Español boliviano
Spagnolo boliviano
Romanza
Lo spagnolo boliviano (codice linguistico es-BO) comprende le varietà di spagnolo usate dalla maggior parte della popolazione della Bolivia, come prima lingua o insieme alle lingue indigene. Non è uniforme: la parlata degli altopiani occidentali appartiene allo spagnolo andino, le valli centrali mostrano tratti intermedi e le varietà delle pianure orientali condividono caratteristiche con le parlate delle pianure vicine e dell’area del Río de la Plata. Negli altopiani si conserva spesso la /s/ finale di sillaba, molti parlanti distinguono ll /ʎ/ da y /ʝ/ e usano rotiche assibilate; a est la /s/ finale si indebolisce più spesso e il voseo è più diffuso. Secoli di contatto con quechua e aymara hanno plasmato il lessico, il discorso e alcuni schemi grammaticali degli altopiani, mentre il guaraní e altre lingue influenzano la parlata orientale. La scrittura formale segue lo spagnolo standard generale, ma il lessico e gli usi regionali rimangono importanti indicatori dell’identità boliviana.
Dove si parla
87 parole essenziali in spagnolo boliviano
Fonti
- en.wiktionary Spanish lemmas and IPA, including the "(… Bolivia, Paraguay …)" lines with /ʎ/ for ll; EcuRed "Serere" (Guira guira) and es.wikipedia "Opisthocomus hoazin" ("pava serere", Bolivia), for serere; Lipski 1994, Latin American Spanish, Bolivia chapter
Parole a confronto
Confronto con lingue della stessa classificazione: Romanza
| Significato | Spagnolo boliviano | Spagnolo ecuadoriano | Spagnolo peruviano | Spagnolo colombiano | Spagnolo paraguayano | Spagnolo messicano | Spagnolo uruguaiano |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Acqua | agua /ˈaɣwa/ | agua /ˈaɣwa/ | agua /ˈaɣwa/ | agua /ˈaɣwa/ | agua /ˈaɣwa/ | agua /ˈaɣwa/ | agua /ˈaɣwa/ |
| Fuoco | fuego /ˈfweɣo/ | fuego /ˈfweɣo/ | fuego /ˈfweɣo/ | fuego /ˈfweɣo/ | fuego /ˈfweɣo/ | fuego /ˈfweɣo/ | fuego /ˈfweɣo/ |
| Sole | sol /sol/ | sol /sol/ | sol /sol/ | sol /sol/ | sol /sol/ | sol /sol/ | sol /sol/ |
| Luna | luna /ˈluna/ | luna /ˈluna/ | luna /ˈluna/ | luna /ˈluna/ | luna /ˈluna/ | luna /ˈluna/ | luna /ˈluna/ |
| Stella | estrella /esˈtɾeʎa/ | estrella /esˈtɾeʝa/ | estrella /esˈtɾeʝa/ | estrella /esˈtɾeʝa/ | estrella /esˈtɾeʎa/ | estrella /esˈtɾeʝa/ | estrella /esˈtɾeʒa/ |
