Nahuatl
Zentrales Huasteka-Nahuatl
Uto-Aztekisch
Das zentrale Huasteca-Nahuatl ist eine der drei Hauptvarietäten des Huasteca-Nahuatl (östlich nhe, zentral nch, westlich nhw) und wird von ~210.000 Menschen in der zentralen Huasteca-Region rund um den Bundesstaat Hidalgo gesprochen. Sprachlich teilt das zentrale Huasteca-Nahuatl Merkmale des klassischen Nahuatl mit seinen Schwestervarietäten, mit geringfügigen phonologischen Unterschieden, die das Dialektkontinuum über die Huasteca-Region hinweg widerspiegeln.
Wo die Sprache gesprochen wird
Zentrales Huasteka-Nahuatl: 87 Kernwörter
Quellen
Wörter im Vergleich
Verglichen mit verwandten Sprachen: Uto-Aztekisch
| Bedeutung | Zentrales Huasteka-Nahuatl | Westliches Huasteka-Nahuatl | Östliches Huasteka-Nahuatl | Guerrero-Nahuatl | Klassisches Nahuatl | Pipil | Isthmus-Nahuatl |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Wasser | atl /atɬ/ | atl /atɬ/ | atl /atɬ/ | atl /atɬ/ | ātl /aːtɬ/ | at /at/ | a̱ꞌti /aːʔti/ |
| Feuer | tlitl /tɬitɬ/ | tlitl /tɬitɬ/ | tlitl /tɬitɬ/ | tlitl /tɬitɬ/ | tlētl /tɬeːtɬ/ | tit /tit/ | tiꞌti /tiʔti/ |
| Sonne | tonati /tonati/ | tonati /tonati/ | tonati /tonati/ | tonajli /tonahli/ | tōnatiuh /toːnatiw/ | tunal /tunal/ | to̱nati̱ꞌ /toːnatiːʔ/ |
| Mond | metztli /metstɬi/ | metztli /metstɬi/ | metztli /metstɬi/ | metztli /metstɬi/ | mētztli /meːtstɬi/ | metzti /meːtsti/ | me̱tzti /meːtsti/ |
| Stern | sitlalij /siˈtɬalih/ | sitlali /siˈtɬali/ | sitlali /siˈtɬali/ | sitlalin /siˈtɬalin/ | cītlālin /siːˈtɬaːlin/ | sital /ˈsital/ | si̱talin /siːtalin/ |
| Nacht | youali /jowali/ | yohuali /jowali/ | yohuali /jowali/ | yowalli /jowalːi/ | yohualli /joːwalːi/ | tayua /tajuwa/ | yóhual /ˈjowal/ |
| Regen | kiyawit /kiˈjawit/ | quiyahuitl /kijawitɬ/ | quiyahuitl /kijawitɬ/ | quiyahuitl /kijawitɬ/ | quiyahuitl /kiˈjawitɬ/ | kiawit /kiawit/ | tiahua̱ꞌ /tiawaːʔ/ |
| Schnee | sital set /sital set/ | sitlal setl /sitɬal setɬ/ | citlal cetl /sitɬal setɬ/ | nieve /ˈnjebe/ | cepayahuitl /sepaˈjawitɬ/ | — | — |
| Wind | ajakatl /ahakatɬ/ | ajacatl /ahakatɬ/ | ajacatl /ahakatɬ/ | ajacatl /ahakatɬ/ | ehecatl /eˈhekatɬ/ | ejekat /eˈhekat/ | ejecaꞌ /ehekaʔ/ |
| Erde | tlali /tɬali/ | tlali /tɬali/ | tlali /tɬali/ | tlajli /tɬahli/ | tlālli /tɬaːlːi/ | tal /ˈtaːl/ | ta̱jli /taːhli/ |
| Stein | tetl /tetɬ/ | tetl /teːtɬ/ | tetl /tetɬ/ | tetl /teːtɬ/ | tetl /tetɬ/ | tet /tet/ | teꞌti /teʔti/ |
