Taetae ni Kiribati
Кірибаті
австронезійський (мікронезійський)
Гілбертська мова (Te taetae ni Kiribati) — державна мова Кірибаті; вона має дуже невеликий набір приголосних, лише близько 13, проте її система з п'яти голосних розрізняє довготу, тож загалом налічується приблизно 23 фонеми. Це також єдина велика мікронезійська мова, що має значні спільноти носіїв поза межами основного ареалу: усталені групи мовців є на фіджійському острові Рабі (переселені банабанці) та на острові Шуазель на Соломонових Островах. Гілбертська мова має порядок слів VOS і багату австронезійську систему інклюзивних/ексклюзивних займенників та присвійних класифікаторів.
Де нею розмовляють
Основні слова (87): Кірибаті
tiaokureti
Джерела
- Trussel, S. (ed.), A Combined Kiribati-English Dictionary based on Bingham (1908) and Sabatier (1971), trussel.com/kir/dic (via Wayback); ABVD 346 (same source)
Порівняння слів
Порівняння з мовами тієї самої класифікації: австронезійський (мікронезійський)
| Значення | Кірибаті | Тувалу | Маорі островів Кука | Самоанська | Токелау | Тонганська | Маорі |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Вода | ran /ɾan/ | vai /vai/ | vai /vai/ | vai /vai/ | vai /vai/ | vai /vai/ | wai /wai/ |
| Вогонь | ai /ai/ | afi /afi/ | aʻi /aʔi/ | afi /afi/ | afi /afi/ | afi /afi/ | ahi /ahi/ |
| Сонце | taai /taːi/ | laa /laː/ | rā /raː/ | lā /laː/ | lā /laː/ | laʻā /laʔaː/ | rā /ɾaː/ |
| Місяць | namwakaina /namʷakaina/ | masina /masina/ | marama /marama/ | māsina /maːsina/ | māhina /maːhina/ | māhina /maːhina/ | marama /maɾama/ |
| Зірка | itoi /iˈtoi/ | fetū /fetuː/ | etū /etuː/ | fetū /fetuː/ | fetū /fetuː/ | fetuʻu /fetuʔu/ | whetū /ɸetuː/ |
| Ніч | bong /boŋ/ | pō /poː/ | pō /poː/ | pō /poː/ | pō /poː/ | pō /poː/ | pō /poː/ |
| Дощ | karau /kaˈɾau/ | ua /ua/ | ua /ua/ | ua /ua/ | ua /ua/ | ʻuha /ʔuha/ | ua /ua/ |
| Сніг | tinoo /siˈnoː/ | kiona /kiona/ | kiona /kiona/ | kiona /kiona/ | kiona /kiona/ | sinou /sinou/ | hukarere /hukaɾeɾe/ |
| Вітер | ang /aŋ/ | matagi /mataŋi/ | matangi /mataŋi/ | matagi /mataŋi/ | matagi /mataŋi/ | matangi /mataŋi/ | hau /hau/ |
| Земля | tano /tano/ | kelekele /kelekele/ | one /one/ | ʻeleʻele /ʔeleʔele/ | kelekele /kelekele/ | kelekele /kelekele/ | oneone /oneone/ |
| Камінь | atibu /aˈsibu/ | fatu /fatu/ | toka /toka/ | maʻa /maʔa/ | fatu /fatu/ | maka /maka/ | kōhatu /koːhatu/ |
| Гора | maunga /mauŋa/ | mauga /mauŋa/ | maunga /mauŋa/ | mauga /mauŋa/ | mauga /mauŋa/ | moʻunga /moʔuŋa/ | maunga /mauŋa/ |
| Море | marawa /maɾawa/ | tai /tai/ | tai /tai/ | sami /sami/ | moana /moana/ | tahi /tahi/ | moana /moana/ |
| Мати | tina /ˈsina/ | maatua /maːtua/ | māmā /maːmaː/ | tinā /tinaː/ | mātua /maːtua/ | faʻē /faʔeː/ | whaea /ɸaea/ |
