Frasch
Frisone settentrionale
indoeuropeo
Il frisone settentrionale (Frasch nel dialetto di Mooring) è una lingua germanica occidentale del ramo frisone, parlata da circa 10.000 persone nelle isole della Frisia Settentrionale e nel distretto di Nordfriesland, nello Schleswig-Holstein, in Germania. È una delle tre lingue frisoni superstiti (insieme al frisone occidentale fy nei Paesi Bassi e al frisone del Saterland stq nella Bassa Sassonia). Dal punto di vista linguistico, il frisone settentrionale si suddivide in nove dialetti tradizionali fortemente divergenti — söl'ring (Sylt), fering (Föhr), öömrang (Amrum), halunder (Helgoland), mooring (terraferma) e altri — al punto che la mutua intelligibilità tra le varietà insulari e quelle continentali è limitata. La lingua conserva tratti anglo-frisoni arcaici (schiarimento anglo-frisone, palatalizzazione delle velari davanti alle vocali anteriori) condivisi con l'inglese antico. Il Nordfriisk Instituut di Bredstedt è, dal 1965, il principale ente di documentazione e rivitalizzazione.
Dove si parla
87 parole essenziali in frisone settentrionale
tee
Fonti
Parole a confronto
Confronto con lingue della stessa classificazione: indoeuropeo
| Significato | Frisone settentrionale | Frisone settentrionale öömrang | Frisone del Saterland | Basso tedesco | Frisone occidentale | Limburghese | Olandese belga |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Acqua | wååder /ˈvɔːdɐ/ | weeder /ˈveːdər/ | Woater /ˈvɔːtər/ | Water /vɑːtɐ/ | wetter /vɛtər/ | water /vatər/ | water /waːtər/ |
| Fuoco | iilj /iːlʲ/ | ial /ia̯l/ | Fjuur /fjuːr/ | Füer /fyːɐ/ | fjoer /fjuːr/ | vuur /vyːr/ | vuur /vyːr/ |
| Sole | san /san/ | san /san/ | Sunne /ˈsʊnə/ | Sünn /zʏn/ | sinne /sɪnə/ | zón /zɔn/ | zon /zɔn/ |
| Luna | moune /ˈmɔʊ̯nə/ | muun /muːn/ | Moune /ˈmoːu̯nə/ | Maan /maːn/ | moanne /mwɑnə/ | maon /maːʊn/ | maan /maːn/ |
| Stella | steer /steːr/ | stäär /stɛːr/ | Stiern /stiərn/ | Steern /steːrn/ | stjer /stjɛr/ | sjter /ʃtɛr/ | ster /stɛr/ |
| Notte | nåcht /nɔxt/ | naacht /naːxt/ | Noacht /nɔːxt/ | Nacht /naxt/ | nacht /nɔxt/ | nach /nax/ | nacht /nɑxt/ |
