Kanien'kéha
Tiếng Mohawk
Iroquois (phía bắc)
Tiếng Mohawk (Kanien'kéha) là một trong những ngôn ngữ Iroquois còn tồn tại lớn nhất, có nguồn gốc từ thung lũng Mohawk. Đây là một ngôn ngữ đa tổng hợp cao độ và có kho âm vị tương đối nhỏ, khoảng 15–16 âm vị, trong đó có chừng mười phụ âm. Công cuộc phục hồi ngôn ngữ đang diễn ra sôi nổi ở Akwesasne và Kahnawake.
Nơi được sử dụng
87 từ cốt lõi trong tiếng Mohawk
Nguồn
So sánh từ vựng
So sánh trong cùng họ: Iroquois (phía bắc)
| Nghĩa | Tiếng Mohawk | Tiếng Oneida | Tiếng Onondaga | Tiếng Cayuga | Tiếng Tuscarora | Tiếng Maya Yucatec | Tiếng Wolaytta |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Nước | ohné:kanos /ohnéːɡanos/ | one:kánus /oneːkánũs/ | ohnéganos /ohnéɡanos/ | ohneganóhs /ohneɡanóhs/ | awę: /awɛ̃ː/ | jaʼ /haʔ/ | haatta /haːtːa/ |
| Lửa | otsénhaʼ /odzʌ̃́haʔ/ | o:tsísteʼ /oːdʒísteʔ/ | odékhaʼ /odékʰaʔ/ | odé:kaʼ /odéːkaʔ/ | ujihst /udʒihst/ | kʼáakʼ /kʼaːkʼ/ | tama /tama/ |
| Mặt trời | karáhkwa /karáhkwa/ | kalahkwaʼ /kalahkwaʔ/ | gaehʼkwa /ɡaehʔkwa/ | gá:gwa:ʼ /ɡáːɡwaːʔ/ | hęhts /hɛ̃hts/ | kʼiin /kʼiːn/ | awa /awa/ |
| Mặt trăng | ehníta /ehníːta/ | wʌhní:taleʼ /wʌ̃hníːtaleʔ/ | gaehʼkwa enitha /ɡaehʔkwa enitha/ | ęhníʼda:ʼ /ɛ̃hníʔdaːʔ/ | hęhts uri:węh /hɛ̃hts uɾiːwɛ̃h/ | uj /uh/ | aginaa /aɡinaː/ |
| Sao | otsistohkwaʼ /otsistohkwaʔ/ | otsistóhkwaʼ /odʒistóhkwaʔ/ | otsistoʼgwaʼ /odʒistoʔɡwaʔ/ | ojihsǫ́:da:ʼ /odʒihsṍːdaːʔ/ | utsíhstaʼ /utsíhstaʔ/ | eekʼ /eːkʼ/ | xoolinttee /tʼoːlintːeː/ |
| Đêm | ahsútha /ahsṹtʰa/ | wahsutáti /wahsũtáti/ | ahsų́t /ahsṹt/ | ahsǫheh /ahsõheh/ | ahthathu /ahθaθu/ | áakʼabʼ /aːkʼaɓ/ | qamma /kʼamːa/ |
| Tuyết | óniehte /ónjehte/ | onyʌ́hteʼ /onjʌ̃́hteʔ/ | óʼgęʼ /óʔɡɛ̃ːʔ/ | oʼgraʼ /oʔɡraʔ/ | — | nieve /njebe/ | suuppa shachcha /suːpːa ʃatʃːa/ |
