Badaga
Tiếng Badaga
Dravidia (phía nam)
Tiếng Badaga (படக; ISO 639-3: bfq) là một ngôn ngữ Dravida phương Nam do các cộng đồng Badaga tại đồi Nilgiri, bang Tamil Nadu, Ấn Độ sử dụng. Nó có quan hệ gần với tiếng Kannada và đôi khi từng được phân loại là một phương ngữ Kannada, nhưng các tài liệu tham khảo hiện đại cũng mô tả đây là ngôn ngữ riêng biệt được định hình bởi tiếp xúc lâu dài với tiếng Tamil và các ngôn ngữ Nilgiri lân cận. Badaga là ngôn ngữ chắp dính, chủ yếu theo trật tự chủ–tân–động, bảo tồn các phụ âm quặt lưỡi đặc trưng và có những biến thể phân hóa theo xã hội và vùng. Theo truyền thống, nó chủ yếu được truyền khẩu với kho bài hát, tục ngữ và các thể loại khác phong phú; chữ Tamil, Kannada và La-tinh đều từng được dùng để viết, còn các hệ chữ Badaga chuyên biệt được đề xuất chưa được chấp nhận phổ quát. Badaga không có địa vị chính thức hay chuẩn viết được đồng thuận rộng rãi; việc điều tra dân số xếp nó dưới tiếng Kannada cùng sự gia tăng dùng tiếng Tamil và Anh khiến ước tính số người nói và sức sống trở nên phức tạp.
Nơi được sử dụng
87 từ cốt lõi trong tiếng Badaga
Nguồn
- none that the row follows byte for byte. Its Latin romanization is ad hoc (neeru, kitcha, thinguva). The words agree with Kolipakam, V. et al. (2018) Dravidian lexical data (Badga) for kitʃtʃə, tinguʋa, me, male, esaɾə, kiʋi, kaj, ne, moʈʈe, eɾaɖə, ʋeɭɭe, patʃtʃe, nanga, and with ASJP BADAGA for nanu, ninu, kannu, otu/hotu, ondu. The standard dictionary, Hockings, P. & Pilot-Raichoor, C. (1992) A Badaga-English Dictionary (Mouton de Gruyter), is access-restricted on archive.org (badagaenglishdic00paul), so it could not be checked
So sánh từ vựng
So sánh trong cùng họ: Dravidia (phía nam)
| Nghĩa | Tiếng Badaga | Tiếng Kannada | Tiếng Irula | Tiếng Kodava | Tiếng Tamil | Tiếng Tulu | Tiền Dravida ngữ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Nước | neeru /neːru/ | ನೀರು /niːɾu/ | nīr /niːɾ/ | ನೀರ್ /niːrɨ/ | நீர் /niːɾ/ | ನೀರ್ /niːɾɯ/ | *nīr /nīr/ |
| Lửa | kitcha /kitʃɑ/ | ಬೆಂಕಿ /beŋki/ | tī /tiː/ | ತಿತ್ತ್ /tittɨ/ | தீ /tiː/ | ತೂ /tuː/ | *tī /tī/ |
