Nzɛma
נזימה
ניז'ר-קונגו
נְזימה (שם עצמי Nzɛma) היא שפת קְווא ממשפחת ניז'ר-קונגו, המדוברת בפי כ-330,000 בני אדם במערב האזור המערבי של גאנה ובאזורים המזרחיים הסמוכים של חוף השנהב. בני הנזימה ידועים בעולם בעיקר כקהילת מוצאו של קוואמה נקרומה, הנשיא המייסד של גאנה בעידן העצמאות, שנולד בנקְרופול בארץ הנזימה בשנת 1909. מבחינה לשונית, נזימה היא חלק מענף ביא של הקווא, קרובה מאוד לאהאנטה ורחוקה יותר לאשכול הניבים הגדול טווי-אקאן (ak). בני הנזימה שומרים על מסורות תרבותיות חזקות, ובהן פסטיבל קוּנדוּם השנתי הנחגג ברחבי ארץ הנזימה באוגוסט/ספטמבר. לנזימה מסורת ספרותית מפותחת הנתמכת על ידי לשכת השפות של גאנה, עם חומרי לימוד לחינוך היסודי ושידורי רדיו בשפת הנזימה בתאגיד השידור של גאנה (Ghana Broadcasting Corporation).
היכן מדוברת
87 מילים בסיסיות בנזימה
twokileti
מקורות
השוואת מילים
בהשוואה לשפות מאותו סיווג: ניז'ר-קונגו
| משמעות | נזימה | אקאן | באולה | גא | אדנגמה | דגבני | אווה |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| מים | nzule /nzule/ | nsuo /nsuo/ | nzue /nzue/ | nu /nu/ | nyu /ɲu/ | kom /kom/ | tsi /tsi/ |
| אש | sinya /sinja/ | ogya /odʑa/ | sin /sĩ/ | la /la/ | la /la/ | buɣim /buɣim/ | dzo /dzo/ |
| שמש | ewia /ewia/ | owia /owia/ | wia /wia/ | hulu /hulu/ | hyɛ /çɛ/ | wuntaŋa /wuntaŋa/ | ɣe /ɣe/ |
| ירח | siane /sjane/ | ɔsrane /ɔsrane/ | anglo /aŋlo/ | ŋɔɔŋmɔ /ŋɔɔŋmɔ/ | nyɔnyɔɛ /ɲɔɲɔɛ/ | goli /ɡoli/ | ɣleti /ɣleti/ |
| כוכב | nzonlenle /nzɔnlɛnlɛ/ | nsoromma /n̩sòròmmá/ | nzraama /nzraːma/ | ŋulami /ŋùlámi/ | ŋulami /ŋulami/ | saŋmariga /saŋmariɡa/ | ɣletivi /ɣletivi/ |
| לילה | nɔzo /nɔzo/ | anadwo /anadwo/ | kɔnguɛ /kɔŋɡʷɛ/ | nyɔŋ /ɲɔŋ/ | nyɔmi /ɲɔmi/ | yuŋ /juŋ/ | zã /zã/ |
| גשם | ezule /ezule/ | osu /oˈsu/ | — | nugbɔ /nuˈɡbɔ/ | hiɔmi /hiɔmi/ | saa /saː/ | tsidzadza /tsidzadza/ |
| שלג | ezukɔtweaba /ezukɔtweaba/ | sukyerɛmma /sutɕɪrɛmma/ | — | snoo /snoː/ | snoo /snoː/ | — | sno /sno/ |
| רוח | anwoma /anwoma/ | mframa /mframa/ | aunngban /aũŋɡbã/ | kɔɔyɔɔ /kɔːjɔː/ | kɔɔhiɔ /kɔːhiɔ/ | pɔhim /pɔhim/ | aya /aja/ |