| Gió | óweraʼ /óweraʔ/ | owe:lá /oweːlá/ | ó·wæʼ /óːwæʔ/ | owá:deʼ /owáːdeʔ/ | — | iikʼ /iːkʼ/ | carkko /tsʼarkːo/ |
| Đất | ohóntsaʼ /ohṹtsaʔ/ | ohwʌ́tsyaʼ /ohwʌ̃́tsjaʔ/ | — | ohéhdaʼ /ohéhdaʔ/ | — | luʼum /luʔum/ | saʼaa /saʔaː/ |
| Đá | onén:iaʼ /onʌ̃́ːjaʔ/ | onʌ:yá: /onʌ̃ːjáː/ | — | ga̱hsgwa:ʼ /ɡḁhskwaːʔ/ | — | tuunich /tuːˈnitʃ/ | shuchcha /ʃutʃːa/ |
| Núi | onón:ta /onṹːta/ | otstʌhleʼkó /otstʌ̃hleʔkó/ | — | — | — | wiits /wiːts/ | deriya /derija/ |
| Biển | kanientaraʼkehkó:wa /kanjʌ̃taraʔkehkóːwa/ | kanyatalá:ke /kanjataláːke/ | — | — | — | kʼáaʼnáab /kʼaːʔnaːb/ | abbaa /abːaː/ |
| Mẹ | istá /istá/ | aknulha /aknũlha/ | ekno:haʼ /eknoːhaʔ/ | knó:haʼ /knóːhaʔ/ | raknų:hak /ɾaknũːhak/ | naʼ /naʔ/ | aayyiyo /aːjːijo/ |
| Cha | rakeʼníha /rakeʔníha/ | — /—/ | hakʼno:haʼ /hakʔnoːhaʔ/ | haʼnih /haʔnih/ | rakhnih /ɾakhnih/ | taata /taːta/ | aawa /aːwa/ |
| Con gái | kheién:ʼa /kʰejẽ́ːʔa/ | kheyʌ́:ha /kʰejʌ̃́ːha/ | khehá·wah /kʰeháːwah/ | kehá:wahk /keháːwahk/ | — | x aal /ʃaːl/ | naʼiyo /naʔijo/ |
| Tôi | í:ʼi /íːʔi/ | iʼí /iʔí/ | iʼ /iʔ/ | i:ʼ /iːʔ/ | í:ʼ /iːʔ/ | teen /teːn/ | taani /taːni/ |
| Bạn | í:seʼ /íːseʔ/ | isé /isé/ | is /is/ | i:s /iːs/ | í:saʼ /iːsaʔ/ | teech /teːtʃ/ | neeni /neːni/ |
| Chúng ta | í:ʼi /íːʔi/ | iʼí /iʔí/ | iʼ /iʔ/ | i:ʼ /iːʔ/ | í:ʼ /iːʔ/ | toʼon /toʔon/ | nuuni /nuːni/ |
| Tên | kahsén:na /kahsʌ̃́ːna/ | ohsʌ:ná: /ohsʌ̃ːnáː/ | yaʼts /jaʔts/ | ga̱hsę́:naʼ /ɡḁhsɛ̃́ːnaʔ/ | utshe:naʼ /utsʰeːnaʔ/ | kʼaabaʼ /kʼaːɓaʔ/ | sunttaa /suntːaː/ |
| Người | ón:kwe /ṹːɡwe/ | ukwé /ũkwé/ | ų́·gweh /ṹːɡweh/ | ǫ́:gweh /ṍːɡweh/ | — | máak /maːk/ | asaa /asaː/ |
| Đầu | onón:tsi /onṹːtsi/ | — | — | onǫ́ʼa:ʼ /onṍʔaːʔ/ | — | pool /poːl/ | huuphiya /huːpʼija/ |
| Mắt | okà:raʼ /okàːraʔ/ | oká:laʼ /okáːlaʔ/ | oga:thaʼ /oɡaːtʰaʔ/ | ogáhaʼ /oɡáhaʔ/ | ka:tæk /kaːtæk/ | ich /itʃ/ | ayfee /ajfeː/ |