| Mặt trời | hottu /hɔtːu/ | ಸೂರ್ಯ /suːɾja/ | čūriyen /tʃuːɾijen/ | ಸೂರ್ಯ /suːrja/ | சூரியன் /suːɾijan/ | ಸೂರ್ಯೆ /suːɾje/ | *poẓutu /poɻutu/ |
| Mặt trăng | thinguva /t̪iŋɡuvɑ/ | ಚಂದ್ರ /tʃandɾa/ | niḷā /niɭaː/ | ನೆಲಚಿ /nelatʃi/ | நிலா /nilaː/ | ತಿಂಗೊಳು /tiŋɡoɭu/ | *nilā /nilā/ |
| Sao | sukki /sukːi/ | ನಕ್ಷತ್ರ /nakʂat̪ra/ | naṭčattiram /naʈtʃatːiɾam/ | ನಕ್ಷತ್ರ /nakʂatra/ | நட்சத்திரம் /naʈɕat̪t̪iɾam/ | ನಕ್ಷತ್ರ /nakʂatɾa/ | *cukkV /tʃukkV/ |
| Đêm | raatri /raːtri/ | ರಾತ್ರಿ /raːt̪ri/ | ravu /ravu/ | ಬಯಿಟ್ /bajiʈɨ/ | இரவு /iɾaʋu/ | ರಾತ್ರೆ /ɾaːtɾe/ | *irā /iraː/ |
| Mưa | me /me/ | ಮಳೆ /ˈmaɭe/ | — | ಮಳೆ /maɭe/ | மழை /ˈmaɻai/ | ಮಳೆ /ˈmaɭe/ | *maẓ- /maẓ/ |
| Đất | மண்ணு /maɳɳɯ/ | ಮಣ್ಣು /maɳːu/ | — | ಮಣ್ಣ್ /maɳɳɨ/ | மண் /maɳ/ | ಮಣ್ಣ್ /maɳɳɯ/ | *maṇ /maɳ/ |
| Đá | கல்லு /kallu/ | ಕಲ್ಲು /ˈkallu/ | kal /kal/ | ಕಲ್ಲ್ /kallɨ/ | கல் /kal/ | ಕಲ್ಲು /ˈkallu/ | *kal /kal/ |
| Núi | male /male/ | ಪರ್ವತ /ˈparʋata/ | — | ಕುಂದ್ /kundɨ/ | மலை /maˈlai/ | ಪರ್ವತ /paɾvata/ | — |
| Mẹ | thaaya /t̪ɑːjɑ/ | ಅಮ್ಮ /amːa/ | ammā /amːaː/ | ಅವ್ವ /avva/ | அம்மா /ammaː/ | ಅಪ್ಪೆ /appe/ | *amma /amma/ |
| Cha | appa /ɑpːɑ/ | ಅಪ್ಪ /apːa/ | ayyā /ajːaː/ | ಅಪ್ಪಯ್ಯ /appajja/ | அப்பா /appaː/ | ಅಮ್ಮೆ /amme/ | *appa /appa/ |
| Tôi | naanu /naːnu/ | ನಾನು /naːnu/ | nānu /naːnu/ | ನಾನ್ /naːnɨ/ | நான் /naːn/ | ಯಾನ್ /jaːnɯ/ | *yān /jaːn/ |
| Bạn | niinu /niːnu/ | ನೀನು /niːnu/ | nī /niː/ | ನೀನ್ /niːnɨ/ | நீ /niː/ | ಈ /iː/ | *nī /nī/ |
| Chúng ta | naanga /naːŋɡa/ | ನಾವು /naːʋu/ | nāvu /naːvu/ | ನಂಗ /naŋɡa/ | நாம் / நாங்கள் /naːm / naːŋɡaɭ/ | ನಮ / ಯೆಂಕುಳು /nama / jeŋkuɭu/ | *ñām / *yām /ɲaːm / jaːm/ |
| Tên | esaru /esaru/ | ಹೆಸರು /hesaru/ | pēru /peːɾu/ | ಪೆದ /peda/ | பெயர் /pejaɾ/ | ಪುದರ್ /pudaɾɯ/ | *peyar /pejar/ |
| Người | kanɖə /kanɖə/ | ವ್ಯಕ್ತಿ /ʋjakt̪i/ | — | ಮನಸ /manasa/ | ஆள் /aːɭ/ | ನರಮಾನಿ /naɾamaːni/ | *āḷ /aːɭ/ |
| Đầu | manɖe /manɖe/ | ತಲೆ /tale/ | — | ಮಂಡೆ /maɳɖe/ | தலை /talai/ | ತರೆ /taɾe/ | *talay /talay/ |
| Mắt | kannu /kɑnːu/ | ಕಣ್ಣು /kaɳːu/ | kaṇṇ /kaɳː/ | ಕಣ್ಣ್ /kaɳɳɨ/ | கண் /kaɳ/ | ಕಣ್ಣ್ /kaɳɳɯ/ | *kaṇ /kaṇ/ |
| Tai | kivi /kiʋi/ | ಕಿವಿ /kivi/ | kādu /kaːdu/ | ಕೆಮಿ /kemi/ | காது /kaːtɯ/ | ಕೆಬಿ /kebi/ | *kewi /kewi/ |