| אדמה | azɛlɛ /azɛlɛ/ | asase /asase/ | asiɛ /asiɛ/ | shikpɔŋ /ʃikpɔŋ/ | zugba /zuɡba/ | tiŋa /tiŋa/ | anyigba /aɲiɡba/ |
| אבן | bolɛ /bolɛ/ | ɔboɔ /ɔˈboɔ/ | yɛbuɛ /jɛbuɛ/ | tɛ /tɛ/ | tɛ /tɛ/ | kuɣili /kuɣili/ | kpe /kpe/ |
| הר | boka /boka/ | bepɔ /bepɔ/ | oka /oka/ | gɔŋ /ɡɔŋ/ | yoku /joku/ | zoli /zoli/ | to /to/ |
| ים | nyevile /ɲevile/ | ɛpo /ɛpo/ | jenvie /dʒẽvie/ | ŋshɔ /ŋʃɔ/ | wo /wo/ | teeku /teːku/ | atsiaƒu /atsiaɸu/ |
| אמא | enwo /enwo/ | ɛna /ɛna/ | nin /nĩ/ | nyɛ /ɲɛ/ | nyɛ /ɲɛ/ | ma /ma/ | dada /dada/ |
| אבא | papa /papa/ | agya /adʑa/ | si /si/ | tsɛ /tsɛ/ | tsɛ /tsɛ/ | ba /ba/ | fofo /fofo/ |
| בת | ra raalɛ /ra raːlɛ/ | ɔbabaa /ɔbabaː/ | ba bla /ba bla/ | biyoo /bijoː/ | biyo /bijo/ | bipuɣiŋga /bipuɣiŋɡa/ | vinyɔnu /viɲɔnu/ |
| אני | me /mè/ | me /mɪ̀/ | min /mĩ́/ | mi /mì/ | i /i/ | mani /mani/ | nye /ɲɛ/ |
| אתה | wɔ /wɔ/ | wo /wʊ̀/ | wɔ /wɔ/ | bo /bo/ | mo /mo/ | nyini /ɲini/ | wò /wò/ |
| אנחנו | yɛ /jɛ̀/ | yɛn /jɛ̀n/ | ye /je/ | wɔ /wɔ̀/ | wɔ /wɔ/ | tinima /tinima/ | mí /mí/ |
| שם | duma /duma/ | din /dín/ | dunman /dũmã/ | gbɛi /ɡbɛ́i/ | biɛ /biɛ/ | yuli /juli/ | ŋkɔ /ŋkɔ/ |
| אדם | sonla /sonla/ | onipa /onipa/ | sran /srã/ | gbɔmɔ /ɡbɔmɔ/ | nɔmlɔ /nɔmlɔ/ | ninsala /ninsala/ | ame /ame/ |
| ראש | ti /ti/ | etire /etire/ | ti /ti/ | yitso /jitso/ | yi /ji/ | zuɣu /zuɣu/ | ta /ta/ |
| עין | anye /anje/ | aniwa /aniwa/ | nyinma /ɲĩmã/ | hiŋmɛi /hiŋmɛi/ | hiŋmɛ /hiŋmɛ/ | nini /nini/ | ŋku /ŋku/ |
| אוזן | anzo /anzo/ | aso /aso/ | su /su/ | toi /toi/ | toi /toi/ | tibili /tibili/ | to /to/ |
| אף | bonyi /boɲi/ | hwene /ʍene/ | bue /bue/ | gugɔŋ /ɡuɡɔŋ/ | gugwɔ /ɡuɡwɔ/ | nyee /ɲeː/ | ŋɔti /ŋɔti/ |
| פה | nloa /nloa/ | ano /ano/ | nuan /nuã/ | naa /naː/ | nya /ɲa/ | noli /noli/ | nu /nu/ |
| שן | ɛjele /ɛdʒele/ | ɛse /ɛse/ | je /dʒe/ | nyɛnyoŋ /ɲɛɲoŋ/ | luŋu /luŋu/ | nyini /ɲini/ | aɖu /aɖu/ |
| לשון | ɛtɛfima /ɛtɛfima/ | tɛkrɛma /tɛkrɛma/ | taaman /taːmã/ | lilɛi /lilɛi/ | lilɛ /lilɛ/ | zilinli /zilinli/ | aɖe /aɖe/ |