| Berg | tepetl /ˈtepeːtɬ/ | tepetl /ˈtepeːtɬ/ | tepetl /ˈtepeːtɬ/ | tepetl /ˈtepeːtɬ/ | tepētl /ˈtepeːtɬ/ | tepet /ˈtepet/ | tepe̱ꞌ /tepeːʔ/ |
| Meer | hueyatl /ˈwejatɬ/ | hueyatl /ˈwejatɬ/ | hueyi atl /weˈji atɬ/ | mar /mar/ | hueyatl /ˈweːjaːtɬ/ | — | láma̱r /ˈlamaːr/ |
| Mutter | nana /nana/ | nana /nana/ | mama /mama/ | nanan /nanan/ | nāntli /naːntɬi/ | nan /nan/ | te̱ye̱ꞌ /teːjeːʔ/ |
| Vater | tata /tata/ | tata /tata/ | tata /tata/ | tatah /tatah/ | tahtli /tahtɬi/ | tat /tat/ | te̱taj /teːtah/ |
| Tochter | noichpoca /noitʃˈpoka/ | noichpoca /noitʃˈpoka/ | noichpoca /noitʃˈpoka/ | nochpoch /ˈnotʃpotʃ/ | ichpōchtli /itʃpoːtʃtɬi/ | nusiwapiltzin /nusiwaˈpiltsin/ | isihua̱piltzi̱n /isiwaːpiltsiːn/ |
| Ich | na /na/ | na /na/ | na /na/ | nejua /neˈwa/ | nehhuātl /neʔˈwaːtɬ/ | naja /ˈnaha/ | nej /neh/ |
| Du | ta /ta/ | ta /ta/ | ta /ta/ | tejua /teˈwa/ | tehhuātl /teʔˈwaːtɬ/ | taja /ˈtaha/ | tej /teh/ |
| Wir | tojuanti /tohˈwanti/ | tojuanti /toˈhwanti/ | tojuanti /toˈhwanti/ | tejuamej /teˈwameh/ | tehhuāntin /teʔˈwaːntin/ | tejemet /teˈhemet/ | tejame̱n / nejame̱n /tehameːn / nehameːn/ |
| Name | tocaxtli /toˈkaʃtɬi/ | tocaitl /toˈkaitɬ/ | tocaitl /tokaitɬ/ | tocaitl /toˈkaitɬ/ | tōcāitl /toːˈkaːitɬ/ | tukay /ˈtukaj/ | to̱ca̱ꞌ /toːkaːʔ/ |
| Mensch | masehuali /maseˈwali/ | masehuali /maseˈwali/ | tlacatl /ˈtɬakatɬ/ | tlacatl /ˈtɬakatɬ/ | tlācatl /tɬaːkatɬ/ | takat /ˈtakat/ | — |
| Kopf | tzontecomitl /tsonteˈkomitɬ/ | tzontecomitl /tsonteˈkomitɬ/ | tzontecomitl /tsonteˈkomitɬ/ | tzontecomitl /tsonteˈkomitɬ/ | cuāitl /kʷaːitɬ/ | tzuntekun /tsuntekun/ | tzontecon /tsontekon/ |
| Auge | ixtioli /iʃtioli/ | ixteyol /iʃtejol/ | ixtiyol /iʃtijol/ | ixtololo /iʃtololo/ | īxtli /iːʃtɬi/ | ish /iʃ/ | i̱xti /iːʃti/ |
| Ohr | nacastli /nakastɬi/ | nacastli /nakastɬi/ | nacastli /nakastɬi/ | nacas /nakas/ | nacaztli /nakastɬi/ | nakas /nakas/ | nacas /nakas/ |
| Nase | yakatsoli /jakatsoli/ | yacatl /jakatɬ/ | yacatl /jakatɬ/ | yacatl /jakatɬ/ | yacatl /jakatɬ/ | yak /jak/ | yacti /jakti/ |
| Mund | camactli /kaˈmaktɬi/ | camactli /kaˈmaktɬi/ | camactli /kaˈmaktɬi/ | camactli /kaˈmaktɬi/ | camatl /kamatɬ/ | ten /ten/ | te̱nti /teːnti/ |
| Zahn | tlankoch /tɬankotʃ/ | tlancochtli /tɬankotʃtɬi/ | tlancochtli /tɬankotʃtɬi/ | tlan /tɬan/ | tlantli /tɬantɬi/ | tan /tan/ | tanti /tanti/ |