| Mũi | மூக்கு /muːkːu/ | ಮೂಗು /muːɡu/ | mūku /muːku/ | ಮೂಕ್ಕ್ /muːkkɨ/ | மூக்கு /muːkːɯ/ | ಮೂಗು /muːɡu/ | *mūkku /muːkku/ |
| Miệng | pe /pe/ | ಬಾಯಿ /ˈbaːji/ | vāyi /vaːji/ | ಬಾಯಿ /baːji/ | வாய் /ʋaːj/ | ಬಾಯಿ /baːji/ | *wāy /waːj/ |
| Răng | pallu /palːu/ | ಹಲ್ಲು /halːu/ | pallu /palːu/ | ಪಲ್ಲ್ /pallɨ/ | பல் /pal/ | ಕೂಲಿ /kuːli/ | *pal /pal/ |
| Lưỡi | naaku /naːku/ | ನಾಲಿಗೆ /naːliɡe/ | nāku /naːku/ | ನಾವು /naːvu/ | நாக்கு /naːkːu/ | ನಾಲಯಿ /naːlaji/ | *nākku /naːkːu/ |
| Tay | kai /kɑɪ/ | ಕೈ /kai/ | kayyu /kajːu/ | ಕೈ /kaj/ | கை /kaj/ | ಕೈ /kai/ | *kay /kay/ |
| Bàn chân | kaalu /kaːlu/ | ಕಾಲು /kaːlu/ | kālu /kaːlu/ | ಕಾಲ್ /kaːl/ | கால் /kaːl/ | ಕಾರ್ /kaːɾɯ/ | *kāl /kaːl/ |
| Tim | mana /mɑnɑ/ | ಹೃದಯ /hɾudaja/ | idayam /idajam/ | ಹೃದಯ /hrudaja/ | இதயம் /idajam/ | ಕಂಜೆಲ್ /kaɲdʒelɯ/ | *neñcu /neñcu/ |
| Xương | elu /elu/ | ಮೂಳೆ /muːɭe/ | elumbu /elumbu/ | ಮೂಳೆ /muːɭe/ | எலும்பு /elumbu/ | ಎಲು /elu/ | *elumpu /elumpu/ |
| Máu | netta /netːa/ | ರಕ್ತ /rakt̪a/ | netaru /netaru/ | ಚೋರೆ /tʃoːre/ | இரத்தம் /iɾat̪tam/ | ನೆತ್ತೆರ್ /netteɾɯ/ | *nettur /nettur/ |
| Yêu | gava /ɡɑvɑ/ | ಪ್ರೀತಿ /pɾiːti/ | kāhal /kaːhal/ | ಪ್ರೀತಿ /priːti/ | காதல் /kaːdal/ | ಪ್ರೀತಿ /pɾiːti/ | — /—/ |
| Cây | mara /mɑrɑ/ | ಮರ /maɾa/ | maram /maɾam/ | ಮರ /mara/ | மரம் /maɾam/ | ಮರ /maɾa/ | *maram /maram/ |
| Chó | nei /neː/ | ನಾಯಿ /naːji/ | nāyi /naːji/ | ನಾಯಿ /naːji/ | நாய் /naːj/ | ನಾಯಿ /naːji/ | *nāy /nāy/ |
| Mèo | koththi /kɔt̪ːi/ | ಬೆಕ್ಕು /bekːu/ | pūne /puːne/ | — /—/ | பூனை /puːnaj/ | ಪುಚ್ಚೆ /puttʃe/ | *pillV /pillV/ |
| Cá | meenu /meːnu/ | ಮೀನು /miːnu/ | mīn /miːn/ | ಮೀನು /miːnɨ/ | மீன் /miːn/ | ಮೀನ್ /miːnɯ/ | *mīn /miːn/ |
| Trứng | motte /moʈʈe/ | ಮೊಟ್ಟೆ /moʈːe/ | muṭṭe /muʈːe/ | ಮುಟ್ಟೆ /muʈʈe/ | முட்டை /muʈːaɪ/ | ತತ್ತಿ /tatti/ | — |
| Nhà | mane /mɑne/ | ಮನೆ /mane/ | vīḍu /viːɖu/ | ಮನೆ /mane/ | வீடு /ʋiːɖu/ | ಇಲ್ಲ್ /illɯ/ | *il /il/ |
| Sữa | haalu /haːlu/ | ಹಾಲು /haːlu/ | pāl /paːl/ | ಪಾಲ್ /paːlɨ/ | பால் /paːl/ | ಪೇರ್ /peːɾɯ/ | *pāl /pāl/ |
| Gạo | அக்கி /akːi/ | ಅಕ್ಕಿ /ˈakːi/ | — | — | அரிசி /ariɕi/ | ಅರಿ /aɾi/ | *wariñci /wariɲtʃi/ |
| Ăn | thindhi /t̪ind̪i/ | ತಿನ್ನು /tinːu/ | činnu /tʃinːu/ | ತಿನ್ನ್ /tinnɨ/ | சாப்பிடு /saːppiɖu/ | ತಿನ್ಪಿನಿ /tinpini/ | *uṇ /uṇ/ |