| יד | ɛsa /ɛsa/ | nsa /nsa/ | sa /sa/ | nine /nine/ | nine /nine/ | nuu /nuː/ | asi /asi/ |
| כף רגל | gyakɛ /ɡʲakɛ/ | nan /nan/ | ja /dʒa/ | nane /nane/ | nane /nane/ | napɔŋ /napɔŋ/ | afɔ /àfɔ̀/ |
| לב | ahonle /ahonle/ | akoma /akoma/ | anwlɛn /ãwlɛ̃/ | tsui /tsui/ | tsui /tsui/ | suhu /suhu/ | dzi /dzi/ |
| עצם | bowule /bowule/ | dompe /dompe/ | owie /owie/ | wu /wu/ | wu /wu/ | kɔbili /kɔbili/ | ƒu /ɸu/ |
| דם | mogya /moɡʲa/ | mogya /moɡʲa/ | mmoja /mːodʒa/ | lá /lá/ | muɔ /muɔ/ | ʒim /ʒim/ | ʋu /ʋu/ |
| קקי | ebinli /ebinli/ | ebin /ebin/ | wakasu /wakasu/ | wamɔ /wamɔ/ | fĩ /fĩ/ | bindi /bindi/ | afɔdzi /afɔdzi/ |
| אהבה | ɛlɔlɛ /ɛlɔlɛ/ | ɔdɔ /ɔdɔ/ | klo /klo/ | suɔmɔ /suɔmɔ/ | suɔmi /suɔmi/ | yu /ju/ | lɔ̃lɔ̃ /lɔ̃lɔ̃/ |
| עץ | baka /baka/ | dua /dua/ | waka /waka/ | tso /tso/ | tso /tso/ | tia /tia/ | ati /ati/ |
| כלב | kraman /kraman/ | kraman /kraman/ | alua /alua/ | gbei /ɡbei/ | gbe /ɡbe/ | baa /baː/ | avu /avu/ |
| חתול | agyinamoa /adʑinamoa/ | agyinamoa /adʑinamoa/ | bisua /bisua/ | adi /adi/ | adi /adi/ | jɛŋkuno /dʒɛŋkuno/ | dadi /dadi/ |
| דג | fɛlɛ /fɛlɛ/ | apataa /apataː/ | jue /dʒue/ | loo /loː/ | lo /lo/ | zahim /zahim/ | tɔmelã /tɔmelã/ |
| ציפור | anloma /anloma/ | anoma /aˈnoma/ | anunman /anũmã/ | loofɔlɔ /loːfɔlɔ/ | lohwe pɛlitsɛ /lohwe pɛlitsɛ/ | nooŋa /noːŋa/ | xevi /xeʋi/ |
| פרפר | ɛbolakɔlɛ /ɛbolakɔlɛ/ | afofantɔ /afofantɔ/ | abɛbɛ /abɛbɛ/ | abei /abei/ | kutu /kutu/ | kahimpiɛɣu /kahimpiɛɣu/ | kpakpaluʋui /kpakpaluʋui/ |
| ביצה | kolonvia /kolonvia/ | kosua /kosua/ | klenzua /klẽzua/ | wuɔ /wuɔ/ | hlui /hlui/ | galli /ɡalli/ | koklozi /koklozi/ |
| סוס | ɛkpɔnwɔ /ɛkpɔnwɔ/ | ɔpɔnkɔ /ɔpɔŋkɔ/ | nnɛn kpanngɔ /nːɛ̃ kpãŋɡɔ/ | okpɔŋɔ /okpɔŋɔ/ | okpɔŋɔ /okpɔŋɔ/ | wahu /wahu/ | sɔ /sɔ/ |
| בית | suakɛ /suakɛ/ | efie /efie/ | sua /sua/ | shia /ʃia/ | we /we/ | yili /jili/ | aƒe /aɸe/ |
| חלב | nyɛfonzule /ɲɛfonzule/ | nufusu /nufusu/ | nɔnnɔn /nɔ̃nɔ̃/ | fufɔ /fufɔ/ | nyɔ nyu /ɲɔ ɲu/ | bihim /bihim/ | notsi /notsi/ |