| Батько | tama /tama/ | tamana /tamana/ | pāpā /paːpaː/ | tamā /tamaː/ | tamana /tamana/ | tamai /tamai/ | matua /matua/ |
| Дочка | natiu te aine /nasiu te aine/ | tama fafine /tama fafine/ | tamaine /tamaine/ | afafine /afafine/ | afafine /afafine/ | ʻofefine /ʔofefine/ | tamāhine /tamaːhine/ |
| Я | ngai /ŋai/ | au /au/ | au /au/ | aʻu /aʔu/ | au /au/ | au /au/ | au /au/ |
| Ти | ngkoe /ŋkoe/ | koe /koe/ | koe /koe/ | ʻoe /ʔoe/ | koe /koe/ | koe /koe/ | koe /koe/ |
| Ми | ngaira /ŋaira/ | tātou / mātou /taːtou / maːtou/ | tātou / mātou /taːtou / maːtou/ | tātou / mātou /taːtou / maːtou/ | tātou / mātou /taːtou / maːtou/ | kitautolu / kimautolu /kitautolu / kimautolu/ | tātou / mātou /taːtou / maːtou/ |
| Ім'я | ara /ˈara/ | igoa /iŋoa/ | ingoa /iŋoa/ | igoa /iŋoa/ | igoa /iŋoa/ | hingoa /hiŋoa/ | ingoa /iŋoa/ |
| Людина | aomata /aomata/ | tino /tino/ | tangata /taŋata/ | tagata /taŋata/ | tagata /taŋata/ | tangata /taŋata/ | tangata /taŋata/ |
| Голова | atu /ˈatu/ | ulu /ulu/ | upoko /upoko/ | ulu /ulu/ | ulu /ulu/ | ʻulu /ʔulu/ | upoko /upoko/ |
| Око | mata /mata/ | mata /mata/ | mata /mata/ | mata /mata/ | mata /mata/ | mata /mata/ | karu /kaɾu/ |
| Вухо | taninga /taniŋa/ | taliga /taliŋa/ | taringa /taɾiŋa/ | taliga /taliŋa/ | taliga /taliŋa/ | telinga /teliŋa/ | taringa /taɾiŋa/ |
| Ніс | bwairi /bʷairi/ | isu /isu/ | putāngiʻu /putaːŋiʔu/ | isu /isu/ | ihu /ihu/ | ihu /ihu/ | ihu /ihu/ |
| Зуб | wi /wi/ | nifo /nifo/ | niʻo /niʔo/ | nifo /nifo/ | nifo /nifo/ | nifo /nifo/ | niho /niho/ |
| Язик | newe /newe/ | alelo /alelo/ | arero /aɾeɾo/ | laulaufaiva /laulaufaiva/ | alelo /alelo/ | ʻelelo /ʔelelo/ | arero /aɾeɾo/ |
| Рука | bai /bai/ | lima /lima/ | rima /ɾima/ | lima /lima/ | lima /lima/ | nima /nima/ | ringa /ɾiŋa/ |
| Ступня | wae /wae/ | vae /vae/ | vae /vae/ | vae /vae/ | vae /vae/ | vaʻe /vaʔe/ | waewae /waewae/ |
| Серце | nano /nano/ | fatu /fatu/ | ngākau /ŋaːkau/ | loto /loto/ | fatu /fatu/ | loto /loto/ | ngākau /ŋaːkau/ |
| Кістка | ri /ri/ | ivi /ivi/ | ivi /ivi/ | ivi /ivi/ | ivi /ivi/ | hui /hui/ | kōiwi /koːiwi/ |
| Кров | rara /ɾaɾa/ | toto /toto/ | toto /toto/ | toto /toto/ | toto /toto/ | toto /toto/ | toto /toto/ |
| Кака | butae /butae/ | tae /tae/ | tūtae /tuːtae/ | tae /tae/ | tae /tae/ | taʻe /taʔe/ | tūtae /tuːtae/ |
| Любов | tangira /taŋiɾa/ | alofa /alofa/ | aroʻa /aɾoʔa/ | alofa /alofa/ | alofa /alofa/ | ʻofa /ʔofa/ | aroha /aɾoha/ |
| Дерево | kai /kai/ | laakau /laːkau/ | rākau /raːkau/ | laʻau /laʔau/ | lākau /laːkau/ | ʻakau /ʔakau/ | rākau /ɾaːkau/ |
| Собака | kamea /kamea/ | kuli /kuli/ | puakaoa /puakaoa/ | maile /maile/ | maile /maile/ | kulī /kuliː/ | kurī /kuɾiː/ |
| Кішка | katama /katama/ | pusi /pusi/ | ngiao /ŋiao/ | pusi /pusi/ | puhi /puhi/ | pusi /pusi/ | ngeru /ŋeɾu/ |