| Tai | ohónhtaʼ /ohṹhtaʔ/ | ohúhtaʼ /ohṹhtaʔ/ | ohų́hdaʼ /ohṹhdaʔ/ | — | — | xikin /ʃikin/ | hayttaa /hajtːaː/ |
| Mũi | oʼniónhsaʼ /oʔnjṹhsaʔ/ | oʼnyúhsaʼ /oʔnjṹhsaʔ/ | — | oʼnyǫ́hsaʼ /oʔɲṍhsaʔ/ | — | niʼ /niʔ/ | siiriya /siːrija/ |
| Răng | onáwiraʼ /onáwiraʔ/ | onawi:lá: /onawiːláː/ | onóʼjaʼ /onóʔdʒaʔ/ | onóʼjaʼ /onóʔdʒaʔ/ | uʼtuʼth /əʔtuʔθ/ | koh /koh/ | achcha /atʃːa/ |
| Lưỡi | oʼnáhsaʼ /oʔnã́hsaʔ/ | oʼnáhsaʼ /oʔnáhsaʔ/ | oʼnahsaʼ /oʔnahsaʔ/ | awę́ʼno̱hsaʼ /awɛ̃́ʔno̥hsaʔ/ | uʼtahs /əʔtahs/ | aakʼ /aːkʼ/ | inxxarssa /intʼarsːa/ |
| Tay | ohtsà:na /ohtsaːna/ | osnúhsaʼ /osnṹhsaʔ/ | onénǫhsaʼ /onénõhsaʔ/ | ohsóhdaʼ /ohsóhdaʔ/ | kéhskweh /kehskweh/ | kʼabʼ /kʼaɓ/ | kushiyaa /kuʃijaː/ |
| Bàn chân | ohsì:taʼ /ohsìːtaʔ/ | ohsí:taʼ /ohsíːtaʔ/ | ohsiʼtaʼ /ohsiʔtaʔ/ | ohsiʼdaʼ /ohsiʔdaʔ/ | káhseh /kahseh/ | ook /oːk/ | tohuwa /tohuwa/ |
| Tim | awerì:ʼa /aweɾìːʔa/ | awelyá:ne /aweljáːne/ | awé:ri /awéːri/ | awę́yǫ̱hsaʼ /awɛ̃́jõ̥hsaʔ/ | kęhsaʼ /kɛ̃hsaʔ/ | puksiʼikʼal /puksiʔikʼal/ | wozanaa /wozanaː/ |
| Xương | ohstyenʼ /ohstjʌ̃ʔ/ | ostyʌ́ʼtaʼ /ostjʌ̃́ʔtaʔ/ | ostyęʼtaʼ /ostjɛ̃ʔtaʔ/ | ohsgyę́ʼda:ʼ /ohskjɛ̃́ʔdaːʔ/ | uhskęʼręh /əhskə̃ʔrəh/ | bʼaak /ɓaːk/ | meqetta /mekʼetːa/ |
| Máu | onekwénhsaʼ /oneɡwʌ̃́hsaʔ/ | onekwʌ́hsaʼ /onekwʌ̃́hsaʔ/ | otkwęhsaʼ /otkwɛ̃hsaʔ/ | tkwęhsæʼ /tkwɛ̃hsaʔ/ | tkwarhaʼ /tkwarhaʔ/ | kʼiʼikʼ /kʼiʔikʼ/ | suutta /suːtːa/ |
| Phân | óʼta /óʔta/ | o:tá: /oːtáː/ | — | oʼdaʼ /oʔdaʔ/ | — | taʼ /taʔ/ | shiyaa /ʃijaː/ |
| Yêu | khenorónhkhwa /kʰenorṹhkʰwa/ | kanolukhwásla /kanolũkʰwásla/ | gaonihsdá:wę /ɡaonihsdáːwɛ̃/ | ganǫ́hkwahsraʼ /ɡanṍhkwahsraʔ/ | krunyę:tas /kɾuɲɛ̃ːtas/ | yaakuntej /jaːkunteh/ | siiqaa /siːqaː/ |
| Cây | ó:kwire /óːkʷire/ | kalu:tóteʼ /kalũːtóteʔ/ | ga:endaʼ /ɡaːendaʔ/ | gra̱he:t /ɡrḁheːt/ | nyęt /ɲɛ̃t/ | cheʼ /tʃeʔ/ | mittaa /mitːaː/ |
