu/ | ulu /ulu/ | ulun /ulun/ | palak /palak/ |
| عين | eme /eme/ | mata /mata/ | mata /mata/ | mata /mata/ | mata /mata/ | matan /matan/ | mato /mato/ |
| أذن | iyungen /ijuŋen/ | tolinga /toliŋa/ | pinggol /piŋɡol/ | talinga /taliŋa/ | kemiring /kəmiriŋ/ | tilun /tilun/ | telingo /teliŋo/ |
| أنف | bodin /bodin/ | ngoʼo /ŋoʔo/ | igung /iɡuŋ/ | iyu /iðu/ | iung /iuŋ/ | inus /inus/ | idung /iduŋ/ |
| سن | imwi /imʷi/ | ngiʼi /ŋiʔi/ | ipon /ipon/ | nio /nio/ | ipon /ipɔn/ | nehan /nehan/ | gigi /ɡiɡi/ |
| لسان | eo /eo/ | ela /ela/ | dila /dila/ | alelo /alelo/ | délah /deːlah/ | nanaan /nanaːn/ | lidah /lidah/ |
| يد | ebe /ebe/ | lima /lima/ | tangan /taŋan/ | lima /lima/ | pumu /pumu/ | liman /liman/ | tangan /taŋan/ |
| قدم | eana /eana/ | kake /kake/ | pat /pat/ | vae /vae/ | — | ain /ain/ | — |
| قلب | idiruko /idiruko/ | lalo /lalo/ | roha /roha/ | loto /loto/ | ate /ate/ | fuan /fuan/ | hati /hati/ |
| عظم | rȯn /rɔn/ | buku /buku/ | holi-holi /holiˈholi/ | ivi /ivi/ | tulən /tulən/ | ruin /ruin/ | tulang /tulaŋ/ |
| دم | ra /ra/ | rea /rea/ | mudar /mudar/ | toto /toto/ | rayoh /rajɔh/ | raan /raːn/ | darah /darah/ |
| حب | ebonu /ebonu/ | peʼelu /peʔelu/ | holong /holoŋ/ | aloa /aloa/ | kunyung /kuɲuŋ/ | domin /domin/ | sayang /sajaŋ/ |
| شجرة | imin ero /imin ero/ | sau /sau/ | hayu /haju/ | lākau /laːkau/ | kayu /kaju/ | ai /ai/ | kayu /kaju/ |
| كلب | robar /roˈbaːr/ | au /au/ | asu /asu/ | kulī /kuliː/ | asu /asu/ | asu /asu/ | anjing /andʒiŋ/ |
| قطة | — /—/ | mbuta /mbuta/ | huting /hutiŋ/ | pusi /pusi/ | kucing /kutʃiŋ/ | busa /busa/ | kucing /kutʃiŋ/ |
| سمكة | iů /iɨ/ | isa /isa/ | ihan /ˈihan/ | ika /ika/ | ikən /ˈikən/ | ikan /ˈikan/ | ikan /ˈikan/ |
| طائر | imin ȯeta /imin ɔeta/ | manumanu /manumanu/ | unggas /uŋɡas/ | manu /manu/ | manuk /manuk/ | manu /manu/ | burung /buruŋ/ |
| بيضة | epaitdomo /epaitdomo/ | cikolu /tʃikolu/ | pira /pira/ | wuamoa /wuamoa/ | tenaruh /tənaruh/ | tolun /tolun/ | telok /telok/ |
| بيت | ewak /ewak/ | kaʼana /kaʔana/ | bagas /baɡas/ | wale /wale/ | umah /umah/ | uma /uma/ | rumah /rumah/ |
| ملح | ebaratjited /ebaratjited/ | gara /ɡara/ | sira /sira/ | miti /miti/ | poa /poa/ | masin /ˈmasin/ | garam /ɡaram/ |
| عجلة | ekabiroro /ekabirɔrɔ/ | — | roda /roda/ | — | — | roda /roda/ | — |
| أكل | ijeiji /ijeiji/ | maʼa /maʔa/ | mangan /maŋan/ | kai /kai/ | mangan /maŋan/ | han /han/ | makan /makan/ |
| شرب | eren /eren/ | poroku /poroku/ | minum /minum/ | inu /inu/ | minum /minum/ | hemu /hemu/ | minum /minum/ |
| نام | mijimij /mijimij/ | monoko /monoko/ | modom /modom/ | moe /moe/ | nomé /nome/ | toba /ˈtoba/ | tido /tido/ |
| واحد | aikwen /aikwen/ | ise /ise/ | sada /sada/ | tayi /taði/ | sara /saɾa/ | ida /ida/ | siko /siko/ |
| اثنان | aro /aro/ | rua /rua/ | dua /dua/ | lua /lua/ | roa /roa/ | rua /ˈrua/ | duo /duo/ |
| ثلاثة | aiju /aiju/ | tolu /tolu/ | tolu /tolu/ | tolu /tolu/ | tulu /tuluː/ | tolu /tolu/ | tigo /tiɡo/ |
| خمسة | aijimeo /aijimeo/ | lima /lima/ | lima /lima/ | lima /lima/ | lime /lime/ | lima /lima/ | limo /limo/ |
| مئة | aibu /aibu/ | hacu /hatʃu/ | saratus /saratus/ | lau /lau/ | seratus /səratus/ | atus /atus/ | seratus /səratus/ |
| مرحبا | ekamawir omo /ekamawir omo/ | assalamuʼalaikum /assaˈlamu ʔaˈlajkum/ | horas /horas/ | kia orana /kia oɾana/ | salam /salam/ | bondia /bondia/ | halo /halo/ |
| شكرا | tubwa kor /tubwa kor/ | tarima kasi /tarima kasi/ | mauliate /mauliate/ | meitaki /meitaki/ | berejen /bərədʒən/ | obrigadu /obɾiɡadu/ | terimo kasih /terimo kasih/ |
| جيد | omo /omo/ | umela /umela/ | denggan /deŋɡan/ | lelei /lelei/ | jeroh /dʒeɾoh/ | diʼak /diʔak/ | bagus /baɡus/ |
| جديد | etaimeduw /etaimeduw/ | vukou /βukou/ | imbaru /imbaru/ | wou /wou/ | ayu /aju/ | foun /foun/ | anyar /aɲar/ |
| أحمر | ȯmwirara /ɔmʷirara/ | modhea /moɗea/ | rara /rara/ | kula /kula/ | ilang /ilaŋ/ | mean /mean/ | merah /ˈmerah/ |
| أبيض | bərəbər /bərəbər/ | mopute /mopute/ | bontar /bontar/ | tea /tea/ | putih /putih/ | mutin /mutin/ | putih /putih/ |
| أسود | etangang /etaŋaŋ/ | mokito /mokito/ | lomlom /lomlom/ | uli /uli/ | item /item/ | metan /metan/ | item /itəm/ |
افتح الخريطة التفاعلية: Word Map · HanMap · Name Map · Word Order · Tree
جزء من LangMap — مشروع لتصور اللغات. هذا ملخص ثابت قابل للفهرسة؛ توفر الخرائط التفاعلية صوت النطق والمرشحات وعرض الكرة الأرضية.
من إعداد Heuron Inc. · GitHub · cho@heuron.com · الصفحة الرئيسية LangMap