| Pioggia | rin /rin/ | rin /rɪn/ | Rien /rin/ | Regen /ˈreːɡn̩/ | rein /rɛin/ | Rään /rɛːn/ | regen /ˈreːɣən/ |
| Neve | snii /sniː/ | snee /sneː/ | Snee /sneː/ | Snee /sneː/ | snie /sniə/ | sjnee /ʃneː/ | sneeuw /sneːw/ |
| Vento | win /vɪn/ | winj /vɪɲ/ | Wíend /viːnd/ | Wind /vɪnt/ | wyn /vin/ | wind /vɪnt/ | wind /wɪnt/ |
| Terra | jard /jard/ | eerd /eːrd/ | Äide /ˈɛɪ̯də/ | Eer /eːɐ/ | ierde /ˈiədə/ | eerd /eːrt/ | aarde /ˈaːrdə/ |
| Pietra | stiinj /stiːɲ/ | stian /stiən/ | Steen /steːn/ | Steen /steːn/ | stien /stiən/ | steen /steːn/ | steen /steːn/ |
| Montagna | bärj /bɛrj/ | berag /ˈberax/ | Bierich /ˈbiːrɪx/ | Barg /barx/ | berch /bɛrx/ | berg /ˈbɛrəç/ | berg /bɛrx/ |
| Mare | siie /ˈsiːə/ | sia /siɐ̯/ | See /seː/ | See /zeː/ | see /seː/ | zieë /ziə/ | zee /zeː/ |
| Madre | mam /mam/ | mam /mam/ | Mäme /ˈmɛːmə/ | Moder /moːdɐ/ | mem /mɛm/ | mam /mam/ | moeder /mudər/ |
| Padre | taatje /ˈtaːtʲə/ | aatj /aːtj/ | Babe /ˈbaːbə/ | Vader /fɑːdɐ/ | heit /hɛit/ | pap /pap/ | vader /vaːdər/ |
| Figlia | doochter /ˈdoːxtər/ | foomen /ˈfoːmən/ | Dochter /ˈdɔxtər/ | Dochter /dɔxtɐ/ | dochter /ˈdɔxtər/ | dochter /dɔxtər/ | dochter /ˈdɔxtər/ |
| Io | ik /ɪk/ | ik /ɪk/ | iek /ik/ | ik /ɪk/ | ik /ɪk/ | ich /ɪç/ | ik /ɪk/ |
| Tu | dü /dʏ/ | dü /dʏ/ | du /du/ | du /duː/ | do /do/ | doe /du/ | gij /ɣɛi/ |
| Noi | we /ve/ | wi /vi/ | wie /vi/ | wi /viː/ | wy /vi/ | veer /veːr/ | wij /wɛi/ |
| Nome | noome /ˈnoːmə/ | nööm /nøːm/ | Noome /ˈnoːmə/ | Naam /naːm/ | namme /ˈnamə/ | naam /naːm/ | naam /naːm/ |
| Persona | minsk /mɪnsk/ | mensk /mensk/ | Moanske /ˈmɔːnskə/ | Minsch /mɪnʃ/ | minske /ˈmɪnskə/ | Minsch /minʃ/ | mens /mɛns/ |
| Testa | hood /hoːd/ | hood /hoːd/ | Haud /haːu̯d/ | Kopp /kɔp/ | holle /ˈhɔlə/ | kop /kɔp/ | hoofd /ɦoːft/ |
| Occhio | uug /uːx/ | uug /uːx/ | Oge /ˈoːɣə/ | Oog /oːx/ | each /ɪəx/ | oug /ɔux/ | oog /oːx/ |
| Orecchio | uur /ˈuːɐ̯/ | uar /uɐ̯/ | Oor /oːr/ | Ohr /oːr/ | ear /iər/ | oear /uər/ | oor /oːr/ |
| Naso | noos /noːs/ | nöös /nøːs/ | Noose /ˈnoːzə/ | Nees /neːs/ | noas /noːs/ | naas /naːs/ | neus /nøːs/ |
| Bocca | müs /myːs/ | müs /myːs/ | Muule /ˈmuːlə/ | Muul /muːl/ | mûle /ˈmuːlə/ | móndj /mʊɲɟ/ | mond /mɔnt/ |
