Kebalan
Kavalan
Austronésien (East Formosan)
Le kavalan (kebalan) est une langue austronésienne du formosan oriental en danger critique de disparition, parlée dans l'est de Taïwan, avec seulement une vingtaine de locuteurs âgés parlant couramment, concentrés à Hualien (villages de Sinshe/Paterungan) et dont on garde le souvenir à Yilan. Officiellement reconnu comme peuple autochtone distinct de Taïwan en 2002, après une longue campagne. Typologiquement conservateur au sein de l'austronésien : il conserve le *R proto-austronésien sous la forme /x/ (par ex. zanuR > cognats apparentés à zanum), préserve un système de voix de type philippin à quatre voies et présente un ordre de base VOS. Les efforts de revitalisation comprennent le programme « nid linguistique » du CIP.
Où elle est parlée
87 mots essentiels en kavalan
Sources
- Li, Paul Jen-kuei & Tsuchida, Shigeru (2006) Kavalan Dictionary. Institute of Linguistics, Academia Sinica, Taipei.
- Li, Paul Jen-kuei & Tsuchida, Shigeru (2006) Kavalan Texts. Academia Sinica.
- Glottolog: Kavalan
- Council of Indigenous Peoples (Taiwan): Kebalan / Kavalan language resources
Mots comparés
Comparaison avec les langues de la même famille : Austronésien (East Formosan)
| Sens | Kavalan | Sakizaya | Proto-austronésien | Pazeh | Maguindanao | Bunun | Vieux malais |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Eau | zanum /zaˈnum/ | nanum /nanum/ | *daNum /daNum/ | dalum /dalum/ | ig /ʔiɡ/ | danum /danum/ | air /air/ |
| Feu | ramaz /raˈmaz/ | lamal /lamal/ | *Sapuy /Sapuy/ | hapuy /hapuj/ | apoy /ʔaˈpoj/ | sapuz /sapuz/ | api /api/ |
| Soleil | siban /siˈban/ | cidal /tʃidal/ | *waRi /waRi/ | rizax /ɾizax/ | senang /seˈnaŋ/ | vali /vali/ | matari /matari/ |
| Lune | buran /buˈran/ | bulad /bulad/ | *bulaN /bulaN/ | ilas /ilas/ | bulan /buˈlan/ | buan /buan/ | bulan /bulan/ |
| Étoile | bituqan /bituqan/ | boʼis /boʔis/ | *bituqen /bituqen/ | mintol /mintol/ | bitun /biˈtun/ | bintuhan /bintuhan/ | bintang /bintaŋ/ |
| Nuit | qabi /ʁabiʔ/ | labiʼ /labiʔ/ | *beRŋi /beʀŋi/ | xinian /xinian/ | magabi /maɡabi/ | labian /labian/ | malam /malam/ |
| Pluie | uzan /uˈzan/ | ʼudad /ʔuðað/ | *quzaN /quzaN/ | udan /udan/ | ulan /ˈʔulan/ | qudan /qudan/ | — |
| Neige | suRna /suʁna/ | sulda /sulda/ | *SuReNa /SuReNa/ | hahela /hahela/ | — | paav /paav/ | — |
| Vent | bari /baˈri/ | baliʼ /baliʔ/ | *bali /bali/ | bari /baɾi/ | endu /ʔənˈdu/ | luvluv /luvluv/ | — |