| Риба | ika /ˈika/ | ika /ika/ | ika /ika/ | iʻa /iʔa/ | ika /ika/ | ika /ika/ | ika /ika/ |
| Птах | mannikiba /mannikiba/ | manu /manu/ | manu /manu/ | manu /manu/ | manu /manu/ | manupuna /manupuna/ | manu /manu/ |
| Метелик | bwebwe /bʷebʷe/ | pepe /pepe/ | pepe /pepe/ | pepe /pepe/ | pepe /pepe/ | pepe /pepe/ | pūrerehua /puːɾeɾehua/ |
| Яйце | bunnimoa /bunːiˈmoa/ | fuamoa /fuamoa/ | ua /ua/ | fuamoa /fuamoa/ | fuāmoa /fuaːmoa/ | foʻi moa /foʔi moa/ | hēki /heːki/ |
| Ведмідь | bea /bea/ | pea /pea/ | pea /pea/ | pea /pea/ | pea /pea/ | pea /pea/ | pea /pea/ |
| Кінь | aoti /aosi/ | solofanua /solofanua/ | ʻoroʻenua /ʔoɾoʔenua/ | solofanua /solofanua/ | holofanua /holofanua/ | hoosi /hoːsi/ | hōiho /hoːiho/ |
| Дім | auti /ˈausi/ | fale /fale/ | ʻare /ʔaɾe/ | fale /fale/ | fale /fale/ | fale /fale/ | whare /ɸaɾe/ |
| Молоко | miriki /miɾiki/ | susu /susu/ | ū /uː/ | susu /susu/ | huāhuhu /huaːhuhu/ | huʻakau /huʔakau/ | miraka /miɾaka/ |
| Мед | meri /meɾi/ | hani /hani/ | meri /meri/ | meli /meli/ | meli /meli/ | hone /hone/ | miere /mieɾe/ |
| Сіль | taoro /taoro/ | masima /masima/ | miti /miti/ | masima /masima/ | māhima /maːhima/ | māsima /maːsima/ | tote /tote/ |
| Вино | wain /wain/ | uaina /uaina/ | uaina /uaina/ | uaina /uaina/ | uaina /uaina/ | uaine /uaine/ | wāina /waːina/ |
| Рис | raiti /ɾaisi/ | laisi /laisi/ | raiti /ɾaiti/ | alaisa /alaisa/ | — | laise /laise/ | raihi /ɾaihi/ |
| Шоколад | tiaokureti | tiokaleti | chocolate | sukalati /sukalati/ | — | sokoleti /sokoleti/ | tiakarete /tiakaɾete/ |
| Залізо | biti /ˈpisi/ | fiti /fiti/ | ʻāuri /ʔaːuri/ | uʻamea /uʔamea/ | ukamea /ukamea/ | ukamea /ukamea/ | rino /ɾino/ |
| Колесо | wira /wiɾa/ | teka /teka/ | porotātā /poɾotaːtaː/ | uili /uili/ | uili /uili/ | veʻeteka /veʔeteka/ | wīra /wiːɾa/ |
| Шовк | tirika /siɾika/ | silika /silika/ | tīrika /tiːɾika/ | silika /silika/ | hilika /hilika/ | silika /silika/ | hiraka /hiɾaka/ |
| Книга | boki /ˈboki/ | tusi /tusi/ | puka /puka/ | tusi /tusi/ | tuhi /tuhi/ | tohi /tohi/ | pukapuka /pukapuka/ |
| Їсти | amwarake /amʷaɾake/ | kai /kai/ | kai /kai/ | ʻai /ʔai/ | kai /kai/ | kai /kai/ | kai /kai/ |
| Пити | nima /nima/ | inu /inu/ | inu /inu/ | inu /inu/ | inu /inu/ | inu /inu/ | inu /inu/ |
| Спати | matu /ˈmatu/ | moe /moe/ | moe /moe/ | moe /moe/ | moe /moe/ | mohe /mohe/ | moe /moe/ |
| Один | teuana /teuana/ | tasi /tasi/ | taʻi /taʔi/ | tasi /tasi/ | tahi /tahi/ | taha /taha/ | tahi /tahi/ |
| Два | uoua /uˈoua/ | lua /lua/ | rua /rua/ | lua /lua/ | lua /lua/ | ua /ua/ | rua /ɾua/ |
| Три | tenua /teˈnua/ | tolu /tolu/ | toru /toɾu/ | tolu /tolu/ | tolu /tolu/ | tolu /tolu/ | toru /toɾu/ |