| Chó | érhar /érhar/ | é:lhal /éːlhal/ | só:wa:s /sóːwaːs/ | só:wa:s /sóːwaːs/ | čerʼ /tʃeɾʔ/ | peekʼ /peːkʼ/ | kanaa /kanaː/ |
| Mèo | takò:s /takòːs/ | takóhs /takóhs/ | takó:s /takóːs/ | dagu:s /daɡuːs/ | takʼo:s /takʔoːs/ | miis /miːs/ | gaaduwaa /ɡaːduwaː/ |
| Cá | kéntsion /kʌ̃́tsjũ/ | kʌ́tsiʼ /kʌ̃́tsiʔ/ | ojoʼt /odʒoʔt/ | ojǫ́ʼdaʼ /odʒṍʔdaʔ/ | itsh /itʃ/ | kay /kaj/ | moliya /molija/ |
| Chim | otsiʼtén:ʼa /otsiʔtʌ̃́ːʔa/ | otsiʼtʌ́haʼ /odʒiʔtʌ̃́haʔ/ | ga·yoʼáh /ɡaːjoʔáh/ | jidę́:ʼęh /dʒidɛ̃́ːʔɛ̃h/ | — | chʼíichʼ /tʃʼiːtʃʼ/ | kafo /kafo/ |
| Bướm | tsiʼktsinén:nawen /tsiʔktsinéːnawen/ | kana:wʌ́ /kanaːwʌ̃́/ | — | jiʼdana:wę: /dʒiʔdanaːwɛ̃ː/ | — | péepen /peːpen/ | muqo /mukʼo/ |
| Trứng | oʼnhónhsa /oʔnhṹhsa/ | oʼnhúhsaʼ /oʔnhṹhsaʔ/ | oʼnhų́hsaʼ /oʔnhṹhsaʔ/ | oʼnhǫ́hsaʼ /oʔnhṍhsaʔ/ | — | jeʼ /heʔ/ | phuuphulliya /pʼuːpʼulːija/ |
| Gấu | ohkwá:ri /ohkwáːri/ | ohkwa:lí /ohkwaːlí/ | — | hnyagwaiʼ /hɲaɡwaiʔ/ | uhčíhręʼ /əhtʃihɾə̃ʔ/ | oso /oso/ | beere /beːre/ |
| Ngựa | akohsá:tens /akohsáːtʌ̃s/ | kohsa:tʌ́s /kohsaːtʌ̃́s/ | gohsádę·s /ɡohsádɛ̃ːs/ | — | — | tsíimin /tsiːmin/ | paraa /paraː/ |
| Nhà | kanónhsaʼ /kanṹhsaʔ/ | kanúhsote /kanṹhsote/ | ganǫhsoht /ɡanõhsoht/ | ganǫ́hsaʼ /ɡanṍhsaʔ/ | kanéhseʼę /kanehseʔɛ̃/ | naj /nah/ | keettaa /keːtːaː/ |
| Sữa | onòn:taʼ /onũ̀ːtaʔ/ | onú:taʼ /onṹːtaʔ/ | — | onǫ́ʼgwaʼ /onṍʔɡwaʔ/ | — | leche /letʃe/ | maatta /maːtːa/ |
| Muối | tyohyòtsis /tjohjòtsis/ | teyohyó:tsis /tejohjóːdʒis/ | — | ojíkeʼdaʼ /odʒíkeʔdaʔ/ | — | taʼab /taʔaɓ/ | maxiniyaa /matʼinijaː/ |
| Rượu vang | otsítsia /otsítsja/ | — | — | — | — | vino /bino/ | woine eessa /woine eːsːa/ |
| Gạo | onatsakén:ra /onatsakʌ̃́ːra/ | watnʌʼʌ́:kwas /watnʌ̃ʔʌ̃́ːkwas/ | — | — | — | arroz /aros/ | ruuziya /ruːzija/ |