| Terre | melanay /məɾaˈnaj/ | lalaʼ /ɾaɾaʔ/ | *taneq /taneq/ | daxe /daxəʔ/ | lupa /lupaʔ/ | dalah /dalah/ | — |
| Pierre | btu /btu/ | baʼtu /baʔtu/ | *batu /batu/ | batu /batu/ | watu /waˈtu/ | batu /batu/ | batu /batu/ |
| Montagne | naung /nauŋ/ | buyuʼ /bujuʔ/ | *bukij /bukij/ | — | palaw /paˈlaw/ | ludun /ludun/ | — |
| Mer | lazing /laziŋ/ | bayu /baju/ | *tenem /tenem/ | awas /awas/ | lagat /ˈlaɡat/ | ning-av /ŋiŋʔav/ | — |
| Mère | tina /ˈtina/ | ina /ina/ | *ina /ina/ | ina /ina/ | ina /ˈʔina/ | tina /tina/ | ibu /ibu/ |
| Père | tama /ˈtama/ | ama /ama/ | *ama /ama/ | aba /aba/ | ama /ˈʔama/ | tama /tama/ | bapa /bapa/ |
| Je | aiku /aiku/ | zaku /ʐaku/ | *aku /aku/ | yaku /jaku/ | saki /saki/ | saikin /saikin/ | aku /aku/ |
| Tu | aisu /aisu/ | kisu /kisu/ | *iSu /iSu/ | isiu /isiu/ | seka /səka/ | suu /suʔu/ | kamu /kamu/ |
| Nous | aita / aimi /aita / aimi/ | kita / kami /kita / kami/ | *kita / *kami /kita / kami/ | ita / yami /ita / jami/ | sekitanu / sekami /səkitanu / səkami/ | kata / kaimin /kata / kaimin/ | kita / kami /kita / kami/ |
| Nom | nangan /naŋan/ | ngangan /ŋaŋan/ | *ŋajan /ŋajan/ | ngadan /ŋadan/ | ngala /ŋala/ | ngaan /ŋaan/ | ngaran /ŋaran/ |
| Personne | lazat /lazat/ | tademaw /tadəmaw/ | *Cau /tsau/ | saw /saw/ | taw /taw/ | bunun /bunun/ | — |
| Tête | uru /uʁu/ | tangah /taŋah/ | *quluh /quluh/ | punu /punu/ | ulu /ˈʔulu/ | bungu /buŋu/ | — |
| Œil | mata /maˈta/ | mata /mata/ | *maCa /maCa/ | daurik /dauɾik/ | mata /maˈta/ | mata /mata/ | mata /mata/ |
| Oreille | kayal /kajal/ | tangilaʼ /taŋilaʔ/ | *Caliŋa /tsaliŋa/ | sainga /saiŋa/ | tangila /taˈŋila/ | tainga /taiŋa/ | — |
| Nez | unung /unuŋ/ | cihek /tsihək/ | *ujuŋ /ujuŋ/ | muzing /muziŋ/ | ngilung /ˈŋiluŋ/ | ngutus /ŋutus/ | — |
| Bouche | ngibiR /ŋibiʁ/ | laway /lawaj/ | — | ahan /ahan/ | ngali /ˈŋali/ | ngulus /ŋulus/ | — |
| Dent | bangraw /baŋʁau/ | ngipən /ŋipən/ | *nipen /nipen/ | lepeng /ləpəŋ/ | ngipen /ŋipen/ | nipun /nipun/ | gigi /ɡiɡi/ |
| Langue | rilam /ʁilam/ | səmaʼ /səmaʔ/ | *Sema /Sema/ | dahama /dahama/ | dila /dila/ | mamaʼ /mamaʔ/ | lidah /lidah/ |
| Main | rima /riˈma/ | kamay /kamai/ | *lima /lima/ | rima /ɾima/ | lima /liˈma/ | ima /ima/ | tangan /taŋan/ |
| Pied | zapan /zaˈpan/ | — | *qaqay /qaqay/ | karaw /kaɾaw/ | ai /ʔai/ | bantas /bantas/ | — |
| Cœur | anem /aˈnəm/ | gawang /ɡawaŋ/ | *pusuq /pusuq/ | baga /baɡa/ | pusong /puˈsoŋ/ | is-ang /isaŋ/ | hati /hati/ |
| Os | tiran /tiʁan/ | ʼukak /ʔukak/ | *CuqelaN /CuqelaN/ | bul /bul/ | tulan /tuˈlan/ | tuhnaz /tuhnað/ | tulang /tulaŋ/ |
