Tayal
Tiếng Atayal
Nam Đảo (Atayalic)
Atayal (Tayal) là ngôn ngữ Formosa Bắc chính yếu ở vùng núi phía bắc Đài Loan, được khoảng 85K người sử dụng với khoảng 10K người dùng tiếng mẹ đẻ (L1) hằng ngày. Được công nhận là một trong 16 ngôn ngữ Nam Đảo bản địa của Đài Loan. Hai phương ngữ chính: Squliq (bảo thủ hơn, là cơ sở của chuẩn) và C'uli'. Nổi tiếng với truyền thống xăm mặt (ptasan) đánh dấu sự trưởng thành (bị chính quyền thực dân Nhật Bản cấm năm 1913). Hình thái động từ giàu tính láy lại và hệ thống đánh dấu tiêu điểm Nam Đảo của Atayal là bằng chứng trung tâm trong các giả thuyết Formosa-là-quê-hương.
Nơi được sử dụng
87 từ cốt lõi trong tiếng Atayal
Nguồn
So sánh từ vựng
So sánh trong cùng họ: Nam Đảo (Atayalic)
| Nghĩa | Tiếng Atayal | Tiếng Truku | Tiếng Bunun | Tiếng Thao | Tiếng Sasak | Tiếng Batak Angkola | Tiếng Ngaju |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Nước | qsyaʼ /qsijaʔ/ | qsiya /qsija/ | danum /danum/ | sazum /saðum/ | aiq /aiʔ/ | aek /aek/ | danum /danum/ |
| Lửa | puniq /puniq/ | puniq /puniq/ | sapuz /sapuz/ | apuy /apuj/ | api /api/ | api /api/ | apui /apui/ |
| Mặt trời | wagiʼ /waɡiʔ/ | hidaw /hidaw/ | vali /vali/ | fitulha /fituʎa/ | jelo /dʒəlo/ | mata ni ari /mata ni ari/ | matanandau /matanandau/ |
| Mặt trăng | byacing /bjatʃiŋ/ | idas /idas/ | buan /buan/ | furaz /fuɾað/ | bulan /bulan/ | bulan /bulan/ | bulan /bulan/ |
| Sao | bingah /biŋah/ | pngrah /pŋəɾah/ | bintuhan /bintuhan/ | fituʼish /fituʔiʃ/ | bintang /bintaŋ/ | bintang /bintaŋ/ | bintang /bintaŋ/ |
| Đêm | mlhngan /mlhŋan/ | keeman /kəman/ | labian /labian/ | tanlhuan /tanɬuan/ | malem /maləm/ | borngin /borŋin/ | hamalem /hamaləm/ |
| Mưa | qwalax /qwalax/ | quyux /qujux/ | qudan /qudan/ | qusaz /qusað/ | ujan /uˈdʒan/ | udan /uˈdan/ | ujan /udʒan/ |
| Tuyết | hlaqiy /hlaqij/ | huda /huda/ | paav /paav/ | ulhza /uɬða/ | salju /saldʒu/ | salju /saldʒu/ | salju /saldʒu/ |
| Gió | behuy /bəhuj/ | bgihur /bɡihuɾ/ | luvluv /luvluv/ | fari /faɾi/ | angin /aŋin/ | angin /aŋin/ | riwut /riwut/ |
| Đất | rhzyal /rhzjal/ | dxgal /dəxɡal/ | dalah /dalah/ | pruq /pruq/ | tanaq /tanaʔ/ | tano /tano/ | petak /petak/ |
| Đá | btunux /btunux/ | btunux /btunux/ | batu /batu/ | fatu /fatu/ | batu /batu/ | batu /batu/ | batu /batu/ |
| Núi | rgyax /rɣjax/ | dgiyaq /dɡijaq/ | ludun /ludun/ | huzun /huðun/ | gunung /ɡunuŋ/ | dolok /dolok/ | bukit /bukit/ |
| Biển | bsilung /bsiluŋ/ | gsilung /ɡsiluŋ/ | ning-av /ŋiŋʔav/ | wazakan /waðakan/ | segare /səɡarə/ | laut /laut/ | tasik /tasik/ |
| Mẹ | yayaʼ /jajaʔ/ | bubu /bubu/ | tina /tina/ | ina /ina/ | inaq /inaʔ/ | inang /inaŋ/ | indu /indu/ |