| Notte | noche /ˈnotʃe/ | noche /ˈnotʃe/ | noche /ˈnotʃe/ | noche /ˈnotʃe/ | noche /ˈnotʃe/ | noche /ˈnotʃe/ | noche /ˈnotʃe/ |
| Pioggia | lluvia /ˈʎuβja/ | lluvia /ˈʝuβja/ | lluvia /ˈʝuβja/ | lluvia /ˈʝuβja/ | lluvia /ˈʎuβja/ | lluvia /ˈʝuβja/ | lluvia /ˈʒuβja/ |
| Neve | nieve /ˈnjeβe/ | nieve /ˈnjeβe/ | nieve /ˈnjeβe/ | nieve /ˈnjeβe/ | nieve /ˈnjeβe/ | nieve /ˈnjeβe/ | nieve /ˈnjeβe/ |
| Vento | viento /ˈbjento/ | viento /ˈbjento/ | viento /ˈbjento/ | viento /ˈbjento/ | viento /ˈbjento/ | viento /ˈbjento/ | viento /ˈbjento/ |
| Terra | tierra /ˈtjera/ | tierra /ˈtjera/ | tierra /ˈtjera/ | tierra /ˈtjera/ | tierra /ˈtjera/ | tierra /ˈtjera/ | tierra /ˈtjera/ |
| Pietra | piedra /ˈpjeðɾa/ | piedra /ˈpjeðɾa/ | piedra /ˈpjeðɾa/ | piedra /ˈpjeðɾa/ | piedra /ˈpjeðɾa/ | piedra /ˈpjeðɾa/ | piedra /ˈpjeðɾa/ |
| Montagna | montaña /monˈtaɲa/ | montaña /monˈtaɲa/ | montaña /monˈtaɲa/ | montaña /monˈtaɲa/ | montaña /monˈtaɲa/ | montaña /monˈtaɲa/ | montaña /monˈtaɲa/ |
| Mare | mar /maɾ/ | mar /maɾ/ | mar /maɾ/ | mar /maɾ/ | mar /maɾ/ | mar /maɾ/ | mar /maɾ/ |
| Madre | madre /ˈmaðɾe/ | madre /ˈmaðɾe/ | madre /ˈmaðɾe/ | madre /ˈmaðɾe/ | madre /ˈmaðɾe/ | madre /ˈmaðɾe/ | madre /ˈmaðɾe/ |
| Padre | padre /ˈpaðɾe/ | padre /ˈpaðɾe/ | padre /ˈpaðɾe/ | padre /ˈpaðɾe/ | padre /ˈpaðɾe/ | padre /ˈpaðɾe/ | padre /ˈpaðɾe/ |
| Figlia | hija /ˈixa/ | hija /ˈixa/ | hija /ˈixa/ | hija /ˈixa/ | hija /ˈixa/ | hija /ˈixa/ | hija /ˈixa/ |
| Io | yo /ʝo/ | yo /ʝo/ | yo /ʝo/ | yo /ʝo/ | yo /ʝo/ | yo /ʝo/ | yo /ʒo/ |
| Tu | tú /tu/ | tú /tu/ | tú /tu/ | tú /tu/ | vos /bos/ | tú /tu/ | vos /bos/ |
| Noi | nosotros /noˈsotɾos/ | nosotros /noˈsotɾos/ | nosotros /noˈsotɾos/ | nosotros /noˈsotɾos/ | nosotros /noˈsotɾos/ | nosotros /noˈsotɾos/ | nosotros /noˈsotɾos/ |
| Nome | nombre /ˈnombɾe/ | nombre /ˈnombɾe/ | nombre /ˈnombɾe/ | nombre /ˈnombɾe/ | nombre /ˈnombɾe/ | nombre /ˈnombɾe/ | nombre /ˈnombɾe/ |
| Persona | persona /peɾˈsona/ | persona /peɾˈsona/ | persona /peɾˈsona/ | persona /peɾˈsona/ | persona /peɾˈsona/ | persona /peɾˈsona/ | persona /peɾˈsona/ |
| Testa | cabeza /kaˈβesa/ | cabeza /kaˈβesa/ | cabeza /kaˈβesa/ | cabeza /kaˈβesa/ | cabeza /kaˈβesa/ | cabeza /kaˈβesa/ | cabeza /kaˈβesa/ |