| Sô-cô-la | thiákeret /tʰjáːɡeɾet/ | — | — | — | — | chukwaʼ /tʃukwaʔ/ | — |
| Sắt | karístatsi /karístatsi/ | — | — | ga̱hnyǫ́ʼǫhsraʼ /ɡḁhɲṍʔõhsraʔ/ | — | máaskab /maːskab/ | birataa /birataː/ |
| Bánh xe | okakwenta /okakʷenta/ | — | — | węʼníhsga:ʼ /wɛ̃ʔníhsɡaːʔ/ | ukaʼneh /ukaʔneh/ | rueda /rweda/ | irzzuwaa /irzːuwaː/ |
| Lụa | kà:nheks /kàːnheks/ | kaʼnhehsatʌ́sha /kaʔnhehsatʌ̃́sha/ | — | — | — | seda /seda/ | — |
| Sách | kahiatónhsera /kahjatṹhsera/ | kahyatúhsliʼ /kahjatṹhsliʔ/ | — | — | — | juʼun /huʔun/ | maxaafaa /matʼaːfaː/ |
| Ăn | í:keks /íːɡeks/ | — /—/ | ekho:neʼ /ekʰoːneʔ/ | í:ge:s /íːɡeːs/ | kré:nuʼ /kɾeːnuʔ/ | jaant /haːnt/ | miya /miːja/ |
| Uống | kahnek /kahnek/ | — /—/ | ehnega:iʼron /ehneɡaːiʔron/ | ga̱hnége̱haʼ /ɡḁhnéɡḁhaʔ/ | kré:hwiʼ /kɾeːhwiʔ/ | ukʼul /ukʼul/ | uyiya /ujija/ |
| Ngủ | wakí:taʼs /wakíːtaʔs/ | — | — | — | — | wenel /wenel/ | xiskkiya /tʼiskːija/ |
| Một | énska /ʌ̃́ska/ | úskah /ṹskah/ | sgá:da /skáːda/ | sgá:t /skáːt/ | ę:cæ /ɛ̃ːtsæ/ | jun /hun/ | issuwa /isːuwa/ |
| Hai | tékeni /téːɡeni/ | tékni /tékni/ | dégni /déɡni/ | dekní: /dekníː/ | néʼkti /neʔkti/ | kaʼ /kaʔ/ | naaʼʼa /naːʔːa/ |
| Ba | áhsen /áhsʌ̃/ | áhsʌ /áhsʌ̃/ | áhsę /áhsɛ̃/ | ahsę́h /ahsɛ̃́h/ | áhsę /ahsɛ̃/ | óox /ʔoːʃ/ | heezza /heːzːa/ |
| Bốn | kaié:ri /ɡajéːɾi/ | kayé: /kajéː/ | gayéi /ɡajéi/ | géi /ɡéi/ | hę́ʼtahk /hɛ̃ʔtahk/ | kan /kan/ | oydda /ʔoidːa/ |
| Năm | wísk /wísk/ | wísk /wísk/ | hwíks /hwíks/ | hwíhs /hwíhs/ | wísk /wisk/ | joʼ /hoʔ/ | ichchasha /itʃːaʃa/ |
| Trăm | tewenʼniáwe /tewʌ̃ʔnjáwe/ | tewʌhnyáwelu /tewʌ̃hnjáwelũ/ | — | sgá:t dewę́ʼnyawe:ʼ /skáːt dewɛ̃́ʔɲaweːʔ/ | kayáhstih /kajahstih/ | joʼokʼáal /hoʔokʼaːl/ | xeeta /tʼeːta/ |