| Dente | täis /tɛɪ̯s/ | tus /tus/ | Tusk /tʊsk/ | Tähn /tɛːn/ | tosk /tosk/ | tandj /tantʃ/ | tand /tɑnt/ |
| Lingua | Tung /tʊŋ/ | tong /tɔŋ/ | Tunge /ˈtʊŋə/ | Tung /tʊŋ/ | tonge /ˈtɔŋə/ | tóng /tɔŋ/ | tong /tɔŋ/ |
| Mano | hönj /hœɲ/ | hun /hun/ | Hounde /ˈhoːu̯ndə/ | Hand /hant/ | hân /hɔːn/ | handj /hanʲ/ | hand /ɦɑnt/ |
| Piede | fötj /føtj/ | fut /fut/ | Fout /foːu̯t/ | Foot /fɔʊ̯t/ | foet /fuə̯t/ | voot /voːt/ | voet /vut/ |
| Cuore | hart /hart/ | hart /hart/ | Haat /haːt/ | Hart /haɐt/ | hert /hɛrt/ | hart /hart/ | hart /ɦɑrt/ |
| Osso | knooke /ˈknoːkə/ | bian /biən/ | Bunke /ˈbʊŋkə/ | Knaken /ˈknaːkən/ | bonke /ˈbɔŋkə/ | knaok /knɔːk/ | bot /bɔt/ |
| Sangue | blödj /blœdʲ/ | blüüt /blyːt/ | Bloud /bloːu̯d/ | Bloot /bloːt/ | bloed /blut/ | blood /bloːt/ | bloed /blut/ |
| Cacca | schit /ʃɪt/ | skitj /skɪtʲ/ | Skiet /skiːt/ | Schiet /ʃiːt/ | kak /kɑk/ | poep /pup/ | poep /pup/ |
| Amore | liiwde /ˈliːwdə/ | leefde /ˈleːfdə/ | Ljoowe /ˈljoːvə/ | Leev /leːf/ | leafde /lɪəfdə/ | leefde /leːfdə/ | liefde /lifdə/ |
| Albero | buum /buːm/ | buum /buːm/ | Boom /boːm/ | Boom /boːm/ | beam /bɪəm/ | boum /bʌʊm/ | boom /boːm/ |
| Cane | hün /hʏn/ | hünj /hyɲ/ | Huund /huːnd/ | Hund /hʊnt/ | hûn /huːn/ | hóndj /hɔnʲ/ | hond /ɦɔnt/ |
| Gatto | kåt /kɔt/ | kaat /kaːt/ | Kat /kat/ | Katt /kat/ | kat /kɑt/ | kat /kat/ | kat /kɑt/ |
| Pesce | fasch /faʃ/ | fask /fask/ | Fisk /fɪsk/ | Fisch /fɪʃ/ | fisk /fɪsk/ | vis /vɪs/ | vis /vɪs/ |
| Uccello | föögel /ˈføːɡəl/ | fögel /ˈføːɡəl/ | Fugel /ˈfuːɣəl/ | Vagel /ˈfaːɣəl/ | fûgel /ˈfuːɡəl/ | veugel /ˈvøːɣəl/ | vogel /ˈvoːɣəl/ |
| Farfalla | flenerk /ˈflenərk/ | — | Flitterke /ˈflɪtərkə/ | Sommervagel /ˈzɔmɐfaːɣəl/ | flinter /ˈflɪntər/ | kapel /kaˈpɛl/ | vlinder /ˈvlɪndər/ |
| Uovo | oi /ɔi̯/ | ai /aɪ̯/ | Oai /ɔːɪ̯/ | Ei /ai/ | aai /aːi/ | ei /ɛi/ | ei /ɛi/ |
| Orso | Beer /beːr/ | beer /beːr/ | Boar /bɔːr/ | Boor /boːr/ | bear /bɪər/ | beer /beːr/ | beer /beːr/ |
| Cavallo | haingst /haɪ̯ŋst/ | hingst /hɪŋst/ | Houngst /hoːu̯ŋst/ | Peerd /peːrt/ | hynder /ˈhindər/ | Péërt /peə̯rt/ | paard /paːrt/ |