| Occhio | ojo /ˈoxo/ | ojo /ˈoxo/ | ojo /ˈoxo/ | ojo /ˈoxo/ | ojo /ˈoxo/ | ojo /ˈoxo/ | ojo /ˈoxo/ |
| Orecchio | oreja /oˈɾexa/ | oreja /oˈɾexa/ | oreja /oˈɾexa/ | oreja /oˈɾexa/ | oreja /oˈɾexa/ | oreja /oˈɾexa/ | oreja /oˈɾexa/ |
| Naso | nariz /naˈɾis/ | nariz /naˈɾis/ | nariz /naˈɾis/ | nariz /naˈɾis/ | nariz /naˈɾis/ | nariz /naˈɾis/ | nariz /naˈɾis/ |
| Bocca | boca /ˈboka/ | boca /ˈboka/ | boca /ˈboka/ | boca /ˈboka/ | boca /ˈboka/ | boca /ˈboka/ | boca /ˈboka/ |
| Dente | diente /ˈdjente/ | diente /ˈdjente/ | diente /ˈdjente/ | diente /ˈdjente/ | diente /ˈdjente/ | diente /ˈdjente/ | diente /ˈdjente/ |
| Lingua | lengua /ˈleŋɡwa/ | lengua /ˈleŋɡwa/ | lengua /ˈleŋɡwa/ | lengua /ˈleŋɡwa/ | lengua /ˈleŋɡwa/ | lengua /ˈleŋɡwa/ | lengua /ˈleŋɡwa/ |
| Mano | mano /ˈmano/ | mano /ˈmano/ | mano /ˈmano/ | mano /ˈmano/ | mano /ˈmano/ | mano /ˈmano/ | mano /ˈmano/ |
| Piede | pie /pje/ | pie /pje/ | pie /pje/ | pie /pje/ | pie /pje/ | pie /pje/ | pie /pje/ |
| Cuore | corazón /koɾaˈson/ | corazón /koɾaˈson/ | corazón /koɾaˈson/ | corazón /koɾaˈson/ | corazón /koɾaˈson/ | corazón /koɾaˈson/ | corazón /koɾaˈson/ |
| Osso | hueso /ˈweso/ | hueso /ˈweso/ | hueso /ˈweso/ | hueso /ˈweso/ | hueso /ˈweso/ | hueso /ˈweso/ | hueso /ˈweso/ |
| Sangue | sangre /ˈsaŋɡɾe/ | sangre /ˈsaŋɡɾe/ | sangre /ˈsaŋɡɾe/ | sangre /ˈsaŋɡɾe/ | sangre /ˈsaŋɡɾe/ | sangre /ˈsaŋɡɾe/ | sangre /ˈsaŋɡɾe/ |
| Cacca | caca /ˈkaka/ | caca /ˈkaka/ | caca /ˈkaka/ | caca /ˈkaka/ | caca /ˈkaka/ | caca /ˈkaka/ | caca /ˈkaka/ |
| Amore | amor /aˈmoɾ/ | amor /aˈmoɾ/ | amor /aˈmoɾ/ | amor /aˈmoɾ/ | amor /aˈmoɾ/ | amor /aˈmoɾ/ | amor /aˈmoɾ/ |
| Albero | árbol /ˈaɾβol/ | árbol /ˈaɾβol/ | árbol /ˈaɾβol/ | árbol /ˈaɾβol/ | árbol /ˈaɾβol/ | árbol /ˈaɾβol/ | árbol /ˈaɾβol/ |
| Cane | perro /ˈpero/ | perro /ˈpero/ | perro /ˈpero/ | perro /ˈpero/ | perro /ˈpero/ | perro /ˈpero/ | perro /ˈpero/ |
| Gatto | gato /ˈɡato/ | gato /ˈɡato/ | gato /ˈɡato/ | gato /ˈɡato/ | gato /ˈɡato/ | gato /ˈɡato/ | gato /ˈɡato/ |
| Pesce | pez /pes/ | pez /pes/ | pez /pes/ | pez /pes/ | pez /pes/ | pez /pes/ | pez /pes/ |
| Uccello | pájaro /ˈpaxaɾo/ | pájaro /ˈpaxaɾo/ | pájaro /ˈpaxaɾo/ | pájaro /ˈpaxaɾo/ | pájaro /ˈpaxaɾo/ | pájaro /ˈpaxaɾo/ | pájaro /ˈpaxaɾo/ |