| Cha | yabaʼ /jabaʔ/ | tama /tama/ | tama /tama/ | ama /ama/ | amaq /amaʔ/ | amang /amaŋ/ | bapa /bapa/ |
| Con gái | laqi kneril /laqi knəril/ | wauwa /wauwa/ | uvaazpingaz /uvaazpiŋaz/ | — | anak nine /anak ninə/ | boru /boru/ | anak bawi /anak bawi/ |
| Tôi | kuzing /kuziŋ/ | yaku /jaku/ | saikin /saikin/ | yaku /jaku/ | aku /aku/ | au /au/ | aku /aku/ |
| Bạn | isuʼ /ʔisuʔ/ | isu /ʔisu/ | suu /suʔu/ | ihu /ʔihu/ | side /sidə/ | ho /ho/ | ikau /ikau/ |
| Chúng ta | itaʼ / sami /itaʔ / sami/ | ita / yami /ʔita / jami/ | kata / kaimin /kata / kaimin/ | ita / yamin /ʔita / jamin/ | ite / kami /itə / kami/ | hita / hami /hita / hami/ | itah / ikei /itah / ikei/ |
| Tên | laluʼ /laluʔ/ | hangan /haŋan/ | ngaan /ŋaan/ | tanan /tanan/ | aran /aran/ | goar /ɡoar/ | aran /aran/ |
| Người | squliq /squliq/ | seediq /sədiq/ | bunun /bunun/ | caw /θaw/ | dengan /dəŋan/ | halak /halak/ | uluh /uluh/ |
| Đầu | tunux /tunux/ | tunux /tunux/ | bungu /buŋu/ | punuq /punuq/ | otak /otak/ | ulu /ulu/ | takuluk /takuluk/ |
| Mắt | roziq /roziq/ | dowriq /dowɾiq/ | mata /mata/ | maca /maθa/ | mate /matə/ | mata /mata/ | mate /mate/ |
| Tai | papak /paˈpak/ | birat /biɾat/ | tainga /taiŋa/ | lharina /ɬarina/ | kentok /kəntok/ | pinggol /piŋɡol/ | pinding /pindiŋ/ |
| Mũi | nguhuw /ŋuhuw/ | muhing /muhiŋ/ | ngutus /ŋutus/ | muzin /muðin/ | irung /iruŋ/ | igung /iɡuŋ/ | urung /uruŋ/ |
| Miệng | nqwaq /nqwaq/ | quwaq /quwaq/ | ngulus /ŋulus/ | ruzic /ɺuðiθ/ | biwih /biwih/ | baba /baba/ | nyama /ɲama/ |
| Răng | gʼnux /ɡʔnux/ | rupun /ɾupun/ | nipun /nipun/ | nipin /nipin/ | gigi /ɡiɡi/ | ipon /ipon/ | kasinga /kasiŋa/ |
| Lưỡi | hmaʼ /hmaʔ/ | hema /həma/ | mamaʼ /mamaʔ/ | zama /ðama/ | elaq /əlaʔ/ | dila /dila/ | jela /dʒelaʔ/ |
| Tay | qbaʼ /qbaʔ/ | baga /baɡa/ | ima /ima/ | lima /lima/ | ime /imə/ | tangan /taŋan/ | lengen /ləŋən/ |
| Bàn chân | kakay /kakaj/ | papak /papak/ | bantas /bantas/ | kuskus /kuskus/ | naé /nae/ | pat /pat/ | pai /pai/ |
| Tim | nyux /njux/ | lnglungan /lŋluŋan/ | is-ang /isaŋ/ | putul /putul/ | ate /ate/ | roha /roha/ | atei /atei/ |
| Xương | baqniʼ /baqniʔ/ | but /but/ | tuhnaz /tuhnað/ | puʼu /puʔu/ | tolang /tolaŋ/ | holi-holi /holiˈholi/ | tulang /tulaŋ/ |
| Máu | ramuʼ /ramuʔ/ | dara /daɾa/ | haidang /haidaŋ/ | talhum /taɬum/ | daraq /daraʔ/ | mudar /mudar/ | daha /dahaʔ/ |
| Phân | quciʼ /qutsiʔ/ | quti /quti/ | taki /taki/ | caqi /θaqi/ | tai /tai/ | — | tai /tai/ |
| Yêu | kmalu inlungan /kmalu inluŋan/ | gmalu /ɡmalu/ | madaidaz /madaidaz/ | madaidaz /madaiðað/ | tresne /trəsnə/ | holong /holoŋ/ | sinta /sinta/ |