| Casa | hüs /hyːs/ | hüs /hyːs/ | Huus /huːs/ | Huus /huːs/ | hûs /huːs/ | hoes /huːs/ | huis /ɦœys/ |
| Latte | molke /ˈmɔlkə/ | moolk /moːlk/ | Molk /molk/ | Melk /mɛlk/ | molke /ˈmolkə/ | melk /mɛlk/ | melk /mɛlk/ |
| Miele | honning /ˈhɔnɪŋ/ | hönang /ˈhønaŋ/ | Huunich /ˈhuːnɪx/ | Honnig /ˈhɔnɪç/ | huning /ˈhynɪŋ/ | honing /ˈhoːnɪŋ/ | honing /ˈɦoːnɪŋ/ |
| Sale | sålt /sɔlt/ | saalt /saːlt/ | Soalt /sɔːlt/ | Solt /zɔlt/ | sâlt /sɔːlt/ | zout /zɔut/ | zout /zɔut/ |
| Vino | win /vɪn/ | win /vɪn/ | Wien /vin/ | Wien /viːn/ | wyn /viːn/ | wien /ʋiːn/ | wijn /wɛin/ |
| Riso | ris /rɪs/ | ris /riːs/ | Ries /riːs/ | Ries /riːs/ | rys /ris/ | ries /riːs/ | rijst /rɛist/ |
| Cioccolato | sakelaad /sakəˈlaːd/ | sakelaad | Sukkeloade /sʊkəˈlɔːdə/ | Schokolaad /ʃokoˈlaːt/ | sûkelade /suːkəˈlaːdə/ | sjoekelaat /ʃukəˈlaːt/ | chocolade /ʃoːkoːˈlaːdə/ |
| Ferro | iisen /ˈiːsən/ | — | Iersen /ˈiəzn̩/ | Iesen /ˈiːzn̩/ | izer /ˈiːzər/ | iezer /ˈiːzər/ | ijzer /ˈɛizər/ |
| Ruota | fiilj /fiːlʲ/ | wel /vel/ | Jool /juːl/ | Rad /raːt/ | tsjil /tsjɪl/ | wiel /ʋiːl/ | wiel /wiːl/ |
| Seta | siisen /ˈsiːsən/ | — | — /—/ | Sied /ziː/ | side /ˈsidə/ | ziej /ziː/ | zijde /ˈzɛidə/ |
| Libro | bök /bøk/ | buk /buk/ | Bouk /boːu̯k/ | Book /boːk/ | boek /buk/ | book /boːk/ | boek /buk/ |
| Mangiare | ääse /ˈɛːzə/ | iidj /iːdʲ/ | iete /ˈitə/ | eten /eːtn̩/ | ite /iːtə/ | ete /eːtə/ | eten /eːtən/ |
| Bere | drainke /ˈdraɪ̯ŋkə/ | drank /draŋk/ | drinke /ˈdrɪŋkə/ | drinken /drɪŋkn̩/ | drinke /drɪŋkə/ | drinke /drɪŋkə/ | drinken /drɪŋkən/ |
| Dormire | släipe /ˈslɛɪ̯pʰə/ | sliap /sliɐ̯p/ | släipe /ˈslɛɪpə/ | slapen /ˈslaːpn̩/ | sliepe /ˈsliəpə/ | slaope /ˈslɔːpə/ | slapen /ˈslaːpən/ |
| Uno | ån /ɔn/ | ian /iɐ̯n/ | aan /aːn/ | een /eːn/ | ien /iːn/ | eine /ɛɪnə/ | een /eːn/ |
| Due | tou /tɔʊ̯/ | tau /taʊ̯/ | twäin /tvɛɪ̯n/ | twee /tveː/ | twa /twa/ | twee /tweː/ | twee /tweː/ |
| Tre | trii /triː/ | trii /triː/ | trjo /trjɔ/ | dree /dreː/ | trije /ˈtrijə/ | drie /driː/ | drie /driː/ |
| Quattro | fjouer /ˈfçɔʊ̯ɐ/ | fjauer /ˈfjauər/ | fjauer /ˈfjaːu̯ər/ | veer /feːɐ̯/ | fjouwer /ˈfjɔuər/ | veer /veːr/ | vier /viːr/ |