| Farfalla | mariposa /maɾiˈposa/ | mariposa /maɾiˈposa/ | mariposa /maɾiˈposa/ | mariposa /maɾiˈposa/ | mariposa /maɾiˈposa/ | mariposa /maɾiˈposa/ | mariposa /maɾiˈposa/ |
| Uovo | huevo /ˈweβo/ | huevo /ˈweβo/ | huevo /ˈweβo/ | huevo /ˈweβo/ | huevo /ˈweβo/ | huevo /ˈweβo/ | huevo /ˈweβo/ |
| Orso | oso /ˈoso/ | oso /ˈoso/ | oso /ˈoso/ | oso /ˈoso/ | oso /ˈoso/ | oso /ˈoso/ | oso /ˈoso/ |
| Cavallo | caballo /kaˈβaʎo/ | caballo /kaˈβaʝo/ | caballo /kaˈβaʝo/ | caballo /kaˈβaʝo/ | caballo /kaˈβaʎo/ | caballo /kaˈβaʝo/ | caballo /kaˈβaʒo/ |
| Casa | casa /ˈkasa/ | casa /ˈkasa/ | casa /ˈkasa/ | casa /ˈkasa/ | casa /ˈkasa/ | casa /ˈkasa/ | casa /ˈkasa/ |
| Latte | leche /ˈletʃe/ | leche /ˈletʃe/ | leche /ˈletʃe/ | leche /ˈletʃe/ | leche /ˈletʃe/ | leche /ˈletʃe/ | leche /ˈletʃe/ |
| Miele | miel /mjel/ | miel /mjel/ | miel /mjel/ | miel /mjel/ | miel /mjel/ | miel /mjel/ | miel /mjel/ |
| Sale | sal /sal/ | sal /sal/ | sal /sal/ | sal /sal/ | sal /sal/ | sal /sal/ | sal /sal/ |
| Vino | vino /ˈbino/ | vino /ˈbino/ | vino /ˈbino/ | vino /ˈbino/ | vino /ˈbino/ | vino /ˈbino/ | vino /ˈbino/ |
| Riso | arroz /aˈros/ | arroz /aˈros/ | arroz /aˈros/ | arroz /aˈros/ | arroz /aˈros/ | arroz /aˈros/ | arroz /aˈros/ |
| Cioccolato | chocolate /tʃokoˈlate/ | chocolate /tʃokoˈlate/ | chocolate /tʃokoˈlate/ | chocolate /tʃokoˈlate/ | chocolate /tʃokoˈlate/ | chocolate /tʃokoˈlate/ | chocolate /tʃokoˈlate/ |
| Ferro | hierro /ˈʝero/ | hierro /ˈʝero/ | hierro /ˈjero/ | hierro /ˈjero/ | hierro /ˈjero/ | hierro /ˈjero/ | hierro /ˈjero/ |
| Ruota | rueda /ˈrweða/ | rueda /ˈrweða/ | rueda /ˈrweða/ | rueda /ˈrweða/ | rueda /ˈrweða/ | rueda /ˈrweða/ | rueda /ˈrweða/ |
| Seta | seda /ˈseða/ | seda /ˈseða/ | seda /ˈseða/ | seda /ˈseða/ | seda /ˈseða/ | seda /ˈseða/ | seda /ˈseða/ |
| Libro | libro /ˈliβɾo/ | libro /ˈliβɾo/ | libro /ˈliβɾo/ | libro /ˈliβɾo/ | libro /ˈliβɾo/ | libro /ˈliβɾo/ | libro /ˈliβɾo/ |
| Mangiare | comer /koˈmeɾ/ | comer /koˈmeɾ/ | comer /koˈmeɾ/ | comer /koˈmeɾ/ | comer /koˈmeɾ/ | comer /koˈmeɾ/ | comer /koˈmeɾ/ |
| Bere | beber /beˈβeɾ/ | beber /beˈβeɾ/ | beber /beˈβeɾ/ | beber /beˈβeɾ/ | beber /beˈβeɾ/ | beber /beˈβeɾ/ | beber /beˈβeɾ/ |