| Cây | qhuniq /qhuniq/ | qhuni /qhuni/ | kahu /kahu/ | lhalum /ʎalum/ | lolon kayu /lolon kaju/ | hayu /haju/ | kayu /kaju/ |
| Chó | huzil /huzil/ | huling /huliŋ/ | asu /asu/ | atu /atu/ | acong /aˈtʃoŋ/ | asu /asu/ | asu /asu/ |
| Mèo | ngiyaw /ŋijaw/ | ngiyaw /ŋijaw/ | ngingiyaw /ŋiŋijaw/ | posi /posi/ | meong /meoŋ/ | huting /hutiŋ/ | posa /posa/ |
| Cá | qulih /quliç/ | qsurux /qsuɾux/ | iskan /iskan/ | rusaw /ɾusaw/ | empaq /əmpaʔ/ | ihan /ˈihan/ | lauk /ˈlauk/ |
| Chim | qbhniq /qbhniq/ | qbhni /qbhəni/ | hazam /hazam/ | rumfaz /ɾumfað/ | kedit /kədit/ | unggas /uŋɡas/ | burung /buruŋ/ |
| Bướm | kperay /kpəraj/ | klaway /klawaj/ | balikuan /balikuan/ | kurari /kuɾaɾi/ | — | — | kakupu /kakupuʔ/ |
| Trứng | bazing /baziŋ/ | balung /baluŋ/ | lububunun /lububunun/ | qaricuy /qaɾiθuj/ | teloq /təloʔ/ | pira /pira/ | tanteluh /tantəluh/ |
| Gấu | ngarux /ŋarux/ | sumay /sumaj/ | tumaz /tumað/ | cumay /θumai/ | beruang /bəruaŋ/ | gompul /ɡompul/ | bahuang /bahuaŋ/ |
| Ngựa | rmeʼ /rməʔ/ | dmay /dmaj/ | tasasikis /tasasikis/ | tishmamraw /tiʃmamɾaw/ | jaran /dʒaran/ | kudo /kudo/ | kuda /kuda/ |
| Nhà | ngasal /ŋasal/ | sapah /sapah/ | lumaq /lumaq/ | kayan /kajan/ | bale /bale/ | bagas /baɡas/ | huma /huma/ |
| Sữa | mirukuʼ /mirukuʔ/ | nunuh /nunuh/ | susu /susu/ | — | susu /susu/ | susu /susu/ | susu /susu/ |
| Mật ong | buq na hzing /buq na hziŋ/ | beyuq /bejuq/ | vanu /vanu/ | fulhia wa madahun /fuɬia wa madahun/ | madu /madu/ | aer ni loba /aer ni loba/ | madu /madu/ |
| Muối | cimuʼ /tsimuʔ/ | cimu /tsimu/ | hasila /hasila/ | qtilha /qtiɬa/ | sie /siə/ | sira /sira/ | uyah /ujah/ |
| Gạo | bwax /bwax/ | buwax payay /buwax pajaj/ | cilas /tsilas/ | — | beras /bəras/ | — | behas /behas/ |
| Sắt | baliq /baliq/ | xiluy /xiluj/ | ngul-a /ŋulʔa/ | balis /balis/ | besi /bəsi/ | bosi /bosi/ | wasi /wasi/ |
| Bánh xe | hbangan /hbaŋan/ | ribaw /ɾibaw/ | tauntaun /tauntaun/ | — | gegiling /ɡəɡiliŋ/ | roda /roda/ | roda /roda/ |
| Sách | biruʼ /biruʔ/ | patis /patis/ | patasan /patasan/ | patashan /pataʃan/ | buku /buku/ | buku /buku/ | buku /buku/ |
| Ăn | maniq /maniq/ | meekan /meekan/ | maun /maun/ | kuman /kuman/ | mangan /maŋan/ | mangan /maŋan/ | kuman /kuman/ |
| Uống | mnbuw /mnbuw/ | mimah /mimah/ | muqun /muqun/ | naqayan /naqajan/ | nginem /ŋinəm/ | minum /minum/ | mihop /mihop/ |
| Ngủ | mʼabiʼ /mʔabiʔ/ | mtaqi /mtaqi/ | masabah /masabah/ | malhus /maɬus/ | tindoq /tindoʔ/ | modom /modom/ | batiruh /batiruh/ |