| Zunge | nenepili /nenepili/ | nenepil /nenepil/ | nenepil /nenepil/ | nenepil /nenepil/ | nenepilli /nenepilːi/ | nenepil /nenepil/ | le̱nguaj /leːnɡʷah/ |
| Hand | maitl /maitɬ/ | maitl /maitɬ/ | mayitl /majitɬ/ | maitl /maitɬ/ | māitl /maːitɬ/ | mey /mei/ | mayiꞌ /majiʔ/ |
| Fuß | icxitl /ikʃitɬ/ | icxitl /ikʃitɬ/ | icxitl /ikʃitɬ/ | icxitl /ikʃitɬ/ | icxitl /ikʃitɬ/ | ikshi /ikʃi/ | icxi /ikʃi/ |
| Herz | yolotl /jolotɬ/ | yolotl /jolotɬ/ | yollotl /jolːotɬ/ | yojlotl /johlotɬ/ | yōllōtl /joːlːoːtɬ/ | yulu /julu/ | iya̱lmaj /ijaːlmah/ |
| Knochen | omitl /omitɬ/ | omitl /omitɬ/ | omitl /omitɬ/ | omitl /omitɬ/ | omitl /omitɬ/ | umit /umit/ | omiꞌ /omiʔ/ |
| Blut | estli /estɬi/ | estli /estɬi/ | estli /estɬi/ | yestli /jestɬi/ | eztli /esˈtɬi/ | esti /esti/ | esti /esti/ |
| Kacke | cuitlatl /ˈkʷitɬatɬ/ | cuitlatl /ˈkʷitɬatɬ/ | cuitlatl /ˈkʷitɬatɬ/ | — | cuitlatl /kʷitɬatɬ/ | kwitat /kʷitat/ | cuitaꞌ /kʷitaʔ/ |
| Liebe | tlazohtla /tɬasoʔtɬa/ | tlasojtla /tɬasohtɬa/ | tlasojtla /tɬasohtɬa/ | tlazohtla /tɬasoʔtɬa/ | tlazōhtla /tɬasoːhtɬa/ | tasujta /tasuhta/ | quinequi /kineki/ |
| Baum | cuahuitl /kʷawitɬ/ | cuahuitl /kʷawitɬ/ | cuahuitl /kʷawitɬ/ | kojtli /kohtɬi/ | cuahuitl /kʷawitɬ/ | kwawit /kʷawit/ | cuahuiꞌ /kʷawiʔ/ |
| Hund | chichi /tʃitʃi/ | chichi /tʃitʃi/ | chichi /tʃitʃi/ | itzcuintli /itskʷintɬi/ | itzcuīntli /itskʷiːntɬi/ | pelu /peːlu/ | pe̱lo /peːlo/ |
| Katze | misto /misto/ | mizton /miston/ | mizto /misto/ | miston /miston/ | mīztōn /miːstoːn/ | mistun /mistuːŋ/ | misto̱n /mistoːn/ |
| Fisch | michi /mitʃi/ | michi /mitʃi/ | michi /mitʃi/ | michin /mitʃin/ | michin /mitʃin/ | michin /mitʃin/ | to̱poj /toːpoh/ |
| Vogel | tototl /tototɬ/ | tototl /tototɬ/ | tototl /ˈtototɬ/ | tototl /ˈtototɬ/ | tōtōtl /toːtoːtɬ/ | tutut /tutut/ | to̱to̱ꞌ /toːtoːʔ/ |
| Schmetterling | papalotl /paˈpalotɬ/ | papalotl /paˈpalotɬ/ | papalotl /paˈpalotɬ/ | papalotl /paˈpalotɬ/ | pāpālōtl /paːpaːloːtɬ/ | papalut /papalut/ | me̱me̱ /meːmeː/ |
| Ei | tejsistli /tehsistɬi/ | tecsistli /teksistɬi/ | tejquistli /tehkistɬi/ | totoltetl /totolˈtetɬ/ | tōtoltetl /toːtoltetɬ/ | teksisti /teksisti/ | itecsis /iteksis/ |
| Bär | oso /oso/ | oso /oso/ | oso /oso/ | oso /ˈoso/ | tlācamāyeh /tɬaːkamaːjeʔ/ | tekwani metzkujkutu /teːˈkʷani metskuhkutu/ | oso /oso/ |