| Dormire | dormir /doɾˈmiɾ/ | dormir /doɾˈmiɾ/ | dormir /dorˈmir/ | dormir /dorˈmir/ | dormir /doɾˈmiɾ/ | dormir /dorˈmir/ | dormir /doɾˈmiɾ/ |
| Uno | uno /ˈuno/ | uno /ˈuno/ | uno /ˈuno/ | uno /ˈuno/ | uno /ˈuno/ | uno /ˈuno/ | uno /ˈuno/ |
| Due | dos /dos/ | dos /dos/ | dos /dos/ | dos /dos/ | dos /dos/ | dos /dos/ | dos /dos/ |
| Tre | tres /tɾes/ | tres /tɾes/ | tres /tɾes/ | tres /tɾes/ | tres /tɾes/ | tres /tɾes/ | tres /tɾes/ |
| Quattro | cuatro /ˈkwatɾo/ | cuatro /ˈkwatɾo/ | cuatro /ˈkwatɾo/ | cuatro /ˈkwatɾo/ | cuatro /ˈkwatɾo/ | cuatro /ˈkwatɾo/ | cuatro /ˈkwatɾo/ |
| Cinque | cinco /ˈsinko/ | cinco /ˈsinko/ | cinco /ˈsinko/ | cinco /ˈsinko/ | cinco /ˈsinko/ | cinco /ˈsinko/ | cinco /ˈsinko/ |
| Cento | cien /sjen/ | cien /sjen/ | cien /sjen/ | cien /sjen/ | cien /sjen/ | cien /sjen/ | cien /sjen/ |
| Ciao | hola /ˈola/ | hola /ˈola/ | hola /ˈola/ | hola /ˈola/ | hola /ˈola/ | hola /ˈola/ | hola /ˈola/ |
| Grazie | gracias /ˈɡɾasjas/ | gracias /ˈɡɾasjas/ | gracias /ˈɡɾasjas/ | gracias /ˈɡɾasjas/ | gracias /ˈɡɾasjas/ | gracias /ˈɡɾasjas/ | gracias /ˈɡɾasjas/ |
| Buono | bueno /ˈbweno/ | bueno /ˈbweno/ | bueno /ˈbweno/ | bueno /ˈbweno/ | bueno /ˈbweno/ | bueno /ˈbweno/ | bueno /ˈbweno/ |
| Nuovo | nuevo /ˈnweβo/ | nuevo /ˈnweβo/ | nuevo /ˈnweβo/ | nuevo /ˈnweβo/ | nuevo /ˈnweβo/ | nuevo /ˈnweβo/ | nuevo /ˈnweβo/ |
| Rosso | rojo /ˈroxo/ | rojo /ˈroxo/ | rojo /ˈroxo/ | rojo /ˈroxo/ | rojo /ˈroxo/ | rojo /ˈroxo/ | rojo /ˈroxo/ |
| Bianco | blanco /ˈblaŋko/ | blanco /ˈblaŋko/ | blanco /ˈblaŋko/ | blanco /ˈblaŋko/ | blanco /ˈblaŋko/ | blanco /ˈblaŋko/ | blanco /ˈblaŋko/ |
| Nero | negro /ˈneɣɾo/ | negro /ˈneɣɾo/ | negro /ˈneɣɾo/ | negro /ˈneɣɾo/ | negro /ˈneɣɾo/ | negro /ˈneɣɾo/ | negro /ˈneɣɾo/ |
| Verde | verde /ˈbeɾðe/ | verde /ˈbeɾðe/ | verde /ˈbeɾðe/ | verde /ˈbeɾðe/ | verde /ˈbeɾðe/ | verde /ˈbeɾðe/ | verde /ˈbeɾðe/ |
| Blu | azul /aˈsul/ | azul /aˈsul/ | azul /aˈsul/ | azul /aˈsul/ | azul /aˈsul/ | azul /aˈsul/ | azul /aˈsul/ |
| Cuculo | serere /seˈɾeɾe/ | garrapatero /ɡarapaˈteɾo/ | garrapatero /ɡarapaˈteɾo/ | garrapatero /ɡarapaˈteɾo/ | piririta /piɾiˈɾita/ | pijuy /piˈxwi/ | pirincho /piˈɾintʃo/ |