| Một | qutux /qutux/ | kingal /kiŋal/ | tasa /tasa/ | tata /tata/ | sekéq /səkeʔ/ | sada /sada/ | ije /ije/ |
| Hai | sazing /saziŋ/ | dha /daha/ | dusa /dusa/ | tusha /tuʃa/ | due /duə/ | dua /dua/ | due /ˈdue/ |
| Ba | cyugal /tsjuɡal/ | teru /təɾu/ | tau /tau/ | turu /tuɾu/ | telu /təlu/ | tolu /tolu/ | telo /təlo/ |
| Bốn | payat /pajat/ | sepac /səpats/ | paat /paːt/ | shpat /ʃpat/ | empat /əmpat/ | opat /opat/ | epat /əpat/ |
| Năm | magal /maɣal/ | rima /ɾima/ | hima /hima/ | rima /rima/ | lima /limə/ | lima /lima/ | lime /lime/ |
| Trăm | kbhul /kβhul/ | kbekuy /kbəkuj/ | saba /saba/ | shaba /ʃaba/ | satus /satus/ | saratus /saratus/ | saratus /saratus/ |
| Xin chào | lokah /lokah/ | embiyax /əmbijax/ | uninang /uninaŋ/ | ya /ja/ | salam /salam/ | horas /horas/ | salamat /salamat/ |
| Cảm ơn | mhuway /mhuwaj/ | mhuway /mhuwaj/ | uninang /uninaŋ/ | mihu /mihu/ | tampi asih /tampi asih/ | mauliate /mauliate/ | tarima kasih /tarima kasih/ |
| Tốt | blaq /blaq/ | malu /malu/ | masial /masial/ | kapah /kapah/ | solah /solah/ | denggan /deŋɡan/ | bahalap /bahalap/ |
| Mới | geqas /ɡəqas/ | bgurah /bɡuɾah/ | bahlu /baɬu/ | faqlhu /faqɬu/ | baru /baru/ | imbaru /imbaru/ | taheta /taheta/ |
| Đỏ | mtalah /mtalah/ | mbanah /mbanah/ | madanghas /madaŋhas/ | mashinaw /maʃinaw/ | beaq /beaʔ/ | rara /rara/ | bahandang /bahandaŋ/ |
| Trắng | plqwiʼ /plqwiʔ/ | bhgay /bhəɡaj/ | maduhlas /maduɬas/ | mapuzi /mapuði/ | putiq /putiʔ/ | bontar /bontar/ | baputi /baputi/ |
| Đen | mqalux /mqalux/ | mqalux /mqalux/ | matahdung /matahduŋ/ | maqusum /maqusum/ | bideng /bidəŋ/ | lomlom /lomlom/ | babilem /babiləm/ |
| Xanh lá | mtasiq /mtasiq/ | msama /msama/ | masanglav /masaŋlav/ | madishlum /madiʃlum/ | ijo /idʒo/ | rata /rata/ | bahijau /bahidʒau/ |
| Xanh lam | mtasiq /mtasiq/ | mgkarats /mŋ̩kaɾats/ | masanglav /masaŋlav/ | madishlum /madiʃlum/ | biru /biru/ | rata langit /rata laŋit/ | biru /biru/ |
| Máy tính | tennaw /tənnaw/ | patas samaw | tinnau /tinnau/ | tiannau /tiannau/ | komputer /komˈputər/ | komputer /komˈputər/ | komputer /komˈputər/ |
| Trà | ocyaʼ /otsjaʔ/ | ocya /otsja/ | ucia /utsia/ | — | tih /tih/ | — | teh /teh/ |
| Đường | kmsyaʼ /kmsjaʔ/ | qmsiya /qəmsija/ | kamasia /kamasia/ | — | gule /ɡulə/ | — | — |
| Cam | yutak /jutak/ | mami /mami/ | izuk /izuk/ | — | — | — | — |
Mở bản đồ tương tác: Word Map · HanMap · Name Map · Word Order · Tree
Một phần của LangMap — dự án trực quan hóa ngôn ngữ. Đây là bản tóm tắt tĩnh, có thể thu thập; bản đồ tương tác cung cấp âm thanh phát âm, bộ lọc và chế độ xem địa cầu.
Thực hiện bởi Heuron Inc. · GitHub · cho@heuron.com · Trang chủ LangMap