| Sang | rinang /ʁinaŋ/ | ʼidang /ʔidaŋ/ | *daRaq /daRaq/ | damu /damu/ | lugu /luɡuʔ/ | haidang /haidaŋ/ | darah /darah/ |
| Caca | tad /tad/ | taiʼ /taiʔ/ | *Caqi /tsaqi/ | — | tahi /ˈtahi/ | taki /taki/ | — |
| Amour | — /—/ | maolah /maolah/ | — /—/ | — /—/ | kalini /kaˈlini/ | madaidaz /madaidaz/ | sayang /sajaŋ/ |
| Arbre | kasuy /kaˈsuj/ | kilang /kilaŋ/ | *kaSiw /kaSiw/ | kahuy /kahuj/ | kayu /kaˈju/ | kahu /kahu/ | kayu /kaju/ |
| Chien | wasu /waˈsu/ | waco /watʃo/ | *asu /asu/ | wazu /wazu/ | aso /ˈʔaso/ | asu /asu/ | anjing /andʒiŋ/ |
| Chat | ngiyaw /ŋiˈjaw/ | posi /posi/ | — /—/ | — /—/ | kuting /kuˈtiŋ/ | ngingiyaw /ŋiŋijaw/ | — /—/ |
| Poisson | baut /baut/ | buting /butiŋ/ | *Sikan /Sikan/ | alaw /alaw/ | seda /səˈdaʔ/ | iskan /iskan/ | ikan /ikan/ |
| Oiseau | alam /aˈɬam/ | ayam /ajam/ | *manuk /manuk/ | ayam /ajam/ | papanuk /papaˈnuk/ | hazam /hazam/ | burung /buruŋ/ |
| Papillon | pulaw /pulaw/ | adipapang /adipapaŋ/ | *baŋbaŋ /baŋbaŋ/ | — | paro-paro /paroˈparo/ | balikuan /balikuan/ | — |
| Œuf | tirur /tiʁuʁ/ | tiʼkuk /tiʔkuk/ | *qiCeluR /qicəlur/ | batu pataru /batu pataɾu/ | leman /ləˈman/ | lububunun /lububunun/ | — |
| Ours | tumay /tuˈmai/ | tumay /tumai/ | *Cumay /Cumay/ | — | — | tumaz /tumað/ | — |
| Cheval | kebayu /kəbaju/ | kabayu /kabaju/ | — | gamay /ɡamaj/ | kuda /kuda/ | tasasikis /tasasikis/ | — |
| Maison | lepaw /ləˈpaw/ | luma /luma/ | *Rumaq /Rumaq/ | xuma /xuma/ | walay /waˈlaj/ | lumaq /lumaq/ | rumah /rumah/ |
| Miel | wanu /wanu/ | waneng nu wadu /wanəŋ nu wadu/ | — | — | teneb /təˈnəb/ | vanu /vanu/ | — |
| Sel | zemiyan /zəmijan/ | cikah /tsikah/ | *qasiRa /qasiRa/ | pahah /pahah/ | timus /ˈtimus/ | hasila /hasila/ | garam /ɡaram/ |
| Riz | beRas /bəʁas/ | belac /bəlats/ | *beRas /beRas/ | — | begas /bəˈɡas/ | cilas /tsilas/ | — |
| Fer | balis /baˈlis/ | mukin /mukin/ | *Namat /Namat/ | — | putaw /puˈtaw/ | ngul-a /ŋulʔa/ | — |
| Roue | krizeng /kriˈzəŋ/ | bihel /bihel/ | — | — | tilikan /tiliˈkan/ | tauntaun /tauntaun/ | — |
| Livre | sudad /sudad/ | cudad /tsudad/ | — | babizu /babizu/ | libru /ˈlibɾu/ | patasan /patasan/ | — |
| Manger | quman /quˈman/ | hekal /hekal/ | *kaen /kaen/ | mekan /məkan/ | kakan /kaˈkan/ | maun /maun/ | makan /makan/ |
| Boire | mimum /miˈmum/ | mihecak /mihetʃak/ | *inum /inum/ | mimaazip /mimaːzip/ | inum /ʔiˈnum/ | muqun /muqun/ | minum /minum/ |