| Bau bau | guau guau /ɡwau ɡwau/ | guau guau /ɡwau ɡwau/ | guau guau /ɡwau ɡwau/ | guau guau /ɡwau ɡwau/ | guau guau /ɡwau ɡwau/ | guau guau /ɡwau ɡwau/ | guau guau /ɡwau ɡwau/ |
| Chicchirichì | quiquiriquí /kikiɾiˈki/ | quiquiriquí /kikiɾiˈki/ | quiquiriquí /kikiɾiˈki/ | quiquiriquí /kikiɾiˈki/ | quiquiriquí /kikiɾiˈki/ | quiquiriquí /kikiɾiˈki/ | quiquiriquí /kikiɾiˈki/ |
| Computer | computadora /komputaˈðoɾa/ | computadora /komputaˈðoɾa/ | computadora /komputaˈðoɾa/ | computador /komputaˈðoɾ/ | computadora /komputaˈðoɾa/ | computadora /komputaˈðoɾa/ | computadora /komputaˈðoɾa/ |
| Wi-Fi | wifi /ˈwajfaj/ | wifi /ˈwajfaj/ | wifi /ˈwajfaj/ | wifi /ˈwajfaj/ | wifi /ˈwajfaj/ | wifi /ˈwajfaj/ | wifi /ˈwajfaj/ |
| Sushi | sushi /ˈsusi/ | sushi /ˈsusi/ | sushi /ˈsusi/ | sushi /ˈsusi/ | sushi /ˈsusi/ | sushi /ˈsuʃi/ | sushi /ˈsuʃi/ |
| Tè | té /te/ | té /te/ | té /te/ | té /te/ | té /te/ | té /te/ | té /te/ |
| Caffè | café /kaˈfe/ | café /kaˈfe/ | café /kaˈfe/ | café /kaˈfe/ | café /kaˈfe/ | café /kaˈfe/ | café /kaˈfe/ |
| Zucchero | azúcar /aˈsukaɾ/ | azúcar /aˈsukaɾ/ | azúcar /aˈsukaɾ/ | azúcar /aˈsukaɾ/ | azúcar /aˈsukaɾ/ | azúcar /aˈsukaɾ/ | azúcar /aˈsukaɾ/ |
| Arancia | naranja /naˈɾaŋxa/ | naranja /naˈɾaŋxa/ | naranja /naˈɾaŋxa/ | naranja /naˈɾaŋxa/ | naranja /naˈɾaŋxa/ | naranja /naˈɾaŋxa/ | naranja /naˈɾaŋxa/ |
| 99 | noventa y nueve /noˈβenta i ˈnweβe/ | noventa y nueve /noˈβenta i ˈnweβe/ | noventa y nueve /noˈβenta i ˈnweβe/ | noventa y nueve /noˈβenta i ˈnweβe/ | noventa y nueve /noˈβenta i ˈnweβe/ | noventa y nueve /noˈβenta i ˈnweβe/ | noventa y nueve /noˈβenta i ˈnweβe/ |
| Dopamina | dopamina /dopaˈmina/ | dopamina /dopaˈmina/ | dopamina /dopaˈmina/ | dopamina /dopaˈmina/ | dopamina /dopaˈmina/ | dopamina /dopaˈmina/ | dopamina /dopaˈmina/ |
| Chiocciola (@) | arroba /aˈroβa/ | arroba /aˈroβa/ | arroba /aˈroβa/ | arroba /aˈroβa/ | arroba /aˈroβa/ | arroba /aˈroβa/ | arroba /aˈroβa/ |
Apri la mappa interattiva: Word Map · HanMap · Name Map · Word Order · Tree
Parte di LangMap — un progetto di visualizzazione linguistica. Questo è un riepilogo statico e scansionabile; le mappe interattive offrono audio di pronuncia, filtri e una vista globo.
Realizzato da Heuron Inc. · GitHub · cho@heuron.com · Home LangMap