| Pferd | kauayoj /kaˈwajoh/ | cahuayo /kaˈwajo/ | cahuayo /kaˈwajo/ | caballo /kaˈbajo/ | cahuallo /kaˈwaːlːo/ | cahuayoh /kaˈwajuh/ | cahua̱yoj /kaˈwaːjoh/ |
| Haus | kali /kali/ | cali /kali/ | cali /kali/ | kajli /kahli/ | calli /kalːi/ | kal /kal/ | cajli /kahli/ |
| Milch | lechi /letʃi/ | lechi /letʃi/ | lechi /letʃi/ | leche /ˈletʃe/ | chīchīhualāyōtl /tʃiːtʃiːwalaːjoːtɬ/ | — | chi̱chihuala̱ꞌ /tʃiːtʃiwalaːʔ/ |
| Honig | necti /nekti/ | nectli /nektɬi/ | nectli /nektɬi/ | necutli /neˈkutɬi/ | neuctli /nekʷtɬi/ | nekti /nekti/ | necti /nekti/ |
| Salz | istatl /istatɬ/ | istatl /istatɬ/ | istatl /istatɬ/ | istatl /istatɬ/ | iztatl /istatɬ/ | istat /istat/ | istaꞌ /istaʔ/ |
| Wein | xocomeca at /ʃokomeka at/ | xocomeca atl /ʃokomeka atɬ/ | xocomeca atl /ʃokomeka atɬ/ | vino /ˈbino/ | vino /ˈbino/ | — | vino /ˈbino/ |
| Reis | arroz /aˈros/ | — | — | arroz /aˈros/ | — | — | arro̱j /aroːh/ |
| Schokolade | chocolatl /tʃokoˈlatɬ/ | chocolatl /tʃokoˈlatɬ/ | chocolatl /tʃokoˈlatɬ/ | chikolatl /tʃikoˈlatɬ/ | — | chukulat /tʃukulat/ | — |
| Eisen | tepostli /tepostɬi/ | tepostli /tepostɬi/ | tepostli /tepostɬi/ | tepostli /tepostɬi/ | tepoztli /tepostɬi/ | tepusti /tepusti/ | tepos /tepos/ |
| Rad | rueda /rweda/ | rueda /rweda/ | rueda /rweda/ | — | temalacatl /temalakatɬ/ | rweda /rweda/ | — |
| Seide | seda /ˈseda/ | seda /ˈseda/ | seda /ˈseda/ | seda /ˈseda/ | — | — | seda /seda/ |
| Buch | amochtli /aˈmotʃtɬi/ | libro /ˈlibro/ | amatl /amatɬ/ | libro /ˈlibro/ | āmoxtli /aːˈmoʃtɬi/ | amat /amat/ | a̱maꞌ /aːmaʔ/ |
| Essen | tlacua /tɬakʷa/ | tlacua /tɬakʷa/ | tlacua /tɬakʷa/ | tlakua /tɬakʷa/ | tlacua /tɬakʷa/ | takwa /takwa/ | tacua /takʷa/ |
| Trinken | atli /atɬi/ | atli /atɬi/ | atli /atɬi/ | koni /koni/ | ātli /aːtɬi/ | ati /ati/ | a̱ti /aːti/ |
| Schlafen | cochi /ˈkotʃi/ | cochi /ˈkotʃi/ | cochi /ˈkotʃi/ | cochi /ˈkotʃi/ | cochi /kotʃi/ | kuchi /ˈkutʃi/ | cochi /kotʃi/ |
| Eins | ce /se/ | se /se/ | se /se/ | ce /se/ | cē /seː/ | se /se/ | se̱ /seː/ |
| Zwei | ome /ˈome/ | ome /ˈome/ | ome /ˈome/ | ome /ˈome/ | ōme /ˈoːme/ | ume /ˈume/ | o̱me /oːme/ |
| Drei | eyi /ejiː/ | eyi /ejiː/ | eyi /ejiː/ | yeyi /jeji/ | yei /jeːi/ | yey /jej/ | e̱yi /eːji/ |
| Vier | nahui /naːwi/ | nahui /nawi/ | nahui /naːwi/ | nahui /nawi/ | nāhui /naːwi/ | nawi /naːwi/ | na̱hui /naːwi/ |
| Fünf | makuili /maˈkʷili/ | macuili /maˈkʷili/ | macuili /maˈkʷili/ | makuijli /makʷihli/ | mācuīlli /maːˈkʷiːlːi/ | makwil /maˈkʷil/ | cinco /sinko/ |