| Чотири | aua /aua/ | fā /faː/ | ʻā /ʔaː/ | fā /faː/ | fā /faː/ | fā /faː/ | whā /ɸaː/ |
| П'ять | nimaua /nimaua/ | lima /lima/ | rima /ɾima/ | lima /lima/ | lima /lima/ | nima /nima/ | rima /ɾima/ |
| Сто | tebubua /tebuˈbua/ | selau /selau/ | ʻānere /ʔaːnere/ | selau /selau/ | helau /helau/ | teau /teau/ | rau /ɾau/ |
| Привіт | mauri /mauɾi/ | taalofa /taːlofa/ | kia orāna /kia oɾaːna/ | talofa /talofa/ | mālō ni /maːloː ni/ | mālō e lelei /maːloː e lelei/ | kia ora /kia oɾa/ |
| Дякую | ko rabwa /ko ɾabʷa/ | fakafetai /fakafetai/ | meitaki /meitaki/ | faʻafetai /faʔafetai/ | fakafetai /fakafetai/ | mālō /maːloː/ | ngā mihi /ŋaː mihi/ |
| Добрий | raoiroi /ɾaoiɾoi/ | lei /lei/ | meitaki /meitaki/ | lelei /lelei/ | lelei /lelei/ | lelei /lelei/ | pai /pai/ |
| Новий | bou /bou/ | fou /fou/ | ʻou /ʔou/ | fou /fou/ | fōu /foːu/ | foʻou /foʔou/ | hou /hou/ |
| Червоний | uraura /uɾaˈuɾa/ | kula /kula/ | muramura /muɾamuɾa/ | mūmū /muːmuː/ | kukula /kukula/ | kulokula /kulokula/ | whero /ɸeɾo/ |
| Білий | mainaina /mainaina/ | kena /kena/ | teatea /teatea/ | paʻepaʻe /paʔepaʔe/ | paepae /paepae/ | hinehina /hinehina/ | mā /maː/ |
| Чорний | roro /ɾoɾo/ | uli /uli/ | kerekere /keɾekeɾe/ | uliuli /uliuli/ | uli /uli/ | ʻuliʻuli /ʔuliʔuli/ | mangu /maŋu/ |
| Зелений | mawawa /mawawa/ | lanu lau niu /lanu lau niu/ | matie /matie/ | lanumeamata /lanumeamata/ | lanu meamata /lanu meamata/ | lanu mata /lanu mata/ | kākāriki /kaːkaːɾiki/ |
| Синій | mawawa /mawawa/ | lanu moana /lanu moana/ | auīka /auiːka/ | lanumoana /lanumoana/ | lanumoana /lanumoana/ | lanu moana /lanu moana/ | kahurangi /kahuɾaŋi/ |
| Комп’ютер | kaombiuta /kaombiuta/ | komupiuta /komupiuta/ | rorouira /ɾoɾouiɾa/ | komipiuta /komipiuta/ | komepiuta /komepiuta/ | komipiuta /komipiuta/ | rorohiko /ɾoɾohiko/ |
| Чай | ii /iː/ | tī /tiː/ | tī /tiː/ | tī /tiː/ | — | tī /tiː/ | tī /tiː/ |
| Кава | kobe /kobe/ | kofe /kofe/ | kaope /kaope/ | kofe /kofe/ | — | kofi /kofi/ | kawhe /kaɸe/ |
| Цукор | tioka /sioka/ | suka /suka/ | tuka /tuka/ | suka /suka/ | — | suka /suka/ | huka /huka/ |
| Апельсин | aoranti /aoɾansi/ | moli /moli/ | ʻānani /ʔaːnani/ | moli /moli/ | moli /moli/ | moli /moli/ | ārani /aːɾani/ |
| 99 | ruabwi ma ruaiwa /ruabʷi ma ruaiwa/ | iva sefulu iva /iva sefulu iva/ | iva ngaʻuru mā iva /iva ŋaʔuɾu maː iva/ | ivasefulu ma le iva /ivasefulu ma le iva/ | iva hefuluiva /iva hefuluiva/ | hivangofulu mā hiva /hivaŋofulu maː hiva/ | iwa tekau mā iwa /iwa tekau maː iwa/ |
Відкрити інтерактивну карту: Word Map · HanMap · Name Map · Word Order · Tree
Частина LangMap — проєкту візуалізації мов. Це статичне, індексоване резюме; інтерактивні карти пропонують аудіо вимови, фільтри та вигляд глобуса.
Автор Heuron Inc. · GitHub · cho@heuron.com · Головна LangMap