| Dormir | mainep /maiˈnəp/ | mabiʼ /mabiʔ/ | *tuduR /tuduR/ | masuaw /masuaw/ | tulug /ˈtuluɡ/ | masabah /masabah/ | tidur /tidur/ |
| Un | issa /ˈissa/ | cacay /tʃatʃai/ | *isa /isa/ | adang /adaŋ/ | isa /ˈʔisa/ | tasa /tasa/ | sa /sa/ |
| Deux | zusa /zusa/ | tusa /tusa/ | *duSa /duSa/ | dusa /dusa/ | dua /duwa/ | dusa /dusa/ | dua /dua/ |
| Trois | turu /tuɾu/ | tulu /tulu/ | *telu /telu/ | turu /tuɾu/ | telu /təluʔ/ | tau /tau/ | tlu /tlu/ |
| Quatre | spat /spat/ | sepat /səpat/ | *Sepat /səpat/ | supat /supat/ | pat /pat/ | paat /paːt/ | mpat /əmpat/ |
| Cinq | rima /riˈma/ | lima /lima/ | *lima /lima/ | xasep /xasəp/ | lima /lima/ | hima /hima/ | lima /lima/ |
| Cent | Rasibu /ʁasibu/ | lasubu /lasubu/ | *RaCus /RaCus/ | haten /hatən/ | magatus /maɡatus/ | saba /saba/ | ratus /ratus/ |
| Bonjour | — /—/ | marayas /maɾajas/ | — /—/ | — /—/ | assalamu alaikum /assaˈlamu ʔaˈlajkum/ | uninang /uninaŋ/ | — /—/ |
| Merci | — /—/ | lalumahan /lalumahan/ | — /—/ | — /—/ | sukran /ˈsukɾan/ | uninang /uninaŋ/ | — /—/ |
| Bon | nngi /nŋi/ | kapah /kapah/ | — /—/ | — /—/ | mapiya /maˈpija/ | masial /masial/ | baik /baik/ |
| Nouveau | tasu /tasu/ | baluhay /baluhaj/ | *baqeRuh /baqeRuh/ | xias /xias/ | bagu /baˈɡu/ | bahlu /baɬu/ | — |
| Rouge | tebari /təbaʀi/ | sumanah /sumanah/ | *ma-iRaq /ma-iRaq/ | lubahing /lubahiŋ/ | maliga /maˈliɡa/ | madanghas /madaŋhas/ | merah /merah/ |
| Blanc | busar /busaʀ/ | sanglac /saŋlatʃ/ | *ma-putiq /maputiq/ | risilaw /ɾisilaw/ | maputi /maputiʔ/ | maduhlas /maduɬas/ | putih /putih/ |
| Noir | tengen /təŋən/ | lumeniʼ /luməniʔ/ | *qeCeŋeN /qeCeŋeN/ | terehen /təɾəhən/ | maitem /maˈʔitəm/ | matahdung /matahduŋ/ | hitam /hitam/ |
| Vert | puli /puli/ | langdaway /laŋdawaj/ | — | tululik /tululik/ | gadung /ˈɡaduŋ/ | masanglav /masaŋlav/ | — |
| Bleu | puli /puli/ | sumilaway /sumilawaj/ | — | — | biru /ˈbiru/ | masanglav /masaŋlav/ | — |
| Ordinateur | tiannaw /tiannaw/ | tingnaw /tiŋnaw/ | — | — | kompyuter /komˈpjutɛr/ | tinnau /tinnau/ | — |
| Sucre | waneng /waˈnəŋ/ | waneng /wanəŋ/ | — | — | mamis /maˈmis/ | kamasia /kamasia/ | — |
| Orange | mulu /mulu/ | — | — | — | — | izuk /izuk/ | — |
Page 1/9
Ouvrir la carte interactive: Word Map · HanMap · Name Map · Word Order · Tree
Fait partie de LangMap — un projet de visualisation linguistique. Ceci est un résumé statique et explorable ; les cartes interactives offrent l’audio de prononciation, des filtres et une vue globe.
Réalisé par Heuron Inc. · GitHub · cho@heuron.com · Accueil LangMap