| Uống | kudhi /kud̪i/ | ಕುಡಿ /kuɖi/ | kuḍi /kuɖi/ | ಕುಡಿ /kuɖi/ | குடி /kuɖi/ | ಪರ್ಪಿನಿ /paɾpini/ | *kuṭi /kuṭi/ |
| Ngủ | oɾəgədə /oɾəɡədə/ | ಮಲಗು /malaɡu/ | rongu /roŋɡu/ | ಒರ /ora/ | தூங்கு /tuːŋɡu/ | ಜೆಪ್ಪುನಿ /dʒeppuni/ | *tuñc- /tuɲtʃ/ |
| Một | ondu /ɔndu/ | ಒಂದು /ondu/ | onnu /onːu/ | ಒಂದ್ /ondɨ/ | ஒன்று /ondru/ | ಒಂಜಿ /oɲdʒi/ | *oru /oru/ |
| Hai | eradu /eraɖu/ | ಎರಡು /eraɖu/ | reṇḍu /reɳɖu/ | ದಂಡ್ /daɳɖɨ/ | இரண்டு /iɾaɳɖu/ | ರಡ್ಡ್ /ɾaɖɖɯ/ | *iraṇṭu /iraṇṭu/ |
| Ba | muuru /muːru/ | ಮೂರು /muːru/ | mūnru /muːnɾu/ | ಮೂಂದು /muːndɨ/ | மூன்று /muːnru/ | ಮೂಜಿ /muːdʒi/ | *mūnṯu /muːnʈu/ |
| Năm | aydu /aidu/ | ಐದು /aidu/ | anju /aɲdʒu/ | ಅಂಜಿ /aɲdʒi/ | ஐந்து /aɪɲd̪u/ | ಐನ್ /ainɯ/ | *caymtu /tʃajntu/ |
| Trăm | nuuru /nuːru/ | ನೂರು /nuːru/ | nūru /nuːɾu/ | ನೂರ್ /nuːrɨ/ | நூறு /nuːru/ | ನೂದು /nuːdu/ | *nūṟu /nuːru/ |
| Xin chào | namaskara /nɑmɑskɑrɑ/ | ನಮಸ್ಕಾರ /namaskaːɾa/ | vannakkam /vanːakːam/ | — /—/ | வணக்கம் /ʋaɳakkam/ | ನಮಸ್ಕಾರ /namaskaːɾa/ | — /—/ |
| Cảm ơn | appara santhosha /ɑpːɑrɑ sɑnt̪ɔʃɑ/ | ಧನ್ಯವಾದ /dʱanjaʋaːda/ | nanri /nanɾi/ | ಧನ್ಯವಾದ /dʱanjavaːda/ | நன்றி /nandri/ | ಸೊಲ್ಮೆಲು /solmelu/ | — /—/ |
| Tốt | ollenge /ɔlːeŋɡe/ | ಒಳ್ಳೆಯ /oɭːejə/ | nalla /nalːa/ | ನಲ್ಲ /nalla/ | நல்ல /nalla/ | ಎಡ್ಡೆ /eɖɖe/ | *nal /nal/ |
| Mới | ostə /ostə/ | ಹೊಸ /hosa/ | — | ಪುದಿಯ /pudija/ | புதிய /pudija/ | ಪೊಸ /posa/ | *putV- /putV/ |
| Đỏ | kempu /kempu/ | ಕೆಂಪು /kempu/ | sikappu /sikappu/ | ಚೋಪ್ /tʃoːpɨ/ | சிவப்பு /sivappu/ | ಕೆಂಪು /kempu/ | *cem- /cem/ |
| Trắng | velle /ʋeɭːe/ | ಬಿಳಿ /biɭi/ | — | ಬೊಳ್ತದ್ /boɭtadɨ/ | வெள்ளை /ʋeɭːai/ | ಬೊಲ್ದು /boldu/ | *veḷ- /veḷ/ |
| Đen | kappə /kapːə/ | ಕಪ್ಪು /kappu/ | — | ಕರ್ತದ್ /kartadɨ/ | கருப்பு /karuppu/ | ಕಪ್ಪು /kappu/ | *kār /kaːr/ |
| Xanh lá | pachche /patʃːe/ | ಹಸಿರು /hasiru/ | — | ಪಚ್ಚೆ /patʃtʃe/ | பச்சை /patːɕai/ | ಪಚ್ಚೆ /pattʃe/ | *pac- /patʃ/ |
Mở bản đồ tương tác: Word Map · HanMap · Name Map · Word Order · Tree
Một phần của LangMap — dự án trực quan hóa ngôn ngữ. Đây là bản tóm tắt tĩnh, có thể thu thập; bản đồ tương tác cung cấp âm thanh phát âm, bộ lọc và chế độ xem địa cầu.
Thực hiện bởi Heuron Inc. · GitHub · cho@heuron.com · Trang chủ LangMap