| דבש | wolɛ /wolɛ/ | ɛwoɔ /ɛwoɔ/ | awɛma nzue /awɛma nzue/ | wo /wo/ | hwo /hwo/ | shiri /ʃiri/ | anyitsi /aɲitsi/ |
| מלח | ngyenle /ndʑenle/ | nkyene /ntɕene/ | njin /ndʒĩ/ | ŋo /ŋo/ | ŋo /ŋo/ | yalim /jalim/ | dze /dze/ |
| יין | nwanye /nwaɲe/ | bobesa /bobesa/ | duvɛn /duvɛ̃/ | wain /wain/ | wai /wai/ | wain /wain/ | wain /wain/ |
| אורז | awule /awule/ | ɛmo /ɛmo/ | awie /awie/ | omɔ /omɔ/ | omɔ /omɔ/ | shinkaafa /ʃinkaːfa/ | mɔlu /mɔlu/ |
| שוקולד | twokileti | — | sokola /sokola/ | tsɔkoleti | chocolate | chokileeti /tʃokileːti/ | tsokolate /tsokolate/ |
| ברזל | bulalɛ /bulalɛ/ | dadeɛ /dadeɛ/ | blalɛ /blalɛ/ | dade /dade/ | dade /dade/ | kurugu /kuruɡu/ | ga /ɡa/ |
| גלגל | ehwili /ehwili/ | ntwahonan /ntwahonan/ | kondokaa /kondokaː/ | shwiili /ʃwiːli/ | tlɔɔke nane /tlɔːke nane/ | kalinli /kalinli/ | afɔti /afɔti/ |
| משי | selekye /seletɕe/ | serekye /seretɕe/ | — | seda /seda/ | seda /seda/ | sinichi /sinitʃi/ | seda /seda/ |
| ספר | buluku /buluku/ | nwoma /ɲʷoma/ | fluwa /fluwa/ | wolo /wolo/ | womi /womi/ | buku /buku/ | agbalẽ /aɡbalẽ/ |
| לאכול | di /di/ | didi /didi/ | di /di/ | yɛ /jɛ/ | ye /je/ | di /di/ | ɖu /ɖu/ |
| לשתות | nu /nu/ | nom /nom/ | nɔn /nɔ̃/ | nu /nu/ | nu /nu/ | nyu /ɲu/ | no /no/ |
| לישון | dafi /dafi/ | da /da/ | lafi /lafi/ | wɔ /wɔ/ | hwɔ mahe /hwɔ mahe/ | gbihi /ɡbihi/ | dɔ alɔ̃ /dɔ alɔ̃/ |
| אחד | kʊ /kʊ/ | baako /baːko/ | kun /kũ/ | ekome /ekome/ | kake /kake/ | yini /jini/ | ɖeka /ɖeka/ |
| שתיים | nwiɔ /nwiɔ/ | mmienu /m̩mìɛ̀nu/ | nnyɔn /nɲɔ̃/ | enyɔ /eɲɔ/ | enyɔ /eɲɔ/ | ayi /aji/ | eve /ève/ |
| שלוש | nsa /nsa/ | ɛbiɛsa /ɛbiɛsa/ | nsan /nsã/ | etɛ /etɛ/ | etɛ /etɛ/ | ata /ata/ | etɔ̃ /etɔ̃/ |
| ארבע | nna /nnã/ | ɛnan /ɛnã/ | nnan /nːã/ | ejwɛ /edʒwɛ/ | eywɛ /ejwɛ/ | anahi /anahi/ | ene /ene/ |
| חמש | nnu /nnu/ | enum /ɛnũ/ | nnun /nːũ/ | enumɔ /enumɔ/ | enuɔ /enuɔ/ | anu /anu/ | atɔ̃ /atɔ̃/ |
| מאה | ɛya /ɛja/ | ɔha /ɔha/ | ya /ja/ | oha /oha/ | lafa /lafa/ | kɔbiga /kɔbiɡa/ | alafa /alafa/ |
| שלום | akwaaba /akʷaːba/ | akwaaba /akʷaːba/ | akwaba /akwaba/ | ɔ jɔ /ɔ jɔ/ | daa /daː/ | dasiba /dasiba/ | ŋdi /ŋdi/ |