| Xin chào | shé:kon /ʃéːkon/ | she:kú /sheːkṹ/ | sgë:nǫʼ /skẽːnõʔ/ | sgę́:nǫʼ /skɛ̃́ːnõʔ/ | skę:nu /skɛ̃ːnu/ | baʼax ka waʼalik /baʔaʃ ka waʔalik/ | saro /saro/ |
| Cảm ơn | niá:wen /niáːwen/ | ya:wʌ́ /jaːwʌ̃́/ | nya:węʼ /njaːwɛ̃ʔ/ | nya:węh /ɲaːwɛ̃h/ | nyaʼwę: /ɲaʔwɛ̃ː/ | dios boʼotik /dios boʔotik/ | galatay /ɡalataj/ |
| Tốt | ioiánere /jojánere/ | skʌ:nʌ́ /skʌ̃ːnʌ̃́/ | oyá:nre /ojáːnre/ | oyá:nreʼ /ojáːnreʔ/ | unę:tsweht /unɛ̃ːtsweht/ | maʼalob /maʔalob/ | loʼo /loʔo/ |
| Mới | á:se /áːse/ | — | — | á:se:ʼ /áːseːʔ/ | — | túumben /tuːmben/ | ooratta /oːratːa/ |
| Đỏ | onekwènhtara /oneɡwʌ̃̀htara/ | onikwʌ́htalaʼ /onikwʌ̃́htalaʔ/ | otkwę́ʼtaʼ /otkwɛ̃́ʔtaʔ/ | otgwę́hji̱ʼa:ʼ /otɡwɛ̃́hdʒi̥ʔaːʔ/ | utkwatar /utkwatar/ | chak /tʃak/ | zoʼo /zoʔo/ |
| Trắng | karà:ken /kaɾàːken/ | owísklaʼ /owísklaʔ/ | owę:héʼsdaʼ /owɛ̃ːhéʔstaʔ/ | gę́ʼgę: /ɡɛ̃́ʔɡɛ̃ː/ | — | sak /sak/ | bootta /boːtːa/ |
| Đen | kahòn:tsi /kahũ̀ːtsi/ | oʼswʌ́:taʼ /oʔswʌ̃́ːtaʔ/ | — | swę́ʼda̱ʼę:ʼ /swɛ̃́ʔdḁʔɛ̃ːʔ/ | — | box /boʃ/ | karetta /karetːa/ |
| Xanh lá | óhonteʼ /óhũteʔ/ | awʌ:lá: /awʌ̃ːláː/ | — | onráhda̱ʼę:ʼ /onráhdḁʔɛ̃ːʔ/ | — | yaʼax /jaʔaʃ/ | — |
| Xanh lam | orónhia /oɾṹhja/ | olú:yaʼ /olṹːjaʔ/ | — | aǫ́hyaęʼ /aṍhjaɛ̃ʔ/ | — | yaʼax /jaʔaʃ/ | — |
| Trà | tí /ti/ | — | — | odi: /odiː/ | — | té /te/ | shayiya /ʃajija/ |
| Cà phê | káwhe /káwhe/ | — | — | ká:fih /káːfih/ | — | café /kafe/ | tukkiya /tukːija/ |
| Đường | otsikhè:ta /otsikʰèːta/ | onutákliʼ /onũtákliʔ/ | — | nawę́ʼdaʼ /nawɛ̃́ʔdaʔ/ | — | asukaar /asukaːr/ | — |
Trang 1/10
Mở bản đồ tương tác: Word Map · HanMap · Name Map · Word Order · Tree
Một phần của LangMap — dự án trực quan hóa ngôn ngữ. Đây là bản tóm tắt tĩnh, có thể thu thập; bản đồ tương tác cung cấp âm thanh phát âm, bộ lọc và chế độ xem địa cầu.
Thực hiện bởi Heuron Inc. · GitHub · cho@heuron.com · Trang chủ LangMap