| Cinque | fiiw /fiːv/ | fiiw /fiːw/ | fieuw /fiu̯/ | fief /fiːf/ | fiif /fiːf/ | vief /viːf/ | vijf /vɛif/ |
| Cento | hunert /ˈhʊnɐt/ | hunert /ˈhʊnɐt/ | hunnert /ˈhʊnərd/ | hunnert /ˈhʊnɐt/ | hûndert /ˈhuːndərt/ | hóndert /ˈhɔndərt/ | honderd /ˈɦɔndərt/ |
| Ciao | moin /mɔin/ | gudai /ˈɡudaɪ̯/ | Moin /mɔy̯n/ | Moin /mɔɪn/ | hoi /hɔi/ | hallo /halo/ | hallo /ɦɑloː/ |
| Grazie | toonk /toːŋk/ | toonk /toːŋk/ | Tonk /tɔŋk/ | Dankschöön /daŋkʃøːn/ | tankewol /tɑŋkəvɔl/ | merci /mɛrsi/ | dank je /dɑŋk jə/ |
| Buono | gödj /ɡœdʲ/ | gud /ɡʊd/ | goud /ɣoːu̯d/ | goot /ɡoːt/ | goed /ɡuət/ | good /ɡoːt/ | goed /ɣut/ |
| Nuovo | nai /naɪ̯/ | — | näi /nɛɪ̯/ | nee /neː/ | nij /nɛi/ | nuuj /nyːj/ | nieuw /niːw/ |
| Rosso | rüüdj /ryːdʲ/ | rüüd /ryːd/ | rood /roːd/ | root /roːt/ | read /rɪət/ | road /roːt/ | rood /roːt/ |
| Bianco | wit /vɪt/ | witj /vitj/ | wiet /vit/ | witt /vɪt/ | wyt /viːt/ | wit /ʋɪt/ | wit /wɪt/ |
| Nero | suurt /suːrt/ | suart /suɐ̯t/ | swot /svɔt/ | swart /svart/ | swart /svart/ | zwart /zʋart/ | zwart /zwɑrt/ |
| Verde | gräin /ɡrɛɪ̯n/ | green /ɡreːn/ | gräin /ɣrɛɪ̯n/ | gröön /ɡrøːn/ | grien /ɡriən/ | greun /ɡrøːn/ | groen /ɣrun/ |
| Blu | ween /veːn/ | blä /blɛː/ | blau /blaːu̯/ | blau /blaʊ/ | blau /blau/ | blauw /blɑu/ | blauw /blɑu/ |
| Cuculo | Kukütj /kuˈkytj/ | kukütj /kuˈkytj/ | Kukuuk /ˈkukuk/ | Kukuk /ˈkuːkuk/ | koekoek /ˈkukuk/ | kókkók /ˈkoːkoːk/ | koekoek /ˈkukuk/ |
| Computer | kompjuuter /kɔmˈpjuːtər/ | kompjuuter /kɔmˈpjuːtər/ | Computer /kɔmˈpjuːtər/ | Computer /kɔmˈpjuːtɐ/ | kompjûter /kɔmˈpjuːtər/ | computer /kɔmˈpjuːtər/ | computer /kɔmˈpjutər/ |
| Tè | tee | tee /teː/ | Tee /teː/ | Tee /teː/ | tee /teː/ | tei /tɛi/ | thee /teː/ |
| Caffè | kafe /ˈkafə/ | kofe /ˈkɔfə/ | Koafje /ˈkɔːfjə/ | Koffie /ˈkɔfi/ | kofje /ˈkɔfjə/ | koffie /ˈkɔfi/ | koffie /ˈkɔfi/ |
Pagina 1/10
Apri la mappa interattiva: Word Map · HanMap · Name Map · Word Order · Tree
Parte di LangMap — un progetto di visualizzazione linguistica. Questo è un riepilogo statico e scansionabile; le mappe interattive offrono audio di pronuncia, filtri e una vista globo.
Realizzato da Heuron Inc. · GitHub · cho@heuron.com · Home LangMap