| תודה | medaase /medaase/ | medaase /medaase/ | mo /mo/ | oyiwala /ojiwala/ | ojakuɛ /odʒakwɛ/ | mpaɣya /mpaɣja/ | akpe /akpe/ |
| טוב | kpa /kpa/ | pa /pa/ | kpa /kpa/ | ekpakpa /ekpakpa/ | hɛŋmi /hɛŋmi/ | viɛla /viɛla/ | nyo /ɲo/ |
| חדש | fofolɛ /fofolɛ/ | foforɔ /foforɔ/ | uflɛ /uflɛ/ | hee /heː/ | he /he/ | palli /palli/ | yeye /jeje/ |
| אדום | kɔkɔlɛ /kɔkɔlɛ/ | kɔkɔɔ /kɔkɔː/ | ɔkwlɛ /ɔkʷlɛ/ | tsuru /tsuru/ | tsu /tsu/ | ʒee /ʒeː/ | dzĩ /dziː̃/ |
| לבן | fufule /fufule/ | fitaa /fitaː/ | ufue /ufue/ | yɛŋ /jɛŋ/ | hiɔ /hiɔ/ | piɛlli /piɛlli/ | ɣi /ɣi/ |
| שחור | bile /bile/ | tuntum /tuntum/ | ble /ble/ | diŋ /diŋ/ | yumu /jumu/ | sabinli /sabinli/ | yibɔ /jibɔ/ |
| ירוק | asuomenle /asuomenle/ | ahahammono /ahahammono/ | — | ŋoli /ŋoli/ | — | — | gbemumu /ɡbemumu/ |
| כחול | buluwu /buluwu/ | tuntum /tuntum/ | — | bla /bla/ | bluu /bluː/ | sabilifaa /sabilifaː/ | amã /amã/ |
| מחשב | kɔmpita /kɔmpita/ | kɔmputa /kɔmputa/ | ɔrdinatɛli /ɔrdinatɛli/ | kɔmpiuta /kɔmpiuta/ | kɔmpiuta /kɔmpiuta/ | komputer /komputer/ | kɔmputa /kɔmputa/ |
| תה | tii /tiː/ | tii /tiː/ | te /te/ | tii /tiː/ | — | tii /tiː/ | tii /tii/ |
| סוכר | asikyɛlɛ /asikjɛlɛ/ | asikre /asikre/ | sukwla /sukʷla/ | sikli /sikli/ | sikli /sikli/ | sichiri /sitʃiri/ | sukli /sukli/ |
| תפוז | akutue /akutue/ | akutu /akutu/ | — | akutu /akutu/ | akutu /akutu/ | leemu /leːmu/ | akutu /akutu/ |
| 99 | abulahɔnla nee ngɔnla /abulahɔ̃lã neː ŋɡɔ̃lã/ | aduɔkron akron /aduɔkrõ akrõ/ | ablangwlan-nin-ngwlan /ablaŋɡʷlã nĩ ŋɡʷlã/ | nyɔŋmai nɛɛhu kɛ nɛɛhu /ɲɔŋmai nɛːhu kɛ nɛːhu/ | nyingmi nɛɛ kɛ nɛɛ /ɲiŋ͡mi nɛː kɛ nɛː/ | — | blaasiekɛ vɔ asiekɛ /blaasiekɛ vɔ asiekɛ/ |
עמוד 1/10
לפתיחת המפה האינטראקטיבית: Word Map · HanMap · Name Map · Word Order · Tree
חלק מ-LangMap — פרויקט להמחשת שפות. זהו סיכום סטטי הניתן לסריקה; המפות האינטראקטיביות מציעות שמע הגייה, מסננים ותצוגת גלובוס.
נוצר על ידי Heuron Inc. · GitHub · cho@heuron.com · דף הבית של LangMap