| Hundert | cien /sjen/ | cien /sjen/ | cien /sjen/ | ciento /ˈsjento/ | mācuīlpōhualli /maːkʷiːlpoːˈwalːi/ | tzunti /tsunti/ | cien /sjen/ |
| Hallo | niltze /niltse/ | niltze /niltse/ | pialli /pialːi/ | panolti /panolti/ | niltze /niltse/ | ne pakua /ne pakwa/ | — /—/ |
| Danke | tlaskamati /tɬaskamati/ | tlascamati /tɬaskamati/ | tlascamati /tɬaskamati/ | tlazohcamati /tɬasoʔkamati/ | tlazōhcāmati /tɬasoːhkaːmati/ | padiush /padjuʃ/ | gracias /ɡrasjas/ |
| Gut | kuali /kʷali/ | cuali /kʷali/ | cuali /kʷali/ | kuajli /kʷahli/ | cualli /kʷalːi/ | yek /jeːk/ | ye̱cti /jeːkti/ |
| Neu | yancuic /ˈjankʷik/ | yancuic /ˈjankʷik/ | yancuic /ˈjankʷik/ | yencuic /ˈjenkʷik/ | yancuic /jankʷik/ | yankwik /jaŋkʷik/ | yancuiꞌ /jankʷiʔ/ |
| Rot | chichiltik /tʃitʃiltik/ | chichiltic /tʃitʃiltik/ | chichiltik /tʃitʃiltik/ | chichiltik /tʃitʃiltik/ | chichiltic /tʃitʃiltik/ | chiltik /tʃiltik/ | chi̱ltiꞌ /tʃiːltiʔ/ |
| Weiß | istak /istak/ | chipahuac /tʃipawak/ | chipahuac /tʃipawak/ | istak /istak/ | iztāc /istaːk/ | istak /istak/ | ista̱ꞌ /istaːʔ/ |
| Schwarz | yayahuic /jaˈjawik/ | yayahuic /jaˈjawik/ | yayahuic /jaˈjawik/ | capotztic /kaˈpotstik/ | tlīltic /tɬiːltik/ | tiltik /tiltik/ | pi̱stiꞌ /piːstiʔ/ |
| Grün | xoxohuic /ʃoˈʃowik/ | xoxohuic /ʃoˈʃowik/ | xoxohuic /ʃoˈʃowik/ | xoxojki /ʃoˈʃohki/ | xoxoctic /ʃoʃoktik/ | shushuwik /ʃuʃuwik/ | xoxoctiꞌ /ʃoʃoktiʔ/ |
| Blau | azultic /aˈsultik/ | azultic /aˈsultik/ | azultic /aˈsultik/ | azul /aˈsul/ | texotli /teʃohtɬi/ | — | aso̱ltiꞌ /asoːltiʔ/ |
| Computer | computadora /komputaˈdora/ | — | — | computadora /komputaˈdora/ | nepōhualtzintzin /nepoːwalˈtsintsin/ | computadora | — |
| Tee | té /te/ | — | — | té /te/ | — | — | — |
| Kaffee | kafej /kafeh/ | — | cafe /kafe/ | café /kaˈfe/ | — | — | capej /kapeh/ |
| Zucker | chanchaka /tʃantʃaka/ | — | tzopelictli /tsopeliktɬi/ | azúcar /aˈsukar/ | — | — | — |
| Orange | lalax /ˈlalaːʃ/ | lalax /ˈlalaːʃ/ | alaxox /ˈalaʃoːʃ/ | naranja /naˈranxa/ | — | — | — |
Seite 1/10
Die interaktive Karte öffnen: Word Map · HanMap · Name Map · Word Order · Tree
Teil von LangMap — einem Projekt zur Sprachvisualisierung. Dies ist eine statische, crawlbare Zusammenfassung; die interaktiven Karten bieten Ausspracheaudio, Filter und eine Globusansicht.
Erstellt von Heuron Inc. · GitHub · cho@heuron.com · LangMap Startseite